ਸੂਰਜ ਦੀ ਲਾਲੀ ਨਾਲ ਢਲਦੇ ਹੋਏ, ਰਾਤ ਚੰਨ ਦੀ ਪੂਰਨ ਚਾਨਣ ਵਿੱਚ ਗੁਜ਼ਰ ਗਈ। ਫਿਰ ਰਾਮ, ਜੋ ਵਾਨਰ ਸੈਨਾ ਦੇ ਅਗਵਾਨ ਸਨ, ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਵੱਲੋਂ ਆਦਰ ਸਹਿਤ ਸਵਾਗਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਤੇ ਸੈਨਾ ਦੇ ਮੁਖੀਆਂ ਸਮੇਤ ਸੁਵੇਲ ਪਹਾੜ ਦੀ ਢਲਾਨ ਉੱਤੇ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਵੱਸ ਗਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਵੇਲ ਉੱਤੇ ਉਹ ਰਾਤ ਬਿਤਾ ਕੇ, ਵਾਨਰ ਮੁਖੀਆਂ ਨੇ ਲੰਕਾ ਦੇ ਜੰਗਲ ਅਤੇ ਬਾਗਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ। ਉਹ ਜੰਗਲ ਬੜੇ ਸਮਤਲ, ਸੁਹਾਵਣੇ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਤੇ ਮਨਮੋਹਕ ਸਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਸਭ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਏ। ਜੰਗਲ ਕੈਂਪਕਾ, ਅਸ਼ੋਕ, ਬਕੁਲ, ਸ਼ਾਲ ਤੇ ਤਾਲਾ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਤਮਾਲਾ ਦੇ ਘਣ ਘਣ ਬਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਤੇ ਨਾਗਾ ਰੁੱਖਾਂ ਦੇ ਗੁੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ। ਹਿੰਤਾਲਾ, ਅਰਜੁਨ, ਨੀਪਾ, ਸਪਤਪਰਨਾ, ਤਿਲਕ, ਕਰਣਿਕਾਰ ਤੇ ਪਤਾਲਾ ਰੁੱਖ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਖਿੜੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਲੰਕਾ, ਇੰਦ੍ਰ ਦੀ ਅਮਰਾਵਤੀ ਵਰਗੇ ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੇ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਲਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਰੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਸਜਾਇਆ ਹੋਇਆ, ਦਿਵ੍ਯਤਾ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾਰ ਸੀ। ਨਰਮ ਲਾਲ ਪੱਤਿਆਂ, ਹਰੇ-ਭਰੇ ਘਾਸ, ਨੀਲੇ ਰੰਗ ਦੇ ਬਾਗਾਂ ਤੇ ਅਨੋਖੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਜੰਗਲ ਬੜੀ ਸੋਭਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਰੁੱਖਾਂ ਉੱਤੇ ਸੁਗੰਧਿਤ ਤੇ ਮਨਮੋਹਕ ਫੁੱਲ-ਫਲ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਾਨਰ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਾਂਗ ਸਜਾਵਟ ਵਜੋਂ ਪਹਿਨਦੇ। ਉਹ ਜੰਗਲ ਚੈਤਰਰਥ ਅਤੇ ਨੰਦਨ ਬਾਗ ਵਾਂਗ, ਹਰ ਰੁੱਤ ਵਿੱਚ ਮਨਮੋਹਕ, ਭੰਬੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਦਾਤਯੂਹਾ, ਕੋਯਸ਼ਟੀ, ਬਕਾਸ ਅਤੇ ਮੋਰ ਨੱਚ ਰਹੇ ਸਨ, ਤੇ ਜੰਗਲ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਵਾਂ ਕੋਲ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਗੂੰਜ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਪੰਛੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਸਤ, ਭੰਬੀਆਂ ਘੁੰਮਦੀਆਂ, ਕੋਕਿਲਾਂ ਦੇ ਗੁੱਚੇ, ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ। ਭ੍ਰਿੰਗਰਾਜ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਗੀਤ, ਕੁਰਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਚੀਕਾਂ, ਕੋਣਾਲਕਾਂ ਦੀਆਂ ਬੁਲਾਵਾਂ ਤੇ ਸਰਸ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਗੂੰਜ ਰਹੀਆਂ; ਫਿਰ ਵਾਨਰ ਜੰਗਲ ਤੇ ਬਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਗਏ। ਵਾਨਰ, ਜੋ ਹਰ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਸਮਰਥ ਸਨ, ਉਥੇ ਖੁਸ਼ੀ ਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਦਾਖਲ ਹੋਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਸੁਗੰਧਿਤ ਹਵਾ, ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਮਿੱਠੀ ਮਹਿਕ ਨਾਲ, ਚਲ ਰਹੀ ਸੀ। ਦੂਜੇ ਵਾਨਰ ਮੁਖੀ, ਆਪਣੇ ਦਲ ਛੱਡ ਕੇ, ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ, ਲੰਕਾ ਵੱਲ ਚੰਨਣਾਂ ਲੈ ਕੇ ਚਲੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗੂੰਜਦਾਰ ਗਲਾਂ ਨੇ ਪੰਛੀਆਂ ਨੂੰ ਡਰਾ ਦਿੱਤਾ, ਹਿਰਣ ਤੇ ਹਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਥਕਾ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਉੱਚੇ ਗਲਾਂ ਨਾਲ ਲੰਕਾ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪੈਰ ਰੱਖੇ, ਧੂੜ ਉੱਡੀ ਜੋ ਅਚਾਨਕ ਆਕਾਸ਼ ਵੱਲ ਚੜ੍ਹ ਗਈ। ਰੀਛ, ਸ਼ੇਰ, ਭੈਸ, ਹਾਥੀ, ਹਿਰਣ ਤੇ ਪੰਛੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਤੋਂ ਡਰ ਕੇ ਦਸ ਦਿਸਾਵਾਂ ਵੱਲ ਭੱਜ ਗਏ। ਤ੍ਰਿਕੂਟ ਪਹਾੜ ਦੀ ਉੱਚੀ ਚੋਟੀ, ਜੋ ਆਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਛੂਹਦੀ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਹੋਈ, ਵੱਡੇ ਚਾਂਦੀ ਵਰਗੇ ਚਮਕ ਰਹੀ ਸੀ। ਇਹ ਪਹਾੜ ਸੌ ਯੋਜਨ ਚੌੜਾ, ਬਿਲਕੁਲ ਸੁੰਦਰ, ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੱਕ ਪੰਛੀਆਂ ਲਈ ਵੀ ਪਹੁੰਚਣਾ ਔਖਾ ਸੀ। ਮਨੁੱਖਾਂ ਲਈ ਤਾਂ ਸੋਚਣਾ ਵੀ ਮੁਸ਼ਕਲ, ਚੜ੍ਹਨਾ ਤਾਂ ਦੂਰ ਦੀ ਗੱਲ। ਇਸ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਲੰਕਾ ਸੀ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਰਾਵਣ ਰਾਜ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਦਸ ਯੋਜਨ ਚੌੜਾ ਤੇ ਵੀਹ ਯੋਜਨ ਲੰਮਾ, ਉੱਚੀਆਂ ਮੀਹ ਵਰਗੀਆਂ ਮੀਹਲਾਂ ਨਾਲ, ਸੋਨੇ ਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਸੀ। ਲੰਕਾ ਮੀਹਲਾਂ ਤੇ ਵਿਮਾਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ, ਮੱਧ ਵਿਸ਼ਨੁ ਲੋਕ ਵਾਂਗ, ਘਣ ਘਣ ਬੱਦਲਾਂ ਨਾਲ ਧੁੱਪ ਤੋਂ ਬਚਾਈ ਹੋਈ। ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰ ਸਤੰਭਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਮੀਹਲ, ਕੈਲਾਸ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਵਾਂਗ, ਆਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਛੂਹਦਾ ਹੋਇਆ ਦਿਸਿਆ। ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦਾ ਇਹ ਮੰਦਰ, ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਸ਼ੋਭਾ ਵਧਾਉਂਦਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੌ ਰਾਕਸ਼ਸ ਕਰਦੇ। ਰਾਮ ਨੇ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਚਮਕਦੇ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖਣਿਜ ਪਹਾੜਾਂ ਨਾਲ ਸੁੰਦਰ, ਬਹੁਤਾਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਬਾਗਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇਖਿਆ। ਉਹ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡਾਂ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ, ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਭਰਮਾਰ ਤੇ ਬਹੁਤ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਰਾਵਣ ਦੇ ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਸੋਭਾ ਤੇ ਦੌਲਤ, ਰਾਮ ਨੇ ਵਾਨਰਾਂ ਸਮੇਤ ਦੇਖੀ। ਉੱਚੇ ਮੀਹਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਸ਼ਹਿਰ ਵੇਖ ਕੇ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਰਾਮ ਨੂੰ ਹੈਰਾਨੀ ਹੋਈ, ਉਹ ਦੇਵ ਲੋਕ ਵਰਗਾ ਜਾਪਦਾ ਸੀ। ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੀ ਵੱਡੀ ਸੈਨਾ ਨਾਲ, ਜਹਿਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਕਤਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮੀਹਲਾਂ, ਵੱਡੀਆਂ ਮਸ਼ੀਨੀ ਦਰਵਾਜ਼ਿਆਂ ਵਾਲਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵੇਖਿਆ। ਹੁਣ ਯੁੱਧ ਕਾਂਡ ਦੇ ਚਾਲੀਵੇਂ ਸਰਗਾ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣੋ। ਫਿਰ ਰਾਮ, ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਤੇ ਵਾਨਰ ਦਲ ਸਮੇਤ, ਸੁਵੇਲ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹੇ, ਜੋ ਦੋ ਯੋਜਨ ਵਿਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉੱਥੇ ਖੜ੍ਹ ਕੇ, ਦਸ ਦਿਸਾਵਾਂ ਦਾ ਨਜ਼ਾਰਾ ਕਰਦੇ, ਰਾਮ ਨੇ ਤ੍ਰਿਕੂਟ ਦੀ ਸੁੰਦਰ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਵੱਲੋਂ ਬਣਾਈ ਲੰਕਾ ਦੇਖੀ। ਉਹ ਲੰਕਾ, ਸੋਭਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਮਨਮੋਹਕ ਬਾਗਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ, ਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਜਿਸ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣਾ ਔਖਾ ਸੀ, ਦਰੀਵੇਂ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹਾ ਸੀ। ਰਾਮ ਨੇ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਉਸ ਦੇ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਚਿੱਟੇ ਯਕ-ਪੁਛਾਂ ਦੇ ਪੰਖੇ, ਜਿੱਤ ਦਾ ਛਤਰੀ, ਲਾਲ ਚੰਦਨ ਨਾਲ ਲਿਪਤ, ਰਤਨਾਂ ਵਾਲੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਕਾਲੇ ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨੇ, ਛਾਤੀ 'ਤੇ ਐਰਾਵਤ ਹਾਥੀ ਦੀ ਦੰਦ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ, ਜਾਪ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਖ਼Rabbit-ਬਲੱਡ ਲਾਲ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨੇ, ਸੂਰਜ ਦੀ ਲਾਲੀ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ, ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਬੱਦਲਾਂ ਦੇ ਗੁੱਚੇ ਵਾਂਗ ਦਿਸਿਆ। ਵਾਨਰ ਮੁਖੀਆਂ ਤੇ ਰਾਘਵ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਨਿਹਾਰ ਰਹੇ, ਤਾਂ ਹੀ ਸੁਗ੍ਰੀਵ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਅਚਾਨਕ ਉੱਚੀ ਚੋਟੀ ਤੋਂ ਦਰੀਵੇਂ ਦੀ ਢਲਾਨ ਉੱਤੇ ਉੱਤ ਪਿਆ। ਉਹ ਗੁੱਸੇ, ਸ਼ਕਤੀ ਤੇ ਹਿੰਮਤ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਤੋਂ ਲੰਕਾ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਉੱਡ ਗਿਆ।