ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀਆਂ, ਵਿਭੀਸ਼ਣ, ਅਤੇ ਹਨੂਮਾਨ, ਅੰਗਦ, ਨੀਲ, ਮੈੰਦ ਅਤੇ ਦ੍ਵਿਵਿਦ ਸਮੇਤ, ਰਾਮ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਗਜ, ਗਵਕ੍ਸ਼, ਗਵਯ, ਸ਼ਰਭ, ਗੰਧਮਾਦਨ, ਪਨਸ, ਕੁਮੁਦ, ਹਰਾ ਅਤੇ ਰੰਭਾ ਜੋ ਸੈਨਾ ਦੇ ਅਗਵਾਨ ਸਨ, ਉਹ ਵੀ ਚੜ੍ਹ ਗਏ। ਜੰਬਵਾਨ, ਸੁਸ਼ੇਣ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਰਿਸ਼ਭ, ਬਲਸ਼ਾਲੀ ਦੁਰਮੁਖ ਅਤੇ ਤਾਕਤਵਰ ਵਾਨਰ ਸ਼ਟਾਵਲੀ ਵੀ ਉੱਪਰ ਚੜ੍ਹ ਗਏ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹੋਰ ਤੇਜ਼-ਚਲਣ ਵਾਲੇ, ਪਹਾੜਾਂ ਉੱਤੇ ਦੌੜਣ ਵਾਲੇ, ਹਵਾ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼ ਵਾਨਰ ਵੀ ਉਸ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਏ। ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਵਾਨਰਾਂ ਨੇ ਸੁਵੇਲਾ ਪਹਾੜ, ਜਿੱਥੇ ਰਾਮ ਸੀ, ਚੜ੍ਹ ਲਿਆ ਤੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਹਰ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਏ। ਜਦ ਉਹ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲੰਕਾ ਦੇ ਨਜ਼ਾਰੇ ਕੀਤੇ। ਲੰਕਾ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਟੰਗੀ ਹੋਈ ਲੱਗ ਰਹੀ ਸੀ, ਸੁੰਦਰ ਦਰਵਾਜਿਆਂ ਅਤੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਕਿਲਾਬੰਦੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ। ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀਆਂ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਲੰਕਾ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ ਅਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਿਲਾਬੰਦੀਆਂ ਤੇ ਕਾਲੇ ਰੰਗ ਦੇ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲੰਕਾ 'ਚ ਹੋਰ ਇਕ ਕਿਲਾਬੰਦੀ ਵੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਵੇਖੀ। ਜਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਯੁੱਧ ਲਈ ਉਤਸੁਕ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਵਾਨਰ, ਰਾਮ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗੱਜਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਫਿਰ ਸੂਰਜ ਡੁੱਬ ਗਿਆ, ਸੰਧਿਆ ਦੀ ਲਾਲੀ ਨਾਲ ਰੰਗਿਆ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਚੰਨ ਚੜ੍ਹਿਆ, ਰੋਸ਼ਨੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਰਾਤ ਬੀਤ ਗਈ। ਰਾਮ, ਜੋ ਵਾਨਰ ਸੈਨਾ ਦੇ ਅਗਵਾਨ ਸਨ, ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਵਲੋਂ ਆਦਰ ਅਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਸੈਨਾ ਦੇ ਮੁਖੀਆਂ ਸਮੇਤ ਸੁਵੇਲਾ ਪਹਾੜ ਦੀ ਢਲਾਨ ਤੇ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਠਹਿਰ ਗਏ। ਅਗਲੇ ਦਿਨ, ਜਦ ਉੱਥੇ ਰਾਤ ਬਿਤਾਈ, ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਮੁਖੀਆਂ ਨੇ ਲੰਕਾ ਦੇ ਜੰਗਲ ਅਤੇ ਬਾਗ-ਬਗੀਚਿਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ। ਉਹ ਜੰਗਲ ਸਿੱਧੇ, ਸੁਹਾਵਣੇ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹੇ-ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਸਨ, ਅੱਖਾਂ ਨੂੰ ਭਾਉਣ ਵਾਲੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਅਚੰਭਾ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹ ਜੰਗਲ ਚੰਪਕ, ਅਸ਼ੋਕ, ਬਕੁਲ, ਸ਼ਾਲ ਤੇ ਤਾਲ ਦੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਤਮਾਲਾ ਦੇ ਘਣੇ ਝਾੜੀਆਂ ਨਾਲ ਢੱਕੇ ਹੋਏ ਤੇ ਨਾਗ ਕੇ ਗੁੱਛਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ। ਉੱਥੇ ਹਿੰਤਾਲਾ, ਅਰਜੁਨ, ਨੀਪਾ, ਸਪਤਪਰਨ, ਤਿਲਕ, ਕਰਨਿਕਾਰ ਤੇ ਪਾਤਾਲਾ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੇ ਦਰੱਖਤ ਵੀ ਸਨ। ਲੰਕਾ ਦੇ ਜੰਗਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਫੁੱਲਦਾਰ ਲਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਇੰਦਰ ਦੀ ਅਮਰਾਵਤੀ ਹੋਵੇ। ਸੁੰਦਰ ਫੁੱਲਾਂ, ਨਰਮ ਲਾਲ ਪੱਤਿਆਂ, ਹਰੇ-ਹਰੇ ਘਾਹ ਤੇ ਨੀਲੇ ਰੰਗ ਦੇ ਝਾੜੀਆਂ ਨਾਲ ਉਹ ਜੰਗਲ ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੇ ਦਿਸ ਰਹੇ ਸਨ। ਉੱਥੇ ਦਰੱਖਤ ਸੁਗੰਧਤ ਤੇ ਬੜੇ ਮਨੋਹਰ ਫੁੱਲ-ਫਲ ਲੈ ਕੇ ਖਿੜੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਾਨਰ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਾਂਗ ਸਜਾਵਟ ਵਜੋਂ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਸਨ। ਉਹ ਜੰਗਲ ਚੈਤ੍ਰਰਥ ਅਤੇ ਨੰਦਨ ਬਾਗ ਵਾਂਗ ਸੁਹਾਵਣੇ ਤੇ ਹਰ ਰੁੱਤ ਵਿਚ ਖਿੜਦੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਮਧੁਮੱਖੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ। ਉੱਥੇ ਦਾਤਯੂਹ, ਕੋਯਸ਼ਟੀ, ਬਕ ਅਤੇ ਮੋਰ ਨੱਚ ਰਹੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਜੰਗਲ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਵਾਂ ਕੋਲ ਚਿੜੀਆਂ ਦੀਆਂ ਮਿੱਠੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਆ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਪੰਛੀਆਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਸਤ, ਮਧੁਮੱਖੀਆਂ ਗੂੰਜਦੀਆਂ, ਕੋਕਿਲਾਂ ਦੇ ਗੁੱਚੇ, ਅਤੇ ਹਵਾ ਵਿਚ ਚਿੜੀਆਂ ਦੀਆਂ ਧੁਨੀਆਂ ਵੱਜ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਭ੍ਰਿੰਗਰਾਜ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਗੀਤ, ਕੁਰਾਰਾ ਦੀਆਂ ਚੀਕਾਂ, ਕੋਣਾਲਕ ਅਤੇ ਸਰਸ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀਆਂ ਬੋਲੀਆਂ ਵੀ ਗੂੰਜ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਫਿਰ ਵਾਨਰ ਉਹਨਾਂ ਜੰਗਲਾਂ ਅਤੇ ਬਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਏ। ਉਹ ਵਾਨਰ, ਜੋ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਿਚ ਸਮਰਥ ਸਨ, ਉਥੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਦਾਖਲ ਹੋਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਹਾਨ ਸ਼ਕਤੀ ਸਾਫ਼ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਥੇ ਸੁਗੰਧਤ ਹਵਾ ਵਹਿ ਰਹੀ ਸੀ, ਜੋ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ਬੂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ। ਉਦੋਂ ਹੋਰ ਵਾਨਰ ਮੁਖੀ, ਆਪਣੀਆਂ ਸੈਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ, ਝੰਡੇ ਲੈ ਕੇ ਲੰਕਾ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ। ਉਹ ਵੱਡੀ ਗੱਜ ਨਾਲ ਪੰਛੀਆਂ ਨੂੰ ਡਰਾ ਦਿੰਦੇ, ਹਿਰਣਾਂ ਤੇ ਹਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਥਕਾ ਦਿੰਦੇ, ਅਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਗੂੰਜਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਲੰਕਾ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਦਿੰਦੇ। ਉਹ ਜ਼ਮੀਨ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਦਬਾਉਂਦੇ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਧੂੜ ਉੱਡ ਕੇ ਆਸਮਾਨ ਵੱਲ ਚੜ੍ਹ ਜਾਂਦੀ। ਭਾਲੂ, ਸਿੰਘ, ਮਹਿਸ, ਹਾਥੀ, ਹਿਰਣ ਅਤੇ ਪੰਛੀ, ਡਰ ਕੇ ਦੱਸ ਦਿਸਾਵਾਂ ਵੱਲ ਭੱਜ ਪਏ। ਤ੍ਰਿਕੂਟ ਪਹਾੜ ਦੀ ਉੱਚੀ ਚੋਟੀ, ਜੋ ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਛੂਹ ਰਹੀ ਸੀ, ਹਰ ਥਾਂ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਹੋਈ, ਵੱਡੇ ਚਾਂਦੀ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੀ ਸੀ। ਇਹ ਪਹਾੜ ਸੌ ਯੋਜਨ ਲੰਬਾ, ਬਿਲਕੁਲ ਸੁੱਚਾ ਤੇ ਸੋਹਣਾ, ਚਿੱਕਣਾ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਤੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸੀ, ਜਿਥੇ ਪੰਛੀਆਂ ਲਈ ਵੀ ਪਹੁੰਚਣਾ ਔਖਾ ਸੀ। ਮਨ ਵਿਚ ਵੀ ਚੜ੍ਹਨਾ ਔਖਾ ਸੀ, ਕੀਤੀ ਗੱਲ ਤਾਂ ਰਹਿ ਗਈ। ਇਸ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਲੰਕਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੇ ਰਾਵਣ ਰਾਜ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਦਸ ਯੋਜਨ ਚੌੜਾ, ਵੀਹ ਯੋਜਨ ਲੰਬਾ, ਉੱਚੀਆਂ ਮੀਨਾਰਾਂ ਨਾਲ, ਜਿਹੜੀਆਂ ਚਿੱਟੇ ਬੱਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਲੱਗਦੀਆਂ, ਸੋਨੇ ਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਸੀ। ਲੰਕਾ ਮਹਲਾਂ ਅਤੇ ਹਵਾਮਹਿਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਰੂਪ ਮੱਧਮ ਵੈਸ਼ਣਵ ਲੋਕ ਵਾਂਗ ਸੀ, ਤੇ ਘਣੇ ਬੱਦਲਾਂ ਨਾਲ ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਸੀ। ਉਸ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਤੰਭਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਇਕ ਮਹਲ ਸੀ, ਜੋ ਕੈਲਾਸ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਵਾਂਗ ਲੱਗਦਾ ਤੇ ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਛੂਹਦਾ ਹੋਇਆ ਦਿਸਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦਾ ਮੰਦਰ ਉਸ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਸ਼ੋਭਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਹਰ ਪਾਸੇ ਸੌ ਰਾਖਸ਼ ਰਖਵਾਲੀ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਰਾਮ ਨੇ ਸੋਨੇ ਦੀ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਧਾਤਾਂ ਦੇ ਪਹਾੜਾਂ ਨਾਲ ਸੋਹਣੀ, ਤੇ ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਬਾਗਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਲੰਕਾ ਦੇਖੀ। ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੰਛੀਆਂ, ਜਾਨਵਰਾਂ, ਬਹੁਤ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਅਤੇ ਅਨੇਕਾਂ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ। ਇਹ ਰਾਵਣ ਦੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਤੇ ਧਨ-ਧਾਨ ਵਾਲੀ ਲੰਕਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਰਾਮ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਵਾਨਰਾਂ ਨੇ ਮਿਲ ਕੇ ਦੇਖਿਆ। ਜਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਹਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ, ਇੰਦ੍ਰ ਦੇ ਲੋਕ ਵਾਂਗ ਸੋਹਣੀ ਲੰਕਾ ਦੇਖੀ, ਤਾਂ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਰਾਮ ਹੈਰਾਨ ਰਹਿ ਗਏ। ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਹਾਨ ਸੈਨਾ ਸਮੇਤ ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਕਤਾਰਾਂ ਵਿਚ ਮਹਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਯੰਤਰਾਂ ਵਾਲੇ ਦਰਵਾਜਿਆਂ ਨਾਲ ਲੰਕਾ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਧਾ ਰਿਹਾ ਸੀ।