ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨੇ ਰਾਮ ਜੀ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, "ਧਰਮ ਦੇ ਗਿਆਤਾ, ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਰਮੌਰ, ਤੁਹਾਡੀ ਉੱਚੀ ਸੋਚ ਤੇ ਨੇਕੀ ਵਾਲੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਕੋਈ ਗੱਲ ਨਹੀਂ। ਤੁਸੀਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨੇਕ ਰਾਹ ਤੇ ਟਿਕੇ ਹੋ।" ਰਾਮ ਜੀ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਮੇਰਾ ਅੰਦਰੂਨੀ ਮਨ ਵੀ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਉਸਦੀ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਅਤੇ ਆਚਰਨ ਨੂੰ ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੜਤਾਲਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਰਘੁਨੰਦਨ, ਆਓ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਤੇ ਗਿਆਨੀ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨੂੰ ਸਾਡਾ ਮਿੱਤਰ ਬਣਾਈਏ ਅਤੇ ਉਹ ਸਾਡੀ ਦੋਸਤੀ ਕਬੂਲ ਕਰੇ।" ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਦੀਆਂ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਜੋ ਕਿ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਹੀਆਂ ਸਨ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਰਾਮ ਜੀ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਵਾਂਗ, ਤੁਰੰਤ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਵੱਲ ਵਧੇ। ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਮਹਾਨ ਵਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਯੁੱਧ ਕਾਂਡ ਦੇ ਉੱਨੀਵੇਂ ਸਰਗ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣੋ। ਜਦੋਂ ਰਘੁਨੰਦਨ ਰਾਮ ਨੇ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨੂੰ ਸ਼ਰਨ ਦਿੱਤੀ, ਤਾਂ ਰਾਵਣ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਗਿਆਨਵਾਨ ਸੀ, ਧਰਤੀ ਵੱਲ ਨਜ਼ਰ ਕਰਦਿਆਂ ਨਮਨ ਕੀਤਾ। ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਚਾਰ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ ਆਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਨੇਕ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨੇ ਰਾਮ ਜੀ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸੀਸ ਨਿਵਾਇਆ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਚਾਰ ਰਾਕਸ਼ਸ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ ਰਾਮ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ ਅਤੇ ਰਾਮ ਜੀ ਨੂੰ ਆਖਣ ਲੱਗਾ, "ਮੈਂ ਰਾਵਣ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਹਾਂ, ਇਸ ਕਾਰਨ ਮੈਨੂੰ ਅਪਮਾਨ ਮਿਲਿਆ। ਹੁਣ ਜਾਇਜ਼ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਆਨੰਦ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਾਂ। ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਰੱਖਵਾਲੇ ਨੂੰ, ਆਪਣੀ ਸ਼ਰਨ ਵਜੋਂ ਚੁਣਿਆ ਹੈ। ਮੈਂ ਲੰਕਾ, ਆਪਣੇ ਮਿੱਤਰਾਂ, ਧਨ-ਦੌਲਤ ਸਭ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਹੁਣ ਮੇਰੀ ਰਿਆਸਤ, ਜਾਨ ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਸਭ ਕੁਝ ਤੁਹਾਡੇ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੈ।" ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਮ ਜੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਹੌਸਲਾ ਦਿੰਦਿਆਂ ਪੁੱਛਿਆ, "ਸੱਚ-ਸੱਚ ਦੱਸੋ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੀਆਂ ਤਾਕਤਾਂ ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰੀਆਂ ਕੀ ਹਨ?" ਰਾਮ ਜੀ ਦੇ ਐਸਾ ਪੁੱਛਣ ਤੇ, ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨੇ ਰਾਵਣ ਦੀ ਸਾਰੀ ਤਾਕਤ ਬਿਆਨ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। "ਮਹਾਰਾਜ, ਸਵੈੰਭੂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਵਰਦਾਨ ਕਰਕੇ ਦਸ ਸੀਸਾਂ ਵਾਲਾ ਰਾਵਣ ਕਿਸੇ ਵੀ ਜੀਵ, ਗੰਧਰਵ, ਨਾਗ ਜਾਂ ਪੰਛੀ ਦੁਆਰਾ ਮਾਰਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਰਾਵਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੇਰਾ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਕੁੰਭਕਰਨ ਹੈ, ਜੋ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਇੰਦਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਮੁੱਖ ਸੈਨਾਪਤੀ ਪ੍ਰਹਸਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਕੈਲਾਸ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਮਨੀਭਦ੍ਰ ਨੂੰ ਵੀ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਹਰਾਇਆ ਸੀ। ਇੰਦਰਜਿੱਤ, ਜੋ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਅਦ੍ਰਿਸ਼੍ਯ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਜੈ ਹੈ; ਉਹ ਅਗਨਿ ਨੂੰ ਆਹੁਤੀਆਂ ਦੇ ਕੇ ਵਿਦਿਆ ਨਾਲ ਅਦ੍ਰਿਸ਼੍ਯ ਹੋ ਕੇ ਵਧੇਰੇ ਮਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਮਹੋਦਰ, ਮਹਾਪਾਰਸ਼ਵ ਤੇ ਅਕੰਪਨ ਵੀ ਉਸਦੇ ਮੁੱਖ ਯੋਧੇ ਹਨ, ਜੋ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਲੋਕਪਾਲਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹਨ। ਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਰੂਪ ਬਦਲਣ ਵਾਲੇ, ਮਾਸ ਤੇ ਲਹੂ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਰਾਵਣ ਨੇ ਲੋਕਪਾਲਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਜੰਗ ਕੀਤੀ ਸੀ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ ਸੀ।" ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਦੀਆਂ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਘੁਕੁਲ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ ਰਾਮ ਜੀ ਨੇ ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ ਕਿਹਾ, "ਵਿਭੀਸ਼ਣ, ਜਿਹੜੇ ਰਾਵਣ ਦੇ ਦੁਸ਼ਕਰਮ ਤੂੰ ਦੱਸੇ ਹਨ, ਮੈਂ ਉਹ ਸਾਰੇ ਸਮਝ ਗਿਆ ਹਾਂ। ਚਾਹੇ ਰਾਵਣ ਰਸਾਤਲ ਜਾਂ ਪਾਤਾਲ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਜਾਵੇ ਜਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚ ਜਾਵੇ, ਉਹ ਮੇਰੇ ਹੱਥੋਂ ਬਚ ਨਹੀਂ ਸਕੇਗਾ। ਜਦ ਤੱਕ ਮੈਂ ਰਾਵਣ, ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ, ਸਬੰਧੀਆਂ ਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਸਮੇਤ ਉਸਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ, ਮੈਂ ਅਯੋਧਿਆ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਜਾਵਾਂਗਾ—ਇਹ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਤਿੰਨ ਭਰਾਵਾਂ ਦੀ ਸੌਂਹ ਚੁੱਕਦਾ ਹਾਂ।" ਰਾਮ ਜੀ ਦੀ ਇਹ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਨੇਕ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨੇ ਸੀਸ ਨਿਵਾਇਆ ਤੇ ਆਖਿਆ, "ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਯੋਗਤਾ ਨਾਲ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਤੇ ਲੰਕਾ ਦੀ ਜਿੱਤ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੀ ਮਦਦ ਕਰਾਂਗਾ, ਤੇ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਵਾਂਗਾ।" ਐਸਾ ਆਖਦਿਆਂ, ਰਾਮ ਜੀ ਨੇ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਇਆ ਤੇ ਲਖ਼ਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਸਮੁੰਦਰ ਦਾ ਪਾਣੀ ਲਿਆਓ।" "ਇਸ ਪਾਣੀ ਨਾਲ, ਮੇਰੀ ਅਗਵਾਈ ਤੇ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਇਸ ਗਿਆਨੀ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨੂੰ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਤੁਰੰਤ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰ ਦਿਓ।" ਰਾਜਾ ਦੇ ਹੁਕਮ ਤੇ, ਲਖ਼ਸ਼ਮਣ ਨੇ ਵਧੀਆ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਦਾ ਰਾਜਤਿਲਕ ਕੀਤਾ। ਰਾਮ ਜੀ ਦੀ ਇਹ ਮਿਹਰ ਦੇਖ ਕੇ ਸਾਰੇ ਵਾਨਰ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਜੈਕਾਰਾ ਪਾਉਣ ਲੱਗੇ, "ਸ਼ਾਬਾਸ਼! ਸ਼ਾਬਾਸ਼!" ਫਿਰ ਹਨੂਮਾਨ ਤੇ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨੇ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, "ਇਹ ਅਟੱਲ ਸਮੁੰਦਰ, ਜੋ ਵਰੁਣ ਦਾ ਨਿਵਾਸ ਹੈ, ਇਸਨੂੰ ਸਾਡੀ ਵੱਡੀ ਵਾਨਰ ਫੌਜ ਸਮੇਤ ਕਿਵੇਂ ਪਾਰ ਕਰੀਏ?" "ਆਓ, ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦਰਿਆਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਕੋਲ ਚੱਲੀਏ, ਤਾਂ ਜੋ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਫੌਜ ਸਮੇਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਇਹ ਸਮੁੰਦਰ ਪਾਰ ਕਰ ਲਈਏ।" ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਰਘੁਨੰਦਨ ਰਾਮ ਜੀ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸ਼ਰਨ ਵਜੋਂ ਮੰਨਣ।" "ਇਹ ਅਤੁੱਲ ਸਮੁੰਦਰ ਸਗਰ ਨੇ ਖੁਦ ਖੁਦਵਾਇਆ ਸੀ; ਇਸ ਲਈ, ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵੰਸ਼ਜ ਰਾਮ ਜੀ ਲਈ ਮਦਦ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।" ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਦੀ ਇਹ ਸਲਾਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਲਖ਼ਸ਼ਮਣ ਸਮੇਤ ਰਾਮ ਜੀ ਕੋਲ ਆਏ। ਫਿਰ, ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨੇ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਦੀਆਂ ਸ਼ੁਭ ਗੱਲਾਂ ਰਾਮ ਜੀ ਨੂੰ ਦਰਿਆ ਕਿਨਾਰੇ ਬੈਠਿਆਂ ਸੁਣਾਈਆਂ। ਇਹ ਸੁਝਾਅ ਰਾਮ ਜੀ, ਲਖ਼ਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤਨ ਹੀ ਚੰਗਾ ਲੱਗਾ। ਚੰਗੇ ਆਚਰਨ ਲਈ, ਰਾਮ ਜੀ ਨੇ ਹੱਸ ਕੇ ਕਿਹਾ, "ਲਖ਼ਸ਼ਮਣ, ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਦੀ ਇਹ ਸਲਾਹ ਮੈਨੂੰ ਪਸੰਦ ਆਈ। ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਹਮੇਸ਼ਾ ਗਿਆਨਵਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਤੂੰ ਵੀ ਸਲਾਹ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੈਂ; ਜੋ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਚੰਗਾ ਲੱਗੇ, ਸੋ ਵਿਚਾਰ ਕੇ ਆਖੋ।