ਇੱਕ ਵਾਰ, ਜਦੋਂ ਰਾਜਾ ਜਨਕ ਨੇ ਮਹਾਨ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੂੰ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੱਤਾ, ਉਸ ਨੇ ਆਸ਼ਚਰਯ ਨਾਲ ਪੁੱਛਿਆ, “ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਇਹ ਦੋ ਨੌਜਵਾਨ ਕੌਣ ਹਨ, ਜੋ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੇ, ਹਾਥੀ ਅਤੇ ਸ਼ੇਰ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਲਦੇ ਹਨ, ਬਹਾਦਰ ਹਨ, ਬਾਘ ਅਤੇ ਬਲਦ ਵਰਗੇ ਦਿੱਖ ਵਾਲੇ ਹਨ?” ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਕਮਲ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਂਗ ਖੁਲੀਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਤਲਵਾਰ, ਤੂਣੀ ਅਤੇ ਧਨੁਸ਼ ਧਾਰਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਜੋਵਨ ਦੇ ਪੂਰੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਖੜੇ ਹਨ, ਸੁੰਦਰਤਾ ਵਿੱਚ ਅਸ਼ਵਿਨਾਂ ਵਰਗੇ। ਜਨਕ ਨੇ ਅੱਗੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਇਹ ਦੋਵਾਂ ਕਿਸੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਾਂਗ ਆਏ ਹਨ, ਪੈਰਾਂ ਉੱਤੇ ਇਥੇ ਕਿਵੇਂ ਆਏ, ਕਿਸ ਲਈ, ਅਤੇ ਕਿਸ ਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਰਿਸ਼ੀ?” ਉਹ ਦੋਵਾਂ ਇਸ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਚੰਦ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਸਜਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਦਿੱਖ, ਚਾਲ ਅਤੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਹਨ। “ਇਹ ਮਹਾਨ ਯੋਧੇ, ਉੱਤਮ ਹਥਿਆਰ ਲੈ ਕੇ, ਇਤਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਰਸਤਾ ਕਿਵੇਂ ਚੁਣਿਆ? ਮੈਂ ਸੱਚ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।” ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਹੋਈਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਸੁਣਾਈਆਂ—ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਸਿੱਧਾਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਰਹੇ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਸੰਘਾਰ ਕੀਤਾ। ਰਾਜਾ ਜਨਕ ਨੇ ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਵੱਡਾ ਅਸ਼ਚਰਯ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ, ਦਸ਼ਰਥ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰਾਂ, ਜੋ ਆਦਰਯੋਗ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹਨ, ਨੂੰ ਰਾਜਾ ਨੇ ਰਵਾਇਤੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸਤਕਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉੱਚਤ ਸਤਕਾਰ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦੋ ਰਘੁਵੰਸ਼ੀ, ਇੱਕ ਰਾਤ ਉਥੇ ਬਿਤਾ ਕੇ, ਮਿਥਿਲਾ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋਏ। ਜਦੋਂ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਜਨਕ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਨਗਰੀ ਦੇਖੀ, ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਮਿਥਿਲਾ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ—“ਵਧੀਆ, ਵਧੀਆ!”—ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਆਦਰ ਕੀਤਾ। ਮਿਥਿਲਾ ਦੇ ਨੇੜੇ, ਇੱਕ ਬਾਗ ਵਿੱਚ, ਰਾਘਵ ਨੇ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ, ਸੁਨਿਸ਼ਟ, ਪਰ ਆਕਰਸ਼ਕ ਆਸ਼ਰਮ ਦੇਖਿਆ, ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, “ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਇਹ ਥਾਂ ਆਸ਼ਰਮ ਵਰਗੀ ਲੱਗਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇੱਥੇ ਕੋਈ ਤਪस्वੀ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਕਿਸ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਆਸ਼ਰਮ ਹੈ?” ਰਾਮ ਦੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ, ਜੋ ਵਚਨ-ਕੌਸ਼ਲ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸੀ, ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ, “ਹਾਂ, ਰਾਘਵ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸੱਚ ਦੱਸਾਂਗਾ—ਇਹ ਆਸ਼ਰਮ ਕਿਸ ਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।” “ਇਹ ਆਸ਼ਰਮ ਮਹਾਨ ਗੌਤਮ ਰਿਸ਼ੀ ਦਾ ਸੀ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ, ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਵੀ ਆਦਰਯੋਗ ਸੀ। ਇੱਥੇ, ਉਹ ਆਹਲਿਆ ਦੇ ਨਾਲ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤਕ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲ ਤਪ ਕਰਦੇ ਰਹੇ।” “ਇੱਕ ਦਿਨ, ਜਦੋਂ ਗੌਤਮ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਇੰਦ੍ਰ, ਜੋ ਸ਼ਚੀ ਦਾ ਪਤੀ ਹੈ, ਰਿਸ਼ੀ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਆਹਲਿਆ ਕੋਲ ਆਇਆ। ਉਹ ਆਹਲਿਆ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, ‘ਜੋ ਲੋਕ ਮਿਲਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਹੀ ਸਮੇਂ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਮੈਂ ਹੁਣ ਤੈਨੂੰ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।’” “ਆਹਲਿਆ ਨੇ, ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੰਦ੍ਰ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਲਿਆ, ਪਰ ਰਘੁਵੰਸ਼ੀ, ਉਸ ਨੇ ਅਕਲ ਦੀ ਘਾਟ ਕਰਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਉਤਸੁਕਤਾ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਦੀ ਇੱਛਾ ਮੰਨ ਲਈ। ਫਿਰ, ਆਪਣਾ ਮਨ ਚਾਹਾ ਪੂਰਾ ਹੋਣ ‘ਤੇ, ਆਹਲਿਆ ਨੇ ਇੰਦ੍ਰ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, ‘ਮੈਂ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹਾਂ, ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਹੁਣ ਜਲਦੀ ਇੱਥੋਂ ਚਲੇ ਜਾਓ।’” “ਉਸ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, ‘ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਗੌਤਮ ਤੋਂ ਤੂੰ ਅਤੇ ਮੈਂ ਦੋਵਾਂ ਆਪਣੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੀਏ।’ ਇੰਦ੍ਰ ਹੱਸ ਕੇ ਆਹਲਿਆ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, ‘ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਨਾਰੀ, ਮੈਂ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹਾਂ ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ ਆਇਆ ਸੀ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਜਾਵਾਂਗਾ।’” “ਇਸ ਵਾਅਦੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇੰਦ੍ਰ ਆਸ਼ਰਮ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਗਿਆ। ਪਰ, ਗੌਤਮ ਦੇ ਡਰ ਅਤੇ ਹੜਬੜਾਹਟ ਵਿੱਚ, ਇੰਦ੍ਰ ਜਲਦੀ ਚਲਿਆ, ਪਰ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਮਹਾਨ ਗੌਤਮ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।” “ਗੌਤਮ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਲਈ ਵੀ ਅਗਮ ਹੈ, ਤਪ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਸੀ। ਤੇ, ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੰਦ੍ਰ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਇੰਦ੍ਰ ਡਰ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਫਿੱਕਾ ਪੈ ਗਿਆ।” “ਉਸ ਸਮੇਂ, ਗੌਤਮ ਨੇ, ਧਰਮਸ਼ੀਲ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਮੰਦ-ਮਨ ਇੰਦ੍ਰ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, ‘ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਇਹ ਪਾਪ ਕਰਿਆ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ, ਤੂੰ ਫਲ-ਰਹਿਤ ਹੋ ਜਾਵੇਂ।’” “ਗੌਤਮ ਦੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ, ਇੰਦ੍ਰ ਦੇ ਅੰਡਕੋਸ਼ ਤੁਰੰਤ ਧਰਤੀ ‘ਤੇ ਡਿੱਗ ਗਏ। ਫਿਰ, ਗੌਤਮ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਵੀ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ, ‘ਤੂੰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲ ਇੱਥੇ ਰਹੇਗੀ।’” “ਤੂੰ ਹਵਾ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਯਾਪਨ ਕਰੇਗੀ, ਉਪਵਾਸ ਕਰੇਗੀ, ਤਪ ਨਾਲ ਝਲਸੇਗੀ, ਰਾਖ ਉੱਤੇ ਪਈ ਰਹੇਗੀ, ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਤੋਂ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਜਾਵੇਂਗੀ। ਪਰ, ਜਦੋਂ ਦਸ਼ਰਥ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਰਾਮ ਇੱਥੇ ਆਵੇਗਾ, ਤੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਵੇਂਗੀ।” “ਉਸ ਨੂੰ ਅਤਿਥੀ ਵਜੋਂ ਸਤਕਾਰ ਦੇਣ ਨਾਲ, ਹੇ ਪਾਪੀ, ਤੂੰ ਲੋਭ ਅਤੇ ਮੋਹ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਰੂਪ ਮੁੜ ਪਾਵੇਂਗੀ ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆ ਜਾਵੇਂਗੀ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗੌਤਮ ਨੇ ਆਹਲਿਆ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਕੇ, ਆਪਣਾ ਆਸ਼ਰਮ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਹਿਮਾਲਾ ਦੀ ਸੁੰਦਰ ਚੋਟੀ ‘ਤੇ ਤਪ ਕਰਨ ਲੱਗਾ। ਹੁਣ, ਰਾਮਾਯਣ ਦੇ ਮਹਾਨ ਬਾਲਕਾਂਡ ਵਿੱਚ ਉਨਚਾਸਵਾਂ ਸਰਗਾ ਸੁਣੋ। ਇੰਦ੍ਰ, ਜੋ ਫਲ-ਰਹਿਤ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਡਰੇ ਹੋਏ ਚਿਹਰੇ ਨਾਲ, ਅਗਨੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਸਿੱਧਾਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ ਅਤੇ ਚਾਰਣਾਂ ਕੋਲ ਗਿਆ। ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, “ਮੈਂ ਮਹਾਨ ਗੌਤਮ ਦੀ ਤਪਸਿਆ ਵਿੱਚ ਵਿਘਨ ਪਾਇਆ, ਉਸ ਦੇ ਗੁੱਸੇ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ੇਪ ਕੀਤਾ, ਤੇ ਇਹ ਕੰਮ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ خاطر ਕੀਤਾ। ਉਸ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਨਾਲ ਮੈਂ ਫਲ-ਰਹਿਤ ਹੋ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਆਹਲਿਆ ਵੀ ਤਿਆਗੀ ਗਈ; ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਤਪਸਿਆ ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ ਹੋ ਗਿਆ।” “ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਤੁਸੀਂ ਸਿੱਧਾਂ ਅਤੇ ਚਾਰਣਾਂ ਸਮੇਤ, ਮੇਰੇ ਲਈ, ਜੋ ਕੰਮ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ خاطر ਕੀਤਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਫਲਦਾਇਕ ਬਣਾਓ।” ਇੰਦ੍ਰ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਅਗਨੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਪਿਤਰਾਂ ਕੋਲ ਗਏ, ਅਤੇ ਮਾਰੁਤਾਂ ਸਮੇਤ, ਉਨਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, “ਇਹ ਬਕਰਾ ਪੂਰਾ ਹੈ, ਪਰ ਇੰਦ੍ਰ ਦੇ ਅੰਡਕੋਸ਼ ਨਹੀਂ; ਤੁਸੀਂ ਬਕਰੇ ਦੇ ਅੰਡਕੋਸ਼ ਲੈ ਕੇ ਇੰਦ੍ਰ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿਓ।” “ਇਹ ਬਕਰਾ ਫਲ-ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਦੇਵੇਗਾ, ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੇ ਬਕਰਾ ਚੜ੍ਹਾਇਆ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਖੂਤ ਫਲ ਮਿਲੇਗਾ, ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਉਨਾਂ ਨੂੰ ਵਧੀਆ ਇਨਾਮ ਦਿਓ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ, ਅਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੇ ਇੰਦ੍ਰ ਦੀ ਮਦਦ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਆਹਲਿਆ ਦਾ ਆਸ਼ਰਮ, ਜਿਸ ‘ਤੇ ਗੌਤਮ ਦਾ ਸ਼ਾਪ ਸੀ, ਰਾਮ ਦੇ ਆਉਣ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ।