ਸਿਤਾ ਜੀ ਨੇ ਹਨੁਮਾਨ ਜੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, “ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਵੀ ਦੱਸੋ ਕਿ ਰਘੁਕੁਲ ਦੇ ਮਹਾਂਬਲੀ ਰਾਮ ਕਿਵੇਂ ਮੇਰੀ ਇਸ ਦੁੱਖ ਅਤੇ ਕੈਦ ਦੀ ਲਹਿਰ ਤੋਂ ਮੈਨੂੰ ਬਚਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਰਾਮ ਜੀ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚੋ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੇਰੇ ਦੁੱਖ ਦੀ ਤੀਬਰਤਾ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਾਕਸ਼ਸੀਆਂ ਵਲੋਂ ਮਿਲ ਰਹੀਆਂ ਤਾਨਾਂ-ਬਾਨਾਂ ਬਾਰੇ ਜ਼ਰੂਰ ਦੱਸਣਾ, ਅਤੇ ਤੇਰਾ ਯਾਤਰਾ ਸੁਖਮਈ ਹੋਵੇ, ਹੇ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ। ਹੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਇਹ ਉਹ ਸੰਦੇਸ਼ ਹੈ ਜੋ ਦੁਖੀ ਪਰ ਅਟੱਲ ਸੀਤਾ ਨੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਭੇਜਿਆ ਹੈ; ਅਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਉਹ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ ਨਿਸ਼ਚਿੰਤ ਰਹੋ ਕਿ ਸੀਤਾ ਬਿਲਕੁਲ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ।” ਹੁਣ, ਮਹਾਨ ਵਾਲਮੀਕੀ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਸੁੰਦਰ ਕਾਂਡ ਦਾ ਅਠਾਹਠਵਾਂ ਸਰਗ ਸੁਣੋ। ਫਿਰ, ਸੀਤਾ ਜੀ ਨੇ ਦੁਬਾਰਾ ਹਨੁਮਾਨ ਜੀ ਨੂੰ, ਆਪਣੀ ਪ੍ਰੀਤ ਅਤੇ ਮਿੱਤਰਤਾ ਵਿਚ, ਹਿਲਦੋਲ ਹੋ ਕੇ, ਰਾਮ ਜੀ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ, ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, “ਤੁਸੀਂ ਰਾਮ, ਦਸ਼ਰਥ ਨੰਦਨ, ਨੂੰ ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਇਹ ਜ਼ਰੂਰ ਦੱਸਣਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਕੇ ਜਲਦੀ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆ ਸਕਣ। ਜਾਂ, ਹੇ ਵੀਰ, ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਠੀਕ ਲੱਗੇ, ਤਾਂ ਇੱਕ ਰਾਤ ਇੱਥੇ ਕਿਸੇ ਗੁਪਤ ਥਾਂ ਤੇ ਠਹਿਰ ਜਾਓ; ਕੱਲ੍ਹਾ ਵਿਸ਼ਰਾਮ ਕਰ ਕੇ ਚਲੇ ਜਾਣਾ। ਮੇਰੇ ਵਰਗੇ ਦੁਖੀ ਲਈ, ਤੇਰੀ ਨੇੜਤਾ, ਹੇ ਵਾਨਰ, ਇਕ ਪਲ ਲਈ ਵੀ, ਇਸ ਦੁੱਖ ਦੇ ਕਰਵੇਂ ਫਲ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਦੇਵੇਗੀ। ਪਰ ਜਦ ਤੁਸੀਂ, ਹੇ ਸ਼ੂਰਵੀਰ, ਮੁੜ ਆਉਣ ਦੀ ਨੀਤ ਨਾਲ ਚਲੇ ਜਾਵੋਗੇ, ਤਾਂ ਮੇਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਉੱਤੇ ਵੀ ਸਵਾਲ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ—ਇਸ ਵਿਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਤੇਰੇ ਵਿਛੋੜੇ ਦਾ ਦੁੱਖ, ਜੋ ਕਿ ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਭੋਗ ਰਹੀ ਹਾਂ, ਮੈਨੂੰ ਫਿਰ ਤੜਪਾਵੇਗਾ, ਮੈਂ ਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਦੁਖੀ, ਡਿੱਗੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਦੁਖ-ਭਾਗੀ ਹਾਂ। ਅਤੇ, ਹੇ ਵੀਰ, ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਵੱਡਾ ਸੰਦੇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਤੇਰੇ ਸਾਥੀ ਮਹਾਂਬਲੀ ਵਾਨਰ ਤੇ ਭਾਲੂ, ਹੇ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਕਿਵੇਂ ਇਸ ਵਿਸ਼ਾਲ ਅਤੇ ਅਟੱਲ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਸਕਣਗੇ? ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਕੇਵਲ ਗਰੁੜ, ਪਵਨ ਜਾਂ ਤੁਸੀਂ ਹੀ, ਹੇ ਨਿਦੋਸ਼, ਇਸ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਲੰਘਣ ਦੀ ਸਮਰਥਾ ਰੱਖਦੇ ਹੋ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਵੀਰ, ਇਸ ਅਸੰਭਵ ਕਾਰਜ ਵਿਚ ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਹੱਲ ਦੇਖਦੇ ਹੋ? ਤੁਸੀਂ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਹੋ ਜੋ ਉਦੇਸ਼ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਜਾਣਦੇ ਹਨ। ਸਚਮੁੱਚ, ਹੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਸੰਘਾਰਕ, ਇਹ ਕਾਰਜ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਤੁਸੀਂ ਇੱਕਲੇ ਹੀ ਕਾਫੀ ਹੋ; ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ੌਰਤ ਅਤੇ ਬਲ ਦੀ ਵਾਧੂ ਹਰ ਜਗ੍ਹਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਜੇ ਰਾਮ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਸੈਨਾ ਸਮੇਤ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਕੇ ਜਿੱਤ ਕੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਾਪਸ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਮਹਾਨ ਗੌਰਵ ਦੀ ਗੱਲ ਹੋਵੇਗੀ। ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਨਾਇਕ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਡਰ ਕੇ ਇੱਕ ਰਾਕਸ਼ਸ ਦੁਆਰਾ ਜੰਗਲ ਤੋਂ ਛਲ ਕਰਕੇ ਚੁੱਕੀ ਗਈ, ਐਸਾ ਰਾਮ ਦੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਜੇ ਰਾਮ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਸੰਘਾਰਕ, ਲੰਕਾ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸੈਨਾ ਨਾਲ ਘੇਰ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਢੁਕਵਾਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸ ਲਈ, ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ, ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਯੋਧਾ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਕਰੇ, ਤੂੰ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲਾਇਕਤਾ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਕਰ। ਉਸ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਆਦਰ ਸਹਿਤ ਤੇ ਯੁਕਤਿ ਭਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ: “ਹੇ ਮਾਤਾ, ਸੁਗਰੀਵ, ਜੋ ਕਿ ਧਰਮ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਚੈ ਵਾਲਾ ਹੈ ਤੇ ਤੇਰੇ ਲਈ ਹੀ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਹੈ, ਵਾਨਰਾਂ ਤੇ ਭਾਲੂਆਂ ਦੀ ਸੈਨਾ ਦਾ ਰਾਜਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਲੰਘਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਬਲਸ਼ਾਲੀ ਤੇ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਵਾਨਰ, ਜੋ ਮਨ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੁਕਮ ਉੱਤੇ ਤਤਪਰ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਚਾਲ ਉਪਰ, ਹੇਠਾਂ ਜਾਂ ਪਾਰ ਕਿਤੇ ਵੀ ਰੁਕਦੀ ਨਹੀਂ; ਅਤੇ ਇਹ ਮਹਾਬਲੀ ਆਪਣੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਥੱਕਦੇ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਧੰਨ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਵਾਨਰ, ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਵਨ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ ਚਲਦੇ ਹਨ, ਕਈ ਵਾਰੀ ਧਰਤੀ ਦਾ ਚੱਕਰ ਲਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਮੇਰੇ ਬਰਾਬਰ ਜਾਂ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ ਹਨ; ਸੁਗਰੀਵ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਘੱਟ ਨਹੀਂ। ਮੈਂ ਤਾਂ ਖੁਦ ਇੱਥੇ ਆ ਗਿਆ ਹਾਂ; ਜੇ ਮਹਾਨ ਵਾਨਰ ਆਉਣ, ਤਾਂ ਸੋਚੋ ਕਿ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ। ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਤਾਂ ਕਦੇ ਦੂਤ ਬਣ ਕੇ ਨਹੀਂ ਭੇਜੇ ਜਾਂਦੇ—ਹੋਰ ਵਾਨਰ ਹੀ ਦੂਤ ਬਣ ਕੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਮਾਤਾ, ਹੁਣ ਦੁੱਖ ਛੱਡ ਦੇ; ਤੇਰਾ ਗੁੱਸਾ ਵੀ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਵੇ। ਇੱਕ ਹੀ ਛਾਲ ਨਾਲ, ਵਾਨਰ ਮਖੌਲਪਤੀਆਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਲੰਕਾ ਆ ਜਾਣਗੇ। ਉਹ ਦੋ ਸਿੰਹ-ਸਮਾਨ ਪੁਰਸ਼, ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਤੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ, ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਆਉਣਗੇ, ਅਤੇ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਹੋਵਾਂਗਾ। ਤੂੰ ਜਲਦੀ ਹੀ ਰਾਘਵ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਸੰਘਾਰਕ, ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ, ਜੋ ਧਨੁਸ਼ ਧਾਰੀ ਹੈ, ਲੰਕਾ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਵੇਖੇਂਗੀ। ਤੂੰ ਜਲਦੀ ਹੀ ਉਹ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਵਾਨਰ ਵੇਖੇਂਗੀ, ਜੋ ਨਖ਼ ਤੇ ਦੰਦਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ ਹਨ, ਸਿੰਹ ਤੇ ਬਾਘਾਂ ਵਰਗੇ ਬਲਸ਼ਾਲੀ ਹਨ, ਅਤੇ ਮਹਾਰਥੀ ਹਾਥੀਆਂ ਵਰਗੇ ਹਨ, ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ। ਜਲਦੀ ਹੀ ਤੂੰ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮਾਂ ਦੀ ਗੂੰਜ ਸੁਣੇਂਗੀ, ਜੋ ਪਹਾੜਾਂ ਤੇ ਬੱਦਲਾਂ ਵਰਗੇ ਹਨ, ਲੰਕਾ ਤੇ ਮਲਯਾ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਉੱਤੇ ਗੂੰਜ ਰਹੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਤੂੰ ਜਲਦੀ ਹੀ ਰਾਘਵ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਸੰਘਾਰਕ, ਨੂੰ ਜੰਗਲ ਦੇ ਨਿਕਾਸ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਅਯੋਧਿਆ ਵਿੱਚ ਰਾਜਤਿਲਕ ਹੋਇਆ ਵੇਖੇਂਗੀ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮੇਰੀ ਮਿੱਠੀ ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਵਾਣੀ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਮਿਥਿਲਾ ਦੀ ਧੀ, ਜੋ ਤੇਰੇ ਵਿਛੋੜੇ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਸੀ, ਨੂੰ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਠੰਢਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਹੁਣ, ਮਹਾਨ ਵਾਲਮੀਕੀ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਯੁੱਧ ਕਾਂਡ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਅਧਿਆਇ ਸੁਣੋ। ਹਨੁਮਾਨ ਨੇ ਇਕ ਐਸਾ ਮਹਾਨ ਕਾਰਜ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜੋ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਲਭ ਹੈ, ਜੋ ਹੋਰ ਕੋਈ ਸੋਚ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ ਸੀ। ਦਰਅਸਲ, ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ ਕਿ ਗਰੁੜ, ਵਾਯੁ ਜਾਂ ਹਨੁਮਾਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਇਸ ਮਹਾਨ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਲੰਘ ਸਕੇ। ਲੰਕਾ, ਜੋ ਰਾਵਣ ਵਲੋਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੱਖਵਾਲੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਦੇਵਤਿਆਂ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ, ਯਕਸ਼ਾਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ, ਸਰਪਾਂ ਜਾਂ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਵਲੋਂ ਵੀ ਅਜੈ ਹੈ। ਕੌਣ ਆਪਣੇ ਬਲ ਉੱਤੇ ਉਸ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਕੇ ਜਿੰਦਾ ਬਾਹਰ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਕੌਣ ਉਸ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਇੰਨੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਵਲੋਂ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ? ਜੋ ਕੋਈ ਵੀ ਬਲ ਤੇ ਸ਼ੌਰਤ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਪਰ ਹਨੁਮਾਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਨਹੀਂ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਸੇਵਕ ਦਾ ਕੰਮ ਸੁਗਰੀਵ ਲਈ ਪੂਰਾ ਹੋ ਗਿਆ; ਇਸ ਲਈ, ਹਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਸ਼ੌਰਤ ਨੂੰ ਉਸ ਅਨੁਸਾਰ ਮਾਪਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸਚਮੁੱਚ, ਉਹ ਸੇਵਕ ਜੋ ਆਪਣੇ ਮਾਲਕ ਵਲੋਂ ਮੁਸ਼ਕਲ ਕੰਮ ਲਈ ਭੇਜਿਆ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਠਾ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰੇ, ਉਹੀ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।