ਜਦ ਦੁਰਧਰਾ ਦੇ ਅੱਠ ਘੋੜੇ ਕੁਚਲੇ ਗਏ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਰਥ ਦੀ ਧੁਰੀ ਤੇ ਡੰਡਾ ਟੁੱਟ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣਾ ਰਥ ਛੱਡ ਕੇ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ, ਉਸ ਦੀ ਜਿੰਦ ਛੱਡ ਚੁੱਕੀ ਸੀ। ਦੁਰਧਰਾ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗਿਆ ਵੇਖ ਕੇ, ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰੇ ਅਤੇ ਜਿੱਤਣ ਵਿਚ ਅਤਿ ਮੁਸ਼ਕਲ, ਵਿਰੂਪਾਖ੍ਸ਼ ਅਤੇ ਯੂਪਾਖ੍ਸ਼, ਦੋਵੇਂ ਰਾਖਸ਼ਸ, ਉੱਛਲ ਪਏ। ਫਿਰ, ਵੱਡੇ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ ਵਾਨਰ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਅਚਾਨਕ ਨਿਰਵਿਕਾਰ ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਉੱਤ ਗਿਆ, ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਗਦਾਂ ਉਸ ਦੇ ਛਾਤੀ 'ਤੇ ਲੱਗੀਆਂ। ਉਹ ਮਹਾਬਲੀ ਹਨੁਮਾਨ, ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਤੇਜ਼ ਯੋਧਿਆਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨੂੰ ਮਾਤ ਦੇ ਕੇ, ਵਾਪਸ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਇੰਝ ਡਿੱਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਤੇਜ਼ ਗਰੁੜ ਡਿੱਗ ਪੈਂਦਾ ਹੋਵੇ। ਫਿਰ, ਉਹ ਵਾਨਰ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੇ ਰੁੱਖ ਕੋਲ ਗਿਆ, ਉਸ ਨੂੰ ਉਖਾੜਿਆ ਅਤੇ ਪਵਨਪੁਤ੍ਰ ਨੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਵੀਰ ਰਾਖਸ਼ਸ ਮਾਰ ਸੁੱਟੇ। ਹੁਣ, ਜਦ ਉਹ ਤਿੰਨ ਰਾਖਸ਼ਸ ਹਨੁਮਾਨ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਤਾਂ ਪ੍ਰਘਾਸਾ, ਜੋ ਬੜੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਹੱਸਦਾ ਹੋਇਆ ਆਇਆ। ਭਾਸਕਰਣ, ਕ੍ਰੋਧ ਅਤੇ ਵਿਰਤਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਇਕ ਭਾਲਾ ਲੈ ਕੇ, ਦੋਵੇਂ ਰਾਖਸ਼ਸ ਮਹਾਨ ਵਾਨਰ-ਸਿੰਘ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜੇ ਹੋ ਗਏ। ਪ੍ਰਘਾਸਾ ਨੇ ਤੇਜ਼ ਧਾਰ ਵਾਲੀ ਭਾਲ ਨਾਲ ਵਾਨਰ-ਹਾਥੀ ਉੱਤੇ ਵਾਰ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਭਾਸਕਰਣ ਨੇ ਭਾਲਾ ਮਾਰਿਆ। ਉਹਨਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਵਾਰਾਂ ਨਾਲ ਹਨੁਮਾਨ ਦੇ ਅੰਗ ਜਖ਼ਮੀ ਹੋ ਗਏ, ਲਹੂ ਨਾਲ ਰੰਗੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਚੜ੍ਹਦੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਹਨੁਮਾਨ, ਜੋ ਵਾਨਰਾਂ ਵਿਚ ਮਹਾਨ ਹਾਥੀ ਵਰਗਾ ਸੀ, ਇੱਕ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉਖਾੜ ਲਿਆ, ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਜਾਨਵਰ, ਸੱਪ ਅਤੇ ਰੁੱਖ ਵੀ ਸਨ, ਅਤੇ ਉਸ ਪਹਾੜ ਨਾਲ ਦੋਵੇਂ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਨੂੰ ਕੁੱਟ ਕੇ ਤਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਉਂ, ਜਦ ਪੰਜੋਂ ਸੈਨਾਪਤੀਆਂ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਤਾਂ ਹਨੁਮਾਨ ਨੇ ਬਾਕੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਵੀ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਘੋੜਿਆਂ, ਹਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਹਾਥੀਆਂ, ਯੋਧਿਆਂ ਨਾਲ ਯੋਧਿਆਂ, ਰਥਾਂ ਨਾਲ ਰਥਾਂ ਦੀ ਟੱਕਰ ਹੋਈ, ਤੇ ਹਨੁਮਾਨ ਨੇ ਇੰਦ੍ਰ ਵਾਂਗ ਅਸੁਰਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਘੋੜੇ, ਹਾਥੀ, ਰਥ, ਅਤੇ ਮਰੇ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਹਰ ਪਾਸੇ ਰੁਕ ਗਈ। ਫਿਰ, ਹਨੁਮਾਨ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਮਹਾਨ ਸੈਨਾਪਤੀਆਂ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਫੌਜ ਅਤੇ ਰਥਾਂ ਸਮੇਤ ਮਾਰ ਕੇ, ਦੁਆਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿਚ ਲੈ ਲਿਆ, ਐਸਾ ਲਗਦਾ ਸੀ ਜਿਵੇਂ ਪ੍ਰਲਯਕਾਲ ਆ ਗਿਆ ਹੋਵੇ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਜਦ ਰਾਵਣ ਨੇ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਪੰਜੇ ਸੈਨਾਪਤੀ ਆਪਣੇ ਸੈਨਿਕਾਂ ਅਤੇ ਰਥਾਂ ਸਮੇਤ ਹਨੁਮਾਨ ਹੱਥੋਂ ਮਾਰੇ ਗਏ ਹਨ, ਉਹ ਜੰਗ ਲਈ ਉਤਸੁਕ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਪ੍ਰਿੰਸ ਅਕ੍ਸ਼ ਦੀ ਵੱਲ ਤਿੱਖੀ ਨਿਗਾਹ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ। ਰਾਜੇ ਦੀ ਇਸ ਨਿਗਾਹ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਅਕ੍ਸ਼, ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਧਨੁਸ਼ ਲੈ ਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਹਵਨ ਲਈ ਪੁਜਾਰੀ ਅੱਗ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਸਭ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਹੋਇਆ। ਫਿਰ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਨੇਤਾ, ਸੋਨੇ ਦੀ ਜਾਲੀ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਨਵੇਂ ਸੂਰਜ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾ ਰਥ ਚੜ੍ਹਿਆ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਵਾਨਰ ਵੱਲ ਵਧਿਆ। ਉਹ ਰਥ, ਜੋ ਤਪੱਸਿਆ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ, ਝੰਡਿਆਂ ਅਤੇ ਰਤਨਾਂ ਵਾਲਾ, ਅੱਠ ਤੇਜ਼ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਜੋਤਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਹ ਰਥ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਅਸੁਰਾਂ ਤੋਂ ਅਜੇਹਾ ਸੀ, ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਚਲਦਾ, ਸਾਰੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ, ਚਮਕਦਾ ਹੋਇਆ, ਸੂਰਜ ਤੇ ਚੰਦ ਵਾਂਗ ਰੌਸ਼ਨ, ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਲਗਾਮਾਂ ਨਾਲ ਸੁੰਦਰ, ਅਤੇ ਅਕ੍ਸ਼ ਨੇ ਇਸ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਯੁੱਧ ਲਈ ਪ੍ਰਸਥਾਨ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਦੇ ਘੋੜਿਆਂ, ਹਾਥੀਆਂ ਅਤੇ ਰਥਾਂ ਦੀ ਧੁਨੀ ਨਾਲ ਆਕਾਸ਼ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਗੂੰਜ ਉਠੀ। ਉਹ ਅਕ੍ਸ਼, ਆਪਣੇ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨਾਲ, ਦੁਆਰ ਉੱਤੇ ਖੜੇ ਹਨੁਮਾਨ ਕੋਲ ਆਇਆ। ਜਦ ਅਕ੍ਸ਼ ਨੇ ਹਨੁਮਾਨ ਨੂੰ—ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਸਿੰਘ ਵਰਗੀਆਂ ਸਨ, ਜੋ ਅਡੋਲ ਤੇ ਅਚਲ ਸੀ—ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਹੈਰਾਨੀ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਅੰਤ ਵਾਲੀ ਅੱਗ ਹੋਵੇ, ਜੋ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਲਈ ਉੱਤਸੁਕ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਦਰ ਭਰੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਹਨੁਮਾਨ ਵੱਲ ਤੱਕਿਆ। ਰਾਵਣ ਪੁੱਤਰ ਅਕ੍ਸ਼ ਨੇ, ਵੱਡੀ ਆਤਮਾ ਵਾਲੇ ਵਾਨਰ ਦੀ ਤੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਵਿਰਤਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਵਧਾ ਲਈ, ਜਿਵੇਂ ਅੰਤਕਾਲ 'ਚ ਸੂਰਜ ਦੀ ਤੀਬਰਤਾ ਵਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਵਾਨਰ ਦੀ ਅਟੱਲ ਤੇ ਅਡੋਲ ਯੋਧਾ-ਸ਼ਕਤੀ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਨੁਕੀਲੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਹਨੁਮਾਨ ਉੱਤੇ ਵਾਰ ਕੀਤਾ। ਅਕ੍ਸ਼ ਨੇ, ਹੱਥ ਵਿਚ ਧਨੁਸ਼ ਅਤੇ ਤੀਰ ਫੜੇ, ਨਿਰਭੀਕ, ਵਾਨਰ ਵੱਲ ਤਿੱਖੀ ਨਿਗਾਹ ਨਾਲ ਤੱਕਿਆ। ਸੋਨੇ ਦੇ ਕੜੇ, ਸੁੰਦਰ ਕੁੰਡਲ ਪਾਏ, ਅਸਧਾਰਣ ਵਿਰਤਾ ਵਾਲਾ ਅਕ੍ਸ਼, ਹਨੁਮਾਨ ਕੋਲ ਆਇਆ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮੁਕਾਬਲਾ ਐਸਾ ਸੀ ਕਿ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਅਸੁਰ ਵੀ ਡਰ ਗਏ। ਧਰਤੀ ਕੰਬ ਗਈ, ਸੂਰਜ ਦੀ ਤਾਪ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਹਵਾ ਰੁਕ ਗਈ, ਪਹਾੜ ਹਿਲੇ ਨਹੀਂ; ਜਦ ਵਾਨਰ ਤੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਅਕ੍ਸ਼ ਵਿਚ ਤਾਕਤ ਦੀ ਮੁਕਾਬਲੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ, ਆਕਾਸ਼ ਗੂੰਜ ਉਠਾ, ਸਮੁੰਦਰ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਹੋ ਗਿਆ। ਅਕ੍ਸ਼ ਨੇ ਤਿੰਨ ਸੋਨੇ ਵਾਲੇ, ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ, ਪੰਖ ਵਾਲੇ ਤੀਰ ਹਨੁਮਾਨ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਮਾਰੇ, ਜੋ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਲਾਏ ਗਏ ਸਨ। ਉਹ ਤੀਰ ਸਿੱਧਾ ਸਿਰ 'ਤੇ ਲੱਗੇ, ਹਨੁਮਾਨ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਲਾਲ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਲਹੂ ਵਗਣ ਲੱਗ ਪਿਆ, ਤੇ ਉਹ ਨਵੇਂ ਚੜ੍ਹਦੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਣ ਲੱਗ ਪਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਤੀਰਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਸੂਰਜ ਦੀ ਪਰਛਾਈ ਹੋਵੇ। ਫਿਰ, ਵਾਨਰ ਰਾਜ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਹਨੁਮਾਨ ਨੇ, ਰਣਭੂਮੀ ਵਿਚ ਉਸ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਨੂੰ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਵਿਲੱਖਣ ਧਨੁਸ਼ ਤੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ, ਵੇਖ ਕੇ ਖੁਸ਼ੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੀ ਤੇ ਯੁੱਧ ਲਈ ਉਤਸੁਕ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹ, ਮੰਦਰਾਚਲ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ, ਕ੍ਰੋਧ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਲਦਾਰ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਅਕ੍ਸ਼, ਉਸ ਦੀ ਫੌਜ ਅਤੇ ਰਥਾਂ ਨੂੰ ਸਾੜਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਫਿਰ, ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਇੰਦ੍ਰ ਵਰਗਾ ਧਨੁਸ਼ਧਾਰੀ, ਯੁੱਧ-ਮੈਦਾਨ ਵਿਚ ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ, ਹਨੁਮਾਨ ਉੱਤੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਵਰਸਾਉਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਵਾਨਰ ਨੇ, ਅਕ੍ਸ਼ ਨੂੰ, ਜੋ ਜੰਗ ਵਿਚ ਉੱਤਸੁਕ, ਤਾਕਤ, ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਵਿਰਤਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਵੇਖ ਕੇ, ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਗੱਜ ਕੇ ਹੱਸਿਆ। ਅਕ੍ਸ਼, ਹਾਲਾਂਕਿ ਨੌਜਵਾਨ ਸੀ, ਜੰਗ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਸ਼ੌਰਿਆ 'ਤੇ ਗਰਵ ਕਰਦਾ, ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ, ਬੇਮਿਸਾਲ ਹਨੁਮਾਨ ਵੱਲ ਵਧਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਹਾਥੀ ਘਾਹ ਨਾਲ ਢੱਕੇ ਹੋਏ ਵੱਡੇ ਕੂਏ ਵੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹੋਵੇ। ਜਦ ਤੀਰਾਂ ਨੇ ਹਨੁਮਾਨ ਨੂੰ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਲੱਗਿਆ, ਉਹ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਗੂੰਜਿਆ, ਤੇ ਜਲਦੀ ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਉੱਡ ਗਿਆ, ਆਪਣੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ, ਡਰਾਉਣੀ ਝਲਕ ਦਿੰਦਾ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਰਾਖਸ਼ਸ-ਕੁਮਾਰ, ਮਹਾਨ ਰਥੀ, ਹਵਾ ਵਾਂਗ ਉੱਡਦੇ ਹਨੁਮਾਨ ਉੱਤੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਮੀਂਹ ਵਰਸਾਉਣ ਲੱਗ ਪਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਬੱਦਲ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਪਥਰ ਵਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਪਰ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਵਾਨਰ, ਸੋਚ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼, ਯੁੱਧ ਵਿਚ ਡਰਾਉਣਾ, ਹਵਾ ਦੇ ਰਸਤੇ ਤੇ ਚੱਲਦਾ, ਉਹ ਤੀਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਹਵਾ ਵਾਂਗ ਨਿਕਲ ਗਿਆ। ਅਕ੍ਸ਼, ਜੋ ਧਨੁਸ਼ ਤੇ ਤੀਰ ਲੈ ਕੇ, ਜੰਗ ਲਈ ਉੱਤਸੁਕ ਸੀ, ਆਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਵਧੀਆ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਹਨੁਮਾਨ ਨੇ ਉਸ ਵੱਲ ਆਦਰ ਭਰੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਤੱਕਿਆ ਤੇ ਸੋਚ ਵਿਚ ਪੈ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਜਦ ਉਸ ਦੇ ਬਾਂਹਾਂ ਵਿਚ ਤੀਰ ਲੱਗੇ, ਉਹ ਮਹਾਬਲੀ ਹਨੁਮਾਨ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਗੱਜਿਆ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਮਹਾਨ, ਅਤੇ ਜੋ ਅਸਧਾਰਣ ਕਾਰਜਾਂ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਰਣਭੂਮੀ ਵਿਚ ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਬਾਰੇ ਸੋਚਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹਨੁਮਾਨ ਅਤੇ ਅਕ੍ਸ਼ ਵਿਚ ਇਹ ਮਹਾਨ ਯੁੱਧ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਦੇਵਤੇ, ਅਸੁਰ, ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਆਕਾਸ਼—ਸਭ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਦਿੱਤਾ।