ਲੰਕਾ ਵਿੱਚ, ਜਾਨਕੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਜਾਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਥਕਾਵਟ ਕਾਰਨ, ਪਰ ਇਹ ਸਪਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਸੀ—ਜਾਂ ਫਿਰ, ਉਸ ਲਈ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਥਕਾਵਟ ਹੋ ਸਕਦੀ? ਉਹ ਕੇਵਲ ਜਾਨਕੀ ਨੂੰ ਹੀ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਜਿਸ ਸ਼ੀੰਸ਼ਪਾ ਰੁੱਖ ਤੇ ਸੀਤਾ ਬੈਠੀ ਸੀ, ਉਹ ਸੁੰਦਰ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੀ ਉਸ ਰਾਖਸ਼ਸ ਨੇ ਰੱਖਿਆ ਸੀ। ਫਿਰ, ਰਾਖਸ਼ਸੀਆਂ ਨੇ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਜਿਸ ਨੇ ਸੀਤਾ ਨਾਲ ਬੇਅਦਬੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬਾਗ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕੀਤਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਕਠੋਰ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ। "ਹੇ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਸਿਰਫ ਉਹੀ ਜੋ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਤੋਂ ਹੱਥ ਧੋ ਬੈਠਾ ਹੋਵੇ, ਤੇਰੀ ਮਨ-ਪਸੰਦ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਵਿਰੋਧੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ," ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ। ਇਹ ਸੁਣਕੇ, ਰਾਵਣ—ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਸਵਾਮੀ—ਅੰਤਿਮ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਸੜ ਗਿਆ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਘੁੰਮਦੀਆਂ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਤੋਂ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਤੇਲ ਵਾਂਗ ਅੰਸੂ ਡਿੱਗਣ ਲੱਗੇ। ਉਸ ਮਹਾਨ ਤੇ ਉਜਲੇ ਰਾਵਣ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸੇਵਕਾਂ—ਕਿੰਕਰ ਨਾਮ ਦੇ ਰਾਖਸ਼ਸ, ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਸਨ—ਨੂੰ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਹਨੁਮਾਨ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾਵੇ। ਅਸੀਹੀ ਹਜ਼ਾਰ ਤੇਜ਼ ਕਿੰਕਰ, ਗਦਿਆਂ ਤੇ ਮੋਟੀਆਂ ਲਾਠੀਆਂ ਨਾਲ ਲੈਸ, ਮਹਲ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆ ਗਏ। ਉਹ ਵੱਡੀ ਤੌਂਦ ਵਾਲੇ, ਵੱਡੇ ਦੰਦਾਂ, ਡਰਾਉਣੇ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਅਤਿ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਜੰਗ ਲਈ ਉਤਸੁਕ, ਹਨੁਮਾਨ ਨੂੰ ਫੜਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਏ। ਉਹ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੇ ਖੜੇ ਬਾਂਦਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆਏ, ਤੇ ਵੱਡੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਸ ਵੱਲ ਦੌੜੇ, ਜਿਵੇਂ ਪਤੰਗੇ ਅੱਗ ਵੱਲ ਦੌੜਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਕਲੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਲੋਹ ਦੀਆਂ ਲਾਠੀਆਂ, ਗਦੀਆਂ, ਤੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ, ਬਾਂਦਰਾਂ ਦੇ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੇ ਹਨੁਮਾਨ ਵੱਲ ਵਧੇ। ਗਦਿਆਂ, ਬਰਢ, ਭਾਲਿਆਂ, ਜੈਵਲਿਨ, ਤੇ ਕੁਹਾੜੀਆਂ ਨਾਲ, ਉਹ ਹਨੁਮਾਨ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ ਤੇ ਅਚਾਨਕ ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਖੜੇ ਹੋਏ। ਹਨੁਮਾਨ, ਜੋ ਪਰਬਤ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਤੇ ਮਹਾਨ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਆਪਣੀ ਪੂੰਛ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਮਾਰੀ ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਗਰਜ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ, ਵਾਯੁਪੁਤ੍ਰ ਹਨੁਮਾਨ ਨੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ, ਆਪਣੀ ਪੂੰਛ ਭੜਕਾਈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਲੰਕਾ ਗੂੰਜ ਉਠੀ। ਉਸ ਦੀ ਪੂੰਛ ਦੀ ਗੂੰਜਦਾਰ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਪੰਛੀ ਅਸਮਾਨ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਪਏ ਤੇ ਧਰਤੀ ਵੀ ਗੂੰਜਣ ਲੱਗੀ। ਹਨੁਮਾਨ ਨੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ, "ਰਾਮ ਮਹਾਨ ਹੈ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਅਤਿ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੈ, ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਰਾਘਵ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੇਠ ਵਿਜਈ ਹੈ। ਮੈਂ ਕੋਸਲ ਦੇ ਰਾਜਾ ਰਾਮ ਦਾ ਦਾਸ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਦੇ ਕਰਤਬ ਅਥਕ ਹਨ; ਮੈਂ ਵਾਯੁਪੁਤ੍ਰ ਹਨੁਮਾਨ ਹਾਂ, ਵੈਰੀ ਫੌਜਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ। ਹਜ਼ਾਰ ਰਾਵਣ ਵੀ ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਟਿਕ ਸਕਦੇ, ਮੈਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਪੱਥਰ ਤੇ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਵਾਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ। ਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਭੈਲ ਪਾ ਕੇ, ਮੈਥਿਲੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਉਦੇਸ਼ ਪੂਰਾ ਕਰਕੇ, ਸਾਰੇ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇਥੋਂ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਜਾਵਾਂਗਾ।" ਹਨੁਮਾਨ ਦੀ ਗਰਜ ਸੁਣਕੇ, ਰਾਖਸ਼ਸ ਡਰ ਤੇ ਸੰਦੇਹ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਨੁਮਾਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮ ਦੇ ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ ਵਿਸ਼ਾਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ। ਫਿਰ, ਰਾਵਣ ਦੇ ਹੁਕਮ ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਰੱਖਦੇ, ਰਾਖਸ਼ਸ ਅਜੀਬ ਤੇ ਡਰਾਉਣੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਹਨੁਮਾਨ ਵੱਲ ਚਾਰੋਂ ਪਾਸੇ ਦੌੜ ਪਏ। ਹਨੁਮਾਨ, ਚਾਰੋਂ ਪਾਸੇ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੇ ਪਈ ਇੱਕ ਭਾਰੀ ਲੋਹ ਦੀ ਗਦ ਲੈ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲ ਵਧਾ। ਉਸ ਨੇ ਉਹ ਗਦ ਫੜ ਕੇ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ 'ਤੇ ਵਾਰ ਕੀਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਗਰੁੜ, ਵਿਨਤਾ ਦਾ ਪੁਤ੍ਰ, ਪੈਂਡਣ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਨੂੰ ਫੜਦਾ ਹੈ। ਵਾਯੁਪੁਤ੍ਰ ਹਨੁਮਾਨ, ਗਦ ਫੜ ਕੇ, ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਚਲਦਾ, ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਇੰਦਰ ਵਿਜਰ ਨਾਲ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ। ਰਾਖਸ਼ਸ ਯੋਧਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਹਨੁਮਾਨ, ਜੰਗ ਲਈ ਉਤਸੁਕ, ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੇ ਡਟ ਕੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਕੁਝ ਰਾਖਸ਼ਸ, ਡਰ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਰਾਵਣ ਕੋਲ ਗਏ ਤੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸਾਰੇ ਕਿੰਕਰ ਮਾਰੇ ਗਏ ਹਨ। ਰਾਵਣ, ਆਪਣੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਕਿੰਕਰਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਸੁਣ ਕੇ, ਅੱਖਾਂ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਘੁੰਮਦੀਆਂ, ਪ੍ਰਹਸਤ ਦੇ ਪੁਤ੍ਰ—ਜੋ ਬੇਮਿਸਾਲ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਤੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਅਜੇਯ ਹੈ—ਨੂੰ ਭੇਜਣ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ। ਹੁਣ, ਤੁਸੀਂ ਸੁੰਦਰ ਕਾਂਡ ਦੇ ਮਹਾਨ ਵਾਲਮੀਕੀ ਰਾਮਾਯਣ ਦੇ ਤੀਹਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣੋ। ਹਨੁਮਾਨ ਨੇ ਕਿੰਕਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ: "ਮੈਂ ਬਾਗ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ ਚੈਤਯ ਮੰਦਰ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।" ਹਨੁਮਾਨ, ਮੈਰੂ ਪਰਬਤ ਦੇ ਚੋਟੀ ਵਾਂਗ ਵਿਸ਼ਾਲ ਚੈਤਯ ਮੰਦਰ ਤੇ ਛਲਾਂਗ ਮਾਰ ਕੇ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ। ਮੰਦਰ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਬਾਂਦਰਾਂ ਦੇ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਉਜਲੇ ਤੇ ਅਤਿ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਉਗਦੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਣ ਲੱਗਾ। ਉੱਚਾ ਚੈਤਯ ਮੰਦਰ ਫੜ ਕੇ, ਹਨੁਮਾਨ, ਜੋ ਉਜਾਸ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ, ਦੇਵ ਪਰੀਯਾਤ੍ਰ ਰੁੱਖ ਵਾਂਗ ਲਗਣ ਲੱਗਾ। ਫਿਰ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਵਾਯੁਪੁਤ੍ਰ ਨੇ ਲੰਕਾ ਨੂੰ ਭਿਆਨਕ ਗਰਜ ਨਾਲ ਗੂੰਜਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਦੀ ਉੱਚੀ ਤੇ ਗੂੰਜਦਾਰ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ, ਪੰਛੀ ਡਿੱਗ ਪਏ, ਤੇ ਮੰਦਰ ਦੇ ਰੱਖਵਾਲੇ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਏ। ਹਨੁਮਾਨ ਨੇ ਫਿਰ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ: "ਰਾਮ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਮਹਾਨ, ਸੁਗ੍ਰੀਵ—ਰਾਘਵ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੇਠ—ਵਿਜਈ ਹਨ। ਮੈਂ ਰਾਮ, ਕੋਸਲ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਦਾ ਦਾਸ ਹਾਂ; ਹਨੁਮਾਨ, ਵਾਯੁਪੁਤ੍ਰ, ਵੈਰੀ ਫੌਜਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ। ਹਜ਼ਾਰ ਰਾਵਣ ਵੀ ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਟਿਕ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ; ਮੈਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਪੱਥਰ ਤੇ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਵਾਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ। ਲੰਕਾ 'ਤੇ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕਰਕੇ, ਮੈਥਿਲੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਕੇ, ਸਾਰੇ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇਥੋਂ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਜਾਵਾਂਗਾ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੋਲ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਬਾਂਦਰਾਂ ਦਾ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਮੰਦਰ ਦੇ ਉਪਰ ਖੜਾ ਹੋ ਕੇ ਭਿਆਨਕ ਗਰਜ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਰਾਖਸ਼ਸ ਡਰ ਗਏ। ਉਸ ਉੱਚੀ ਗਰਜ ਸੁਣ ਕੇ, ਮੰਦਰ ਦੇ ਰੱਖਵਾਲੇ, ਇੱਕ ਸੌ ਦੀ ਗਿਣਤੀ, ਵਿਭਿੰਨ ਹਥਿਆਰ—ਭਾਲੇ, ਤਲਵਾਰਾਂ, ਤੇ ਕੁਹਾੜੀਆਂ—ਲੈ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਏ।