ਭਾਗੀਰਥ ਨੇ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਹੀ ਤੇਜਸਵੀ ਤੇ ਬਲਵਾਨ ਸੀ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾਮਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਅੱਗੇ ਨਮ੍ਰਤਾ ਨਾਲ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਆਰਜ਼ੁ ਕੀਤੀ, “ਜੇਕਰ ਪ੍ਰਭੂ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਨ, ਜੇਕਰ ਮੇਰੀ ਤਪੱਸਿਆ ਸਫਲ ਹੋਈ ਹੈ, ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਸਗਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਮਿਲੇ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਜਲ ਨਾਲ ਭਿੱਜ ਜਾਂ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੂਰਵਜਾਂ ਸਮੇਤ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਣ। ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਂ ਇਹ ਬੇਨਤੀ ਆਪਣੇ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਖਾਤਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਜੋ ਸਾਡਾ ਵੰਸ਼ ਨਾਸ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਇੱਛਵਾਕੂ ਵੰਸ਼ ਲਈ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਵਰ ਦਿਓ।” ਫਿਰ, ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾਮਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਭਾਗੀਰਥ ਨੂੰ ਸੁਖਦਾਈ ਤੇ ਮਿੱਠੇ ਬਚਨ ਆਖੇ, “ਹੇ ਭਾਗੀਰਥ, ਤੇਰੀ ਇਹ ਇੱਛਾ ਬਹੁਤ ਉੱਤਮ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਐਸਾ ਹੀ ਹੋਵੇ। ਤੂੰ ਇੱਛਵਾਕੂ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਵਧੋਤਰੀ ਕਰਣ ਵਾਲਾ ਹੈਂ, ਤੇਰਾ ਭਲਾ ਹੋਵੇ। ਇਹ ਜੋ ਹਿਮਾਲਿਆ ਦੀ ਵੱਡੀ ਧੀ ਗੰਗਾ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਲਈ ਹੇ ਰਾਜਨ, ਹਰੇ (ਸ਼ਿਵ) ਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰ। ਧਰਤੀ ਗੰਗਾ ਦੇ ਉਤਰਨ ਦਾ ਭਾਰ ਨਹੀਂ ਸਹਿ ਸਕਦੀ, ਤੇ ਮੈਂ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲਧਾਰੀ (ਸ਼ਿਵ) ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ ਅਤੇ ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਵੀ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ, ਫਿਰ ਉਹ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇਆਂ, ਮਾਰੁਤਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਸਮੇਤ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਚਲੇ ਗਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਾਲਕਾਂਡ ਦੇ ਬਿਆਲੀਵੇਂ ਸਰਗ ਦਾ ਸਮਾਪਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਚਲੀਏ ਤਿਰਤਾਲੀਵੇਂ ਸਰਗ ਵੱਲ। ਜਦੋਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਚਲੇ ਗਏ, ਤਾਂ ਭਾਗੀਰਥ ਨੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆਪਣਾ ਅੰਗੂਠਾ ਰੱਖ ਕੇ ਪੂਰੇ ਇੱਕ ਵਰ੍ਹਾ ਤਕ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ। ਜਦੋਂ ਸਾਲ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ, ਤਾਂ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਉਮਾਪਤੀ, ਪਸ਼ੁਪਤੀ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, “ਮੈਂ ਤੈਥੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਾਂ, ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮਨੁੱਖ! ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਾਂਗਾ। ਮੈਂ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀ ਧੀ ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਧਾਰ ਲਵਾਂਗਾ।” ਫਿਰ ਹਿਮਾਵਤ ਦੀ ਵੱਡੀ ਧੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਪੂਰੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਆਦਰ ਹੈ, ਬਹੁਤ ਹੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਤੇ ਤੇਜ਼ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰ ਗਈ। ਆਕਾਸ਼ ਤੋਂ, ਹੇ ਰਾਮਾ, ਗੰਗਾ ਉਤਰੀ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਆ ਕੇ ਡਿੱਗੀ। ਉਹ ਗੰਗਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣਾ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਰਾਹ ਬਾਰੇ ਸੋਚਣ ਲੱਗੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਅਹੰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਜਕੜ ਕੇ ਪਾਤਾਲ ਵਲ ਵਧੀ। ਇਹ ਵੇਖ ਕੇ, ਭਗਵਾਨ ਹਰੇ (ਸ਼ਿਵ) ਨਾਰਾਜ਼ ਹੋ ਗਏ। ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਲੁਕਾ ਲਵਾਂ। ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਦਰਿਆ ਰੁਦ੍ਰ ਦੇ ਜਟਾ ਸਮੁਹ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਈ। ਹੇ ਰਾਮਾ, ਸ਼ਿਵ ਦੀਆਂ ਜਟਾਵਾਂ, ਜੋ ਹਿਮਾਲਿਆ ਵਰਗੀਆਂ ਲੱਗਦੀਆਂ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਗੰਗਾ ਘੁੰਮਦੀ ਰਹੀ, ਪਰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਸਕੀ। ਉਹ ਜਟਾਵਾਂ ਦੇ ਗੁੰਝਲ ਵਿਚੋਂ ਕੋਈ ਰਾਹ ਨਾ ਲੱਭ ਸਕੀ, ਤੇ ਇੱਥੇ ਉਹ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤਕ ਭਟਕਦੀ ਰਹੀ। ਇਸੇ ਥਾਂ, ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਹਾਨ ਤਪਸਵੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਇਆ। ਫਿਰ ਹਰੇ (ਸ਼ਿਵ) ਨੇ ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਬਿੰਦੁਸਰਸ ਝੀਲ ਵੱਲ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਜਦ ਉਹ ਛੁੱਟੀ, ਤਾਂ ਉਸ ਵਿਚੋਂ ਸੱਤ ਧਾਰਾਵਾਂ ਨਿਕਲੀਆਂ। ਹਲਾਦਿਨੀ, ਪਾਵਨੀ, ਨਲਿਨੀ—ਇਹ ਤਿੰਨ ਪਵਿੱਤਰ ਧਾਰਾਵਾਂ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਵਹੀਆਂ। ਸੁਚਕਸ਼ੁ, ਸੀਤਾ ਅਤੇ ਸਿੰਧੁ—ਇਹ ਤਿੰਨ ਵੱਡੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਚਲੀਆਂ। ਸੱਤਵੀਂ ਧਾਰਾ ਭਾਗੀਰਥ ਦੇ ਰਥ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਪਿੱਛੇ ਚਲੀ। ਭਾਗੀਰਥ, ਜੋ ਰਾਜਾ ਤੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਦਿਵ੍ਯ ਰਥ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ। ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਗੰਗਾ ਅੱਗੇ ਅੱਗੇ ਵਹੀ, ਭਾਗੀਰਥ ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ-ਪਿੱਛੇ ਚਲਿਆ। ਆਕਾਸ਼ ਤੋਂ, ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਸਿਰ ਤੋਂ, ਗੰਗਾ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਉਤਰੀ। ਜਿੱਥੇ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਪਾਣੀ ਵਹਿਆ, ਉਥੇ ਭਿਆਨਕ ਗੂੰਜ ਹੋਈ, ਮੱਛੀਆਂ, ਕੱਛੂਏ, ਤੇ ਡਾਲਫ਼ਿਨਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਉਸ ਵਿਚ ਸਨ। ਜਦ ਉਹ ਪਾਣੀ ਡਿੱਗਿਆ ਤੇ ਵਹਿਆ, ਧਰਤੀ ਚਮਕ ਉਠੀ। ਫਿਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ, ਗੰਧਰਵ, ਯਕਸ਼ ਤੇ ਸਿੱਧ ਵੀ ਉਥੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ। ਸਭ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਗੰਗਾ ਆਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਉਤਰੀ, ਉਡਦੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਵਿਮਾਨਾਂ, ਘੋੜਿਆਂ ਤੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਹਾਥੀਆਂ ਵਰਗੀਆਂ ਆਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਨਾਲ। ਦੇਵਤੇ ਉਥੇ ਕਿਸ਼ਤੀਆਂ ਵਿਚ ਘੁੰਮ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਹ ਇਸ ਅਦਭੁਤ ਤੇ ਉੱਚੇ ਗੰਗਾ-ਅਵਤਰਨ ਨੂੰ ਦੇਖ ਰਹੇ ਸਨ। ਦੇਖਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਬੇਅੰਤ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ; ਉਡਦੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗਹਿਣੇ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ। ਆਕਾਸ਼ ਬੱਦਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਸੌ ਸੂਰਜਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਡਾਲਫ਼ਿਨਾਂ, ਸੱਪਾਂ ਤੇ ਚੰਚਲ ਮੱਛੀਆਂ ਨਾਲ। ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀਆਂ ਧਾਰਾਵਾਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਰਾਹਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਗਈਆਂ। ਆਕਾਸ਼ ਪਤਝੜ ਦੇ ਬੱਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਹੰਸਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕ ਗਿਆ। ਕਦੇ ਦਰਿਆ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਹੀ, ਕਦੇ ਵਕਰੀ, ਕਦੇ ਚੌੜੀ ਹੋ ਗਈ। ਕਈ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਪਾਣੀ ਉੱਪਰ ਵਧਿਆ, ਕਈ ਥਾਂ ਹੌਲੀ ਤੇ ਸੁਸਤ ਵਹਿਆ; ਕਦੇ ਪਾਣੀ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਟਕਰਾਇਆ। ਵਾਰ-ਵਾਰ ਪਾਣੀ ਉੱਪਰ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਫਿਰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗਦਾ। ਜੋ ਪਾਣੀ ਸ਼ੰਕਰ ਦੇ ਸਿਰ ਤੋਂ ਡਿੱਗਿਆ, ਉਹ ਮੁੜ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਉਹ ਪਾਣੀ, ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਸਾਫ਼ ਸੀ, ਚਮਕਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਉਥੇ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਵੱਸਦੇ ਰਿਸ਼ੀ ਤੇ ਗੰਧਰਵ, ਉਸ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ, ਉਸਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਨਣ ਲੱਗੇ। ਜੋ ਆਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸ਼ਾਪ ਕਾਰਨ ਡਿੱਗੇ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਥੇ ਸਨਾਨ ਕੀਤਾ, ਆਪਣੇ ਪਾਪ ਦੂਰ ਕਰ ਲਏ, ਤੇ ਉਹ ਸ਼ੁਭਤਾ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ। ਉਹ ਦੁਬਾਰਾ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਪਰਵਾਨ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਗਏ। ਲੋਕ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ, ਉਸ ਚਮਕਦਾਰ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਗਏ।