ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦੋਂ ਦਿਲੀਪ ਮਹਾਰਾਜ਼ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਕਰਦੇ ਰਹੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੰਯਮ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਪੱਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਭਗੀਰਥ ਸੀ। ਭਗੀਰਥ ਬਹੁਤ ਹੀ ਉੱਚੇ ਚਰਿੱਤਰ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਗੁਣੀ ਬੱਚਾ ਸੀ। ਦਿਲੀਪ ਮਹਾਰਾਜ਼, ਜੋ ਬੜੀ ਤੇਜਸਵੀ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਸ਼ਾਨ ਵਾਲੇ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਨੇਕ ਯਜਨ ਕੀਤੇ। ਤੀਹ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤੱਕ ਰਾਜ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਰਾਜ ਧਰਮ ਨਾਲ ਚਲਾਇਆ। ਪਰ, ਆਪਣੇ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦੀ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਉਹ ਕੋਈ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੱਲ ਨਹੀਂ ਲੱਭ ਸਕੇ। ਆਖਰਕਾਰ, ਸਮੇਂ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੋਗ ਨੇ ਘੇਰ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਪੁੰਨ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਦਿਲੀਪ ਮਹਾਰਾਜ਼ ਇੰਦਰ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਭਗੀਰਥ ਨੂੰ ਰਾਜ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰਕੇ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ। ਭਗੀਰਥ, ਜੋ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ ਅਤੇ ਧਰਮਾਤਮਾ ਸਨ, ਵੱਡੇ ਰਾਜੇ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਤਾਂ ਕੋਈ ਪੁੱਤਰ ਸੀ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਜਾ ਸੀ। ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੰਸ਼ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਜਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਸੀ। ਭਗੀਰਥ ਨੇ ਰਾਜ ਦਾ ਭਾਰ ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਤੇ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਪ੍ਰਯਾਸ ਵਿੱਚ ਲੱਗ ਗਏ। ਉਹ ਗੋਕਰਨ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਕਠੋਰ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ। ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤੱਕ, ਭਗੀਰਥ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਉੱਚੇ ਕਰਕੇ, ਪੰਜ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਦਿਆਂ, ਸਿਰਫ ਮਹੀਨੇ ਵਿਚ ਇਕ ਵਾਰੀ ਭੋਜਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੇ ਸੰਯਮ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ, ਭਿਆਨਕ ਤਪ ਕੀਤਾ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ, ਰਾਜਾ ਭਗੀਰਥ ਦੀ ਤਪੱਸਿਆ ਪੂਰੀ ਹੋਈ, ਤਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਹਨ, ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਗੀਰਥ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਮੈਂ ਤੈਥੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਾਂ, ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਵਰ ਮੰਗ।" ਭਗੀਰਥ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਬਲਵਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾਮਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕੀਤੀ, "ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ, ਜੇ ਮੇਰੀ ਤਪੱਸਿਆ ਸਫਲ ਹੋਈ ਹੈ, ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਪੂਰਵਜ ਸਗਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਤੁਹਾਡੇ ਦੁਆਰਾ ਪਾਣੀ ਮਿਲੇ।" "ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਿੱਜ ਜਾਣ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਰਾਂ ਸਮੇਤ ਉੱਚੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ। ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਂ ਇਹ ਵਰ ਆਪਣੇ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਮੰਗਦਾ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਜੋ ਸਾਡਾ ਵੰਸ਼ ਨਾਸ਼ ਨਾ ਹੋਵੇ।" ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਮਿੱਠੇ ਅਤੇ ਮੰਗਲਮਈ ਬਚਨ ਆਖੇ, "ਭਗੀਰਥ, ਤੇਰੀ ਇਹ ਇੱਛਾ ਬਹੁਤ ਮਹਾਨ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਮੰਗਿਆ ਹੈ, ਐਸਾ ਹੀ ਹੋਵੇ। ਤੂੰ ਇੱਖਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਵਧੋਤਰੀ ਕਰਣ ਵਾਲਾ ਹੈਂ। ਪਰ ਇਹ ਗੰਗਾ, ਜੋ ਹਿਮਾਲਿਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਧੀ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਧਰਤੀ ਤੇ ਝਲਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ। ਹੇ ਰਾਜਾ, ਹਰਾ (ਸ਼ਿਵ) ਨੂੰ ਉਸਨੂੰ ਝਲਣ ਲਈ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰ।" "ਧਰਤੀ ਗੰਗਾ ਦੇ ਉਤਰਣ ਨੂੰ ਸਹਿ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ। ਮੈਂ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲਧਾਰੀ ਸ਼ਿਵ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ ਜੋ ਉਸਨੂੰ ਝਲ ਸਕੇ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਅਤੇ ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ ਤੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਮਰੁਤਾਂ ਸਮੇਤ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਚਲੇ ਗਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚੌਂਤਾਲੀਵਾਂ ਸਰਗ ਦਾ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਹੁਣ ਪੈਂਤਾਲੀਵਾਂ ਸਰਗ ਸੁਣੋ। ਜਦੋਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਚਲੇ ਗਏ, ਤਾਂ ਭਗੀਰਥ ਨੇ ਆਪਣਾ ਅੰਗੂਠਾ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰੱਖ ਕੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ। ਜਦੋਂ ਸਾਲ ਪੂਰਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਉਮਾਪਤੀ, ਪਸ਼ੁਪਤੀ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਮੈਂ ਤੈਥੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਾਂ, ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ! ਮੈਂ ਜੋ ਤੇਰੀ ਇੱਛਾ ਹੈ, ਉਹ ਪੂਰੀ ਕਰਾਂਗਾ। ਹਿਮਾਲਿਆ ਪਹਾੜ ਦੇ ਧੀ ਨੂੰ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਝਲਾਂਗਾ।" ਫਿਰ ਹਿਮਾਵਤ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਧੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਗੰਗਾ ਨੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਵੱਡਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲਿਆ ਅਤੇ ਭਿਆਨਕ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਗਣ ਲੱਗ ਪਈ। ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚੋਂ, ਹੇ ਰਾਮਾ, ਗੰਗਾ ਉਤਰੀ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਆ ਗਈ। ਉਹ ਗੰਗਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਰੋਕਣਾ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਮਾਰਗ ਬਾਰੇ ਸੋਚਣ ਲੱਗ ਪਈ। ਉਹ ਜਲਧਾਰਾ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੂੰ ਫੜ ਕੇ ਪਾਤਾਲ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਵੜ ਗਈ। ਉਸਦੇ ਅਹੰਕਾਰ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਕ੍ਰੋਧਤ ਹੋ ਗਏ। ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਜਟਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਲੈਣ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਵਿੱਤਰ ਨਦੀ ਗੰਗਾ, ਰੁਦ੍ਰ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗੀ। ਹੇ ਰਾਮਾ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੀਆਂ ਜਟਾਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਹਿਮਾਲਿਆ ਵਰਗੀਆਂ ਲੱਗਦੀਆਂ ਸਨ, ਗੰਗਾ ਬਹੁਤ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੀ ਰਹੀ, ਪਰ ਧਰਤੀ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਸਕੀ। ਉਹ ਗੰਗਾ, ਜਟਾਵਾਂ ਦੇ ਘੁੱਚ ਵਿਚੋਂ ਕੋਈ ਰਸਤਾ ਨਾ ਲੱਭ ਸਕੀ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਉਥੇ ਹੀ ਭਟਕਦੀ ਰਹੀ। ਉਥੇ, ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਤਪਸਵੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਿਆ। ਉਹ ਉਸਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਇਆ। ਫਿਰ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੇ ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਬਿੰਦੁਸਰਸ ਝੀਲ ਵੱਲ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਉਹ ਛੁੱਟੀ, ਸੱਤ ਧਾਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਗਈ। ਹਲਾਦਿਨੀ, ਪਾਵਨੀ ਅਤੇ ਨਲਿਨੀ—ਇਹ ਤਿੰਨ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਪਵਿੱਤਰ ਧਾਰਾਵਾਂ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਵਹਿ ਗਈਆਂ। ਸੁਚක්ෂੁ, ਸੀਤਾ ਅਤੇ ਸਿੰਧੂ—ਇਹ ਤਿੰਨ ਧਾਰਾਵਾਂ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਵਹਿ ਗਈਆਂ। ਸਤਵੀਂ ਧਾਰਾ ਭਗੀਰਥ ਦੇ ਰਥ ਦੇ ਪਿੱਛੇ-ਪਿੱਛੇ ਚਲ ਪਈ। ਭਗੀਰਥ, ਜੋ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਦਿਵ੍ਯ ਰਥ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ। ਮਹਾਨ ਗੰਗਾ ਅੱਗੇ-ਅੱਗੇ ਵੱਗੀ ਅਤੇ ਭਗੀਰਥ ਉਸਦੇ ਪਿੱਛੇ-ਪਿੱਛੇ ਗਿਆ। ਆਕਾਸ਼ ਤੋਂ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੇ ਸਿਰ ਤੋਂ, ਗੰਗਾ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਉਤਰੀ। ਜਿੱਥੇ-ਜਿੱਥੇ ਪਾਣੀ ਵਗਿਆ, ਉਥੇ ਭਿਆਨਕ ਗੂੰਜ ਹੋਈ, ਮੱਛੀਆਂ, ਕਛੂਏ ਅਤੇ ਡੋਲਫਿਨਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਨਾਲ, ਧਰਤੀ ਚਮਕ ਉਠੀ। ਇਸ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਲਈ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਗਣ, ਗੰਧਰਵ, ਯਕਸ਼ ਅਤੇ ਸਿੱਧ ਆਦਿ ਸਭ ਆ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਗੰਗਾ ਆਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਉਤਰੀ, ਜਿਵੇਂ ਉੱਡਦੇ ਹੋਏ ਮਹਲ, ਘੋੜੇ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਹਾਥੀਆਂ ਵਾਲੇ ਸ਼ਹਿਰ ਆ ਗਏ ਹੋਣ। ਦੇਵਤੇ ਉਥੇ ਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਘੁੰਮਦੇ ਰਹੇ, ਇਸ ਅਦਭੁਤ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਗੰਗਾ ਦੇ ਉਤਰਣ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਰਹੇ। ਇਹ ਸਭ ਦੇਖਣ ਲਈ, ਬੇਅੰਤ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਗਣ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ। ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਉੱਡਦੇ ਗਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗਹਿਣੇ ਚਮਕਦੇ ਰਹੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਭਗੀਰਥ ਦੀ ਤਪੱਸਿਆ, ਉਸ ਦੀ ਲਗਨ ਅਤੇ ਗੰਗਾ ਦੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆਉਣ ਦਾ ਇਹ ਅਦਭੁਤ ਕਥਾ ਸੰਪੂਰਨ ਹੋਈ।