ਜਦੋਂ ਅੰਸ਼ੁਮਤ ਨੇ ਸਗਰ ਰਾਜਾ ਦੇ ਯਜਨ ਸਮਾਪਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਰਘੁ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ, ਉਸ ਦੇ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ, ਜੋ ਕੁਝ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਸੁਪਰਨ ਦੀਆਂ ਕਹੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਵੀ, ਸਭ ਕੁਝ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਭਿਆਨਕ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਸਗਰ ਰਾਜਾ ਨੇ ਯਜਨ ਦੇ ਸਾਰੇ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਪੂਰੀ ਰੀਤ-ਰਿਵਾਜ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਯਜਨ ਨੂੰ ਸਮਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣਾ ਮਨਚਾਹਾ ਯਜਨ ਕਰ ਲਿਆ, ਪਰ ਗੰਗਾ ਦੇ ਉਤਰਣ ਬਾਰੇ ਉਹ ਕੋਈ ਹੱਲ ਨਹੀਂ ਲੱਭ ਸਕਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੱਲ ਨਾ ਮਿਲਣ ਤੇ, ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਨੇ ਤੀਹ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਰਾਜ ਕਰ ਕੇ, ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਹੁਣ ਚਾਲੀ-ਦੂਜੀ ਸਰਗਾ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣੋ। ਜਦੋਂ ਸਗਰ ਰਾਜਾ ਨੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਦੇਹ ਛੱਡੀ, ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਅੰਸ਼ੁਮਤ ਨੂੰ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਧਰਮਾਤਮਾ ਸੀ, ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ। ਇਹ ਅੰਸ਼ੁਮਤ ਰਾਜਾ ਬੜਾ ਮਹਾਨ ਸੀ, ਰਘੁ ਵੰਸ਼ਜ; ਉਸ ਦਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪੁੱਤਰ ਦਿਲੀਪਾ ਸੀ। ਅੰਸ਼ੁਮਤ ਨੇ ਰਾਜ ਦਿਲੀਪਾ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਸੁੰਦਰ ਹਿਮਾਲਾ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ, ਉੱਚਤਪ austerities ਕਰਨ ਲਈ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਮਹਾਨ ਯਸ਼ਸਵੀ ਰਾਜਾ, ਤੀਹ-ਦੋ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤਕ, ਤਪਸਵੀਆਂ ਦੇ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਵੱਸਦਾ ਰਿਹਾ, ਅਤੇ ਤਪ ਨਾਲ ਪੂਰਨ ਹੋ ਕੇ, ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਦਿਲੀਪਾ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦੀ ਨਾਸ ਸੁਣੀ, ਉਹ ਗਹਿਰੀ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਕੋਈ ਹੱਲ ਨਹੀਂ ਲੱਭ ਸਕਿਆ। ਉਹ ਸਦਾ ਸੋਚਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ: "ਕਿਵੇਂ ਗੰਗਾ ਦਾ ਉਤਰਨ ਹੋਵੇ? ਕਿਵੇਂ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਪਿੰਡ-ਦਾਨ ਜਲ ਨਾਲ ਕਰਾਂ? ਕਿਵੇਂ ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮੁਕਤੀ ਦਵਾਂ?" ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਲੀਨ, ਸੰਯਮੀ ਅਤੇ ਧਰਮ-ਨਿਸ਼ਠ, ਦਿਲੀਪਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਭਗੀਰਥ ਸੀ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਹੀ ਧਰਮਾਤਮਾ ਸੀ। ਦਿਲੀਪਾ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਯਜਨ ਕੀਤੇ; ਤੀਹ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤਕ ਰਾਜ ਕੀਤਾ। ਪਰ, ਪੂਰਵਜਾਂ ਦੀ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਹੱਲ ਨਾ ਲੱਭ ਕੇ, ਉਹ ਰਾਜਾ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ, ਰੋਗ ਨਾਲ ਆਕ੍ਰਮਿਤ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਦੇਹ ਛੱਡ ਗਿਆ। ਆਪਣੇ ਸਵੈ-ਕਮਾਈ ਹੋਏ ਪੁੰਨ ਨਾਲ, ਰਾਜਾ ਇੰਦਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਭਗੀਰਥ ਨੂੰ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ। ਭਗੀਰਥ, ਜੋ ਰਾਜ-ਰਿਸ਼ੀ ਤੇ ਧਰਮਾਤਮਾ ਸੀ, ਰਘੁ ਵੰਸ਼ਜ, ਬਹੁਤ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਪਰ ਉਸ ਦੇ ਕੋਈ ਸੰਤਾਨ ਨਹੀਂ ਸੀ; ਉਹ ਸੰਤਾਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਜਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਰਾਜ ਆਪਣੀਆਂ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਉਤਾਰਨ ਦੀ ਤੀਬਰ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਗੋਕਰਨ ਵਿਖੇ, ਲੰਬੇ ਤਪ ਕਰਨ ਲਈ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਹੱਥ ਉਚੇ ਕਰਕੇ, ਪੰਜ-ਵਿਧੀ ਤਪ ਕੀਤਾ, ਮਹੀਨੇ-ਮਹੀਨੇ ਵਿਚ ਖਾਣਾ ਖਾਓਂਦਾ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾ ਕੇ, ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤੱਕ ਭਿਆਨਕ ਤਪ ਕੀਤਾ। ਹੇ ਬਲਸ਼ਾਲੀ, ਜਦੋਂ ਉਸ ਮਹਾਨ-ਆਤਮਾ ਰਾਜਾ ਦਾ ਤਪ ਸਮਾਪਤ ਹੋ ਗਿਆ, ਤਦ, ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ, ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ। "ਹੇ ਭਗੀਰਥ ਰਾਜਾ, ਮੈਂ ਤੈਥੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਾਂ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ; ਤੇਰੇ ਤਪ ਨਾਲ, ਤੂੰ ਜੋ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਮੰਗ ਲੈ, ਹੇ ਨਿਸ਼ਠਵਾਨ।" ਭਗੀਰਥ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਤੇਜਸਵੀ ਅਤੇ ਬਲਸ਼ਾਲੀ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾਮਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੂੰ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ: "ਜੇਕਰ ਪ੍ਰਭੂ ਮੇਰੇ ਤਪ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਨ, ਮੇਰੇ ਪੂਰਵਜ ਸਗਰ ਦੇ ਸਭ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ, ਜਲ ਮਿਲੇ।" "ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ ਦੀ ਭਸਮ ਗੰਗਾ ਦੇ ਜਲ ਨਾਲ ਭੀਜ ਜਾਵੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੂਰਵਜਾਂ ਸਮੇਤ, ਉੱਚਤਮ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਣ। ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਂ ਇਹ ਅਰਦਾਸ ਆਪਣੇ ਵੰਸ਼ ਲਈ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਕਿ ਸਾਡਾ ਵੰਸ਼ ਨਾਸ ਨਾ ਹੋਵੇ; ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਵਰਦਾਨ ਇਕਸ਼ਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ ਲਈ ਮੈਨੂੰ ਮਿਲੇ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ।" ਤਦ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾਮਹ ਨੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ, ਸ਼ੁਭ ਤੇ ਮਿੱਠੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ, ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ: "ਹੇ ਭਗੀਰਥ, ਤੇਰੀ ਇੱਛਾ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਹੈ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਥ-ਯੋਧਾ; ਇਹ ਹੋਵੇ, ਤੇਰੀ ਭਲਾਈ ਹੋਵੇ, ਇਕਸ਼ਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਵਾਧਾ ਹੋਵੇ।" "ਇਹ ਹਿਮਾਲਾ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਧੀ, ਗੰਗਾ, ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣਾ ਪਵੇਗਾ, ਹੇ ਰਾਜਾ; ਉਹਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਲਈ ਹਰਾ (ਸ਼ਿਵ) ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਕਰੋ।" "ਹੇ ਰਾਜਾ, ਧਰਤੀ ਗੰਗਾ ਦੇ ਉਤਰਨ ਨੂੰ ਸਹਿ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ; ਮੈਂ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲਧਾਰੀ (ਸ਼ਿਵ) ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਚਨਹਾਰ ਨੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ, ਅਤੇ ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਕੇ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਮਾਰੁਤਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਸਵਰਗ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਚਾਲੀ-ਦੂਜੀ ਸਰਗਾ, ਮਹਾਨ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਯਣ ਦੇ ਬਾਲਕਾਂਡ ਵਿਚ, ਸਮਾਪਤ ਹੋਈ। ਹੁਣ ਚਾਲੀ-ਤ੍ਰੀਜੀ ਸਰਗਾ ਸੁਣੋ, ਮਹਾਨ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਯਣ ਦੇ ਬਾਲਕਾਂਡ ਵਿਚ। ਜਦੋਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਚਲੇ ਗਏ, ਹੇ ਰਾਮ, ਭਗੀਰਥ ਨੇ ਆਪਣਾ ਅੰਗੂਠਾ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਦਬਾ ਕੇ, ਇੱਕ ਸਾਲ ਤਕ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ। ਜਦੋਂ ਸਾਲ ਪੂਰਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਉਮਾਪਤੀ, ਪਸ਼ੁਪਤੀ, ਨੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ: "ਮੈਂ ਤੈਥੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਾਂ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ; ਜੋ ਤੂੰ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਮੈਂ ਕਰਾਂਗਾ। ਹਿਮਾਲਾ ਰਾਜਾ ਦੀ ਧੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਧਾਰਾਂਗਾ।" ਤਦ, ਹਿਮਾਵਤ ਦੀ ਵੱਡੀ ਧੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਰੂਪ ਤੇ ਅਸਹਿ ਗਤੀ ਧਾਰ ਲਈ। ਆਕਾਸ਼ ਤੋਂ, ਹੇ ਰਾਮ, ਗੰਗਾ ਉਤਰੀ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਆ ਗਈ; ਉਹ ਦੇਵੀ, ਗੰਗਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਰੋਕਣਾ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਰਸਤੇ ਨੂੰ ਸੋਚਣ ਲੱਗੀ। ਉਹ ਧਾਰਾ, ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਅਤੇ ਪਾਤਾਲ ਨੂੰ ਫੜ ਕੇ, ਅੰਦਰ ਵੜ ਗਈ; ਉਸ ਦੇ ਅਹੰਕਾਰ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਹਰਾ (ਸ਼ਿਵ) ਨੇ ਕ੍ਰੋਧ ਕੀਤਾ। ਤਦ, ਤ੍ਰਿਨੈਤ੍ਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਲੁਕਾਉਣ ਦਾ ਨਿਰਣੈ ਕੀਤਾ; ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਨਦੀ, ਰੁਦ੍ਰ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸਿਰ 'ਤੇ ਡਿੱਗੀ। ਹੇ ਰਾਮ, ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਜਟਾਵਾਂ ਦੇ ਗੁਫਾ, ਜੋ ਹਿਮਾਲਾ ਵਰਗੀ ਸੀ, ਉੱਤੇ ਗੰਗਾ ਨੇ ਉਤਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਉਹ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਨਹੀਂ ਸਕੀ। ਉਹ ਜਟਾਵਾਂ ਦੇ ਘਣੇ ਜਾਲ ਵਿਚੋਂ ਕੋਈ ਰਸਤਾ ਨਾ ਲੱਭ ਸਕੀ; ਉਥੇ, ਉਹ ਦੇਵੀ, ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤਕ ਭਟਕਦੀ ਰਹੀ।