ਹਨੁਮਾਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਾਹਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਦ੍ਰਿੜ ਨਿਸ਼ਚਯ ਕਰਕੇ ਆਖਿਆ, “ਮੈਂ ਇੰਨੀ ਤਾਕਤ ਰੱਖਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਆਪਣੀ ਬਲਸ਼ਾਲੀ ਬਾਂਹਾਂ ਦੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਧਰਤੀ ਨੂੰ, ਇਸ ਦੇ ਪਹਾੜਾਂ, ਦਰਿਆਵਾਂ ਤੇ ਝੀਲਾਂ ਸਮੇਤ, ਸਮੁੰਦਰ ਨਾਲ ਡੁੱਬਾ ਸਕਦਾ ਹਾਂ। ਮੇਰੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਇੰਨੀ ਤੇਜ਼ ਹੈ ਕਿ ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਮਗਰਮੱਛ ਉੱਭਰ ਆਉਂਦਾ ਹੋਵੇ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਰੌਲੇ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਉਬਾਲ ਸਕਦਾ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਗਰੁੜ, ਜੋ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਉੱਡਣ ਵਾਲਾ ਪੰਛੀਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਤੇ ਸਾਪਾਂ ਦਾ ਭਖਣਹਾਰ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵਾਰੀ ਘੁੰਮ ਸਕਦਾ ਹਾਂ।” “ਮੈਂ ਸੂਰਜ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਨਵਾਂ-ਨਵਾਂ ਚੜ੍ਹਿਆ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਹਾਲੇ ਡੁੱਬਿਆ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਫਿਰ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ, ਮੈਂ ਵਾਪਸ ਵੀ ਆ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਉਹ ਵੀ ਬੜੀ ਤੇਜ਼ ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨਾਲ, ਹੇ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ! ਮੈਂ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਚਲਣ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਨੂੰ ਸੁੱਕਾ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਚੀਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ। ਜਦ ਮੈਂ ਛਲਾਂਗ ਲਾਵਾਂਗਾ, ਪਹਾੜਾਂ ਨੂੰ ਕੁਚਲ ਸਕਦਾ ਹਾਂ; ਛਲਾਂਗ ਲਾ ਕੇ, ਵੱਡੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਵੀ ਆਪਣੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪਾਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ।” “ਅੱਜ ਜਦ ਮੈਂ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਛਲਾਂਗ ਲਾਵਾਂਗਾ, ਤਾੜੀਆਂ ਤੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਦੇ ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਫੁੱਲ ਮੇਰੇ ਪਿੱਛੇ-ਪਿੱਛੇ ਆਉਣਗੇ। ਮੇਰਾ ਰਸਤਾ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਹਵਾ ਦੇ ਰਸਤੇ ਵਾਂਗ ਹੋਵੇਗਾ, ਜਦ ਮੈਂ ਭਿਆਨਕ ਅਸਮਾਨੀ ਖੇਤਰ ਵਿਚੋਂ ਲੰਘਾਂਗਾ ਤੇ ਉੱਤੇ ਵਧਾਂਗਾ। ਹੇ ਵਾਨਰੋ! ਜਦ ਮੈਂ ਡਿੱਗਦਾ ਹੋਇਆ ਦਿਸਾਂਗਾ, ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਮੈਨੂੰ ਵੇਖਣਗੇ, ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਮਹਾਨ ਮੇਰੂ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ ਦੇਖੋਗੇ।” “ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਢੱਕਦਾ ਹੋਇਆ ਜਾਵਾਂਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਨੂੰ ਆਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਨਿਗਲ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ, ਮੈਂ ਬੱਦਲਾਂ ਨੂੰ ਉਡਾ ਦਿਆਂਗਾ, ਪਹਾੜਾਂ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਦਿਆਂਗਾ, ਤੇ ਨਿਸ਼ਚਯ ਕਰਕੇ ਛਲਾਂਗ ਲਾ ਕੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਸੁੱਕਾ ਦਿਆਂਗਾ। ਗਰੁੜ ਪੰਛੀ ਦੇ ਰਾਜਾ ਜਾਂ ਮਹਾਨ ਪਵਨ ਦੇ ਇਲਾਵਾ, ਕੋਈ ਹੋਰ ਜੀਵ ਨਹੀਂ ਜੋ ਮੇਰੀ ਛਲਾਂਗ ਵਿਚ ਮੇਰਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰ ਸਕੇ। ਇਕ ਪਲਕ ਵਿੱਚ, ਮੈਂ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚੋਂ ਅਚਾਨਕ ਡਿੱਗ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਬੱਦਲ ਵਿੱਚੋਂ ਬਿਜਲੀ ਚਮਕਦੀ ਹੈ।” “ਜਦ ਮੈਂ ਸਮੁੰਦਰ ਉੱਤੇ ਛਲਾਂਗ ਲਾਵਾਂਗਾ, ਮੇਰੀ ਆਕ੍ਰਿਤੀ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਡਿਗਾਂ ਵਾਂਗ ਹੋਵੇਗੀ। ਮੇਰੀ ਬੁੱਧੀ ਨਾਲ ਮੈਂ ਇਹ ਸਭ ਪਛਾਣ ਲਿਆ ਹੈ, ਮੇਰਾ ਮਨ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ—ਮੈਂ ਵੈਦੇਹੀ ਨੂੰ ਜ਼ਰੂਰ ਵੇਖਾਂਗਾ। ਖੁਸ਼ ਹੋਵੋ, ਹੇ ਵਾਨਰੋ! ਮੈਂ ਰਫ਼ਤਾਰ ਵਿੱਚ ਪਵਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹਾਂ, ਤੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਗਰੁੜ ਵਾਂਗ ਹਾਂ; ਮੇਰਾ ਨਿਸ਼ਚਯ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਜੋਜਨ ਪਾਰ ਕਰਨ ਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਜੇ ਇੰਦਰ—ਵਜਰਧਾਰੀ—ਜਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਪ ਵੀ ਹੋਣ, ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਛੀਨ ਸਕਦਾ ਹਾਂ।” “ਮੇਰਾ ਨਿਸ਼ਚਯ ਹੈ ਕਿ ਲੰਕਾ ਨੂੰ ਵੀ ਚੁੱਕ ਕੇ ਲੈ ਜਾਵਾਂ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਅਤੁੱਲ ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਵਾਨਰ ਗਰਜਿਆ। ਉਥੇ, ਸਾਰੇ ਵਾਨਰ ਉਸਨੂੰ ਹੈਰਾਨੀ ਨਾਲ ਤੱਕਣ ਲੱਗ ਪਏ; ਉਸਦੇ ਬਚਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ, ਜੋ ਉਸਦੇ ਸਾਰੇ ਸੰਗੀਆਂ ਦਾ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਜਾਂਬਵੰਤ, ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ, ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋਇਆ ਤੇ ਆਖਿਆ, ‘ਹੇ ਕੇਸ਼ਰੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਬੜੀ ਤੇਜ਼ੀ ਵਾਲੇ, ਪਵਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ!’ ‘ਤੇਰੇ ਕਰਕੇ ਸਾਡੇ ਸਾਰੇ ਸੰਗੀਆਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਵਧੀਆ ਵਾਨਰ, ਜੋ ਮੰਗਲਕਾਰੀ ਹਨ, ਤੇਰੇ ਲਈ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਹੁਣ ਉਹ ਮਕਸਦ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਮੰਗਲਕਾਰੀ ਕੰਮ ਕਰਨਗੇ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਤੇ ਵੱਡੇ ਵਾਨਰਾਂ ਦੀ ਸਲਾਹ ਨਾਲ। ਵੱਡਿਆਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਤੈਨੂੰ ਇਹ ਵੱਡਾ ਸਮੁੰਦਰ ਪਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਅਸੀਂ ਤੇਰੇ ਵਾਪਸੀ ਤੱਕ ਇਕ ਪੈਰ ਉੱਤੇ ਖੜੇ ਰਹਾਂਗੇ। ਸਾਰੇ ਜੰਗਲ ਵਾਸੀਆਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਤੇਰੇ ਵਾਪਸੀ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੈ।’” ਫਿਰ ਉਹ ਵਾਨਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ਼ੇਰ ਵਰਗਾ ਨਾਥ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਮੇਰੀ ਛਲਾਂਗ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਇੱਥੇ ਜੋ ਇਹ ਪਹਾੜਾਂ ਹਨ, ਪੱਥਰਾਂ ਤੇ ਚਟਾਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ, ਇਹ ਮਹੇੰਦ੍ਰ ਦੇ ਵੱਡੇ ਤੇ ਅਡੋਲ ਚੋਟੀ ਹਨ—ਇਹੀ ਮੇਰੀ ਛਲਾਂਗ ਨੂੰ ਸਹਾਰਨਗੇ। ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦਰੱਖਤਾਂ ਨਾਲ ਰੰਗੀਨ, ਖਣਿਜਾਂ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾਰ, ਇਹ ਮਹਾਨ ਚੋਟੀਆਂ ਮੇਰੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨੂੰ ਥਾਂ ਦੇਣਗੀਆਂ। ਜਦ ਮੈਂ ਛਲਾਂਗ ਲਾਵਾਂਗਾ, ਇਹ ਵੱਡੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਇੱਥੋਂ ਸੌ ਜੋਜਨ ਤੱਕ ਮੇਰੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨੂੰ ਸਹਾਰਨਗੀਆਂ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਵਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਹਵਾ ਵਰਗਾ ਤੇਜ਼, ਵਾਨਰ ਮਹਾਂਬਲੀ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਸੰਘਾਰਕ, ਆਪਣਾ ਮਨ ਲੰਕਾ ਵੱਲ ਕੇਂਦਰਤ ਕਰਕੇ ਮਹੇੰਦ੍ਰ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ। ਉਹ ਮਹੇੰਦ੍ਰ ਪਹਾੜ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਸਦੇ ਮੈਦਾਨ ਹਰਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਸਨ, ਲਤਾਵਾਂ ਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਤੇ ਦਰੱਖਤ ਸਦਾ ਫੁੱਲ ਤੇ ਫਲ ਲਿਆਉਂਦੇ ਸਨ। ਉਥੇ ਸ਼ੇਰ ਤੇ ਬਾਘ ਵੀ ਮਿਲਦੇ, ਮਸਤ ਹਾਥੀਆਂ ਨੇ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਭਰੀਆਂ ਹੋਈਆਂ, ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਚਹਕ ਰਹੇ, ਤੇ ਚਸ਼ਮੇ ਚਲ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਹ ਮਹਾਨ ਮਹੇੰਦ੍ਰ ਪਹਾੜ, ਉੱਚੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਵਾਲਾ, ਵਾਨਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ, ਮਹੇੰਦ੍ਰ ਵਰਗਾ ਪ੍ਰਤਾਪੀ, ਉਥੇ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਤੇ ਫਿਰਦਾ। ਜਦ ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਪਹਾੜ ਨੂੰ ਦਬਾਇਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਮਹੇੰਦ੍ਰ ਪਹਾੜ, ਸ਼ੇਰਾਂ ਦੀਆਂ ਗੂੰਜਾਂ ਨਾਲ, ਮਸਤ ਹਾਥੀ ਵਾਂਗ ਗੂੰਜ ਉਠਿਆ। ਪਹਾੜ ਤੋਂ ਪਾਣੀ ਦੇ ਧਾਰੇ ਨਿਕਲ ਆਏ, ਪੱਥਰਾਂ ਉਡ ਗਏ, ਡਰੇ ਹੋਏ ਹਿਰਣ ਤੇ ਹਾਥੀ ਭੱਜ ਪਏ, ਵੱਡੇ ਦਰੱਖਤ ਹਿਲ ਗਏ। ਉੱਥੇ ਗੰਧਰਵ ਜੋੜੇ, ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਰੰਗੇ ਹੋਏ, ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਉੱਡ ਪਏ, ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਵਿਦਿਆਧਰਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਵੀ ਉੱਡ ਗਏ। ਉਸ ਪਹਾੜ ਦੇ ਪਲੇਟੂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਵੱਡੇ ਸੱਪ ਲੁਕ ਗਏ, ਚੋਟੀਆਂ ਤੇ ਪੱਥਰ ਉਥੇ ਉਲਟ-ਪੁਲਟ ਹੋ ਗਏ। ਉਹ ਸੱਪ, ਅੱਧੇ ਨਿਕਲੇ ਹੋਏ, ਸਾਹ ਛੱਡਦੇ ਹੋਏ, ਪਹਾੜ ਨੂੰ ਝੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਦਿਖਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਡਰੇ ਤੇ ਉਦਾਸ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਪਹਾੜ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਪੱਥਰ ਢਹਿ ਗਏ, ਤੇ ਪਹਾੜ ਜੰਗਲ ਦੇ ਵਿਆਪਕ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਐਸਾ ਡਿੱਗਿਆ ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਯਾਤਰੀ ਆਪਣੀ ਟੋਲੀ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋ ਜਾਵੇ। ਉਹ ਤੇਜ਼ ਵਾਨਰ, ਆਪਣਾ ਮਨ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ, ਸ਼ੂਰਵੀਰ, ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ, ਚਿੱਤ ਲੰਕਾ ਵੱਲ ਕੇਂਦਰਤ ਕਰਕੇ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਉਥੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਨ ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮਚੰਦ੍ਰ ਜੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਾਲੇ ਵਾਲਮੀਕੀ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਸੁੰਦਰ ਕਾਂਡ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਅਧਿਆਇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਵਾਨਰ, ਜੋ ਅਤਿ ਦੁਸ਼ਕਰ ਤੇ ਅਤੁੱਲ ਕਾਰਜ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ ਸੀ, ਆਪਣਾ ਸਿਰ ਤੇ ਗਰਦਨ ਉੱਚੀ ਕਰਕੇ, ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਵਾਂਗ ਦਿਸ ਰਿਹਾ ਸੀ।