ਸੰਪਾਤੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਗਹਿਰਾਈ ਨਾਲ ਕਿਹਾ, "ਇੱਕ ਨਿੰਦਣਯੋਗ ਕੰਮ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਅਸੀਂ ਮਾਸ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਬਣ ਗਏ; ਇਹ ਵੈਰ ਜੋ ਮੇਰੇ ਭਰਾ ਕਰਕੇ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਮੈਂ ਇਸਦਾ ਬਦਲਾ ਲੈਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।" ਉਹ ਅੱਗੇ ਆਖਦਾ ਹੈ, "ਇਥੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਕੇ ਮੈਂ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਅਤੇ ਜਾਨਕੀ ਨੂੰ ਵੀ ਵੇਖ ਰਿਹਾ ਹਾਂ; ਸਾਡੇ ਅੰਦਰ ਵੀ ਗਰੁੜ ਵਰਗੀ ਦਿਵ੍ਯ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਅਤੇ ਤਾਕਤ ਹੈ।" ਸੰਪਾਤੀ ਵਧੇਰੇ ਦੱਸਦਾ ਹੈ, "ਸਾਡੀ ਪੌਸ਼ਟਿਕਤਾ, ਜੋਸ਼ ਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਸੁਭਾਵ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਵਾਨਰੋ, ਅਸੀਂ ਸੌ ਯੋਜਨ ਤੋਂ ਵੀ ਅੱਗੇ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹਾਂ। ਸਾਡੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਢੰਗ ਕੁਦਰਤ ਵਲੋਂ ਹੀ ਦੂਰ ਤੱਕ ਦੇਖਣ ਵਾਲਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਜੰਗੀ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਜੀਵਨ ਰੁੱਖਾਂ ਦੀ ਜੜ੍ਹਾਂ ਹੇਠ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।" ਉਹ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, "ਕੋਈ ਢੰਗ ਲੱਭੋ ਕਿ ਅਸੀਂ ਲੂਣ ਵਾਲਾ ਸਮੁੰਦਰ ਪਾਰ ਕਰੀਏ; ਜਦ ਤੱਕ ਤੁਸੀਂ ਵੈਦੇਹੀ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮ 'ਚ ਸਫਲ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜਾਂਦੇ, ਵਾਪਸ ਆਉਣਾ।" ਫਿਰ ਸੰਪਾਤੀ ਆਖਦਾ ਹੈ, "ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਮੁੰਦਰ, ਜੋ ਵਰੁਣ ਦਾ ਆਸਰਾ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਲੈ ਜਾਵਾਂ; ਉੱਥੇ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਭਰਾ, ਜੋ ਹੁਣ ਪਰਲੋਕ ਵਾਸੀ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਲਈ ਪਾਣੀ ਦੀ ਭੇਟ ਦਿਆਂਗਾ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵੱਡੇ ਵਾਨਰ ਸੰਪਾਤੀ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਦੇ ਪਰ ਜਲ ਗਏ ਸਨ, ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਲੈ ਗਏ। ਉਥੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਉਸ ਥਾਂ ਤੇ ਵਾਪਸ ਲਿਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਵਾਨਰ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋਏ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਹਿਲੂਕ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲ ਗਈ ਸੀ। ਫਿਰ, ਜਦ ਸੰਪਾਤੀ ਦੀ ਮਿੱਠੀ ਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਗੀ ਗੱਲ ਸੁਣੀ ਗਈ, ਵਧੀਆ ਵਾਨਰਾਂ ਨੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਬੋਲਿਆ। ਜਾਮਬਵਾਨ, ਜੋ ਵਾਨਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੀ, ਸਾਰੇ ਵਾਨਰਾਂ ਸਮੇਤ ਜਲਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਤੋਂ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਸੰਪਾਤੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, "ਸੀਤਾ ਕਿੱਥੇ ਹੈ? ਉਸਨੂੰ ਕਿਸ ਨੇ ਵੇਖਿਆ? ਮੈਥਲੀ ਨੂੰ ਕੌਣ ਚੁੱਕ ਕੇ ਲੈ ਗਿਆ? ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਸਾਨੂੰ ਸਭ ਕੁਝ ਦੱਸੋ ਅਤੇ ਜੰਗਲ ਵਾਸੀਆਂ ਲਈ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਕ ਬਣੋ।" ਉਹ ਅੱਗੇ ਆਖਦੇ ਹਨ, "ਕੌਣ ਹੈ ਜੋ ਦਸ਼ਰਥ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਬਾਣਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ, ਜੋ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਵੱਜਦੇ ਹਨ?" ਸੰਪਾਤੀ ਨੇ ਵਾਨਰਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਸੀਤਾ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਆਸ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਕਿਹਾ, "ਸੁਣੋ, ਮੈਂ ਵੈਦੇਹੀ ਦੇ ਹਰਨ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਕਿਵੇਂ ਸੁਣੀ, ਕਿਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, ਅਤੇ ਉਹ ਕਿੱਥੇ ਹੈ।" "ਮੈਂ, ਜੋ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪਹਾੜਾਂ ਉੱਤੇ ਬਹੁਤ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਬੁੱਢਾ ਤੇ ਅਸਹਾਇ ਪਿਆ ਹਾਂ, ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਗੁਆ ਬੈਠਾ ਹਾਂ। ਮੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਸੁਪਾਰਸ਼ਵ, ਜੋ ਉੱਡਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ, ਮੈਨੂੰ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ ਤੇ ਖਾਣਾ ਲਿਆ ਕੇ ਪਾਲਦਾ ਹੈ।" "ਗੰਧਰਵਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਤਿੱਖੀ, ਸੱਪਾਂ ਦਾ ਗੁੱਸਾ ਤਿੱਖਾ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਿੱਚ ਡਰ ਤਿੱਖਾ, ਤੇ ਸਾਡੀ ਭੁੱਖ ਵੀ ਬਹੁਤ ਤਿੱਖੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਜਦ ਮੈਂ ਭੁੱਖਾ ਸੀ, ਮੇਰਾ ਪੁੱਤਰ, ਜਿਸ ਨੇ ਮਾਸ ਨਹੀਂ ਖਾਇਆ ਸੀ, ਸੂਰਜ ਡੁੱਬਣ ਵੇਲੇ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਇਆ।" "ਉਹ, ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਸੀ, ਪਰ ਮੈਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦਿੰਦਾ ਹੋਇਆ, ਅਨੁਮਤੀ ਲੈ ਕੇ ਸੱਚ ਬੋਲਿਆ, 'ਪਿਤਾ ਜੀ, ਸਮੇਂ ਤੇ ਮਾਸ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਮੈਂ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਉੱਡ ਕੇ ਮਹੇਂਦਰ ਪਹਾੜ ਦੇ ਮੁਹਾਂਣੇ ਉੱਤੇ ਆ ਰੁਕਿਆ।'" "ਉੱਥੇ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਘੁੰਮ ਰਹੇ ਸਨ, ਮੈਂ ਇਕੱਲਾ ਰਾਹ ਰੋਕ ਲਿਆ, ਪਰ ਮੇਰਾ ਮੂੰਹ ਬੰਦ ਤੇ ਚੁੱਪ ਸੀ।" "ਉੱਥੇ, ਮੈਂ ਇੱਕ ਐਸਾ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਚੜ੍ਹਦੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਇੱਕ ਔਰਤ ਨੂੰ ਚੁੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਤੇ ਕਾਲੀ ਅੰਜਨ ਦੀ ਟੁੱਟੀ ਹੋਈ ਡਲੀ ਵਾਂਗ ਦਿਸ ਰਿਹਾ ਸੀ।" "ਉਹਨਾਂ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਮੈਂ ਮਨ ਵਿੱਚ ਨਿਰਣੈ ਕਰਕੇ, ਭੋਜਨ ਲਈ ਸੁਹਣੇ ਤੇ ਨਮ੍ਰ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਤੋਂ ਰਾਹ ਮੰਗਿਆ।" "ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਕੋਈ ਵੀ ਨਹੀਂ ਜੋ ਮਿਲਾਪ ਨਾਲ ਆਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰੇ; ਫੇਰ ਮੈਂ ਤਾਂ ਐਵੇਂ ਹੀ ਹਾਂ।" "ਉਹ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਬੜੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਆਸਮਾਨ ਨੂੰ ਮੋੜ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ; ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਆ ਕੇ ਸਨਮਾਨ ਦਿੱਤਾ।" "ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਭਾਗਾਂ ਨਾਲ ਸੀਤਾ ਜੀਉਂਦੀ ਹੈ; ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋ ਕੇ ਵੀ, ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਗਈ ਹੈ।'" "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਸਿੱਧਾਂ ਵੱਲੋਂ ਆਖੇ ਗਏ ਬਚਨਾਂ ਰਾਹੀਂ, ਰਾਵਣ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਮੈਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ।" "ਮੈਂ ਦਸ਼ਰਥ ਪੁੱਤਰ ਰਾਮ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ, ਦੇਖੀ—ਜੋ ਆਪਣੇ ਗਹਣੇ ਤੇ ਵਸਤ੍ਰ ਗੁਆ ਚੁੱਕੀ ਸੀ, ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਾਰੀ ਹੋਈ ਸੀ।" "ਉਸਦੇ ਵਾਲ ਖੁਲ੍ਹੇ ਹੋਏ, ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦਾ ਨਾਮ ਪੁਕਾਰ ਰਹੀ ਸੀ—ਇਹੀ ਉਹ ਸਮਾਂ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਬੋਲਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਨੇ ਦੱਸਿਆ।" "ਸੁਪਾਰਸ਼ਵ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ; ਪਰ ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ ਵੀ, ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਕੋਈ ਕਰਮ ਕਰਨ ਦਾ ਜੋਸ਼ ਨਹੀਂ ਸੀ।" "ਕਿਉਂਕਿ ਇਕ ਬਿਨਾ ਪਰਾਂ ਵਾਲਾ ਪੰਛੀ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਪਰ ਜੋ ਕੁਝ ਮੈਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਉਹ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਬਚਨਾਂ ਤੇ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਕਰਾਂਗਾ।" "ਹੁਣ ਸੁਣੋ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਸ਼ੌਰਯ ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਕੇ ਕੀ ਆਖਦਾ ਹਾਂ; ਬਚਨਾਂ ਤੇ ਬੁੱਧੀ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ ਜੋ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਕਰਾਂਗਾ।" "ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ, ਜੋ ਰਾਮ ਦਾ ਕੰਮ ਹੈ, ਉਹ ਮੇਰਾ ਵੀ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ; ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਬੜੀ ਸਮਝ ਵਾਲੇ, ਤਾਕਤਵਰ ਤੇ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਹੋ।" "ਬੰਦਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਵੱਲੋਂ ਭੇਜੇ ਹੋਏ ਤੁਸੀਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਡਰਾਉਣੇ ਹੋ; ਅਤੇ ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਬਾਣ, ਗਰੁੜ ਦੇ ਪਰਾਂ ਵਾਲੇ, ਤਿਆਰ ਹਨ।" "ਉਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਕਾਫੀ ਹਨ; ਦਸ-ਸਿਰ ਵਾਲਾ ਰਾਵਣ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਤੇ ਜੋਸ਼ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਪਰ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ, ਜੋ ਯੋਗ ਹੋ, ਕੁਝ ਵੀ ਔਖਾ ਨਹੀਂ।" "ਹੁਣ ਹੋਰ ਦੇਰੀ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ—ਇੱਕ ਪੱਕਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰੋ; ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਜਿਹੇ ਸਮਝਦਾਰ ਲੋਕ ਕਦੇ ਵੀ ਕੰਮ 'ਚ ਢੀਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।" ਫਿਰ, ਜਦ ਪਾਣੀ ਦੀ ਭੇਟ ਦੇ ਕੇ ਤੇ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਵਾਨਰ ਮੁਖੀਆਂ ਉਸ ਗਿਧ ਨੂੰ ਸੋਹਣੇ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਘੇਰ ਕੇ ਬੈਠ ਗਏ। ਸੰਪਾਤੀ, ਖੁਸ਼ੀ ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਫਿਰ ਬੋਲਿਆ, ਜਦ ਅੰਗਦ ਸਾਰੇ ਵਾਨਰਾਂ ਨਾਲ ਉਥੇ ਬੈਠਾ ਸੀ।