ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦੋਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਜੇਕਰ ਇੱਥੇ ਕੋਈ ਐਸਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਜੀਵ ਜਨਮ ਲੈ ਲਏ, ਤਾਂ ਉਸਦੀ ਤਾਕਤ ਨੂੰ ਕੌਣ ਝੱਲ ਸਕੇਗਾ? ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਇੱਕਠੇ ਹੋਏ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਆਖਣ ਲੱਗੇ, “ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਭੂ! ਤੁਸੀਂ ਸਦਾ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਭਲਾਈ ਵਿਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਦੇ ਹੋ। ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੀ ਅਰਾਧਨਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ, ਸਾਨੂੰ ਆਪਣਾ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿਓ।” ਉਹ ਫਿਰ ਬੇਨਤੀ ਕਰਨ ਲੱਗੇ, “ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਦੇਵਤਾ! ਤੁਹਾਡੀ ਜੋ ਅਤੁਟ ਊਰਜਾ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਝੱਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਤਪੱਸਿਆ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਮਾਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਤਪ ਕਰੋ। ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ, ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਹੀ ਰੋਕੋ, ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ। ਤੁਸੀਂ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਅਨਾਥ ਜਾਂ ਉਜੜਾ ਨਾ ਬਣਾਓ।” ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਮਹਾਦੇਵ ਨੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਅਤੇ ਆਖਿਆ, “ਠੀਕ ਹੈ। ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਮਾਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਹੀ ਰੋਕਾਂਗਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਮਿਲੇ।” ਫਿਰ ਉਹ ਪੁੱਛਦੇ ਹਨ, “ਮੇਰੀ ਇਹ ਪਰਮ ਸ਼ਕਤੀ ਜੋ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਕੌਣ ਝੱਲ ਸਕੇਗਾ? ਇਹ ਗੱਲ ਮੈਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਦੇਵਤਾ ਦੱਸਣ।” ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਨੰਮਦੇ ਹੋਏ ਆਖਣ ਲੱਗੇ, “ਹੇ ਨੰਦੀ ਦੇ ਧੁੰਝਾ ਵਾਲੇ, ਜੋ ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅੱਜ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਹੋਈ ਹੈ, ਉਹ ਧਰਤੀ ਝੱਲ ਲਵੇਗੀ।” ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਵੱਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਧਰਤੀ, ਉਸਦੇ ਪਹਾੜਾਂ ਅਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰ ਗਈ। ਫਿਰ ਦੇਵਤੇ ਅੱਗ ਨੂੰ ਆਖਦੇ ਹਨ, “ਹੇ ਅੱਗ, ਤੂੰ ਵੀ ਆਪਣੀ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਹਵਾ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਅੰਦਰ ਜਾ।” ਜਦੋਂ ਅੱਗ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾਇਆ, ਤਾਂ ਚਿੱਟਾ ਪਹਾੜ ਅਤੇ ਦਿਵ੍ਯ ਸਰਵਣ ਬਣੇ, ਜੋ ਅੱਗ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਸਨ। ਇਥੇ ਹੀ, ਅੱਗ ਵਿੱਚੋਂ ਮਹਾਨ ਤੇਜਸਵੀ ਕਾਰਤਿਕੇਯਾ ਜਨਮ ਲਏ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਉਮਾ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਭਾਵ ਭਰ ਕੇ, ਵੱਡੀ ਪ੍ਰੀਤੀ ਨਾਲ ਉਨਾਂ ਦੀ ਅਰਾਧਨਾ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ, ਹੇ ਰਾਮਾ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ, ਅੱਖਾਂ ਲਾਲ ਕਰਕੇ, ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ, “ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਗਿਆ, ਜਦ ਮੈਂ ਬੱਚੇ ਦੀ ਇੱਛਾ ਲਈ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਸੀ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਘਰਵਾਲਿਆਂ ਤੋਂ ਸੰਤਾਨ ਨਹੀਂ ਪਾ ਸਕੋਗੇ। ਅੱਜ ਤੋਂ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਨਿਸ਼ਫਲ ਰਹਿਣਗੀਆਂ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦੇਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ, “ਹੇ ਧਰਤੀ, ਤੂੰ ਇੱਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗੀ, ਤੇਰੇ ਅਨੇਕ ਪਤਨੀਆਂ ਹੋਣਗੀਆਂ। ਤੇਰਾ ਮਨ ਵੀ ਭਟਕਿਆ ਰਹੇਗਾ, ਤੈਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਸੁਖ ਨਹੀਂ ਮਿਲੇਗਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੀ ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਨਾਰਾਜ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ।” ਜਦੋਂ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਏ ਹਨ, ਤਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਉਥੋਂ ਚਲ ਪਏ ਅਤੇ ਵਰੁਣ ਦੇ ਰਖੇ ਖੇਤਰ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ। ਉਥੇ ਜਾ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਭੂ ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਹਿਮਵਤ ਦੇ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ, ਉੱਤਰੀ ਢਲਾਨ ਤੇ, ਮਾਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਤਪੱਸਿਆ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਹੇ ਰਾਮਾ, ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਤੈਨੂੰ ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ ਨੇ ਦੱਸੀ ਸੀ। ਹੁਣ ਤੂੰ ਲਖ਼ਮਣ ਸਮੇਤ ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ, ਜਦ ਮੈਂ ਗੰਗਾ ਦੇ ਜਨਮ ਦੀ ਕਥਾ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦੋਂ ਮਹਾਦੇਵ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਅੱਗੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਪਾਸ਼ ਆਏ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸੈਨਾ ਲਈ ਇੱਕ ਸੈਨਾਪਤੀ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ। ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ, ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਅੱਗੀ ਸਮੇਤ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਆਖਣ ਲੱਗੇ, “ਜੋ ਸੈਨਾਪਤੀ ਤੁਸੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਉਹ ਹੁਣ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਘਣੀ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਜੋ ਕੁਝ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਸਾਡਾ ਪਰਮ ਆਸਰਾ ਹੋ।” ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਾਂਤਵਨਾ ਦਿੱਤੀ ਤੇ ਕਿਹਾ, “ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ ਨੇ ਜੋ ਕਿਹਾ ਸੀ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਘਰਵਾਲਿਆਂ ਵਾਲੇ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਠੀਕ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਉਸਦੇ ਬਚਨ ਨਿਰਮਲ ਤੇ ਸੱਚੇ ਹਨ। ਹੁਣ ਇਹ ਦਿਵ੍ਯ ਗੰਗਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅੱਗੀ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਕਰੇਗਾ, ਉਹੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸੈਨਾ ਦਾ ਸੈਨਾਪਤੀ ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਵੱਡੀ ਧੀ ਉਸ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਆਦਰ ਕਰੇਗੀ ਤੇ ਉਮਾ ਉਸਨੂੰ ਬੇਹੱਦ ਪਿਆਰ ਕਰੇਗੀ।” ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਹੇ ਰਘੁਵੰਸ਼ੀ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਹੋਣ ’ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਕਿਲਾਸਾ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ, ਜੋ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅੱਗੀ ਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਅੱਗੀ ਨੂੰ ਆਖਦੇ ਹਨ, “ਹੇ ਦੇਵ, ਇਹ ਕੰਮ ਸਾਡੇ ਲਈ ਪੂਰਾ ਕਰੋ: ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਗੰਗਾ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ, ਵਿੱਚ ਛੱਡੋ।” ਅੱਗੀ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵਚਨ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਗੰਗਾ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ ਆਖਿਆ, “ਹੇ ਦੇਵੀ, ਇਹ ਜਨਨ-ਭਾਰ ਧਾਰਨ ਕਰ, ਇਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਪਿਆਰਾ ਹੈ।” ਗੰਗਾ ਨੇ ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਆਪਣਾ ਦਿਵ੍ਯ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰ ਲਿਆ। ਉਸਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਕੇ, ਅੱਗੀ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹਰ ਪਾਸੇ ਫੈਲ ਗਈ। ਫਿਰ, ਹੇ ਰਘੁਵੰਸ਼ੀ, ਅੱਗੀ ਨੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਅਭਿਸੇਕ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਗੰਗਾ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਧਾਰਾਵਾਂ ਭਰ ਗਈਆਂ। ਇਸ ਉਪਰੰਤ, ਗੰਗਾ ਨੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਆਖਿਆ, “ਹੇ ਦੇਵ, ਮੈਂ ਇਹ ਤਪਤ ਸ਼ਕਤੀ ਝੱਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ ਜੋ ਤੁਹਾਡੀ ਵੱਲੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ ਹੈ।” ਅੱਗੀ ਨੇ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਆਹੂਤੀਆਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਇਹ ਜੋਤਿ ਹਿਮਾਲਿਆਂ ਦੀ ਢਲਾਨ ਉੱਤੇ ਰੱਖ ਦੇ।” ਅੱਗੀ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਗੰਗਾ ਨੇ ਉਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਤੇਜਸਵੀ ਜਨਨ-ਭਾਰ ਉਥੇ ਹੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼, ਉਹ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਅਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਜਨਨ-ਭਾਰ ਗੰਗਾ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਵਾਂ ਤੋਂ ਨਿਕਲਿਆ, ਅਤੇ ਜੋ ਉੱਥੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਪਿਘਲੇ ਸੋਨੇ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਸੀ। ਸੋਨਾ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਅਤਿ ਚਮਕਦਾਰ ਚਾਂਦੀ, ਤਾਮਾ ਅਤੇ ਕਾਲਾ ਲੋਹਾ ਵੀ ਉਸਦੀ ਤੇਜ਼ੀ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਮਹਾਨ ਕਥਾ ਸੰਪੂਰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗੰਗਾ, ਅੱਗੀ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ, ਕਾਰਤਿਕੇਯਾ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸੈਨਾ ਦਾ ਸੈਨਾਪਤੀ ਬਣਿਆ।