ਰਾਮਚੰਦਰ ਜੀ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਜੀ ਤੋਂ ਪੁੱਛਿਆ, "ਹੇ ਧਰਮ ਦੇ ਗਿਆਤਾ, ਇਹ ਗੰਗਾ ਜੋ ਤਿੰਨ ਰਾਹੀਂ ਵਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਉਹ ਤਿੰਨ-ਵਹਿੰਦੀ ਕਿਵੇਂ ਬਣੀ? ਉਸ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਅਤੇ ਇਹ ਤਿੰਨ ਰਾਹਾਂ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਿਵੇਂ ਹੋਈ?" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਤਪस्वੀ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਜੀ ਨੇ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਦਰਮਿਆਨ ਪੂਰੀ ਕਥਾ ਆਰੰਭ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਰਾਮ ਜੀ, ਬਹੁਤ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਮਹਾਤਪਸਵੀ ਸ਼ਿਤਿਕੰਠ (ਸ਼ਿਵ ਜੀ) ਦਾ ਨਵਾਂ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ, ਪਾਰਵਤੀ ਜੀ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਗਤਿ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਦੇਵ, ਨੀਲੇ-ਕੰਠ ਵਾਲੇ, ਆਪਣੇ ਵਿਅੋਗ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਰਹੇ ਅਤੇ ਸੋ ਸੌ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਵਰ੍ਹੇ ਲੰਘ ਗਏ। ਪਰ, ਰਾਮ ਜੀ, ਫਿਰ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਉੱਤੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ, ਚਿੰਤਤ ਹੋ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੋਚਿਆ, "ਜੇ ਇੱਥੇ ਕੋਈ ਜੀਵ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਤਾਂ ਕੌਣ ਉਸ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨੂੰ ਸਹਿ ਸਕੇਗਾ?" ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਆ ਕੇ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਕੇ ਆਖਣ ਲੱਗੇ, "ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਭੂ, ਜਗਤ ਦੀ ਭਲਾਈ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲੇ, ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੀ ਕਰੁਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ। ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਤੁਹਾਡੀ ਉਰਜਾ ਨੂੰ ਸਹਿ ਨਹੀਂ ਸਕਣਗੇ। ਤੁਸੀਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰੋ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਉਰਜਾ ਨੂੰ ਰੋਕੋ, ਤਾਂ ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਹੋਵੇ। ਆਪਣੀ ਉਰਜਾ ਨੂੰ ਉਰਜਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰੋਕੋ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ। ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਨਾਸ਼ ਹੋਣ ਨਾ ਦਿਓ।" ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਹਾਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਸਭ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਆਖਿਆ, ਐਸਾ ਹੀ ਹੋਵੇ। ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਉਰਜਾ ਨੂੰ ਰੋਕਾਂਗਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਮਿਲੇ। ਪਰ, ਮੇਰੀ ਇਹ ਉੱਤਮ ਉਰਜਾ ਜੋ ਉਤਪੰਨ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਕੌਣ ਸਹਿ ਸਕੇਗਾ? ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ।" ਫਿਰ ਦੇਵਤੇ ਆਖਦੇ ਹਨ, "ਹੇ ਸ਼ਿਵ ਜੀ, ਜੋ ਉਰਜਾ ਅੱਜ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ ਹੈ, ਉਹ ਧਰਤੀ ਸਹੇਗੀ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਹਾਨ ਉਰਜਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਧਰਤੀ, ਉਸਦੇ ਪਹਾੜ ਅਤੇ ਜੰਗਲ ਭਰ ਗਏ। ਫਿਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਅੱਗ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਅਗਨਿ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਮਹਾਂ ਉਰਜਾਵਾਨ ਅਗਨਿ, ਤੁਸੀਂ ਹਵਾ ਸਮੇਤ ਅੰਦਰ ਜਾਓ।" ਫਿਰ, ਅਗਨਿ ਦੇ ਭਰਨ ਨਾਲ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸਫੈਦ ਪਹਾੜ ਅਤੇ ਦਿਵ੍ਯ ਸਰਵਣ (ਸਰਵਣ) ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ, ਜੋ ਅੱਗ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਸਨ। ਇਥੋਂ ਕਾਰਤਿਕੇਯ ਜੀ, ਜੋ ਅਗਨਿ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ, ਜਨਮ ਲਏ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀ-ਮੁਨੀਆਂ ਨੇ ਉਮਾ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੀ ਵੱਡੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਵੇਲੇ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ ਪਾਰਵਤੀ ਜੀ ਨੇ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ, ਅੱਖਾਂ ਲਾਲ ਕਰਕੇ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ: "ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਲਈ ਮਿਲੀ ਸੀ, ਫਿਰ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਗਿਆ। ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਘਰਵਾਲੀਆਂ ਤੋਂ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕੋਗੇ। ਅੱਜ ਤੋਂ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਘਰਵਾਲੀਆਂ ਨਿਸ਼ਫਲ ਰਹਿਣ।" ਫਿਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ: "ਹੇ ਧਰਤੀ, ਤੇਰਾ ਕੋਈ ਇਕ ਰੂਪ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗਾ; ਤੂੰ ਅਨੇਕ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲੀ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।" ਅਤੇ, "ਤੂੰ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਮੂੜ੍ਹ ਗਿਆ ਹੈ, ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਸੁਖ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਾਵੇਂਗੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੀ ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਗੁੱਸਾ ਕੀਤਾ।" ਜਦੋਂ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਏ, ਤਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਸ਼ਿਵ ਜੀ, ਵਰੁਣ ਦੇ ਰੱਖੇ ਖੇਤਰ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ। ਉੱਥੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਿਮਾਵਤ ਪਹਾੜ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਢਲਾਣ ਤੇ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਤਪੱਸਿਆ ਕੀਤੀ। "ਰਾਮ ਜੀ, ਇਹ ਕਥਾ ਜੋ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸੀ ਗਈ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ ਤੋਂ ਆਈ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਗੰਗਾ ਦੇ ਜਨਮ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹਾਂ।" ਇਸੇ ਸਮੇਂ, ਜਦੋਂ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ, ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਅਗਨਿ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਕੋਲ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਆਖਿਆ, "ਜੋ ਸੈਨਾਪਤੀ ਤੁਸੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਉਹ ਹੁਣ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਜੋ ਕੁਝ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਤੁਸੀਂ, ਹੇ ਵਿਧਾਤਾ, ਉਹ ਕਰੋ। ਤੁਸੀਂ ਸਾਡਾ ਆਖਰੀ ਆਸਰਾ ਹੋ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਸਾਰੇ ਅਮਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਾਂਤਵਨਾ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਆਖਿਆ, "ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ ਨੇ ਜੋ ਆਖਿਆ, ਉਹ ਸੱਚ ਹੈ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ। ਹੁਣ, ਇਹ ਦਿਵ੍ਯ ਗੰਗਾ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਅਗਨਿ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਕਰੇਗਾ, ਉਹੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸੈਨਾ ਦਾ ਸੈਨਾਪਤੀ ਹੋਵੇਗਾ, ਦੁਸ਼ਮਨ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ। ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਵੱਡੀ ਧੀ ਉਸ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਆਦਰ ਕਰੇਗੀ ਅਤੇ ਉਮਾ ਜੀ ਉਸਨੂੰ ਵੱਡਾ ਮਾਨ ਦੇਣਗੀਆਂ।" ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ, ਕਿਲਾਸ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਜਾ ਕੇ, ਅਗਨਿ ਨੂੰ ਆਖਦੇ ਹਨ, "ਹੇ ਅਗਨਿ, ਇਹ ਕਾਰਜ ਸਾਡੇ ਲਈ ਪੂਰਾ ਕਰੋ; ਆਪਣੀ ਉਰਜਾ ਗੰਗਾ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ, ਵਿੱਚ ਰੱਖੋ।" ਅਗਨਿ ਨੇ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਗੰਗਾ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਦੇਵੀ, ਇਹ ਸੰਤਾਨ ਧਾਰੋ; ਇਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਪਿਆਰੀ ਹੈ।" ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਗੰਗਾ ਨੇ ਆਪਣਾ ਦਿਵ੍ਯ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਦੇਖ ਕੇ, ਅਗਨਿ ਦੀ ਉਰਜਾ ਹਰ ਪਾਸੇ ਫੈਲ ਗਈ। ਫਿਰ, ਅਗਨਿ ਨੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਗੰਗਾ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਧਾਰਾਵਾਂ ਉਰਜਾ ਨਾਲ ਭਰ ਗਈਆਂ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗੰਗਾ ਤਿੰਨ ਰਾਹੀਂ ਵਹਿੰਦੀ, ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਬਣੀ।