ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ, ਬੰਦੇਰਾਂ ਦੇ ਸੈਨਾ-ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਲੱਖਾਂ-ਕਰੋੜਾਂ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਉਸ ਥਾਂ ‘ਤੇ ਇਕੱਠ ਹੋਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਕੁਝ ਬੰਦੇਰਾਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਗਰਜਦੇ ਬੱਦਲਾਂ ਵਰਗੀਆਂ ਸੀ; ਕੁਝ ਪਹਾੜਾਂ ਤੇ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਤੋਂ ਉਪਜੇ ਹੋਏ, ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲੇ, ਤੇ ਹੋਰ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੰਗ ਵੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੀ—ਕਈ ਸੂਰਜ ਦੇ ਉਗਣ ਸਮੇਂ ਵਾਂਗ ਲਾਲ, ਕੁਝ ਚੰਦ ਦੀਆਂ ਚਾਨਣਾਂ ਵਰਗੇ ਫਿਕੇ, ਹੋਰ ਕਮਲ ਦੇ ਰੇਸ਼ਿਆਂ ਜਿਹੇ, ਤੇ ਕੁਝ ਸੋਨੇ ਵਰਗੇ ਚਿੱਟੇ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਮਹਾਨ ਤੇ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਬੰਦੇਰ ਸ਼ਤਾਬਲੀ, ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਮਿਲੀਅਨ ਬੰਦੇਰਾਂ ਨਾਲ ਆਇਆ। ਫਿਰ ਤਾਰਾ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ, ਲੱਖਾਂ-ਕਰੋੜਾਂ ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਆਏ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਰੂਮਾ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਸੁਗਰੀਵ ਦੇ ਸੱਸ, ਹਜ਼ਾਰ ਮਿਲੀਅਨ ਬੰਦੇਰਾਂ ਨਾਲ ਆਏ। ਇੱਕ ਬੰਦੇਰ, ਕਮਲ ਦੇ ਰੇਸ਼ੇ ਵਰਗਾ, ਚਿਹਰਾ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਤੇ ਸਾਰੇ ਬੰਦੇਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਉਹ ਵੀ ਆਇਆ। ਕੇਸਰੀ, ਜੋ ਹਨੂਮਾਨ ਦਾ ਪਿਤਾ ਹੈ, ਲੱਖਾਂ ਬੰਦੇਰਾਂ ਨਾਲ ਆਇਆ। ਲੰਮੀ ਪੂੰਛ ਵਾਲਾ, ਡਰਾਉਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲਾ ਗਵਕਸ਼, ਹਜ਼ਾਰ ਮਿਲੀਅਨ ਬੰਦੇਰਾਂ ਨਾਲ ਆਇਆ। ਧੂਮ੍ਰ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਨਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤੇ ਆਂਧੀ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼ ਹੈ, ਭਾਲੂਆਂ ਦੇ ਨੇਤਾ, ਦੋ ਹਜ਼ਾਰ ਮਿਲੀਅਨ ਭਾਲੂਆਂ ਨਾਲ ਆਗੇ ਵਧਿਆ। ਪਨਸਾ, ਵੱਡੇ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ, ਤਿੰਨ ਮਿਲੀਅਨ ਬੰਦੇਰਾਂ ਨਾਲ ਆਇਆ। ਨੀਲਾ, ਕਜਲ ਦੇ ਗਠੜੇ ਵਾਂਗ, ਵੱਡੇ ਆਕਾਰ ਵਾਲਾ, ਦਸ ਮਿਲੀਅਨ ਬੰਦੇਰਾਂ ਨਾਲ ਆਇਆ। ਗਵਯਾ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ, ਪੰਜ ਮਿਲੀਅਨ ਬੰਦੇਰਾਂ ਨਾਲ ਆਇਆ। ਦਰਿਮੁਖਾ, ਹਜ਼ਾਰ ਮਿਲੀਅਨ ਬੰਦੇਰਾਂ ਨਾਲ, ਸੁਗਰੀਵ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆਇਆ। ਮੈੰਦਾ ਤੇ ਦਵੀਦਾ, ਜੋ ਅਸ਼ਵਿਨਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ, ਲੱਖਾਂ-ਕਰੋੜਾਂ ਬੰਦੇਰਾਂ ਨਾਲ ਆਏ। ਗਜਾ, ਤਿੰਨ ਮਿਲੀਅਨ ਬੰਦੇਰਾਂ ਨਾਲ, ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਸੁਗਰੀਵ ਕੋਲ ਆਇਆ। ਭਾਲੂਆਂ ਦੇ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਜੰਬਵਨ, ਦਸ ਮਿਲੀਅਨ ਭਾਲੂਆਂ ਨਾਲ, ਸੁਗਰੀਵ ਦੇ ਆਗਿਆਕਾਰੀ ਹੋ ਕੇ ਖੜਾ ਹੋਇਆ। ਰੁਮਣ, ਜੋ ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੈ, ਲੱਖ ਬੰਦੇਰਾਂ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਆਇਆ। ਗੰਧਮਾਦਨ, ਪਿੱਛੋਂ ਲੱਖਾਂ-ਕਰੋੜਾਂ ਬੰਦੇਰਾਂ ਨਾਲ ਆਇਆ। ਪ੍ਰਿੰਸ ਅੰਗਦ, ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਵਰਗਾ ਸ਼ੂਰਵੀਰ, ਹਜ਼ਾਰ ਕਮਲ ਤੇ ਸੌ ਬਰਛੀਆਂ ਨਾਲ ਆਇਆ। ਫਿਰ ਤਾਰਾ, ਤਾਰੇ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ, ਪੰਜ ਕਰੋੜ ਬੰਦੇਰਾਂ ਨਾਲ ਦੂਰੋਂ ਆਇਆ। ਇੰਦ੍ਰਜਾਨੁ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਤੇ ਸ਼ੂਰਵੀਰ, ਗਿਆਰਾਂ ਕਰੋੜ ਬੰਦੇਰਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦਾ ਆਇਆ। ਰੰਭਾ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ, ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ, ਇੱਕ ਹਜ਼ਾਰ ਤੇ ਇੱਕ ਸੌ ਬੰਦੇਰਾਂ ਨਾਲ ਆਇਆ। ਦੁਰਮੁਖਾ, ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਬੰਦੇਰ-ਨੇਤਾ, ਦੋ ਕਰੋੜ ਬੰਦੇਰਾਂ ਨਾਲ ਆਇਆ। ਹਨੂਮਾਨ, ਕਈ ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਬੰਦੇਰਾਂ ਨਾਲ, ਕੈਲਾਸ ਦੇ ਚੋਟੀ ਵਾਂਗ, ਮਹਾਨ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲਾ, ਆਇਆ। ਨਲਾ, ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ, ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਲੱਖਾਂ-ਕਰੋੜਾਂ ਬੰਦੇਰਾਂ ਨਾਲ ਆਇਆ। ਦਧਿਮੁਖਾ, ਚਮਕਦਾਰ, ਦਸ ਕਰੋੜ ਬੰਦੇਰਾਂ ਨਾਲ ਆਇਆ, ਸੁਗਰੀਵ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਗੂੰਜਦਾ ਹੋਇਆ। ਸਰਭਾ, ਕੁਮੁਦਾ, ਵਹਿਨੀ, ਤੇ ਤੇਜ਼ ਰੰਭਾ, ਹੋਰ ਬੰਦੇਰ ਜੋ ਕਿਸੇ ਵੀ ਰੂਪ ਵਿਚ ਆ ਸਕਦੇ, ਉਹ ਵੀ ਆਏ। ਸਾਰੇ ਬੰਦੇਰ, ਧਰਤੀ ‘ਤੇ ਆ ਕੇ, ਉਡਦੇ, ਛਲਾਂਗਾਂ ਮਾਰਦੇ, ਗੂੰਜਦੇ, ਸੁਗਰੀਵ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਬੱਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ। ਵੱਡੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਕਰਦੇ, ਉਹ ਤਾਕਤਵਾਨ ਨੇਤਾ, ਸੁਗਰੀਵ—ਬੰਦੇਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ—ਨੂੰ ਨਤਮਸਤਕ ਹੋਏ। ਹੋਰ ਵਧੀਆ ਬੰਦੇਰ, ਜਿਵੇਂ ਉਚਿਤ ਸੀ, ਸੁਗਰੀਵ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਖੜੇ ਹੋਏ। ਫਿਰ ਸੁਗਰੀਵ, ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ, ਉਹਨਾਂ ਸਭ ਬੰਦੇਰਾਂ ਨੂੰ ਰਾਮ ਜੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ। ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਉਹ ਬੋਲਿਆ। ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਫੌਜਾਂ ਨੂੰ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਵਾਂ ਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ, ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਫੌਜ ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕੀਤੀ। ਹੁਣ, ਤੁਸੀਂ ਵੈਭਵਸ਼ਾਲੀ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਕਾਂਡ ਦੇ ਚਾਲੀਵੇਂ ਸਰਗ ਨੂੰ ਸੁਣੋ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਸੁਗਰੀਵ—ਬੰਦੇਰਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਹੁਣ ਸੰਪੰਨ ਤੇ ਸਫਲ—ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸੇਰ, ਰਾਮ ਜੀ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਨ ਫੌਜਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਬੋਲਿਆ। ਉਹ ਮਹਾਨ, ਰੂਪ ਬਦਲ ਸਕਣ ਵਾਲੇ, ਇੰਦਰ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਬੰਦੇਰ-ਪਤੀ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਆ ਕੇ ਆਪਣੀ ਥਾਂ ਲੈ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਇਹ ਡਰਾਉਣੇ ਬੰਦੇਰ, ਰਾਖਸ਼ਸ ਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਵਾਂਗ, ਸ਼ੂਰਵੀਰ, ਤਾਕਤਵਾਨ, ਤੇ ਡਰਾਉਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਕਰਤਬਾਂ ਤੇ ਕੰਮਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਮਜ਼ਬੂਤ ਤੇ ਥਕਦੇ ਨਹੀਂ, ਸ਼ੂਰਤਾ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ, ਤੇ ਦ੍ਰਿੜ ਨਿਸ਼ਚੇ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਹੇ ਰਾਮ, ਇਹ ਬੰਦੇਰ-ਸੈਨਾ, ਧਰਤੀ, ਪਾਣੀ ਤੇ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀ, ਕਈ ਪਹਾੜਾਂ ਤੋਂ ਆਈ, ਅਣਗਿਣਤ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਤੇਰੇ ਸੇਵਕ ਬਣ ਕੇ ਆ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਆਗਿਆਕਾਰੀ ਹਨ, ਆਪਣੇ ਨੇਤਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨੂੰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਹੇ ਦੁਸ਼ਮਨ-ਜੀਤਣ ਵਾਲੇ, ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਚਾਹੋਗੇ, ਉਹ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹਨ।