ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਵਾਨਰਾਂ ਨੂੰ ਆਉਣ ਲਈ ਬੁਲਾਇਆ। ਉਸ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣਦਿਆਂ ਹੀ, ਸਾਰੇ ਵਾਨਰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਸਾਰੇ ਹਾਜ਼ਰ ਹੋ ਗਏ, ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਜੋ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਵਲੋਂ ਵੀ ਦੇਖੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਸਨ, ਤਦ ਰਾਜਾ ਸੁਗਰੀਵ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ, “ਵਾਨਰੋ, ਮੇਰੀ ਪਲਕੀ ਤੁਰੰਤ ਲਿਆਓ!” ਇਹ ਆਦੇਸ਼ ਸੁਣ ਕੇ, ਚੁਸਤ ਵਾਨਰਾਂ ਨੇ ਸੁੰਦਰ ਪਲਕੀ ਲਿਆ ਕੇ ਹਾਜ਼ਰ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਜਦ ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਉਹ ਪਲਕੀ ਵੇਖੀ, ਉਸ ਨੇ ਸੌਮਿਤ੍ਰਿ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਲਕਸ਼ਮਣ, ਤੁਰੰਤ ਚੜ੍ਹ ਜਾ।” ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਸੁਗਰੀਵ, ਜੋ ਸੋਨੇ ਦੀ ਪਲਕੀ ਉੱਤੇ ਬੈਠਾ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਨਾਲ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ। ਇਹ ਪਲਕੀ ਕਈ ਵਾਨਰਾਂ ਵਲੋਂ ਖਿੱਚੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਚਿੱਟਾ ਛਤਰੀ ਫੜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਸੁਗਰੀਵ ਨੂੰ ਹਰ ਪਾਸੇ ਚਿੱਟੇ ਯਕ-ਪੂੰਛ ਵਾਲੇ ਪੱਖਿਆਂ ਨਾਲ ਝਲਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਨਗਾਰੇ ਅਤੇ ਸ਼ੰਖ ਵੱਜ ਰਹੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਭੱਟ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਹੁਣ ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਰਾਜਸੀ ਸ਼ਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਈ ਸੀ। ਉਹ ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਭਿਆਨਕ ਅਤੇ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਵਾਨਰਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਰਾਮ ਜੀ ਦੇ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚਿਆ। ਜਿੱਥੇ ਰਾਮ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਥੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਸੁਗਰੀਵ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਪਲਕੀ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਉਤਰ ਗਏ ਅਤੇ ਰਾਮ ਦੇ ਕੋਲ ਆ ਕੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਖੜੇ ਹੋ ਗਏ। ਜਿਵੇਂ ਸੁਗਰੀਵ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਖੜਾ ਸੀ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਵਾਨਰ ਵੀ ਹੱਥ ਜੋੜ ਖੜੇ ਹੋ ਗਏ। ਰਾਮ ਜੀ ਨੇ ਸੁਗਰੀਵ ਨੂੰ ਜਿਉਂ ਜਲ-ਕੁੰਭ ਵਿਚ ਕੌਲ ਦਾ ਕੋਪਲਾ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨਤਮਸਤਕ ਹੋਏ ਵਾਨਰ-ਰਾਜ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਚੁੱਕ ਕੇ ਗਲੇ ਲਾਇਆ। ਫਿਰ ਧਰਮੀ ਰਾਮ ਨੇ ਸੁਗਰੀਵ ਨੂੰ ਬੈਠਣ ਲਈ ਆਖਿਆ। ਜਦ ਸੁਗਰੀਵ ਜਮੀਨ ਉੱਤੇ ਬੈਠ ਗਿਆ, ਰਾਮ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਜੋ ਰਾਜਾ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ ਤੇ ਧਰਮ, ਅਰਥ ਅਤੇ ਕਾਮ—ਇਹ ਤਿੰਨੋ ਉਦੇਸ਼ ਪੂਰੇ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਵਾਨਰਾਂ ਵਿਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੈ। ਪਰ ਜੋ ਰਾਜਾ ਧਰਮ ਅਤੇ ਅਰਥ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਸਿਰਫ ਕਾਮ ਪਿੱਛੇ ਦੌੜਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਐਸਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਰੁੱਖ ਉੱਤੇ ਸੁੱਤਾ ਹੋਇਆ ਵਿਅਕਤੀ ਡਿੱਗ ਕੇ ਜਾਗ ਪੈਂਦਾ ਹੋਵੇ। ਰਾਜਾ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ ਤੇ ਮਿੱਤਰਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਤਤਪਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਤਿੰਨੋ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਫਲ ਭੋਗ ਕੇ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਅਡਿੱਠ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਯਤਨ ਕਰਨ ਦਾ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਹੇ ਵਾਨਰ-ਰਾਜ! ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਅਤੇ ਵਾਨਰਾਂ ਨਾਲ ਵਿਚਾਰੋ।” ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਨਮਰਤਾ ਨਾਲ ਰਾਮ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, “ਮੇਰਾ ਸੌਭਾਗ, ਕੀਰਤੀ ਅਤੇ ਸਦੀਵੀ ਵਾਨਰ-ਰਾਜ ਸਭ ਕੁਝ ਖੋ ਗਿਆ ਸੀ; ਤੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਹੇ ਮਹਾਬਲੀ, ਮੈਂ ਸਭ ਕੁਝ ਮੁੜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਿਆ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਤੇਰੇ ਵਿਜੈਸ਼ੀਲ ਭਰਾ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਪਕਾਰ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਉਸ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਨਾ ਕਰੇ, ਉਹ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਨਿੰਦਣਯੋਗ ਹੈ। ਹੇ ਰਾਮ, ਇੱਥੇ ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਵਧੀਆ ਵਾਨਰ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਹਰ ਕੋਨੇ ਤੋਂ ਬਲਵਾਨ ਵਾਨਰ ਲਿਆਏ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਰੀਛ, ਵਾਨਰ ਅਤੇ ਲੰਗੂਰ ਵੀ ਹਨ, ਜੋ ਜੰਗਲਾਂ ਅਤੇ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਰਾਘਵ, ਇੱਥੇ ਉਹ ਵਾਨਰ ਵੀ ਹਨ ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ, ਆਪਣੇ ਸਵੈ-ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਰੂਪ ਧਾਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨਾਲ ਇੱਥੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ। ਹੇ ਵੀਰ, ਇੱਥੇ ਸੈਂਕੜੇ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ, ਲੱਖਾਂ, ਦਸ-ਦਸ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਅਤੇ ਵੱਡੀਆਂ-ਵੱਡੀਆਂ ਟੋਲੀਆਂ ਵਾਲੇ ਵਾਨਰ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਅਰਬੁਦਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਾਲੇ ਵਾਨਰ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਇਕ ਹਨ, ਮੱਧਮ ਅਤੇ ਆਖਰੀ ਸਮੂਹ ਹਨ, ਇੱਥੇ ਤੱਕ ਕਿ ਸਮੁੰਦਰ ਵਰਗੀਆਂ ਅਣਗਿਣਤ ਫੌਜਾਂ ਵੀ ਹਨ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਮਹਿੰਦਰ ਵਰਗੀ ਤਾਕਤ ਹੈ, ਜੋ ਬੱਦਲਾਂ ਅਤੇ ਪਹਾੜਾਂ ਵਰਗੇ ਦਿੱਖਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਮੇਰੂ ਅਤੇ ਵਿਂਧਿਆ ਤੇ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਆ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਭ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਆ ਕੇ ਰਾਛਸ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਕਰਨਗੇ; ਜਦ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਮਾਰ ਲੈਣਗੇ, ਮੈਥਿਲੀ ਨੂੰ ਲਿਆਉਣਗੇ। ਜਦ ਰਾਮ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਤੇ ਵਾਨਰ-ਸੈਨਾਪਤੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਤਿਆਰੀਆਂ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਮਾਲਕ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਰਾਮ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਨੀਲੇ ਖਿੜੇ ਕਮਲ ਵਾਂਗ ਚਮਕਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।” ਫਿਰ ਸੁਣੋ, ਮਹਾਨ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਕਿਸਕਿੰਧਾ ਕਾਂਡ ਦਾ ਉਨਤਾਲੀਹਵਾਂ ਸਰਗ। ਜਦ ਸੁਗਰੀਵ ਇਹ ਸਭ ਬੋਲ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਰਾਮ, ਜੋ ਧਰਮ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪਾਲਕ ਹਨ, ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਦੋਹਾਂ ਬਾਂਹਾਂ ਨਾਲ ਗਲੇ ਲਾਇਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ। ਰਾਮ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਇਹ ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਿ ਇੰਦ੍ਰ ਵਰਖਾ ਕਰੇ ਜਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਕਿਰਨਾਂ ਵਾਲਾ ਸੂਰਜ ਅਕਾਸ਼ ਦਾ ਹਨੇਰਾ ਦੂਰ ਕਰ ਦੇਵੇ। ਹੇ ਮਿੱਠੇ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੇ, ਜਿਵੇਂ ਚੰਦਨੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਚੰਦਰਮਾ ਆਪਣੀ ਚਾਨਣ ਨਾਲ ਸੁੰਦਰ ਅਤੇ ਉੱਜਲਾ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਤੂੰ ਮਿੱਤਰਾਂ ਲਈ ਖੁਸ਼ੀ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈਂ। ਹੇ ਸੁਗਰੀਵ, ਤੇਰੀ ਇਹ ਉੱਚੀ ਸੋਚ ਹੈਰਾਨੀ ਵਾਲੀ ਨਹੀਂ, ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ ਤੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਬੋਲਦਾ ਹੈਂ। ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਮਿੱਤਰ ਅਤੇ ਸਾਥੀ ਹੈਂ; ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਲਵਾਂਗਾ। ਤੂੰ ਹੀ ਮੇਰਾ ਸਹੀ ਮਿੱਤਰ ਅਤੇ ਸਾਥੀ ਹੈਂ, ਜੋ ਮੇਰੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨ ਯੋਗ ਹੈ। ਉਹ ਨੀਚ ਰਾਛਸ ਆਪਣੇ ਨਾਸ ਲਈ ਮੈਥਿਲੀ ਨੂੰ ਚੁੱਕ ਲੈ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਅਨੁਹਲਾਦ ਨੇ ਪੌਲੋਮੀ ਦੀ ਪਤਨੀ ਸ਼ਚੀ ਨੂੰ ਠੱਗਿਆ ਸੀ। ਜਲਦੀ ਹੀ ਮੈਂ ਉਸ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਤਿੱਖੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰ ਦੇਵਾਂਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਇੰਦਰ ਨੇ ਪੌਲੋਮੀ ਦੇ ਅਹੰਕਾਰੀ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਸੀ।” ਇਸ ਵਿਚਕਾਰ, ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਧੂੜ ਦਾ ਬੱਦਲ ਛਾ ਗਿਆ ਤੇ ਹਜ਼ਾਰ ਕਿਰਨਾਂ ਵਾਲੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਚਮਕ ਵੀ ਓਹਲੇ ਹੋ ਗਈ। ਫਿਰ ਪੂਰੀ ਧਰਤੀ ਵਾਨਰਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕ ਗਈ, ਜੋ ਪਹਾੜਾਂ ਵਰਗੇ, ਤਿੱਖੇ ਦੰਦਾਂ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਬੇਹੱਦ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸਨ। ਕੁਝ ਪਲਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ, ਉਹ ਵਾਨਰ-ਸੈਨਾਪਤੀਆਂ, ਕਈ ਕਰੋੜਾਂ ਵਾਨਰਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਉਥੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਕੁਝ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਗੜਗੜਾਂ ਵਾਲੇ ਬੱਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਸਨ, ਕੁਝ ਪਹਾੜਾਂ ਤੇ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਤੋਂ ਆਏ ਸਨ, ਕੁਝ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਸਨ, ਤੇ ਕੁਝ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਸਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਾਨਰਾਂ ਦੀ ਮਹਾਨ ਸੈਨਾ, ਸੁਗਰੀਵ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ, ਰਾਮ ਜੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਈ।