ਤਾਰਾ ਨੂੰ ਰਾਮ ਨੇ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਜਲਦੀ ਨਾਲ ਚਿਤਾ ਲਈ ਬੀਅਰ ਲਿਆਵੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਸਮੇਂ ਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਫਿਰ ਰਾਮ ਨੇ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਵਾਨਰ, ਜੋ ਬੀਅਰ ਚੁੱਕਣ ਦੇ ਆਦੀ ਹਨ, ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਣ; ਜੋ ਤਾਕਤਵਰ ਹਨ, ਉਹ ਵਲੀ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਲਿਜਾਣ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਹੁਕਮ ਸੁਗਰੀਵ ਨੂੰ ਦੱਸ ਕੇ, ਲਕਸ਼ਮਣ—ਜੋ ਸੁਮੀਤਰਾ ਦੇ ਲਾਲ ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਸੰਘਾਰਕ ਹਨ—ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਰਾਮ ਦੇ ਕੋਲ ਖੜੇ ਹੋ ਗਏ। ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਤਾਰਾ ਦਾ ਮਨ ਬਹੁਤ ਵਿਛੋਹੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹ ਫ਼ੌਰਨ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਉਸਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਪਲਕੀਨ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਸੀ। ਤਾਰਾ ਨੇ ਪਲਕੀਨ ਬਾਹਰ ਕੱਢਿਆ, ਤੇ ਵਾਨਰ ਵੀਰ, ਜੋ ਅਜਿਹੇ ਭਾਰ ਚੁੱਕਣ ਦੇ ਆਦੀ ਸਨ, ਉਸਨੂੰ ਚੁੱਕਣ ਲੱਗੇ। ਇਹ ਪਲਕੀਨ ਸੁੰਦਰ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭ ਆਸੀਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਰਥ ਵਾਂਗ ਦਿਸ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸ ਉੱਤੇ ਪੰਖਾਂ ਵਰਗੀਆਂ ਅਲੰਕਾਰਿਤ ਨਕਸ਼ਕਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਕਾਸ਼ਤਕਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸ ਉੱਤੇ ਸੋਹਣੇ ਕਪੜੇ ਲਪੇਟੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਮਾਏ ਹੋਏ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਿੱਧਾਂ ਦੀ ਦਿਵ੍ਯ ਵਾਹਨ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਜਾਲੀਦਾਰ ਖਿੜਕੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਹ ਪਲਕੀਨ ਮਜਬੂਤ, ਖੁੱਲ੍ਹਾ, ਹੁਨਰਮੰਦ ਕਾਰੀਗਰਾਂ ਵਲੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਲੱਕੜੀ ਦੇ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਆਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਨਫ਼ਾਸਤ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਉੱਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਢੇਰ ਅਤੇ ਕਮਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਪਾਈਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ, ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਸਜਾਵਟਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਜੋ ਨਵੇਂ ਸੂਰਜ ਵਰਗਾ ਰੰਗ ਰੱਖਦੀਆਂ ਸਨ। ਇਹ ਪਲਕੀਨ ਵੇਖ ਕੇ, ਰਾਮ ਨੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਰੱਖੋ, ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰਵਾਓ।” ਫਿਰ ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਅੰਗਦ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਵਿਲਾਪ ਕਰਦਿਆਂ, ਵਲੀ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪਲਕੀਨ ਉੱਤੇ ਰੱਖਿਆ। ਵਲੀ ਦੇ ਨਿਧਨ ਹੋਏ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪਲਕੀਨ ਉੱਤੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗਹਿਣਿਆਂ, ਮਾਲਾਵਾਂ ਅਤੇ ਵਸਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ। ਫਿਰ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ, “ਇਸ ਮਹਾਨ ਪੁਰਖ ਦੇ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕੀਤੇ ਜਾਣ।” ਆਗੇ-ਆਗੇ ਵਾਨਰ ਜਾਵਣ, ਜੋਹਰਾਂ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮਾਂ ਵੰਡਦੇ ਹੋਏ, ਅਤੇ ਪਲਕੀਨ ਪਿੱਛੋਂ ਆਵੇ। ਜਿਵੇਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸ਼ਾਨ ਦਿਸਦੀ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਾਨਰ ਆਪਣੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਕਰਣ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਜਲਦੀ ਵਲੀ ਦੇ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਤਾਰਾ ਤੇ ਹੋਰ ਵਾਨਰਣੀਆਂ ਨੇ ਅੰਗਦ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾ ਕੇ, ਇਹ ਕੰਮ ਤੁਰੰਤ ਕੀਤਾ। ਸਾਰੇ ਵਾਨਰ, ਆਪਣੇ ਸੱਜਣ ਤੋਂ ਵਿੱਛੜ ਕੇ, ਰੋਂਦੇ ਹੋਏ ਚਲੇ ਗਏ। ਫਿਰ ਸਾਰੀਆਂ ਵਾਨਰਣੀਆਂ, ਜੋ ਉਸਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦੀਆਂ ਸਨ, ਪਿੱਛੋਂ ਪਿੱਛੇ ਚਲ ਪਈਆਂ। ਤਾਰਾ ਆਦਿਕ ਵਾਨਰਣੀਆਂ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਸੱਜਣ ਤੋਂ ਵਿਛੋੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ, ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਵਿਲਾਪ ਕਰਦੀਆਂ, “ਹੇ ਵੀਰ! ਹੇ ਵੀਰ!” ਕਹਿ ਕੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਲਈ ਰੋਂਦੀਆਂ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਜਾ ਰਹੀਆਂ, ਦੁੱਖੀ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਰੋ ਰਹੀਆਂ, ਅਤੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰੋਣ ਦੀ ਗੂੰਜ ਫੈਲ ਗਈ। ਜੰਗਲ ਅਤੇ ਪਹਾੜ ਹਰ ਪਾਸੇ ਰੋਣ ਵਾਂਗ ਲੱਗ ਰਹੇ ਸਨ; ਪਹਾੜੀ ਦਰਿਆਵਾਂ ਦੇ ਕੰਢਿਆਂ ਤੇ, ਪਾਣੀ ਵਾਲੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਵੀ ਇਹ ਸੋਗ ਵਿਆਪਕ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਈ ਵਾਨਰ, ਜੋ ਜੰਗਲ ਦੇ ਵਾਸੀ ਸਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਚਿਤਾ ਬਣਾਈ, ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਵਾਨਰਾਂ ਨੇ ਪਲਕੀਨ ਆਪਣੇ ਮੋਢਿਆਂ ਤੋਂ ਹੌਲੀਆਂ ਹੌਲੀਆਂ ਹੇਠਾਂ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਸਾਰੇ, ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਕੇ, ਇਕੱਠੇ ਪਾਸੇ ਖੜੇ ਹੋ ਗਏ। ਤਾਰਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਪਲਕੀਨ ਉੱਤੇ ਪਿਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖਿਆ। ਬੜੀ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਉਸਨੇ ਵਲੀ ਦਾ ਸਿਰ ਆਪਣੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਤੇ ਵਿਲਾਪ ਕਰਨ ਲੱਗੀ: “ਹੇ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ, ਹੇ ਮੇਰੇ ਪਿਆਰੇ ਰਖਵਾਲੇ!” “ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਕੀਮਤੀ, ਮਹਾਬਲੀ, ਹੇ ਮੇਰੇ ਪਿਆਰੇ, ਮੈਨੂੰ ਵੇਖ! ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ, ਜੋ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਕੁਚਲ ਗਈ ਹਾਂ, ਵੇਖਦਾ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ?” “ਭਾਵੇਂ ਤੇਰੀ ਜਾਨ ਚਲੀ ਗਈ, ਤੇਰਾ ਚਿਹਰਾ ਇਥੇ ਵੀ ਚਮਕਦਾ ਹੋਇਆ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਮਾਣ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਤੇਰਾ ਰੰਗ ਵੀ ਮੁਰਝਾਇਆ ਨਹੀਂ, ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਜੀਉਂਦਾ ਸੀ।” “ਇਹ ਸਮਾਂ ਹੀ ਰਾਮ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤੈਨੂੰ ਲੈ ਗਿਆ, ਹੇ ਵਾਨਰ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਡੇ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਇਕ ਹੀ ਤੀਰ ਨਾਲ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਵਿਧਵਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।” “ਇਹ ਤੇਰੀਆਂ ਵਾਨਰਣੀਆਂ ਹਨ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਜੋ ਰਸਤੇ ਉੱਤੇ ਆਈਆਂ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੈਰ ਥੱਕ ਗਏ ਹਨ—ਕੀ ਤੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ?” “ਇਹ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਚੰਨ ਵਰਗੇ ਹਨ, ਤੇਰੀ ਪਿਆਰੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਹਨ; ਹੁਣ ਤੂੰ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਸੁਗਰੀਵ ਵੱਲ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ?” “ਇੱਥੇ ਤੇਰੇ ਮੰਤਰੀ ਹਨ, ਤਾਰਾ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਕੇ, ਅਤੇ ਤੇਰੇ ਨਗਰ ਦੇ ਨਿਵਾਸੀ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਹਨ।” “ਇਹ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨੂੰ, ਹੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਜੇਤੂ, ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਵਿਦਾ ਕਰ, ਫਿਰ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ, ਆਸ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਕੇ, ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਖੇਡਾਂਗੇ।” ਜਦ ਤਾਰਾ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਵਿਛੋਹ ਵਿੱਚ ਘਿਰੀ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਲਾਪ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ, ਤਾਂ ਹੋਰ ਵਾਨਰਣੀਆਂ, ਜੋ ਆਪ ਵੀ ਦੁੱਖੀ ਸਨ, ਉਸਨੂੰ ਚੁੱਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨ ਲੱਗੀਆਂ। ਫਿਰ ਅੰਗਦ, ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਵਾਸਤੇ ਰੋਂਦਾ ਹੋਇਆ, ਸੁਗਰੀਵ ਦੇ ਨਾਲ, ਵਲੀ ਨੂੰ ਚਿਤਾ ਉੱਤੇ ਰੱਖਣ ਲੱਗਾ, ਉਸਦੇ ਹੋਸ਼-ਹਵਾਸ ਗੁੰਮ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਸਨ। ਫਿਰ, ਰਸਮ ਅਨੁਸਾਰ ਅੱਗ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਗੇੜ ਲਗਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ, ਉਸਦੀ ਆਤਮਾ ਦੀ ਲੰਮੀ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋਇਆ। ਵਲੀ ਦੇ ਸੰਸਕਾਰ ਰਸਮ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰ ਕੇ, ਮੁੱਖ ਵਾਨਰ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਵਾਲੀ ਸ਼ੁਭ ਨਦੀ ਉੱਤੇ ਤਰਪਣ ਕਰਨ ਗਏ। ਉੱਥੇ, ਅੰਗਦ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਸੁਗਰੀਵ, ਤਾਰਾ ਤੇ ਹੋਰ ਸਭ ਨੇ ਮਿਲਕੇ ਵਲੀ ਲਈ ਪਾਣੀ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਦੁੱਖਦਾਈ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਰਾਮ, ਜੋ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸੀ, ਪਰ ਸੁਗਰੀਵ ਦੇ ਦੁੱਖ ਵਿਚ ਸਾਂਝੀਦਾਰ ਹੋ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਵੀ ਮ੍ਰਿਤਕ ਲਈ ਅੰਤਿਮ ਕਰਤਵ ਕਰੇ। ਫਿਰ, ਜਦ ਵਾਨਰਾਂ ਨੇ ਵਲੀ ਦੀ ਚਿਤਾ ਨੂੰ ਅੱਗ ਲਾਈ, ਜੋ ਮਹਾਬਲੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਖ੍ਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਮਹਾਨ ਰਾਮ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਰਾਮ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਕੋਲ ਆਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਾਲਮੀਕਿ ਜੀ ਦੇ ਮਹਾਨ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਕਾਂਡ ਦੀ ਛਬੀਸਵੀਂ ਸਰਗ ਸੁਣੋ। ਫਿਰ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ, ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਰੇ, ਸੁਗਰੀਵ ਦੇ ਚਾਰੋਂ ਪਾਸੇ ਆ ਗਏ, ਜਿਸਦੇ ਕੱਪੜੇ ਵੀ ਅੰਸੂਆਂ ਨਾਲ ਭਿੱਜੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਉਹ ਸਾਰੇ, ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਰਾਮ ਕੋਲ ਆਏ, ਜੋ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਹ ਸਾਰੇ ਹਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਰਿਸ਼ੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਅੱਗੇ ਖੜੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਖੜੇ ਹੋ ਗਏ।