ଏଷ ପ୍ରାପ୍ତୋ ଦଶଗ୍ରୀଵୋ ମମ ଭ୍ରାତା ମହାବଲଃ । ସୁରଲୋକଜଯାକାଙ୍କ୍ଷୀ ସାହାଯ୍ଯେ ତ୍ଵାଂ ଵୃଣୋତି ଚ ।। ୭.୨୫.
"ଏହି ଦଶମୁଖୀ, ମୋର ପ୍ରବଳ ଭାଇ, ଏଠାକୁ ଆସିଛନ୍ତି; ଦେବତାମାନଙ୍କ ଲୋକରେ ବିଜୟ ଆଶା କରି, ସେ ତୁମ ସହଯୋଗ ଚାହୁଁଛନ୍ତି।"
ତଦସ୍ଯ ତ୍ଵଂ ସହାଯାର୍ଥଂ ସବନ୍ଧୁର୍ଗଚ୍ଛ ରାକ୍ଷସ । ସ୍ନିଗ୍ଧସ୍ଯ ଭଜମାନସ୍ଯ ଯୁକ୍ତମର୍ଥାଯ କଲ୍ପିତୁମ୍ ।। ୭.୨୫.
"ତେଣୁ, ତୁମେ ତୁମ ପରିବାର ସହିତ ତାଙ୍କୁ ସାହାଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଯାଅ; ଯିଏ ସ୍ନେହ ଓ ଭକ୍ତି ଦେଖାଏ, ସେଠାରେ ଉପକାର କରିବା ଉଚିତ୍।"
ତସ୍ଯାସ୍ତଦ୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତଥେତ୍ଯାହ ମଧୁର୍ଵଚଃ ।। ୭.୨୫.
ତାଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ସେ ମିଠା କଥାରେ କହିଲେ, "ଠିକ୍ ଅଛି।"
ଦଦର୍ଶ ରାକ୍ଷସଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ଯଥାନ୍ଯାଯମୁପେତ୍ଯ ସଃ । ପୂଜଯମାସ ଧର୍ମେଣ ରାଵଣଂ ରାକ୍ଷସାଧିପମ୍ ।। ୭.୨୫.
ସେ ଯଥାଯଥିତ ଭାବେ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ ଏବଂ ଧର୍ମପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ରାବଣଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କଲେ।
ପ୍ରାପ୍ଯ ପୂଜାଂ ଦଶଗ୍ରୀଵୋ ମଧୁଵେଶ୍ମାନି ଵୀର୍ଯଵାନ୍ । ତତ୍ର ଚୈକାଂ ନିଶାମୁଷ୍ଯ ଗମନାଯୋପଚକ୍ରମେ ।। ୭.୨୫.
ସମ୍ମାନ ପାଇ, ପ୍ରବଳ ଦଶମୁଖୀ ମଧୁଙ୍କ ଘରେ ରହିଲେ, ଏବଂ ସେଠାରେ ଗୋଟିଏ ରାତି କାଟି, ପ୍ରସ୍ଥାନ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଆରମ୍ଭ କଲେ।
ତତଃ କୈଲାସମାସାଦ୍ଯ ଶୈଲଂ ଵୈଶ୍ରଵଣାଲଯମ୍ । ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରୋ ମହେନ୍ଦ୍ରାଭଃ ସେନାମୁପନିଵେଶଯତ୍ ।। ୭.୨୫.
ତାପରେ ସେ କୈଳାଶ ପର୍ବତ, ଯାହା ବୈଶ୍ରବଣଙ୍କ ନିବାସ, ସେଠାକୁ ପହଞ୍ଚି, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ରାଜା ତାଙ୍କ ସେନାକୁ ସେଠାରେ ବସାଇଲେ।
ସ ତୁ ତତ୍ର ଦଶଗ୍ରୀଵଃ ସହ ସୈନ୍ଯେନ ଵୀର୍ଯଵାନ୍ । ଅସ୍ତଂ ପ୍ରାପ୍ତେ ଦିନକରେ ନିଵାସଂ ସମରୋଚଯତ୍ ।। ୭.୨୬.
ସେଠାରେ ଦଶମୁଖୀ, ପ୍ରବଳ ତାଙ୍କ ସେନା ସହିତ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଅସ୍ତ ହେବାବେଳେ ଶିବିର କରିବାକୁ ଚୟନ କଲେ।
ଉଦିତେ ଵିମଲେ ଚନ୍ଦ୍ରେ ତୁଲ୍ଯପର୍ଵତଵର୍ଚସି । ପ୍ରସୁପ୍ତଂ ସୁମହତ୍ସୈନ୍ଯଂ ନାନାପ୍ରହରଣାଯୁଧମ୍ ।। ୭.୨୬.
ପରିସ୍କୃତ ଚାନ୍ଦ୍ରମା ଗିରିପର୍ବତ ସମାନ ଦୀପ୍ତି ଦେଇ ଉଦିଲାବେଳେ, ବିବିଧ ଅସ୍ତ୍ର-ଶସ୍ତ୍ର ଥିବା ବିଶାଳ ସେନା ଘୁମେ ପଡ଼ିଥିଲା।
ରାଵଣସ୍ତୁ ମହାଵୀର୍ଯୋ ନିଷଣ୍ଣଃ ଶୈଲମୂର୍ଧନି । ସ ଦଦର୍ଶ ଗୁଣାଂସ୍ତତ୍ର ଚନ୍ଦ୍ରପାଦପଶୋଭିତାନ୍ ।। ୭.୨୬.
ପ୍ରବଳ ରାବଣ ପର୍ବତ ଶିଖରରେ ବସି, ସେଠାରେ ଚାନ୍ଦ୍ର ଆଲୋକରେ ରୂପସଜ୍ଜିତ ଉଦ୍ୟାନ ଦେଖିଲେ।
କର୍ଣିକାରଵନୈର୍ଦୀପ୍ତୈଃ କଦମ୍ବଗହନୈସ୍ତଥା । ପଦ୍ମିନୀଭିଶ୍ଚ ଫୁଲ୍ଲାଭିର୍ମନ୍ଦାକିନ୍ଯା ଜଲୈରପି ।। ୭.୨୬.
ଦୀପ୍ତିମାନ କର୍ଣ୍ଣିକାର ଉଦ୍ୟାନ, ଘନ କଦମ୍ବ ଜଙ୍ଗଲ, ଫୁଲିଥିବା ପଦ୍ମ ଓ ମନ୍ଦାକିନୀ ନଦୀର ଜଳରେ ଉପଭୂଷିତ ସେଉଁଠି,
ଚମ୍ପକାଶୋକପୁନ୍ନାଗମନ୍ଦାରତରୁଭିସ୍ତଥା । ଚୂତପାଟଲଲୋଧ୍ରୈଶ୍ଚ ପ୍ରିଯଙ୍ଗ୍ଵର୍ଜୁନକେତକୈଃ । ତଗରୈର୍ନାରିକୈଲୈଶ୍ଚ ପ୍ରିଯାଲପନସୈସ୍ତଥା ।। ୭.୨୬.
ଚମ୍ପକ, ଅଶୋକ, ପୁନ୍ନାଗ, ମନ୍ଦାର ଗଛ, ଏହାସହିତ ଆମ୍ବ, ପାଟଳ, ଲୋଧ୍ର, ପ୍ରିୟଙ୍ଗୁ, ଅର୍ଜୁନ, କେତକୀ, ତଗର, ନଡିଆ, ପ୍ରିୟାଳ ଓ ପନସ ଗଛ ରହିଛି,
ଆରଗ୍ଵଧୈସ୍ତମାଲୈଶ୍ଚ ପ୍ରିଯାଲଵକୁଲୈରପି । ଏତୈରନ୍ଯୈଶ୍ଚ ତରୁଭିରୁଦ୍ଭାସିତଵନାନ୍ତରେ । କିନ୍ନରା ମଦନେନାର୍ତା ରକ୍ତା ମଧୁରକଣ୍ଠିନଃ ।। ୭.୨୬.
ଆରଗ୍ବଧ, ତମାଳ, ପ୍ରିୟାଳ, ବକୁଳ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଗଛରେ ଅଳଙ୍କୃତ ଅଟାରେ, ଯେଉଁଠି କିନ୍ନରମାନେ ପ୍ରେମ ଯନ୍ତ୍ରଣାରେ ମଧୁର କଣ୍ଠରେ ଗୀତ ଗାଉଥିଲେ,
ସମଂ ସମ୍ପ୍ରଜଗୁର୍ଯତ୍ର ମନସ୍ତୁଷ୍ଟିଵିଵର୍ଧନମ୍ ।। ୭.୨୬.
ସେଠାରେ ସମସ୍ତେ ଏକାସାଥିରେ ଗାଇଲେ, ଯାହାରେ ମନର ଆନନ୍ଦ ବଢ଼ିଗଲା।
ଭିରୁଦ୍ଭାସିତଵନାନ୍ତରେ । ଵିଦ୍ଯାଧରା ମଦକ୍ଷୀବା ମଦରକ୍ତାନ୍ତଲୋଚନାଃ । ଯୋଷିଦ୍ଭିଃ ସହ ସଙ୍କ୍ରାନ୍ତାଶ୍ଚିକ୍ରୀଡୁର୍ଜହୃଷୁଶ୍ଚ ଵୈ ।। ୭.୨୬.
ବନଟି ଗଛରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୋଇଥିଲା, ସେଠାରେ ମଦରେ ମତ ଓ ଲାଲ ଆଖି ଥିବା ବିଦ୍ୟାଧରମାନେ ଜଣେ ଜଣେ ଜଣାନୀଙ୍କ ସହିତ ଖେଳିଲେ ଓ ଖୁସି ହେଲେ।
ଘଣ୍ଟାନାମିଵ ସନ୍ନାଦଃ ଶୁଶ୍ରୁଵେ ମଧୁରସ୍ଵରଃ । ଅପ୍ସରୋଗଣସଙ୍ଘାନାଂ ଗାଯତାଂ ଧନଦାଲଯେ ।। ୭.୨୬.
ଧନର ମାଳିକଙ୍କ ମହଳରେ ଅପ୍ସରାମାନେ ଗାଉଥିବା ବେଳେ ଘଣ୍ଟିର ଧ୍ୱନି ପରି ମଧୁର ସ୍ୱର ଶୁଣାଯାଉଥିଲା।
ପୁଷ୍ପଵର୍ଷାଣି ମୁଞ୍ଚନ୍ତୋ ନଗାଃ ପଵନତାଡିତାଃ । ଶୈଲଂ ତଂ ଵାସଯନ୍ତୀଵ ମଧୁମାଧଵଗନ୍ଧିନଃ ।। ୭.୨୬.
ପବନରେ ହଲି ଗଛମାନେ ଫୁଲର ବର୍ଷା କରୁଥିଲେ, ମଧୁ ଓ ବସନ୍ତ ଫୁଲର ସୁଗନ୍ଧରେ ସେ ପାହାଡ଼ଟିକୁ ମନେ ହେଉଥିଲା ଯେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ କରୁଛନ୍ତି।
ମଧୁପୁଷ୍ପରଜଃପୃକ୍ତଂ ଗନ୍ଧମାଦାଯ ପୁଷ୍କଲମ୍ । ପ୍ରଵଵୌ ଵର୍ଧଯନ୍କାମଂ ରାଵଣସ୍ଯ ସୁଖୋ ଽନିଲଃ ।। ୭.୨୬.
ମଧୁ, ଫୁଲ ଓ ରେଣୁରେ ମିଶିଥିବା ଗାଢ଼ ସୁଗନ୍ଧ ନେଇ ହଳୁକ ପବନ ବହୁଥିଲା, ଯାହା ରାବଣଙ୍କର ଆକାଂକ୍ଷାକୁ ବଢ଼ାଇଦେଲା।
ଗେଯାତ୍ପୁଷ୍ପସମୃଦ୍ଧ୍ଯା ଚ ଶୈତ୍ଯାଦ୍ଵାଯୋର୍ଗିରେର୍ଗୁଣାତ୍ । ପ୍ରଵୃତ୍ତାଯାଂ ରଜନ୍ଯାଂ ଚ ଚନ୍ଦ୍ରସ୍ଯୋଦଯନେନ ଚ ।। ୭.୨୬.
ଗୀତ, ଫୁଲର ପ୍ରଚୁରତା, ପବନର ଶିତଳତା, ପାହାଡ଼ର ଗୁଣ, ରାତି ଆରମ୍ଭ ଓ ଚନ୍ଦ୍ରମା ଉଦୟ ହେବା ଦ୍ୱାରା
ରାଵଣସ୍ତୁ ମହାଵୀର୍ଯଃ କାମସ୍ଯ ଵଶମାଗତଃ । ଵିନିଃଶ୍ଵସ୍ଯ ଵିନିଃଶ୍ଵସ୍ଯ ଶଶିନଂ ସମଵୈକ୍ଷତ ।। ୭.୨୬.
ବଡ଼ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ରାବଣ ଆସକ୍ତିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ପୁନିପୁନି ଦୀର୍ଘ ଶ୍ୱାସ ନେଇ ଚନ୍ଦ୍ରମାକୁ ତକି ରହିଲେ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ ତତ୍ର ଦିଵ୍ଯାଭରଣଭୂଷିତା । ସର୍ଵାପ୍ସରୋଵରା ରମ୍ଭା ଦିଵ୍ଯପୁଷ୍ପଵିଭୂଷିତା ।। ୭.୨୬.
ଏହି ମଧ୍ୟରେ ସେଠାରେ ସମସ୍ତ ଅପ୍ସରାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦିବ୍ୟ ଭୂଷଣ ଓ ଦିବ୍ୟ ଫୁଲରେ ସୁଶୋଭିତ ରମ୍ଭା ପ୍ରକଟ ହେଲେ।
ଦିଵ୍ଯଚନ୍ଦନଲିପ୍ତାଙ୍ଗୀ ମନ୍ଦାରକୃତମୂର୍ଧଜା । ଦିଵ୍ଯୋତ୍ସଵକୃତାରମ୍ଭା ପୂର୍ଣଚନ୍ଦ୍ରନିଭାନନା ।। ୭.୨୬.
ତାଙ୍କର ଅଙ୍ଗ ଦିବ୍ୟ ଚନ୍ଦନରେ ଲିପ୍ତ, ମଣ୍ଡାର ଫୁଲରେ ଚୁଳି ଶୋଭିତ, ଦିବ୍ୟ ଉତ୍ସବ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ, ମୁହଁ ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ।
ଚକ୍ଷୁର୍ମନୋହରଂ ପୀନଂ ମେଖଲାଦାମଭୂଷିତମ୍ । ସମୁଦ୍ଵହନ୍ତୀ ଜଘନଂ ରତିପ୍ରାଭୃତମୁତ୍ତମମ୍ ।। ୭.୨୬.
ତାଙ୍କର ଆଖି ମନମୋହନା, ଭାରି ଜଘନ ମେଖଳା ଦାମରେ ଶୋଭିତ, ସେ ପ୍ରେମର ସର୍ବୋତ୍ତମ ଉପହାର ଧାରଣ କରିଥିଲେ।
କୃତୈର୍ଵିଶେଷକୈରାର୍ଦ୍ରୈଃ ଷଡର୍ତୁକୁସୁମୋଦ୍ଭଵୈଃ ।। ୭.୨୬.
ସେ ଛଅ ଋତୁର ତାଜା ଫୁଲରେ ତିଆରି ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଭୂଷଣ ପିନ୍ଧିଥିଲେ।
ବଭାଵନ୍ଯତମେଵ ଶ୍ରୀକାନ୍ତିଦ୍ଯୁତିମତିହ୍ରିଯାମ୍ । ନୀଲଂ ସତୋଯମେଘାଭଂ ଵସ୍ତ୍ରଂ ସମଵକୁଣ୍ଠିତା ।। ୭.୨୬.
ସେ ଅନ୍ୟ ଏକ ଶ୍ରୀଦେବୀ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଓ ଲଜ୍ଜାଶୀଳ, ବର୍ଷା ମେଘ ପରି ଗାଢ଼ ନୀଳ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିଲେ।
ଯସ୍ଯା ଵକ୍ତ୍ରଂ ଶଶିନିଭଂ ଭ୍ରୁଵୌ ଚାପନିଭେ ଶୁଭେ । ଊରୂ କରିକରାକାରୌ କରୌ ପଲ୍ଲଵକୋମଲୌ । ସୈନ୍ଯମଧ୍ଯେନ ଗଚ୍ଛନ୍ତୀ ରାଵଣେନୋପଵୀକ୍ଷିତା ।। ୭.୨୬.
ତାଙ୍କର ମୁହଁ ଚନ୍ଦ୍ରମା ପରି, ଭୌଁ ଧନୁଷ ପରି ଶୋଭା, ଉରୁ ଶିଶୁ ହାତୀର ତୁଣ୍ଡ ପରି, ହାତ ନବପଲ୍ଲବ ପରି କୋମଳ; ସେ ସେନା ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଯାଉଥିବାବେଳେ ରାବଣ ତାଙ୍କୁ ତକି ରହିଲେ।
ତାଂ ସମୁତ୍ଥାଯ ଗଚ୍ଛନ୍ତୀଂ କାମବାଣଵଶଂ ଗତଃ । କରେ ଗୃହୀତ୍ଵା ଲଜ୍ଜନ୍ତୀଂ ସ୍ମଯମାନୋ ଽଭ୍ଯଭାଷତ ।। ୭.୨୬.
କାମବାଣରେ ବିଧ୍ଧ ହୋଇ ରାବଣ ଉଠି, ଲଜ୍ଜାରେ ମୁଖ ନମାଇ ଚାଲୁଥିବା ତାଙ୍କର ହାତ ଧରି ହସି ହସି କଥା କହିଲେ।
କ୍ଵ ଗଚ୍ଛସି ଵରାରୋହେ କାଂ ସିଦ୍ଧିଂ ଭଜସେ ସ୍ଵଯମ୍ । କସ୍ଯାଭ୍ଯୁଦଯକାଲୋ ଽଯଂ ଯସ୍ତ୍ଵାଂ ସମୁପଭୋକ୍ଷ୍ଯତେ ।। ୭.୨୬.
ହେ ସୁନ୍ଦର କମର ଥିବା ତୁମେ କେଉଁଠି ଯାଉଛ? କଣ ସଫଳତା ନିଜେ ପାଇଁ ଚାହୁଁଛ? ଏହି ଶୁଭ ସମୟ କାହା ପାଇଁ, କିଏ ତୁମ ସାଙ୍ଗ ଉପଭୋଗ କରିବ?
ତ୍ଵଦାନନରସସ୍ଯାଦ୍ଯ ପଦ୍ମୋତ୍ପଲସୁଗନ୍ଧିନଃ । ସୁଧାମୃତରସସ୍ଯେଵ କୋ ଽଦ୍ଯ ତୃପ୍ତିଂ ଗମିଷ୍ଯତି ।। ୭.୨୬.
ପଦ୍ମ ଓ ଉତ୍ପଳ ସୁଗନ୍ଧି ଥିବା ତୁମ ମୁହଁର ଅମୃତ ରସର ଆସ୍ୱାଦ ଆଜି କିଏ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ?
ସ୍ଵର୍ଣକୁମ୍ଭନିଭୌ ପୀନୌ ଶୁଭୌ ଭୀରୁ ନିରନ୍ତରୌ । କସ୍ଯୋରସ୍ଥଲସଂସ୍ପର୍ଶଂ ଦାସ୍ଯତସ୍ତେ କୁଚାଵିମୌ ।। ୭.୨୬.
ହେ ଲଜ୍ଜାଶୀଳା, ସୁବର୍ଣ୍ଣ କୁମ୍ଭ ପରି ଭରିପୁରା ଓ ଶୁଭ ଏହି ଦୁଇ ଅନ୍ତରଙ୍ଗ ସ୍ଥନ କାହାର ଛାତିକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରିବେ?
ସୁଵର୍ଣଚକ୍ରପ୍ରତିମଂ ସ୍ଵର୍ଣଦାମଚିତଂ ପୃଥୁ । ଅଧ୍ଯାରୋହତି କସ୍ତେ ଽଦ୍ଯ ଜଘନଂ ସ୍ଵର୍ଗରୂପିଣମ୍ ।। ୭.୨୬.
ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଚକ୍ର ପରି ଚଉଡ଼ା, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଦାମରେ ଶୋଭିତ, ସ୍ୱର୍ଗ ସମାନ ତୁମ ଜଘନ ଉପରେ ଆଜି କିଏ ଆରୋହଣ କରିବ?