ସୀତାଂ ରାମାଯ ଭଦ୍ରଂ ତେ ଊର୍ମିଲାଂ ଲକ୍ଷ୍ମଣାଯ ଵୈ। ଵୀର୍ଯଶୁଲ୍କାଂ ମମ ସୁତାଂ ସୀତାଂ ସୁରସୁତୋପମାମ୍
ସୀତାକୁ ରାମଙ୍କୁ, ଉର୍ମିଳାକୁ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେଉଛି; ମୋ ପୁଅ ସୀତା, ଦେବଙ୍କର କନ୍ୟା ସମାନ, ଶୂରତାରେ ଲଭ୍ୟ।
ଦ୍ଵିତୀଯାମୂର୍ମିଲାଂ ଚୈଵ ତ୍ରିର୍ଵଦାମି ନ ସଂଶଯଃ। ଦଦାମି ପରମପ୍ରୀତୋ ଵଧ୍ଵୌ ତେ ମୁନିପୁଂଗଵ
ଦ୍ୱିତୀୟ ଉର୍ମିଳାକୁ ମଧ୍ୟ, ମୁଁ ତିନିଥର କହୁଛି, କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ; ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦରେ, ମୁଁ ଦୁଇଜଣ ଅନ୍ତ:ପତିକୁ ଦେଉଛି, ମୁନିପଙ୍ଗବ।
ରାମଲକ୍ଷ୍ମଣଯୋ ରାଜନ୍ ଗୋଦାନଂ କାରଯସ୍ଵ ହ। ପିତୃକାର୍ଯଂ ଚ ଭଦ୍ରଂ ତେ ତତୋ ଵୈଵାହିକଂ କୁରୁ
ରାମ ଏବଂ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ପାଇଁ ଗୋଦାନ କର, ରାଜା; ପିତୃକାର୍ଯ୍ୟ ମଧ୍ୟ କର, ଭଲ ହେଉ; ତାପରେ ବିବାହ କାର୍ଯ୍ୟ କର।
ମଘା ହ୍ଯଦ୍ଯ ମହାବାହୋ ତୃତୀଯଦିଵସେ ପ୍ରଭୋ। ଫଲ୍ଗୁନ୍ଯାମୁତ୍ତରେ ରାଜଂସ୍ତସ୍ମିନ୍ ଵୈଵାହିକଂ କୁରୁ। ରାମଲକ୍ଷ୍ମଣଯୋରର୍ଥେ ଦାନଂ କାର୍ଯଂ ସୁଖୋଦଯମ୍
ଆଜି ମଘା ନକ୍ଷତ୍ର, ମହାବାହୁ; ତୃତୀୟ ଦିନରେ, ଉତ୍ତର ଫାଲ୍ଗୁନୀ ନକ୍ଷତ୍ରରେ, ରାଜା, ବିବାହ କର; ରାମ ଏବଂ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ପାଇଁ ଶୁଭ ଦାନ କର।
thumb|ଦ୍ଵିସପ୍ତତିତମଃ ସର୍ଗଃ ଶ୍ରୂଯତାମ୍|center ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକିଯରାମାଯଣେ ବାଲକାଣ୍ଡେ ଦ୍ଵିସପ୍ତତିତମଃ ସର୍ଗଃ ॥୧-
ଶ୍ରୀମଦ୍ ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣର ବାଳକାଣ୍ଡର ସତରି ଦ୍ୱିତୀୟ ସର୍ଗ ଏବେ ଶୁଣ।
ତମୁକ୍ତଵନ୍ତଂ ଵୈଦେହଂ ଵିଶ୍ଵାମିତ୍ରୋ ମହାମୁନିଃ। ଉଵାଚ ଵଚନଂ ଵୀରଂ ଵସିଷ୍ଠସହିତୋ ନୃପମ୍
ବିଦେହ ରାଜା ଏପରି କହିବା ପରେ, ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ମହାମୁନି, ବସିଷ୍ଠଙ୍କ ସହିତ, ଶୂର ରାଜାଙ୍କୁ ଏହି ଉକ୍ତି କହିଲେ।
ଅଚିନ୍ତ୍ଯାନ୍ଯପ୍ରମେଯାଣି କୁଲାନି ନରପୁଂଗଵ। ଇକ୍ଷ୍ଵାକୂଣାଂ ଵିଦେହାନାଂ ନୈଷାଂ ତୁଲ୍ଯୋଽସ୍ତି କଶ୍ଚନ
ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ଓ ବିଦେହ ଗୋତ୍ରଗୁଡିକ ଅପାର ଓ ଅପରିମାପ୍ୟ; ମନୁଷ୍ୟମଧ୍ୟରେ କେହି ମଧ୍ୟ ଏହାଙ୍କ ସମାନ ନୁହେଁ।
ସଦୃଶୋ ଧର୍ମସମ୍ବନ୍ଧଃ ସଦୃଶୋ ରୂପସମ୍ପଦା। ରାମଲକ୍ଷ୍ମଣଯୋ ରାଜନ୍ ସୀତା ଚୋର୍ମିଲଯା ସହ
ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ସହ ସୀତା ଓ ଉର୍ମିଳାଙ୍କ ଦମ୍ପତି ସମ୍ପର୍କ ଧର୍ମ ଓ ରୂପରେ ଉଚିତ ଓ ମିଳିଥିବା।
ଵକ୍ତଵ୍ଯଂ ଚ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶ୍ରୂଯତାଂ ଵଚନଂ ମମ। ଭ୍ରାତା ଯଵୀଯାନ୍ ଧର୍ମଜ୍ଞ ଏଷ ରାଜା କୁଶଧ୍ଵଜଃ
ମନୁଷ୍ୟମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏବେ ମୋର କଥା ଶୁଣ: ଏହା କୁଶଧ୍ୱଜ ରାଜା, ମୋର ଛୋଟ ଭାଇ, ଯିଏ ଧର୍ମକୁ ଜାଣିଛି।
ଅସ୍ଯ ଧର୍ମାତ୍ମନୋ ରାଜନ୍ ରୂପେଣାପ୍ରତିମଂ ଭୁଵି। ସୁତାଦ୍ଵଯଂ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ ପତ୍ନ୍ଯର୍ଥଂ ଵରଯାମହେ
ରାଜା, ଏହି ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଓ ଭୂମିରେ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ରୂପର ଅଧିକାରୀଙ୍କ ଦୁଇ ଝିଅ ଅଛନ୍ତି; ମନୁଷ୍ୟମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଆମେ ସେମାନେକୁ ପତ୍ନୀ ଭାବେ ଚାହୁଁ।
ଭରତସ୍ଯ କୁମାରସ୍ଯ ଶତ୍ରୁଘ୍ନସ୍ଯ ଚ ଧୀମତଃ। ଵରଯେ ତେ ସୁତେ ରାଜଂସ୍ତଯୋରର୍ଥେ ମହାତ୍ମନୋଃ
ତୁମର ପୁଅ ଭରତ ଓ ଜ୍ଞାନୀ ଶତ୍ରୁଘ୍ନଙ୍କ ପାଇଁ, ରାଜା, ଆମେ ଏହି ଦୁଇ ଝିଅକୁ ସେମାନଙ୍କ ପତ୍ନୀ ଭାବେ ଚାହୁଁ।
ପୁତ୍ରା ଦଶରଥସ୍ଯେମେ ରୂପଯୌଵନଶାଲିନଃ। ଲୋକପାଲସମାଃ ସର୍ଵେ ଦେଵତୁଲ୍ଯପରାକ୍ରମାଃ
ଦଶରଥଙ୍କ ପୁଅମାନେ ରୂପ ଓ ଯୁବତ୍ୱରେ ଶୋଭିତ; ସମସ୍ତେ ଲୋକପାଳଙ୍କ ସମାନ, ଦେବତାଙ୍କ ପରାକ୍ରମର ଦ୍ୱାରା।
ଉଭଯୋରପି ରାଜେନ୍ଦ୍ର ସମ୍ବନ୍ଧେନାନୁବଧ୍ଯତାମ୍। ଇକ୍ଷ୍ଵାକୁକୁଲମଵ୍ଯଗ୍ରଂ ଭଵତଃ ପୁଣ୍ଯକର୍ମଣଃ
ଧର୍ମମୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ରାଜା, ଏହି ସମ୍ପର୍କରେ ତୁମର ଓ ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ଗୋତ୍ର ନିର୍ବିଗ୍ନ ଭାବରେ ଏକତ୍ରିତ ହେଉ।
ଵିଶ୍ଵାମିତ୍ରଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଵସିଷ୍ଠସ୍ଯ ମତେ ତଦା। ଜନକଃ ପ୍ରାଞ୍ଜଲିର୍ଵାକ୍ଯମୁଵାଚ ମୁନିପୁଂଗଵୌ
ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କ କଥା ଓ ବସିଷ୍ଠଙ୍କ ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ଜନକ ହାତ ଜୋଡି ଦୁଇ ମହାମୁନିଙ୍କୁ କଥା କହିଲେ।
କୁଲଂ ଧନ୍ଯମିଦଂ ମନ୍ଯେ ଯେଷାଂ ତୌ ମୁନିପୁଂଗଵୌ। ସଦୃଶଂ କୁଲସମ୍ବନ୍ଧଂ ଯଦାଜ୍ଞାପଯତଃ ସ୍ଵଯମ୍
ମୁଁ ଏହି ଗୋତ୍ରକୁ ଧନ୍ୟ ଭାବି, ଯାହା ପାଇଁ ଦୁଇ ମହାମୁନି ନିଜେ ଏପରି ଉଚିତ ସମ୍ପର୍କ ଦେବାକୁ ଆଜ୍ଞା କରିଛନ୍ତି।
ଏଵଂ ଭଵତୁ ଭଦ୍ରଂ ଵଃ କୁଶଧ୍ଵଜସୁତେ ଇମେ। ପତ୍ନ୍ଯୌ ଭଜେତାଂ ସହିତୌ ଶତ୍ରୁଘ୍ନଭରତାଵୁଭୌ
ଏହିପରି ହେଉ, ତୁମେ ଶୁଭ ଓ ମଙ୍ଗଳ ପାଉ; କୁଶଧ୍ୱଜଙ୍କ ଝିଅମାନେ ଏକାସାଥି ଶତ୍ରୁଘ୍ନ ଓ ଭରତଙ୍କ ପତ୍ନୀ ହେଉ।
ଏକାହ୍ନା ରାଜପୁତ୍ରୀଣାଂ ଚତସୄଣାଂ ମହାମୁନେ। ପାଣୀନ୍ ଗୃହ୍ଣନ୍ତୁ ଚତ୍ଵାରୋ ରାଜପୁତ୍ରା ମହାବଲାଃ
ମହାମୁନି, ଏକ ଦିନରେ ଚାରି ରାଜପୁତ୍ର ଚାରି ରାଜକନ୍ୟାଙ୍କ ହାତ ଧରନ୍ତୁ।
ଉତ୍ତରେ ଦିଵସେ ବ୍ରହ୍ମନ୍ ଫଲ୍ଗୁନୀଭ୍ଯାଂ ମନୀଷିଣଃ। ଵୈଵାହିକଂ ପ୍ରଶଂସନ୍ତି ଭଗୋ ଯତ୍ର ପ୍ରଜାପତିଃ
ପରବର୍ତ୍ତୀ ଦିନ, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ପ୍ରଜ୍ଞାମାନେ ଫାଲ୍ଗୁନୀ ନକ୍ଷତ୍ରରେ ବିବାହ କୁ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି, ଯେଉଁଠାରେ ଭଗ ଓ ପ୍ରଜାପତି ଅଧିଷ୍ଠିତ କରନ୍ତି।
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ଵଚଃ ସୌମ୍ଯଂ ପ୍ରତ୍ଯୁତ୍ଥାଯ କୃତାଞ୍ଜଲିଃ। ଉଭୌ ମୁନିଵରୌ ରାଜା ଜନକୋ ଵାକ୍ଯମବ୍ରଵୀତ୍
ଏପରି ମୃଦୁ କଥା କହି, ଜନକ ରାଜା ହାତ ଜୋଡି ଉଠି ଦୁଇ ମହାମୁନିଙ୍କୁ କଥା କହିଲେ।
ପରୋ ଧର୍ମଃ କୃତୋ ମହ୍ଯଂ ଶିଷ୍ଯୋଽସ୍ମି ଭଵତୋସ୍ତଥା। ଇମାନ୍ଯାସନମୁଖ୍ଯାନି ଆସ୍ଯତାଂ ମୁନିପୁଂଗଵୌ
ମୋ ପାଇଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧର୍ମ କାର୍ଯ୍ୟ ହୋଇଛି; ମୁଁ ତୁମେ ଦୁଇ ଜଣଙ୍କ ଶିଷ୍ୟ; ଏଠାରେ ମୁଖ୍ୟ ଆସନ ଅଛି, ଦୟାକରି ବସନ୍ତୁ ଦୁଇ ମହାମୁନି।
ଯଥା ଦଶରଥସ୍ଯେଯଂ ତଥାଯୋଧ୍ଯା ପୁରୀ ମମ। ପ୍ରଭୁତ୍ଵେ ନାସ୍ତି ସଂଦେହୋ ଯଥାର୍ହଂ କର୍ତୁମର୍ହଥ
ଦଶରଥଙ୍କ ପାଇଁ ଯେପରି ଅୟୋଧ୍ୟା, ସେପରି ଏହି ପୁରୀ ମୋ ପାଇଁ; ଶାସନରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ, ଯଥାଯୋଗ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତୁ।
ତଥା ବ୍ରୁଵତି ଵୈଦେହେ ଜନକେ ରଘୁନନ୍ଦନଃ। ରାଜା ଦଶରଥୋ ହୃଷ୍ଟଃ ପ୍ରତ୍ଯୁଵାଚ ମହୀପତିମ୍
ବିଦେହ ଜନକ ଏପରି କହିବା ପରେ, ରଘୁବଂଶୀ ଦଶରଥ ଖୁସି ହୋଇ ଭୂମିର ରାଜାକୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ।
ଯୁଵାମସଂଖ୍ଯେଯଗୁଣୌ ଭ୍ରାତରୌ ମିଥିଲେଶ୍ଵରୌ। ଋଷଯୋ ରାଜସଙ୍ଘାଶ୍ଚ ଭଵଦ୍ଭ୍ଯାମଭିପୂଜିତାଃ
ତୁମେ ଦୁଇ ଭାଇ, ମିଥିଳାର ରାଜା, ଯୁବା ଓ ଅନେକ ଗୁଣର ଅଧିକାରୀ; ଋଷି ଓ ରାଜାମାନେ ତୁମେ ଦୁଇ ଜଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ।
ସ୍ଵସ୍ତି ପ୍ରାପ୍ନୁହି ଭଦ୍ରଂ ତେ ଗମିଷ୍ଯାମଃ ସ୍ଵମାଲଯମ୍। ଶ୍ରାଦ୍ଧକର୍ମାଣି ଵିଧିଵଦ୍ଵିଧାସ୍ଯ ଇତି ଚାବ୍ରଵୀତ୍
ତୁମେ ଶୁଭ ଓ ମଙ୍ଗଳ ପାଉ; ଆମେ ନିଜ ଘରକୁ ଫେରିବା ଓ ପିତୃକାର୍ଯ୍ୟ ନିୟମ ଅନୁସାରେ କରିବା।
ତମାପୃଷ୍ଟ୍ଵା ନରପତିଂ ରାଜା ଦଶରଥସ୍ତଦା। ମୁନୀନ୍ଦ୍ରୌ ତୌ ପୁରସ୍କୃତ୍ଯ ଜଗାମାଶୁ ମହାଯଶାଃ
ସେତେବେଳେ ଦଶରଥ ରାଜା, ରାଜାଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କରି, ଦୁଇ ମହାମୁନିଙ୍କୁ ସାଙ୍ଗରେ ରଖି, ତୁରନ୍ତ ଆଗକୁ ବଢିଲେ ।
ସ ଗତ୍ଵା ନିଲଯଂ ରାଜା ଶ୍ରାଦ୍ଧଂ କୃତ୍ଵା ଵିଧାନତଃ। ପ୍ରଭାତେ କାଲ୍ଯମୁତ୍ଥାଯ ଚକ୍ରେ ଗୋଦାନମୁତ୍ତମମ୍
ରାଜା ନିଜ ଗୃହକୁ ପହଞ୍ଚି, ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିଲେ । ପ୍ରଭାତରେ ଶୀଘ୍ର ଉଠି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୋଦାନ କରିଲେ ।
ଗଵାଂ ଶତସହସ୍ରଂ ଚ ବ୍ରାହ୍ମଣେଭ୍ଯୋ ନରାଧିପଃ। ଏକୈକଶୋ ଦଦୌ ରାଜା ପୁତ୍ରାନୁଦ୍ଦିଶ୍ଯ ଧର୍ମତଃ
ପୁଅମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଧର୍ମ ଅନୁସାରେ, ରାଜା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଏକ ଏକ କରି ଏକ ଲକ୍ଷ ଗାଁ ଦେଲେ ।
ସୁଵର୍ଣଶୃଙ୍ଗ୍ଯଃ ସମ୍ପନ୍ନାଃ ସଵତ୍ସାଃ କାଂସ୍ଯଦୋହନାଃ। ଗଵାଂ ଶତସହସ୍ରାଣି ଚତ୍ଵାରି ପୁରୁଷର୍ଷଭଃ
ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଶୃଙ୍ଗ, ଛୁଆ, କାଂସ ଦୋହନ ଯୋଗ୍ୟ ଚାରି ଲକ୍ଷ ଗାଁ ଉତ୍ତମ ପୁରୁଷ ଦେଲେ ।
ଵିତ୍ତମନ୍ଯଚ୍ଚ ସୁବହୁ ଦ୍ଵିଜେଭ୍ଯୋ ରଘୁନନ୍ଦନଃ। ଦଦୌ ଗୋଦାନମୁଦ୍ଦିଶ୍ଯ ପୁତ୍ରାଣାଂ ପୁତ୍ରଵତ୍ସଲଃ
ପୁଅମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଗୋଦାନ କରି, ରଘୁନନ୍ଦନ ଦ୍ବିଜମାନଙ୍କୁ ଅନେକ ଧନ ଦେଲେ ।
ସ ସୁତୈଃ କୃତଗୋଦାନୈର୍ଵୃତଃ ସନ୍ନୃପତିସ୍ତଦା। ଲୋକପାଲୈରିଵାଭାତି ଵୃତଃ ସୌମ୍ଯଃ ପ୍ରଜାପତିଃ
ପୁଅମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଗୋଦାନ କରାଯାଇଥିବା ରାଜା, ସେତେବେଳେ ଲୋକପାଳମାନଙ୍କୁ ଘେରିଥିବା ପ୍ରଜାପତି ପରି ଦେଖାଗଲେ ।