ହନ୍ଯମାନେ ବଲେ ତସ୍ମିନ୍ପଦ୍ମନାଭେନ ପୃଷ୍ଠତଃ । ମାଲ୍ଵାନ୍ସନ୍ନିଵୃତ୍ତୋ ଽଥ ଵେଲାମେତ୍ଯ ଇଵାର୍ଣଵଃ ।। ୭.୮.
ପଦ୍ମନାଭ ତାହା ସେନାକୁ ପଛରୁ ମାରିବା ସମୟରେ, ମାଲ୍ୟବାନ୍ ସମୁଦ୍ର ତଟକୁ ଛୁଇଁଯିବା ପରି ପଛକୁ ଫେରିଲେ।
ସଂରକ୍ତନଯନଃ କୋପାଚ୍ଚଲନ୍ମୌଲିର୍ନିଶାଚରଃ । ପଦ୍ମନାଭମିଦଂ ପ୍ରାହ ଵଚନଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍ ।। ୭.୮.
କ୍ରୋଧରେ ଲାଲ ଆଖି ଓ ବିକ୍ରମାନ୍ତ ଚୁଲି ଥିବା ନିଶାଚର ମାଲ୍ୟବାନ୍, ପଦ୍ମନାଭ ପ୍ରତି, ସର୍ବୋତ୍ତମ ପୁରୁଷଙ୍କୁ ଏହି କଥା କହିଲେ।
ନାରାଯଣ ନ ଜାନୀଷେ କ୍ଷାତ୍ରଧର୍ମଂ ପୁରାତନମ୍ । ଅଯୁଦ୍ଧମନସୋ ଭୀତାନସ୍ମାନ୍ହଂସି ଯଥେତରଃ ।। ୭.୮.
ନାରାୟଣ, ତୁମେ ପୁରୁଣା କ୍ଷତ୍ରିୟ ଧର୍ମ ଜାଣନାହାଁ; ଯେଉଁମାନେ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ନୁହଁନ୍ତି ଓ ଭୟଭୀତ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଯେପରି ଅନ୍ୟମାନେ, ତୁମେ ସେମାନେକୁ ମାରୁଛ।
ପରାଙ୍ମୁଖଵଧଂ ପାପଂ ଯଃ କରୋତ୍ଯସୁରେତରଃ । ସ ହନ୍ତା ନ ଗତଃ ସ୍ଵର୍ଗଂ ଲଭତେ ପୁଣ୍ଯକର୍ମଣାମ୍ ।। ୭.୮.
ଯିଏ ପଛ ଫେରିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ମାରେ, ହେ ଅସୁର, ସେ ପାପ କରେ ଏବଂ ନିଷ୍ଠାବାନ୍ ମାନେ ପାଉଥିବା ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଲାଭ କରିପାରେ ନାହିଁ।
ଯୁଦ୍ଧଶ୍ରଦ୍ଧା ଽଥଵା ତେ ଽସ୍ତି ଶଙ୍ଖଚକ୍ରଗଦାଧର । ୪ ଅହଂ ସ୍ଥିତୋ ଽସ୍ମି ପଶ୍ଯାମି ବଲଂ ଦର୍ଶଯ ଯତ୍ତଵ ।। ୭.୮.
ଯଦି ତୁମେ ସତ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧର ଆତ୍ମା ରଖ, ହେ ଶଂଖ, ଚକ୍ର, ଗଦାଧାରୀ, ମୁଁ ଏଠାରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ; ତୁମ ଶକ୍ତି କେତେ ଅଛି ଦେଖା।
ମାଲ୍ଯଵନ୍ତଂ ସ୍ଥିତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ମାଲ୍ଯଵନ୍ତମିଵାଚଲମ୍ । ଉଵାଚ ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରଂ ତଂ ଦେଵରାଜାନୁଜୋ ବଲୀ ।। ୭.୮.
ମାଲ୍ୟବାନ୍ ଏକ ପାହାଡ଼ ପରି ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଦେଖି, ଦେବରାଜଙ୍କ ଭାଇ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ତାହା ରାକ୍ଷସ ମହାରାଜଙ୍କୁ କହିଲେ।
ଯୁଷ୍ମତ୍ତୋ ଭଯଭୀତାନାଂ ଦେଵାନାଂ ଵୈ ମଯା ଽଭଯମ୍ । ରାକ୍ଷସୋତ୍ସାଦନଂ ଦତ୍ତଂ ତଦେତଦନୁପାଲ୍ଯତେ ।। ୭.୮.
ତୁମମାନେ ପାଇଁ ଭୟଭୀତ ଥିବା ଦେବତାମାନେ ପାଇଁ, ମୁଁ ରାକ୍ଷସମାନେକୁ ନଶ୍ୱନ୍ କରି ସୁରକ୍ଷା ଦେଇଥିଲି; ସେଇ ପ୍ରତିଜ୍ଞାକୁ ଏବେ ମୁଁ ପାଳନ କରୁଛି।
ପ୍ରାଣୈରପି ପ୍ରିଯଂ କାର୍ଯଂ ଦେଵାନାଂ ହି ସଦା ମଯା । ସୋ ଽହଂ ଵୋ ନିହନିଷ୍ଯାମି ରସାତଲଗତାନପି ।। ୭.୮.
ଦେବତାମାନେ ପାଇଁ ପ୍ରିୟ କାମ କରିବା ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ, ମୋ ପ୍ରାଣ ଯାଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ; ତେଣୁ ତୁମେମାନେ ଯଦି ତଳପାତାଳକୁ ଯାଉଥିବା ମଧ୍ୟ ମୁଁ ମାରିଦେବି।
ଦେଵଦେଵଂ ବ୍ରୁଵାଣଂ ତଂ ରକ୍ତାମ୍ବୁରୁହଲୋଚନମ୍ । ଶକ୍ତ୍ଯା ବିଭେଦ ସଙ୍କ୍ରୁଦ୍ଧୋ ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରୋ ଭୁଜାନ୍ତରେ ।। ୭.୮.
ଯେତେବେଳେ ରକ୍ତ କମଳ ଦୃଷ୍ଟି ଥିବା ଦେବଦେବଙ୍କୁ ଏପରି କହୁଥିବା ଶୁଣିଲେ, ରାକ୍ଷସମହାରାଜ କ୍ରୋଧରେ ତାଙ୍କ ଦୁଇ ହାତ ମଧ୍ୟରେ ଶକ୍ତି ଘୁସିଦେଲେ।
ମାଲ୍ଯଵଦ୍ଭୁଜନିର୍ମୁକ୍ତା ଶକ୍ତିର୍ଘଣ୍ଟାକୃତସ୍ଵନା । ହରେରୁରସି ବଭ୍ରାଜ ମେଘସ୍ଥେଵ ଶତହ୍ରଦା ।। ୭.୮.
ମାଲ୍ୟବାନ୍ଙ୍କ ହାତରୁ ଛାଡ଼ାଯାଇଥିବା ଶକ୍ତି, ଘଣ୍ଟାର ଶବ୍ଦ କରୁଥିଲା, ହରିଙ୍କ ଛାତିରେ ଏମିତି ଚମକୁଥିଲା, ଯେପରି ମେଘ ମଧ୍ୟରେ ଶତବିଜୁଳି ଚମକୁଥାଏ।
ତତସ୍ତାମେଵ ଚୋତ୍କୃଷ୍ଯ ଶକ୍ତିଂ ଶକ୍ତିଧରପ୍ରିଯଃ । ମାଲ୍ଯଵନ୍ତଂ ସମୁଦ୍ଦିଶ୍ଯ ଚିକ୍ଷେପାମ୍ବୁରୁହେକ୍ଷଣଃ ।। ୭.୮.
ତାପରେ, କମଳନୟନ ହରି, ସେଇ ଶକ୍ତିକୁ ଧରି, ମାଲ୍ୟବାନ୍ଙ୍କୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି ଛାଡ଼ିଦେଲେ।
ସ୍କନ୍ଦୋତ୍ସୃଷ୍ଟେଵ ସା ଶକ୍ତିର୍ଗୋଵିନ୍ଦକରନିସ୍ସୃତା । କାଙ୍କ୍ଷନ୍ତୀ ରାକ୍ଷସଂ ପ୍ରାଯାନ୍ମାହେନ୍ଦ୍ରୀଵାଞ୍ଜନାଚଲମ୍ ।। ୭.୮.
ସେଇ ଶକ୍ତି, ଯେପରି ସ୍କନ୍ଦରୁ ବା ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କ ହାତରୁ ଛାଡ଼ାଯାଇଥିଲା, ରାକ୍ଷସଙ୍କୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି ଦୌଡ଼ିଗଲା, ମହେନ୍ଦ୍ରର ବିଜୁଳି ଅଞ୍ଜନାଚଳକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି ଯିବା ପରି।
ସା ତସ୍ଯୋରସି ଵିସ୍ତୀର୍ଣେ ହାରଭାରା ଽଵଭାସିତେ । ଅପତଦ୍ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ଗିରିକୂଟ ଇଵାଶନିଃ ।। ୭.୮.
ସେଇ ଶକ୍ତି, ହାରର ଭାରେ ଚମକୁଥିବା ରାକ୍ଷସମହାରାଜଙ୍କ ଚଉଡ଼ା ଛାତିରେ, ପାହାଡ଼ ଶିଖରରେ ବିଜୁଳି ପଡ଼ିବା ପରି ଲାଗିଗଲା।
ତଯା ଭିନ୍ନତନୁତ୍ରାଣଃ ପ୍ରାଵିଶଦ୍ଵିପୁଲଂ ତମଃ । ମାଲ୍ଯଵାନ୍ପୁନରାଶ୍ଵସ୍ତସ୍ତସ୍ଥୌ ଗିରିରିଵାଚଲଃ ।। ୭.୮.
ସେଇ ଘାତରେ ତାଙ୍କର କବଚ ଭାଙ୍ଗିଗଲା, ମାଲ୍ୟବାନ୍ ଗଭୀର ଅନ୍ଧକାରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ; କିନ୍ତୁ ପୁଣି ସ୍ଥିର ହୋଇ, ପାହାଡ଼ ପରି ଦଣ୍ଡାୟମାନ ରହିଲେ।
ତତଃ କାର୍ଷ୍ଣାଯସଂ ଶୂଲଂ କଣ୍ଟକୈର୍ବହୁଭିର୍ଵତମ୍ । ପ୍ରଗୃହ୍ଯାଭ୍ଯହନଦ୍ଦେଵଂ ସ୍ତନଯୋରନ୍ତରେ ଦୃଢମ୍ ।। ୭.୮.
ତାପରେ, ଅନେକ କାଂଟା ଲାଗିଥିବା କଳା ଲୋହାର ଶୂଳ ଧରି, ସେ ଦେବତାଙ୍କୁ ଦୁଇ ଛାତି ମଧ୍ୟରେ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଘାତ କଲେ।
ତଥୈଵ ରଣରକ୍ତସ୍ତୁ ମୁଷ୍ଟିନା ଵାସଵାନୁଜମ୍ । ତାଡଯିତ୍ଵା ଧନୁର୍ମାତ୍ରମପକ୍ରାନ୍ତୋ ନିଶାଚରଃ ।। ୭.୮.
ସେପରି, ଯୁଦ୍ଧରେ ରକ୍ତରେ ଭିଜିଥିବା ନିଶାଚର, ବାସବଙ୍କ ଭାଇଙ୍କୁ ମୁଷ୍ଟି ଘାତ କରି, ଧନୁଷ ଦୂରତା ପଛକୁ ହଟିଗଲେ।
ତତୋ ଽମ୍ବରେ ମହାଞ୍ଛବ୍ଦଃ ସାଧୁସାଧ୍ଵିତି ଚୋଦିତଃ । ଆହତ୍ଯ ରାକ୍ଷସୋ ଵିଷ୍ଣୁଂ ଗରୁଡଂ ଚାପ୍ଯତାଡଯତ୍ ।। ୭.୮.
ତାପରେ ଆକାଶରେ ବଡ଼ ଶବ୍ଦ ହେଲା, 'ଭଲ କଲେ, ଭଲ କଲେ' ବୋଲି ସବୁଠାରୁ ଶୁଣାଗଲା। ସେଇ ରାକ୍ଷସ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଆଘାତ କରି, ଗରୁଡ଼ଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ମାରିଦେଲା।
ଵୈନତେଯସ୍ତତଃ କ୍ରୁଦ୍ଧଃ ପକ୍ଷଵାତେନ ରାକ୍ଷସମ୍ । ଵ୍ଯପୋହଦ୍ବଲଵାନ୍ଵାଯୁଃ ଶୁଷ୍କପର୍ଣଚଯଂ ଯଥା ।। ୭.୮.
ତାପରେ ବିନତାନନ୍ଦନ ଗରୁଡ଼ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ, ତାଙ୍କର ପଖାର ବାତାସରେ ରାକ୍ଷସକୁ ଏମିତି ଉଡ଼ାଇଦେଲେ, ଯେପରି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପବନ ଶୁଖିଲା ପତ୍ର ଛିଟିଯାଏ।
ଦ୍ଵିଜେନ୍ଦ୍ରପକ୍ଷଵାତେନ ଦ୍ରାଵିତଂ ଦୃଶ୍ଯ ପୂର୍ଵଜମ୍ । ସୁମାଲୀ ସ୍ଵବଲୈଃ ସାର୍ଧଂ ଲଙ୍କାମଭିମୁଖୋ ଯଯୌ ।। ୭.୮.
ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ରାଜାଙ୍କ ପଖାର ବାତାସରେ ତାଙ୍କର ଭାଇକୁ ଦୂରେ ଉଡ଼ିଯିବା ଦେଖି, ସୁମାଳୀ ତାଙ୍କ ଦଳ ସହିତ ଲଙ୍କା ଦିଗକୁ ଚାଲିଗଲେ।
ପକ୍ଷଵାତବଲୋଦ୍ଧୂତୋ ମାଲ୍ଯଵାନପି ରାକ୍ଷସଃ । ସ୍ଵବଲେନ ସମାଗମ୍ଯ ଯଯୌ ଲଙ୍କାଂ ହ୍ରିଯା ଵୃତଃ ।। ୭.୮.
ପଖାର ବାତାସର ଶକ୍ତିରେ ମାଲ୍ୟବାନ୍ ନାମକ ରାକ୍ଷସ ମଧ୍ୟ ଦୂରେ ଚାଲିଯିବା ପରେ, ନିଜ ଦଳକୁ ଏକତ୍ର କରି, ଲଜ୍ଜାରେ ଢାକି ଲଙ୍କାକୁ ଚାଲିଗଲେ।
ଏଵଂ ତେ ରାକ୍ଷସା ତେନ ହରିଣା କମଲେକ୍ଷଣ । ବହୁଶଃ ସଂଯୁଗେ ଭଗ୍ନା ହତପ୍ରଵରନାଯକାଃ ।। ୭.୮.
ଏଭଳି, କମଳନୟନ, ସେଇ ହରିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରାକ୍ଷସମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ପୁନିପୁନି ହାରିଗଲେ, ତାଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନାୟକମାନେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲେ।
ଅଶକ୍ନୁଵନ୍ତସ୍ତେ ଵିଷ୍ଣୁଂ ପ୍ରତିଯୋଦ୍ଧୁଂ ଭଯାର୍ଦିତାଃ । ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଲଙ୍କାଂ ଗତା ଵସ୍ତୁଂ ପାତାଲଂ ସହପତ୍ନଯଃ ।। ୭.୮.
ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ସାମ୍ନା କରିପାରିଲେନି, ଭୟରେ ଅତିବ୍ୟାକୁଳ ହୋଇ, ସେମାନେ ଲଙ୍କାକୁ ଛାଡ଼ି, ତାଙ୍କର ଜନାନୀମାନେ ସହିତ ପାତାଳରେ ବସିବାକୁ ଚାଲିଗଲେ।
ସୁମାଲିନଂ ସମାସାଦ୍ଯ ରାକ୍ଷସଂ ରଘୁସତ୍ତମ । ସ୍ଥିତାଃ ପ୍ରଖ୍ଯାତଵୀର୍ଯାସ୍ତେ ଵଂଶେ ସାଲକଟଙ୍କଟେ ।। ୭.୮.
ରଘୁବଂଶର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେମାନେ ସୁମାଳୀ ନାମକ ରାକ୍ଷସଙ୍କ ସହିତ ମିଶି, ସାଲକଟଙ୍କଟ ନାମକ ବଂଶରେ ନାମୀ ବୀର ଭାବେ ରହିଲେ।
ଯେ ତ୍ଵଯା ନିହତାସ୍ତେ ତୁ ପୌଲସ୍ତ୍ଯା ନାମ ରାକ୍ଷସାଃ । ସୁମାଲୀ ମାଲ୍ଯଵାନ୍ମାଲୀ ଯେ ଚ ତେଷାଂ ପୁରଃସରାଃ ୭.୮.
ତୁମେ ଯେଉଁମାନେକୁ ମାରିଥିଲ, ସେମାନେ ପୌଲସ୍ତ୍ୟ ନାମକ ରାକ୍ଷସ—ସୁମାଳୀ, ମାଲ୍ୟବାନ୍, ମାଳୀ ଏବଂ ତାଙ୍କର ଅଗ୍ରଣୀମାନେ।
ନ ଚାନ୍ଯୋ ରାକ୍ଷସାନ୍ହନ୍ତା ସୁରାରୀନ୍ଦେଵକଣ୍ଟକାନ୍ । ଋତେ ନାରାଯଣଂ ଦେଵଂ ଶଙ୍ଖଚକ୍ରଗଦାଧରମ୍ ।। ୭.୮.
ଦେବତାମାନଙ୍କର ଶତ୍ରୁ ଏହି ରାକ୍ଷସମାନେକୁ, ଶଂଖ, ଚକ୍ର, ଗଦାଧାରୀ ନାରାୟଣ ଛାଡ଼ି, ଅନ୍ୟ କେହି ମାରିପାରିବେ ନାହିଁ।
ଭଵାନ୍ନାରାଯଣୋ ଦେଵଶ୍ଚତୁର୍ବାହୁଃ ସନାତନଃ । ରାକ୍ଷସାନ୍ହନ୍ତୁମୁତ୍ପନ୍ନୋ ହ୍ଯଜେଯଃ ପ୍ରଭୁରଵ୍ଯଯଃ ।। ୭.୮.
ତୁମେ ସେଇ ଚତୁର୍ଭୁଜ, ସନାତନ ନାରାୟଣ, ରାକ୍ଷସମାନେକୁ ନଶ୍ଟ କରିବା ପାଇଁ ଜନ୍ମ ନେଇଛ, ଅଜୟ, ସର୍ବଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏବଂ ଅବିନାଶୀ।
ନଷ୍ଟଧର୍ମଵ୍ଯଵସ୍ଥାତା କାଲେ କାଲେ ପ୍ରଜାକରଃ । ଉତ୍ପଦ୍ଯତେ ଦସ୍ଯୁଵଧେ ଶରଣାଗତଵତ୍ସଲଃ ।। ୭.୮.
ଯିଏ ହରାଇଯାଇଥିବା ଧର୍ମକୁ ପୁନଃ ସ୍ଥାପନ କରନ୍ତି, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଯୁଗରେ ପ୍ରଜାମାନେକୁ ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି, ଦୁଷ୍ଟମାନେକୁ ନଶ୍ଟ କରିବା ପାଇଁ ଜନ୍ମ ନେଇଥାନ୍ତି, ଶରଣାଗତଙ୍କୁ ବଡ଼ ଭଲପାଆନ୍ତି।
ଏଷା ମଯା ତଵ ନରାଧିପ ରାକ୍ଷସାନାମୁତ୍ପତ୍ତିରଦ୍ଯ କଥିତା ସକଲା ଯଥାଵତ୍ । ଭୂଯୋ ନିବୋଧ ରଘୁସତ୍ତମ ରାଵଣସ୍ଯ ଜନ୍ମପ୍ରଭାଵମତୁଲଂ ସସୁତସ୍ଯ ସର୍ଵମ୍ ।। ୭.୮.
ହେ ନରେଶ, ଏବେ ମୁଁ ତୁମକୁ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଉତ୍ପତ୍ତି ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ କହିଦେଲି। ଏବେ ରଘୁବଂଶର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ରାବଣ ଏବଂ ତାଙ୍କର ପୁଅମାନଙ୍କ ଅଦ୍ଭୁତ ଜନ୍ମ ଓ ପ୍ରଭାବ ବିଷୟରେ ଶୁଣ।
ଚିରାତ୍ସୁମାଲୀ ଵ୍ଯଚରଦ୍ରସାତଲଂ ସ ରାକ୍ଷସୋ ଵିଷ୍ଣୁଭଯାର୍ଦିତସ୍ତଦା । ପୁତ୍ରୈଶ୍ଚ ପୌତ୍ରୈଶ୍ଚ ସମନ୍ଵିତୋ ବଲୀ ତତସ୍ତୁ ଲଙ୍କାମଵସଦ୍ଧନେଶ୍ଵରଃ ।। ୭.୮.
ବହୁଦିନ ଧରି, ସୁମାଳୀ ନାମକ ରାକ୍ଷସ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଭୟରେ ପାତାଳରେ ଘୁରିବାକୁ ଲାଗିଲେ। ପୁଅ ଓ ନାତିମାନେ ସହିତ, ବଡ଼ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇ, ସେ ପରେ ଧନର ମାଲିକ ଭାବେ ଲଙ୍କାରେ ବସିଲେ।
କସ୍ଯଚିତ୍ତ୍ଵଥ କାଲସ୍ଯ ସୁମାଲୀ ନାମ ରାକ୍ଷସଃ । ରସାତଲାନ୍ମର୍ତ୍ଯଲୋକଂ ସର୍ଵଂ ଵୈ ଵିଚଚାର ହ ।। ୭.୯.
କିଛି ସମୟ ପରେ, ସୁମାଳୀ ନାମକ ରାକ୍ଷସ ପାତାଳରୁ ମାନବ ଲୋକରେ ସମସ୍ତଠାରେ ଘୁରିବାକୁ ଲାଗିଲେ।