ସତ୍ଯାର୍ଜଵଶମୋପେତୈସ୍ତପୋଭିରତିଦୁଷ୍କରୈଃ । ସନ୍ତାପଯନ୍ତସ୍ତ୍ରୀଲ୍ଲୋଁକାନ୍ସଦେଵାସୁରମାନୁଷାନ୍ ।। ୭.୫.
ସତ୍ୟ, ସରଳତା ଓ ଆତ୍ମନିୟନ୍ତ୍ରଣ ସହିତ ସେମାନେ ଅତି କଠିନ ତପସ୍ୟା କରି, ଦେବତା, ଅସୁର ଓ ମଣିଷମାନେ ସହିତ ତିନି ଲୋକକୁ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଲେ।
ତତୋ ଵିଭୁଶ୍ଚତୁର୍ଵକ୍ତ୍ରୋ ଵିମାନଵରମାସ୍ଥିତଃ । ସୁକେଶପୁତ୍ରାନାମନ୍ତ୍ର୍ଯ ଵରଦୋ ଽସ୍ମୀତ୍ଯଭାଷତ ।। ୭.୫.
ତାପରେ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ବ୍ୟାପିଥିବା ଚାରିମୁହଁ ବ୍ରହ୍ମା, ଏକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବିମାନରେ ବସି, ସୁକେଶଙ୍କର ପୁଅମାନୋକୁ କହିଲେ, 'ମୁଁ ବର ଦେବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ'।
ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ଵରଦଂ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ସେନ୍ଦ୍ରୈର୍ଦେଵଗଣୈର୍ଵୃତମ୍ । ଊଚୁଃ ପ୍ରାଞ୍ଜଲଯଃ ସର୍ଵେ ଵେପମାନା ଇଵ ଦ୍ରୁମାଃ ।। ୭.୫.
ବରଦାତା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଦେବମଣ୍ଡଳୀ ସହିତ ଦେଖି, ସମସ୍ତେ ହାତ ଜୋଡି, ବାତାସରେ ଗଛ ଭଳି କମ୍ପିଥିବା ଅବସ୍ଥାରେ କହିଲେ।
ତପସାରାଧିତୋ ଦେଵ ଯଦି ନୋ ଦିଶସେ ଵରମ୍ । ଅଜେଯାଃ ଶତ୍ରୁହନ୍ତାରସ୍ତଥୈଵ ଚିରଜୀଵିନଃ ।। ୭.୫.
ସେମାନେ କହିଲେ, 'ହେ ପ୍ରଭୁ, ଆମେ ତୁମକୁ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ପ୍ରସନ୍ନ କରିଛୁ, ଯଦି ଆମକୁ ବର ଦେଉଛ, ତେବେ ଆମେ ଅଜୟ, ଶତ୍ରୁ ନାଶକ ଓ ଦୀର୍ଘାୟୁ ହେବାକୁ ଦିଅ।'
ପ୍ରଭଵିଷ୍ଣ୍ଵୋ ଭଵାମେତି ପରସ୍ପରମନୁଵ୍ରତାଃ ।। ୭.୫.
'ଆମେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ପରସ୍ପର ପ୍ରତି ନିଷ୍ଠାବାନ୍ ହେବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ।'
ଏଵଂ ଭଵିଷ୍ଯତୀତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ସୁକେଶତନଯାନ୍ଵିଭୁଃ । ସ ଯଯୌ ବ୍ରହ୍ମଲୋକାଯ ବ୍ରହ୍ମା ବ୍ରାହ୍ମଣଵତ୍ସଲଃ ।। ୭.୫.
ବିଭୁତିମାନ୍ ବ୍ରହ୍ମା, 'ଏହିପରି ହେବ' ବୋଲି ସୁକେଶଙ୍କର ପୁଅମାନୋକୁ ବର ଦେଇ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନୋପରେ ଆସକ୍ତ ବ୍ରହ୍ମା, ବ୍ରହ୍ମାଲୋକକୁ ଚାଲିଗଲେ।
ଵରଂ ଲବ୍ଧ୍ଵା ତୁ ତେ ସର୍ଵେ ରାମ ରାତ୍ରିଞ୍ଚରାସ୍ତଦା । ସୁରାସୁରାନ୍ପ୍ରବାଧନ୍ତେ ଵରଦାନସୁନିର୍ଭଯାଃ ।। ୭.୫.
ହେ ରାମ, ବର ପାଇବା ପରେ ସେଇ ସମସ୍ତ ରାତିରେ ଘୁରୁଥିବା ରାକ୍ଷସମାନେ ବର ଶକ୍ତିରେ ନିର୍ଭୟ ହୋଇ, ଦେବତା ଓ ଅସୁରମାନୋକୁ ଉତ୍ପୀଡ଼ନ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ।
ତୈର୍ଵଧ୍ଯମାନାସ୍ତ୍ରିଦଶାଃ ସର୍ଷିସଙ୍ଘାଃ ସଚାରଣାଃ । ତ୍ରାତାରଂ ନାଧିଗଚ୍ଛନ୍ତି ନିରଯସ୍ଥା ଯଥା ନରାଃ ।। ୭.୫.
ସେମାନେ ଆକ୍ରମଣ କରିବାରୁ, ଦେବତାମାନେ ଋଷି ଓ ଚାରଣମାନେ ସହିତ, କାହା ପାଖରେ ରକ୍ଷା ପାଇଲେ ନାହିଁ, ଯେପରି ନରମାନେ ନରକରେ କାହା ପାଖରେ ଆଶ୍ରୟ ନାହିଁ।
ଅଥ ତେ ଵିଶ୍ଵକର୍ମାଣଂ ଶିଲ୍ପିନାଂ ଵରମଵ୍ଯଯମ୍ । ଊଚୁଃ ସମେତ୍ଯ ସଂହୃଷ୍ଟା ରାକ୍ଷସା ରଘୁସତ୍ତମ ।। ୭.୫.
ତାପରେ ସେଇ ଖୁସି ହୋଇଥିବା ରାକ୍ଷସମାନେ, ସମେତି ହୋଇ, ଶିଳ୍ପୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଓ ଅବିନାଶୀ ବିଶ୍ୱକର୍ମାଙ୍କୁ ଉପସ୍ଥିତ ହୋଇ କହିଲେ।
ଓଜସ୍ତେଜୋବଲଵତାଂ ମହତାମାତ୍ମତେଜସା । ଗୃହକର୍ତା ଭଵାନେଵ ଦେଵାନାଂ ହୃଦଯେପ୍ସିତମ୍ ।। ୭.୫.
ତୁମେ ଶକ୍ତି, ତେଜ ଓ ବଳରେ ସମସ୍ତଙ୍କଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମର ନିଜ ତେଜରେ ଦେବତାମାନୋର ହୃଦୟରେ ଯେଉଁ ଘର ସବୁଠାରୁ ଆକାଂକ୍ଷିତ, ସେଠିପାଇଁ ତୁମେ ଘର ବନାଉଥିବା।
ଅସ୍ମାକମପି ତାଵତ୍ତ୍ଵଂ ଗୃହଂ କୁରୁ ମହାମତେ । ହିମଵନ୍ତମପାଶ୍ରିତ୍ଯ ମେରୁମନ୍ଦରମେଵ ଵା । ମହେଶ୍ଵରଗୃହପ୍ରଖ୍ଯଂ ଗୃହଂ ନଃ କ୍ରିଯତାଂ ମହତ୍ ।। ୭.୫.
ହେ ମହାମତି, ଆମ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଏକ ଘର ତୁମେ ତିଆରି କର, ହିମବନ୍ତ କିମ୍ବା ମେରୁ କିମ୍ବା ମନ୍ଦର ପର୍ବତ ଉପରେ, ମହେଶ୍ୱରଙ୍କ ଘର ସମାନ ଏକ ବଡ଼ ମହଳ ଆମ ପାଇଁ ତିଆରି କର।
ଵିଶ୍ଵକର୍ମା ତତସ୍ତେଷାଂ ରାକ୍ଷସାନାଂ ମହାଭୁଜଃ । ନିଵାସଂ କଥଯାମାସ ଶକ୍ରସ୍ଯେଵାମରାଵତୀମ୍ ।। ୭.୫.
ତାପରେ ବିଶ୍ୱକର୍ମା, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବାହୁ ଧାରଣ କରି, ସେଇ ରାକ୍ଷସମାନୋକୁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଅମରାବତୀ ସହିତ ସମାନ ଏକ ନିବାସ ବିଷୟରେ କହିଲେ।
ଦକ୍ଷିଣସ୍ଯୋଦଧେସ୍ତୀରେ ତ୍ରିକୂଟୋ ନାମ ପର୍ଵତଃ । ସୁଵେଲ ଇତି ଚାପ୍ଯନ୍ଯୋ ଦ୍ଵିତୀଯସ୍ତତ୍ର ସତ୍ତମାଃ ।। ୭.୫.
ଦକ୍ଷିଣ ସମୁଦ୍ର କୂଳରେ ଏକ ପର୍ବତ ଅଛି, ତାହାର ନାମ ତ୍ରିକୂଟ, ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଏକ ପର୍ବତ ଅଛି, ତାହାର ନାମ ସୁବେଳ, ହେ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ଶିଖରେ ତସ୍ଯ ଶୈଲସ୍ଯ ମଧ୍ଯମେ ଽମ୍ବୁଦସନ୍ନିଭେ । ଶକୁନୈରପି ଦୁଷ୍ପ୍ରାପେ ଟଙ୍କଚ୍ଛିନ୍ନଚତୁର୍ଦିଶି ।। ୭.୫.
ସେଇ ପର୍ବତର ମଧ୍ୟ ଶିଖରରେ, ମେଘ ଭଳି ଦେଖାଯାଉଥିବା, ପକ୍ଷୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଯିଏଁ ପହଞ୍ଚିପାରିବେ ନାହିଁ, ଚାରିଦିଗ ଧାର କଟାଯାଇଥିବା ଏକ ସ୍ଥାନ ଅଛି।
ତ୍ରିଂଶଦ୍ଯୋଜନକ୍ସ୍ତୀର୍ଣା ଶତଯୋଜନମାଯତା । ସ୍ଵର୍ଣପ୍ରାକାରସଂଵୀତା ହେମତୋରଣସଂଵୃତା ।। ୭.୫.
ତିରିଶି ଯୋଜନ ଚଉଡ଼ା ଏବଂ ଶତ ଯୋଜନ ଲମ୍ବା, ସୁନାର ଦେଵାଳି ଓ ସୁନାର ତୋରଣ ଦ୍ୱାରରେ ଘେରାଯାଇଥିବା—
ମଯା ଲଙ୍କେତି ନଗରୀ ଶକ୍ରାଜ୍ଞପ୍ତେନ ନିର୍ମିତା । ତସ୍ଯାଂ ଵସତ ଦୁର୍ଧର୍ଷା ଯୂଯଂ ରାକ୍ଷସପୁଙ୍ଗଵାଃ ।। ୭.୫.
ମୋତେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଆଦେଶରେ ଲଙ୍କା ନାମକ ଏହି ସହର ତିଆରି କରାଯାଇଛି; ଏଠାରେ ତୁମେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାକ୍ଷସମାନେ ନିର୍ଭୟ ଭାବରେ ବସିପାରିବେ।
ଅମରାଵତୀଂ ସମାସାଦ୍ଯ ସେନ୍ଦ୍ରା ଇଵ ଦିଵୌକସଃ । ଲଙ୍କାଦୁର୍ଗଂ ସମାସାଦ୍ଯ ରାକ୍ଷସୈର୍ବହୁଭିର୍ଵୃତାଃ ।। ୭.୫.
ଯେପରି ଦେବତାମାନେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସହିତ ଅମରାବତୀରେ ବସନ୍ତି, ସେପରି ତୁମେ ଅନେକ ରାକ୍ଷସଙ୍କ ଘେରାଏ ଲଙ୍କା ଦୁର୍ଗରେ ବସିପାରିବ।
ଭଵିଷ୍ଯଥ ଦୁରାଧର୍ଷାଃ ଶତ୍ରୂଣାଂ ଶତ୍ରୁସୂଦନାଃ ।। ୭.୫.
ତୁମେ ଶତ୍ରୁମାନେ ପାଇଁ ଅଜୟ ଏବଂ ଶତ୍ରୁ ନାଶକ ହେବ।
ଵିଶ୍ଵକର୍ମଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତତସ୍ତେ ରାକ୍ଷସୋତ୍ତମାଃ । ସହସ୍ରାନୁଚରା ଭୂତ୍ଵା ଗତ୍ଵା ତାମଵସନ୍ପୁରୀମ୍ ।। ୭.୫.
ବିଶ୍ୱକର୍ମାଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ସେଇ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାକ୍ଷସମାନେ ହଜାର ହଜାର ସଙ୍ଗୀ ସହିତ ସେହି ସହରକୁ ଯାଇ ବସିଲେ।
ଦୃଢପ୍ରାକାରପରିଖାଂ ହୈମୈର୍ଗୃହଶତୈର୍ଵୃତାମ୍ । ଲଙ୍କାମଵାପ୍ଯ ତେ ହୃଷ୍ଟା ନ୍ଯଵସନ୍ରଜନୀଚରାଃ ।। ୭.୫.
ମଜବୁତ ଦେଵାଳି ଓ ଖାଲି ଏବଂ ସୁନାର ଘର ଶତ ଶତ ଥିବା ଲଙ୍କାକୁ ପହଞ୍ଚି, ସେଇ ରାତିରେ ଘୁରୁଥିବା ରାକ୍ଷସମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ଥିଲେ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନେଵ କାଲେ ତୁ ଯଥାକାମଂ ଚ ରାଘଵ । ନର୍ମଦା ନାମ ଗନ୍ଧର୍ଵୀ ବଭୂଵ ରଘୁନନ୍ଦନ ।। ୭.୫.
ଏହି ସମୟରେ, ହେ ରାଘବ, ନର୍ମଦା ନାମକ ଏକ ଗନ୍ଧର୍ବୀ ତାଙ୍କ ଇଚ୍ଛାରେ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ହେ ରଘୁବଂଶର ଗର୍ବ।
ତସ୍ଯାଃ କାନ୍ଯାତ୍ରଯଂ ହ୍ଯାସୀତ୍ ଧୀଶ୍ରୀକିର୍ତିସମଦ୍ଯୁତି । ଜ୍ଯେଷ୍ଠକ୍ରମେଣ ସା ତେଷାଂ ରାକ୍ଷସାନାମରାକ୍ଷସୀ ।। ୭.୫.
ତାଙ୍କର ତିନିଜଣୀ ଝିଅ ଥିଲେ, ଯେଉଁମାନେ ବୁଦ୍ଧି, ଶ୍ରୀ ଓ କୀର୍ତ୍ତିରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ; ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ବଡ଼ ଝିଅ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ରାକ୍ଷସୀ ହେଲେ।
କନ୍ଯାସ୍ତାଃ ପ୍ରଦଦୌ ହୃଷ୍ଟା ପୂର୍ଣଚନ୍ଦ୍ରନିଭାନନାଃ । ତ୍ରଯାଣାଂ ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରାଣାଂ ତିସ୍ରୋ ଗନ୍ଧର୍ଵକନ୍ଯକାଃ ।। ୭.୫.
ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ପରି ମୁହଁ ଥିବା ସେଇ ତିନି ଗନ୍ଧର୍ବ କନ୍ୟାଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ମାଆ ଆନନ୍ଦରେ ତିନି ଜଣ ରାକ୍ଷସ ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଇଦେଲେ।
ଦତ୍ତା ମାତ୍ରା ମହାଭାଗା ନକ୍ଷତ୍ରେ ଭଗଦୈଵତେ । କୁତଦାରାସ୍ତୁ ତେ ରାମ ସୁକେଶତନଯାସ୍ତଦା ।। ୭.୫.
ଶୁଭ ନକ୍ଷତ୍ର ଓ ଦେବତାଙ୍କ କୃପାରେ ମାଆ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିବା ସେମାନେ, ହେ ରାମ, ସୁକେଶଙ୍କ ପୁଅମାନଙ୍କର ଘରଣୀ ହେଲେ।
ଚିକ୍ରୀଡୁଃ ସହ ଭାର୍ଯାଭିରପ୍ସରୋଭିରିଵାମରାଃ । ତତୋ ମାଲ୍ଯଵତୋ ଭାର୍ଯା ସୁନ୍ଦରୀ ନାମ ସୁନ୍ଦରୀ ।। ୭.୫.
ସେମାନେ ତାଙ୍କ ଘରଣୀମାନେ ସହିତ ଦେବତାମାନେ ଅପ୍ସରାମାନେ ସହିତ ଯେପରି ଖେଳନ୍ତି, ସେପରି ଖେଳିଲେ; ତାପରେ ମାଲ୍ୟବତଙ୍କ ଘରଣୀ ସୁନ୍ଦରୀ ନାମକ ଏକ ଅତି ସୁନ୍ଦର ନାରୀ ଥିଲେ।
ସ ତସ୍ଯାଂ ଜନଯାମାସ ଯଦପତ୍ଯଂ ନିବୋଧ ତତ୍ । ଵଜ୍ରମୁଷ୍ଟିର୍ଵିରୂପାକ୍ଷୋଦୁର୍ମୁଖଶ୍ଚୈଵ ରାକ୍ଷସଃ ।। ୭.୫.
ସେ ତାଙ୍କୁ ଯେଉଁ ସନ୍ତାନ ଦେଲେ, ତାହା ଶୁଣ: ବଜ୍ରମୁଷ୍ଟି, ବିରୂପାକ୍ଷ ଓ ଦୁର୍ମୁଖ ନାମକ ରାକ୍ଷସ।
ସୁପ୍ତଘ୍ନୋ ଯଜ୍ଞକୋପଶ୍ଚ ମତ୍ତୋନ୍ମତ୍ତୌ ତଥୈଵ ଚ । ଅନଲା ଚାଭଵତ୍କନ୍ଯା ସୁନ୍ଦର୍ଯାଂ ରାମ ସୁନ୍ଦରୀ ।। ୭.୫.
ସୁପ୍ତଘ୍ନ, ଯଜ୍ଞକୋପ ଏବଂ ମଦ ଓ ମତ୍ତ ନାମକ ଦୁଇଜଣ; ଏବଂ ସୁନ୍ଦରୀଙ୍କୁ ଏକ ଝିଅ ଜନ୍ମିଲେ, ତାହାର ନାମ ଅନଳା, ହେ ରାମ।
ସୁମାଲିନୋ ଽପି ଭାର୍ଯାସୀତ୍ପୂର୍ଣଚଦ୍ରନିଭାନନା । ନାମ୍ନା କେତୁମତୀ ରାମ ପ୍ରାଣେଭ୍ଯୋ ଽପି ଗରୀଯସୀ ।। ୭.୫.
ସୁମାଳିଙ୍କ ଘରଣୀ ଥିଲେ କେତୁମତୀ, ଯାହାଙ୍କ ମୁହଁ ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ହେ ରାମ, ଏବଂ ସେ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରାଣଠାରୁ ଅଧିକ ପ୍ରିୟ ଥିଲେ।
ସୁମାଲୀ ଜନଯାମାସ ଯଦପତ୍ଯଂ ନିଶାଚରଃ । କେତୁମତ୍ଯାଂ ମହାରାଜ ତନ୍ନିବୋଧାନୁପୂର୍ଵଶଃ ।। ୭.୫.
ନିଶାଚର ସୁମାଳି କେତୁମତୀଙ୍କୁ ଯେଉଁ ସନ୍ତାନ ଦେଲେ, ହେ ମହାରାଜ, ସେମାନଙ୍କ ନାମ ଏକ ପରେ ଏକ ଶୁଣ।
ପ୍ରହସ୍ତୋ ଽକମ୍ପନଶ୍ଚୈଵ ଵିକଟଃ କାଲକାର୍ମୁଖଃ । ଧୂମ୍ରାକ୍ଷଶ୍ଚୈଵ ଦଣ୍ଡଶ୍ଚ ସୁପାର୍ଶ୍ଵଶ୍ଚ ମହାବଲଃ ।। ୭.୫.
ପ୍ରହସ୍ତ, ଅକମ୍ପନ, ବିକଟ, କାଳକାର୍ମୁକ, ଧୂମ୍ରାକ୍ଷ, ଦଣ୍ଡ ଏବଂ ମହାବଳୀ ସୁପାର୍ଶ୍ୱ।