ନିର୍ଦସ୍ଯୁରଭଵଲ୍ଲୋକୋ ନାନର୍ଥଂ କଶ୍ଚିଦସ୍ପୃଶତ୍। ନ ଚ ସ୍ମ ଵୃଦ୍ଧା ବାଲାନାଂ ପ୍ରେତକାର୍ଯାଣି କୁର୍ଵତେ
ସେଇ ସମୟରେ କୌଣସି ଚୋର ଥିଲେନି, କୌଣସି ଦୁଃଖ ଲୋକଙ୍କୁ ଛୁଇଁନଥିଲା, ବୃଦ୍ଧମାନେ କେବେ ବାଳକଙ୍କ ପିଣ୍ଡଦାନ କରୁନଥିଲେ।
ସର୍ଵଂ ମୁଦିତମେଵାସୀତ୍ ସର୍ଵୋ ଧର୍ମପରୋଽଭଵତ୍। ରାମମେଵାନୁପଶ୍ଯନ୍ତୋ ନାଭ୍ଯହିଂସନ୍ ପରସ୍ପରମ୍
ସମସ୍ତେ ଆନନ୍ଦରେ ଥିଲେ, ସମସ୍ତେ ଧର୍ମରେ ଲାଗିଥିଲେ; ସମସ୍ତଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ରାମ ଉପରେ ଥିଲା, କେହି କାହାକୁ କ୍ଷତି କରୁନଥିଲେ।
ଆସନ୍ ଵର୍ଷସହସ୍ରାଣି ତଥା ପୁତ୍ରସହସ୍ରିଣଃ। ନିରାମଯା ଵିଶୋକାଶ୍ଚ ରାମେ ରାଜ୍ଯଂ ପ୍ରଶାସତି
ହଜାର-ହଜାର ବର୍ଷ ଯାଏଁ, ଲୋକମାନେ ହଜାର-ହଜାର ପୁଅ ପାଇଥିଲେ, ରୋଗ ଓ ଦୁଃଖ ଛାଡ଼ି ରାମ ରାଜ୍ୟ କଲେ।
ରାମୋ ରାମୋ ରାମ ଇତି ପ୍ରଜାନାମଭଵନ୍ କଥାଃ। ରାମଭୂତଂ ଜଗଦଭୂଦ୍ ରାମେ ରାଜ୍ଯଂ ପ୍ରଶାସତି
ଲୋକମାନେ 'ରାମ, ରାମ, ରାମ' ବୋଲି କଥା ହେଉଥିଲେ; ରାମ ରାଜ୍ୟ କରୁଥିବାବେଳେ ସମସ୍ତ ଜଗତ ରାମମୟ ହୋଇଗଲା।
ନିତ୍ଯମୂଲା ନିତ୍ଯଫଲାସ୍ତରଵସ୍ତତ୍ର ପୁଷ୍ପିତାଃ। କାମଵର୍ଷୀ ଚ ପର୍ଜନ୍ଯଃ ସୁଖସ୍ପର୍ଶଶ୍ଚ ମାରୁତଃ
ସେଠାରେ ଗଛମାନେ ସଦା ମୂଳ ଓ ଫଳରେ ଭରିଥିଲେ, ସଦା ଫୁଲେ ଫୁଲିଥିଲେ; ମେଘ ଇଚ୍ଛାମତେ ବର୍ଷା କରୁଥିଲେ, ପବନ ମଧୁର ଛୁଆଁ ଦେଉଥିଲା।
ବ୍ରାହ୍ମଣାଃ କ୍ଷତ୍ରିଯା ଵୈଶ୍ଯାଃ ଶୂଦ୍ରା ଲୋଭଵିଵର୍ଜିତାଃ। ସ୍ଵକର୍ମସୁ ପ୍ରଵର୍ତନ୍ତେ ତୁଷ୍ଟାଃ ସ୍ଵୈରେଵ କର୍ମଭିଃ
ବ୍ରାହ୍ମଣ, କ୍ଷତ୍ରିୟ, ବୈଶ୍ୟ, ଶୂଦ୍ରମାନେ ଲୋଭ ଛାଡ଼ି, ନିଜ-ନିଜ କାମରେ ଲାଗିଥିଲେ, ନିଜ କାମରେ ଖୁସି ଥିଲେ।
ଆସନ୍ ପ୍ରଜା ଧର୍ମପରା ରାମେ ଶାସତି ନାନୃତାଃ। ସର୍ଵେ ଲକ୍ଷଣସମ୍ପନ୍ନାଃ ସର୍ଵେ ଧର୍ମପରାଯଣାଃ
ରାମ ଶାସନ କରୁଥିବା ସମୟରେ, ପ୍ରଜାମାନେ ଧର୍ମରେ ଲାଗିଥିଲେ, ସତ୍ୟବାଦୀ ଓ ସମସ୍ତ ଗୁଣରେ ଭରିଥିଲେ, ସମସ୍ତେ ଧର୍ମରେ ନିଷ୍ଠା ରଖିଥିଲେ।
ଦଶଵର୍ଷସହସ୍ରାଣି ଦଶଵର୍ଷଶତାନି ଚ। ଭ୍ରାତୃଭିଃ ସହିତଃ ଶ୍ରୀମାନ୍ ରାମୋ ରାଜ୍ଯମକାରଯତ୍
ଶ୍ରୀମାନ୍ ରାମ ତାଙ୍କ ଭାଇମାନେ ସହିତ ଦଶ ହଜାର ବର୍ଷ ଓ ଦଶ ଶତ ବର୍ଷ ରାଜ୍ୟ କଲେ।
ଧର୍ମ୍ଯଂ ଯଶସ୍ଯମାଯୁଷ୍ଯଂ ରାଜ୍ଞାଂ ଚ ଵିଜଯାଵହମ୍। ଆଦିକାଵ୍ଯମିଦଂ ଚାର୍ଷଂ ପୁରା ଵାଲ୍ମୀକିନା କୃତମ୍
ଏହି ପୁରାତନ କବିତା, ମହାର୍ଷି ବାଲ୍ମୀକିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରଚିତ, ଧର୍ମମୟ, କୀର୍ତ୍ତି ଓ ଦୀର୍ଘାୟୁ ଦେଇଥାଏ, ରାଜାମାନେ ପାଇଲେ ବିଜୟ ମିଳେ।
ଯଃ ଶୃଣୋତି ସଦା ଲୋକେ ନରଃ ପାପାତ୍ ପ୍ରମୁଚ୍ଯତେ। ପୁତ୍ରକାମଶ୍ଚ ପୁତ୍ରାନ୍ ଵୈ ଧନକାମୋ ଧନାନି ଚ
ଯେଉଁ ମଣିଷ ଏହାକୁ ସଦା ଶୁଣନ୍ତି, ସେ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ପାଆନ୍ତି; ପୁଅ ଚାହିଁଥିଲେ ପୁଅ ମିଳେ, ଧନ ଚାହିଁଥିଲେ ଧନ ମିଳେ।
ଲଭତେ ମନୁଜୋ ଲୋକେ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ରାମାଭିଷେଚନମ୍। ମହୀଂ ଵିଜଯତେ ରାଜା ରିପୂଂଶ୍ଚାପ୍ଯଧିତିଷ୍ଠତି
ଯେଉଁ ମଣିଷ ରାମଙ୍କ ଅଭିଷେକ ଶୁଣନ୍ତି, ସେ ଏହି ଜଗତରେ ଶାସନ ପାଆନ୍ତି; ରାଜା ହେଲେ ପୃଥିବୀ ଜିତିବେ, ଶତ୍ରୁମାନେ ଦମନ କରିବେ।
ରାଘଵେଣ ଯଥା ମାତା ସୁମିତ୍ରା ଲକ୍ଷ୍ମଣେନ ଚ। ଭରତେନ ଚ କୈକେଯୀ ଜୀଵପୁତ୍ରାସ୍ତଥା ସ୍ତ୍ରିଯଃ
ଯେପରି ସୁମିତ୍ରା ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ କୈକେୟୀ ଭରତ ଉପରେ ଆନନ୍ଦିତ ଥିଲେ, ଏଭଳି ମାଆମାନେ ଜୀବିତ ପୁଅ ଦେଖି ଖୁସି ହେବେ।
ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ସଦାନନ୍ଦାଃ ପୁତ୍ରପୌତ୍ରସମନ୍ଵିତାଃ। ଶ୍ରୁତ୍ଵା ରାମାଯଣମିଦଂ ଦୀର୍ଘମାଯୁଶ୍ଚ ଵିନ୍ଦତି
ସେମାନେ ସଦା ଆନନ୍ଦରେ ରହିବେ, ପୁଅ-ନାତି ଦ୍ୱାରା ଘିରିଥିବେ; ଏହି ରାମାୟଣ ଶୁଣିଲେ ଦୀର୍ଘ ଆୟୁଷ୍ୟ ମିଳେ।
ରାମସ୍ଯ ଵିଜଯଂ ଚେମଂ ସର୍ଵମକ୍ଲିଷ୍ଟକର୍ମଣଃ। ଶୃଣୋତି ଯ ଇଦଂ କାଵ୍ଯଂ ପୁରା ଵାଲ୍ମୀକିନା କୃତମ୍
ଯେଉଁଠି ମଣିଷ ରାମଙ୍କ ନିର୍ମଳ କର୍ମ ଓ ବିଜୟର ଏହି କଥା, ପୁରାତନ ବାଲ୍ମୀକିଙ୍କ ରଚିତ କବିତା ଶୁଣନ୍ତି—
ଶ୍ରଦ୍ଦଧାନୋ ଜିତକ୍ରୋଧୋ ଦୁର୍ଗାଣ୍ଯତିତରତ୍ଯସୌ। ସମାଗମ୍ଯ ପ୍ରଵାସାନ୍ତେ ରମନ୍ତେ ସହ ବାନ୍ଧଵୈଃ
ଯିଏ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ଭରିତ ଓ କ୍ରୋଧକୁ ଜିତିପାରେ, ସେ ସମସ୍ତ କଷ୍ଟକୁ ଅତିକ୍ରମ କରେ ଏବଂ ପ୍ରବାସ ଶେଷରେ ନିଜ ପରିବାର ଓ ବନ୍ଧୁମାନେ ସହିତ ଆନନ୍ଦରେ ରହେ।
ଶୃଣ୍ଵନ୍ତି ଯ ଇଦଂ କାଵ୍ଯଂ ପୁରା ଵାଲ୍ମୀକିନା କୃତମ୍। ତେ ପ୍ରାର୍ଥିତାନ୍ ଵରାନ୍ ସର୍ଵାନ୍ ପ୍ରାପ୍ନୁଵନ୍ତୀହ ରାଘଵାତ୍
ଯେମାନେ ପୁରାତନ କବି ଵାଲ୍ମୀକିଙ୍କ ରଚିତ ଏହି କାବ୍ୟକୁ ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନେ ଏଠାରେ ରାଘବଙ୍କ ଠାରୁ ନିଜେଇଚ୍ଛିତ ସମସ୍ତ ଵର ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି।
ଶ୍ରଵଣେନ ସୁରାଃ ସର୍ଵେ ପ୍ରୀଯନ୍ତେ ସମ୍ପ୍ରଶୃଣ୍ଵତାମ୍। ଵିନାଯକାଶ୍ଚ ଶାମ୍ଯନ୍ତି ଗୃହେ ତିଷ୍ଠନ୍ତି ଯସ୍ଯ ଵୈ
ଏହି କାବ୍ୟକୁ ଭଲଭାବେ ଶୁଣିଲେ ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି, ବାଧାବିପଦ ଦୂରିଯାଏ ଓ ଗୃହରେ ଶ୍ରୀସମୃଦ୍ଧି ବସିଥାଏ।
ଵିଜଯେତ ମହୀଂ ରାଜା ପ୍ରଵାସୀ ସ୍ଵସ୍ତିମାନ୍ ଭଵେତ୍। ସ୍ତ୍ରିଯୋ ରଜସ୍ଵଲାଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପୁତ୍ରାନ୍ ସୂଯୁରନୁତ୍ତମାନ୍
ଏହି କାବ୍ୟ ଶୁଣିଲେ ରାଜା ଭୂମିକୁ ଜିତିପାରେ, ପ୍ରବାସୀ ସୁସ୍ଥ ଫେରିଆସେ, ଏବଂ ମହିଳାମାନେ ମାସିକ ଅବସ୍ଥାରେ ଏହା ଶୁଣିଲେ ଉତ୍ତମ ପୁଅ ପାଆନ୍ତି।
ପୂଜଯଂଶ୍ଚ ପଠଂଶ୍ଚୈନମିତିହାସଂ ପୁରାତନମ୍। ସର୍ଵପାପୈଃ ପ୍ରମୁଚ୍ଯେତ ଦୀର୍ଘମାଯୁରଵାପ୍ନୁଯାତ୍
ଏହି ପୁରାତନ ଇତିହାସକୁ ସମ୍ମାନ ଓ ପାଠ କଲେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ ଏବଂ ଦୀର୍ଘ ଆୟୁଷ୍ୟ ଲାଭ ହୁଏ।
ପ୍ରଣମ୍ଯ ଶିରସା ନିତ୍ଯଂ ଶ୍ରୋତଵ୍ଯଂ କ୍ଷତ୍ରିଯୈର୍ଦ୍ଵିଜାତ୍। ଐଶ୍ଵର୍ଯଂ ପୁତ୍ରଲାଭଶ୍ଚ ଭଵିଷ୍ଯତି ନ ସଂଶଯଃ
ପ୍ରତିଦିନ ମନୋୟୋଗରେ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ଏହି କାବ୍ୟ କ୍ଷତ୍ରିୟ ଓ ଦ୍ୱିଜମାନେ ଶୁଣିବା ଉଚିତ। ଏହା ଦ୍ୱାରା ନିଶ୍ଚୟ ଧନ-ଏଶ୍ୱର୍ୟ ଓ ପୁଅ ପ୍ରାପ୍ତି ହୁଏ।
ରାମାଯଣମିଦଂ କୃତ୍ସ୍ନଂ ଶୃଣ୍ଵତଃ ପଠତଃ ସଦା। ପ୍ରୀଯତେ ସତତଂ ରାମଃ ସ ହି ଵିଷ୍ଣୁଃ ସନାତନଃ
ଯିଏ ସଦା ଏହି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରାମାୟଣକୁ ଶୁଣନ୍ତି କିମ୍ବା ପାଠ କରନ୍ତି, ରାମ ସେମାନେ ଉପରେ ସଦା ପ୍ରସନ୍ନ ରହନ୍ତି, କାରଣ ସେ ସନାତନ ବିଷ୍ଣୁ।
ଆଦିଦେଵୋ ମହାବାହୁର୍ହରିର୍ନାରାଯଣଃ ପ୍ରଭୁଃ। ସାକ୍ଷାଦ୍ ରାମୋ ରଘୁଶ୍ରେଷ୍ଠଃ ଶେଷୋ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଉଚ୍ଯତେ
ଏହି ଆଦିଦେବ, ବଳଶାଳୀ ହରି, ନାରାୟଣ ପ୍ରଭୁ ନିଜେ ରାମ ଅଟୁଟ ରଘୁବଂଶର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏବଂ ଶେଷ ହେଉଛନ୍ତି ଲକ୍ଷ୍ମଣ।
ଏଵମେତତ୍ ପୁରାଵୃତ୍ତମାଖ୍ଯାନଂ ଭଦ୍ରମସ୍ତୁ ଵଃ। ପ୍ରଵ୍ଯାହରତ ଵିସ୍ରବ୍ଧଂ ବଲଂ ଵିଷ୍ଣୋଃ ପ୍ରଵର୍ଧତାମ୍
ଏହିପରି ପୁରାତନ ଗଳ୍ପ ତୁମମାନେ ପାଇଁ କୁଶଳ ହେଉ। ନିର୍ଭୟ ଭାବେ ଏହାକୁ ପ୍ରଚାର କର, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ଶକ୍ତି ବଢ଼ୁ।
ଦେଵାଶ୍ଚ ସର୍ଵେ ତୁଷ୍ଯନ୍ତି ଗ୍ରହଣାଚ୍ଛ୍ରଵଣାତ୍ ତଥା। ରାମାଯଣସ୍ଯ ଶ୍ରଵଣେ ତୃପ୍ଯନ୍ତି ପିତରଃ ସଦା
ଏହି କାବ୍ୟକୁ ଗ୍ରହଣ କରିବା ଓ ଶୁଣିବା ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଦେବତା ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି; ରାମାୟଣ ଶୁଣିଲେ ପିତୃପୁରୁଷମାନେ ସଦା ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୁଅନ୍ତି।
ଭକ୍ତ୍ଯା ରାମସ୍ଯ ଯେ ଚେମାଂ ସଂହିତାମୃଷିଣା କୃତାମ୍। ଯେ ଲିଖନ୍ତୀହ ଚ ନରାସ୍ତେଷାଂ ଵାସସ୍ତ୍ରିଵିଷ୍ଟପେ
ଯେମାନେ ଭକ୍ତିଭାବରେ ରାମଙ୍କ ପ୍ରତି ଏହି ଋଷି ରଚିତ ସଂହିତାକୁ ଲେଖନ୍ତି କିମ୍ବା ନକଲ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର ବାସ ସ୍ୱର୍ଗରେ ହୁଏ।
କୁଟୁମ୍ବଵୃଦ୍ଧିଂ ଧନଧାନ୍ଯଵୃଦ୍ଧିଂ ସ୍ତ୍ରିଯଶ୍ଚ ମୁଖ୍ଯାଃ ସୁଖମୁତ୍ତମଂ ଚ। ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଶୁଭଂ କାଵ୍ଯମିଦଂ ମହାର୍ଥଂ ପ୍ରାପ୍ନୋତି ସର୍ଵାଂ ଭୁଵି ଚାର୍ଥସିଦ୍ଧିମ୍
ଏହି ଶୁଭ ଓ ମହାର୍ଥପୂର୍ଣ୍ଣ କାବ୍ୟକୁ ଶୁଣିଲେ ପରିବାର ବୃଦ୍ଧି, ଧନ-ଧାନ୍ୟର ସମୃଦ୍ଧି, ଉତ୍ତମ ସ୍ତ୍ରୀ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସୁଖ ଏବଂ ଭୂମିରେ ସମସ୍ତ ଲକ୍ଷ୍ୟର ସିଦ୍ଧି ମିଳେ।
ଆଯୁଷ୍ଯମାରୋଗ୍ଯକରଂ ଯଶସ୍ଯଂ ସୌଭ୍ରାତୃକଂ ବୁଦ୍ଧିକରଂ ଶୁଭଂ ଚ। ଶ୍ରୋତଵ୍ଯମେତନ୍ନିଯମେନ ସଦ୍ଭି- ରାଖ୍ଯାନମୋଜସ୍କରମୃଦ୍ଧିକାମୈଃ
ଏହି ଆଖ୍ୟାନ ଆୟୁଷ୍ୟ, ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ, କୀର୍ତ୍ତି, ଭାଇଚାରା, ବୁଦ୍ଧି ଓ ଶୁଭ ଦେଇଥାଏ। ଯେଉଁମାନେ ଶକ୍ତି ଓ ଧନ-ସମୃଦ୍ଧି ଚାହାନ୍ତି, ସେମାନେ ନିୟମିତ ଭାବେ ଏହି କଥାକୁ ଶୁଣିବା ଉଚିତ।
ପ୍ରାପ୍ତରାଜ୍ଯସ୍ଯ ରାମସ୍ଯ ରାକ୍ଷସାନାଂ ଵଧେ କୃତେ । ଆଜଗ୍ମୁର୍ଋଷଯଃ ସର୍ଵେ ରାଘଵଂ ପ୍ରତିନନ୍ଦିତୁମ୍ ।। ୭.୧.
ରାମଙ୍କ ରାଜ୍ୟ ଲାଭ ଓ ରାକ୍ଷସମାନେ ନଶ୍ଟ ହେବା ପରେ, ସମସ୍ତ ଋଷିମାନେ ରାଘବଙ୍କୁ ଅଭିନନ୍ଦନ କରିବାକୁ ଆସିଲେ।
କୌଶିକୋ ଽଥ ଯଵକ୍ରୀତୋ ଗାର୍ଗ୍ଯୋ ଗାଲଵ ଏଵ ଚ । କଣ୍ଵୋ ମେଧାତିଥେଃ ପୁତ୍ରଃ ପୂର୍ଵସ୍ଯାଂ ଦିଶି ଯେ ଶ୍ରିତାଃ ।। ୭.୧.
ତାପରେ କୌଶିକ, ଯବକୃତ, ଗାର୍ଗ୍ୟ, ଗାଳବ ଏବଂ ମେଧାତିଥିଙ୍କ ପୁଅ କଣ୍ବ ଓ ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ବସୁଥିବା ଅନ୍ୟମାନେ ଆସିଲେ।
ସ୍ଵସ୍ତ୍ଯାତ୍ରେଯୋ ଽଥ ଭଗଵାନ୍ନମୁଚିଃ ପ୍ରମୁଚିସ୍ତଥା । ଆଜଗ୍ମୁସ୍ତେ ସହାଗସ୍ତ୍ଯା ଯେ ଶ୍ରିତା ଦକ୍ଷିଣାଂ ଦିଶମ୍ ।। ୭.୧.
ପୁନି, ଭଗବାନ ସ୍ୱସ୍ତ୍ୟାତ୍ରେୟ, ନାମୁଚି, ପ୍ରମୁଚି ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ଅଗସ୍ତ୍ୟ ସହିତ ବସୁଥିବା ଅନ୍ୟମାନେ ଆସିଲେ।