ଵୃକ୍ଷମୂଲେ ନିରାନନ୍ଦାଂ ରାକ୍ଷସୀଭିଃ ପରୀଵୃତାମ୍। ନିଭୃତଃ ପ୍ରଣତଃ ପ୍ରହ୍ଵଃ ସୋଽଭିଗମ୍ଯାଭିଵାଦ୍ଯ ଚ
ଗଛ ତଳେ ଦୁଃଖିତ, ରାକ୍ଷସୀମାନେ ଘେରି ରହିଥିବା ସୀତାଙ୍କୁ ହନୁମାନ୍ ଶାନ୍ତ ଭାବେ ନିକଟକୁ ଗଲେ, ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ନମସ୍କାର କଲେ ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତମାଗତଂ ଦେଵୀ ହନୂମନ୍ତଂ ମହାବଲମ୍। ତୂଷ୍ଣୀମାସ୍ତ ତଦା ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସ୍ମୃତ୍ଵା ହୃଷ୍ଟାଭଵତ୍ ତଦା
ମହାବଳୀ ହନୁମାନ୍ ଆସିଥିବାକୁ ଦେଖି, ଦେବୀ ସୀତା ପ୍ରଥମେ ନିର୍ବିକଳ୍ପ ରହିଲେ, ପରେ ତାଙ୍କୁ ମନେ ପକାଇ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ ।
ସୌମ୍ଯଂ ତସ୍ଯା ମୁଖଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ହନୂମାନ୍ ପ୍ଲଵଗୋତ୍ତମଃ। ରାମସ୍ଯ ଵଚନଂ ସର୍ଵମାଖ୍ଯାତୁମୁପଚକ୍ରମେ
ତାଙ୍କ ମୃଦୁ ମୁହଁ ଦେଖି, ବାନରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ରେଷ୍ଠ ହନୁମାନ୍ ରାମଙ୍କ ସମସ୍ତ କଥା କହିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ ।
ଵୈଦେହି କୁଶଲୀ ରାମଃ ସହସୁଗ୍ରୀଵଲକ୍ଷ୍ମଣଃ। କୁଶଲଂ ଚାହ ସିଦ୍ଧାର୍ଥୋ ହତଶତ୍ରୁରମିତ୍ରଜିତ୍
ବୈଦେହୀ, ରାମ ସୁସ୍ଥ ଅଛନ୍ତି, ସୁଗ୍ରୀବ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହିତ । ସେ ତୁମକୁ ଶୁଭକୁସଳ କୁହୁଛନ୍ତି, ନିଜ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପୂରଣ କରିଛନ୍ତି, ଶତ୍ରୁମାନେ ହରାଇଛନ୍ତି ।
ଵିଭୀଷଣସହାଯେନ ରାମେଣ ହରିଭିଃ ସହ। ନିହତୋ ରାଵଣୋ ଦେଵି ଲକ୍ଷ୍ମଣେନ ଚ ଵୀର୍ଯଵାନ୍
ବିଭୀଷଣ ଓ ବାନରମାନଙ୍କ ସହଯୋଗରେ, ରାମ ଏବଂ ଶୂର ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ବଳରେ, ଦେବୀ, ରାବଣଙ୍କୁ ମାରିଦେଇଛନ୍ତି ।
ପ୍ରିଯମାଖ୍ଯାମି ତେ ଦେଵି ଭୂଯଶ୍ଚ ତ୍ଵାଂ ସଭାଜଯେ। ତଵ ପ୍ରଭାଵାଦ୍ ଧର୍ମଜ୍ଞେ ମହାନ୍ ରାମେଣ ସଂଯୁଗେ
ମୁଁ ତୁମକୁ ଏହି ଖୁସି ଖବର ଦେଉଛି ଦେବୀ, ଏବଂ ପୁନି ତୁମକୁ ସମ୍ମାନ କରୁଛି । ଧର୍ମଜ୍ଞେ, ତୁମର ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଯୁଦ୍ଧରେ ରାମ ମହାବିଜୟ ଲାଭ କରିଛନ୍ତି ।
ଲବ୍ଧୋଽଯଂ ଵିଜଯଃ ସୀତେ ସ୍ଵସ୍ଥା ଭଵ ଗତଜ୍ଵରା। ରାଵଣଶ୍ଚ ହତଃ ଶତ୍ରୁର୍ଲଙ୍କା ଚୈଵ ଵଶୀକୃତା
ସୀତା, ଏହି ବିଜୟ ଲାଭ ହୋଇଛି । ତୁମେ ନିର୍ଭୟ ଓ ଦୁଃଖ ହୀନ ହୁଅ । ଶତ୍ରୁ ରାବଣ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଛି, ଲଙ୍କା ବଶ ହୋଇଯାଇଛି ।
ମଯା ହ୍ଯଲବ୍ଧନିଦ୍ରେଣ ଧୃତେନ ତଵ ନିର୍ଜଯେ। ପ୍ରତିଜ୍ଞୈଷା ଵିନିସ୍ତୀର୍ଣା ବଦ୍ଧ୍ଵା ସେତୁଂ ମହୋଦଧୌ
ମୁଁ ନିଦ୍ରା ବିହୀନ ରହି, ତୁମ ମୁକ୍ତି ପାଇଁ ନିଜ ପ୍ରତିଜ୍ଞା ପୂରଣ କରିଛି, ବଡ଼ ସମୁଦ୍ର ଉପରେ ସେତୁ ବନେଇ ଅତିକ୍ରମ କରିଛି ।
ସମ୍ଭ୍ରମଶ୍ଚ ନ କର୍ତଵ୍ଯୋ ଵର୍ତନ୍ତ୍ଯା ରାଵଣାଲଯେ। ଵିଭୀଷଣଵିଧେଯଂ ହି ଲଙ୍କୈଶ୍ଵର୍ଯମିଦଂ କୃତମ୍
ରାବଣଙ୍କ ଘରେ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଆଉ ଭୟ କରିବା ଦରକାର ନାହିଁ । ଲଙ୍କାର ରାଜ୍ୟ ବିଭୀଷଣଙ୍କ ହାତରେ ଦିଆଯାଇଛି ।
ତଦାଶ୍ଵସିହି ଵିସ୍ରବ୍ଧଂ ସ୍ଵଗୃହେ ପରିଵର୍ତସେ। ଅଯଂ ଚାଭ୍ଯେତି ସଂହୃଷ୍ଟସ୍ତ୍ଵଦ୍ଦର୍ଶନସମୁତ୍ସୁକଃ
ତେଣୁ ନିଶ୍ଚିନ୍ତ ହୁଅ ଏବଂ ନିଜ ଘରେ ସ୍ଵେଚ୍ଛାରେ ରୁହ । ରାମ ନିଜେ ତୁମ ସମ୍ମୁଖକୁ ଆସୁଛନ୍ତି, ତୁମକୁ ଦେଖିବାକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉତ୍ସୁକ ଓ ଖୁସି ।
ଏଵମୁକ୍ତା ତୁ ସା ଦେଵୀ ସୀତା ଶଶିନିଭାନନା। ପ୍ରହର୍ଷେଣାଵରୁଦ୍ଧା ସା ଵ୍ଯାହର୍ତୁଂ ନ ଶଶାକ ହ
ଏପରି କଥା ଶୁଣି, ଚାନ୍ଦ୍ରମୁଖୀ ଦେବୀ ସୀତା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦରେ ଭରିଯାଇଥିଲେ, ତେଣୁ ସେ କିଛି କହିପାରିଲେ ନାହିଁ।
ତତୋଽବ୍ରଵୀଦ୍ଧରିଵରଃ ସୀତାମପ୍ରତିଜଲ୍ପତୀମ୍। କିଂ ତ୍ଵଂ ଚିନ୍ତଯସେ ଦେଵି କିଂ ଚ ମାଂ ନାଭିଭାଷସେ
ତାପରେ ସୀତା ନିରବ ରହିଥିବାବେଳେ, ବନରାଜ ତାଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ, "ଦେବୀ, ତୁମେ କଣ ଭାବୁଛ? ଏବଂ ମୋତେ କାହିଁକି କିଛି କହୁନାହଁ?"
ଏଵମୁକ୍ତା ହନୁମତା ସୀତା ଧର୍ମପଥେ ସ୍ଥିତା। ଅବ୍ରଵୀତ୍ ପରମପ୍ରୀତା ବାଷ୍ପଗଦ୍ଗଦଯା ଗିରା
ହନୁମାନଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ଧର୍ମରେ ଅଟୁଟ ଥିବା ସୀତା ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ଅଶ୍ରୁଭରା କଣ୍ଠରେ କହିଲେ।
ପ୍ରିଯମେତଦୁପଶ୍ରୁତ୍ଯ ଭର୍ତୁର୍ଵିଜଯସଂଶ୍ରିତମ୍। ପ୍ରହର୍ଷଵଶମାପନ୍ନା ନିର୍ଵାକ୍ଯାସ୍ମି କ୍ଷଣାନ୍ତରମ୍
ମୋ ପତିଙ୍କ ବିଜୟର ଏହି ଶୁଭ ସମ୍ବାଦ ଶୁଣି, ମୁଁ ଆନନ୍ଦରେ ଏମିତି ଭରିଯାଇଥିଲି, ଯେ କିଛି ଖଣ୍ଡ ପାଇଁ ମୋ ମୁଁ ଶୁନ୍ୟ ହୋଇଗଲା।
ନହି ପଶ୍ଯାମି ସଦୃଶଂ ଚିନ୍ତଯନ୍ତୀ ପ୍ଲଵଂଗମ। ଆଖ୍ଯାନକସ୍ଯ ଭଵତୋ ଦାତୁଂ ପ୍ରତ୍ଯଭିନନ୍ଦନମ୍
ଏହି ଶୁଭ ଖବର ଦେବା ପାଇଁ ତୁମକୁ ମୁଁ କି ଦେଇପାରିବି, ଏହି ଭାବରେ ମୁଁ ଏଉଁ ଚିନ୍ତା କରୁଛି, ବନରାଜ।
ନ ହି ପଶ୍ଯାମି ତତ୍ ସୌମ୍ଯ ପୃଥିଵ୍ଯାମପି ଵାନର। ସଦୃଶଂ ଯତ୍ପ୍ରିଯାଖ୍ଯାନେ ତଵ ଦତ୍ତ୍ଵା ଭଵେତ୍ ସୁଖମ୍
ମୃଦୁଭାଷୀ, ଏ ପୃଥିବୀରେ ଏମିତି କିଛି ନାହିଁ, ଯାହା ତୁମର ଏହି ଶୁଭ ସମ୍ବାଦ ପାଇଁ ଦେଇ, ତୁମକୁ ଖୁସି କରିପାରିବି।
ହିରଣ୍ଯଂ ଵା ସୁଵର୍ଣଂ ଵା ରତ୍ନାନି ଵିଵିଧାନି ଚ। ରାଜ୍ଯଂ ଵା ତ୍ରିଷୁ ଲୋକେଷୁ ଏତନ୍ନାର୍ହତି ଭାଷିତମ୍
ସୁନା, ଚାନ୍ଦି, ବିଭିନ୍ନ ମଣି, କିମ୍ବା ତିନି ଲୋକର ରାଜ୍ୟ ମଧ୍ୟ, ତୁମ କଥା ସମାନ ନୁହେଁ।
ଏଵମୁକ୍ତସ୍ତୁ ଵୈଦେହ୍ଯା ପ୍ରତ୍ଯୁଵାଚ ପ୍ଲଵଂଗମଃ। ପ୍ରଗୃହୀତାଞ୍ଜଲିର୍ହର୍ଷାତ୍ ସୀତାଯାଃ ପ୍ରମୁଖେ ସ୍ଥିତଃ
ଏପରି କଥା ଶୁଣି, ବନରାଜ ଆନନ୍ଦରେ ହସ୍ତ ଜୋଡି, ସୀତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହୋଇ ଉତ୍ତର ଦେଲେ।
ଭର୍ତୁଃ ପ୍ରିଯହିତେ ଯୁକ୍ତେ ଭର୍ତୁର୍ଵିଜଯକାଂକ୍ଷିଣି। ସ୍ନିଗ୍ଧମେଵଂଵିଧଂ ଵାକ୍ଯଂ ତ୍ଵମେଵାର୍ହସ୍ଯନିନ୍ଦିତେ
ପତିଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ଓ ବିଜୟ ଆଶା କରୁଥିବା ତୁମ ପରି ନିଷ୍ପାପ ନାରୀ ପାଇଁ, ଏପରି ସ୍ନେହଭରା କଥା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉଚିତ।
ତଵୈତଦ୍ ଵଚନଂ ସୌମ୍ଯେ ସାରଵତ୍ ସ୍ନିଗ୍ଧମେଵ ଚ। ରତ୍ନୌଘାଦ୍ ଵିଵିଧାଚ୍ଚାପି ଦେଵରାଜ୍ଯାଦ୍ ଵିଶିଷ୍ଯତେ
ମୃଦୁଭାଷିଣୀ, ତୁମ କଥା ସାରଗର୍ଭିତ ଓ ସ୍ନେହମୟ; ଏହା ବହୁ ମଣି ଓ ଦେବତାଙ୍କ ରାଜ୍ୟ ଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ।
ଅର୍ଥତଶ୍ଚ ମଯା ପ୍ରାପ୍ତା ଦେଵରାଜ୍ଯାଦଯୋ ଗୁଣାଃ। ହତଶତ୍ରୁଂ ଵିଜଯିନଂ ରାମଂ ପଶ୍ଯାମି ସୁସ୍ଥିତମ୍
ଏହା ଠାରୁ ମୁଁ ଦେବତାଙ୍କ ରାଜ୍ୟ ଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଗୁଣ ଲାଭ କରିଛି; ଏବେ ମୁଁ ଶତ୍ରୁ ହତ ଓ ବିଜୟୀ ରାମଙ୍କୁ ସୁସ୍ଥିତ ଦେଖୁଛି।
ତସ୍ଯ ତଦ୍ ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ମୈଥିଲୀ ଜନକାତ୍ମଜା। ତତଃ ଶୁଭତରଂ ଵାକ୍ଯମୁଵାଚ ପଵନାତ୍ମଜମ୍
ତାଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ଜନକନନ୍ଦିନୀ ମୈଥିଲୀ ପବନପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଏଉଁ ଅଧିକ ଶୁଭ କଥା କହିଲେ।
ଅତିଲକ୍ଷଣସମ୍ପନ୍ନଂ ମାଧୁର୍ଯଗୁଣଭୂଷଣମ୍। ବୁଦ୍ଧ୍ଯା ହ୍ଯଷ୍ଟାଙ୍ଗଯା ଯୁକ୍ତଂ ତ୍ଵମେଵାର୍ହସି ଭାଷିତୁମ୍
ତୁମେ ଅତି ଉତ୍ତମ ଲକ୍ଷଣ, ମାଧୁର୍ଯ୍ୟ ଗୁଣ ଓ ଏଠି ପ୍ରକୃତ ଅଷ୍ଟାଙ୍ଗ ବୁଦ୍ଧିରେ ଶୋଭିତ; ଏପରି କଥା କହିବାକୁ କେବଳ ତୁମେ ଯୋଗ୍ୟ।
ଶ୍ଲାଘନୀଯୋଽନିଲସ୍ଯ ତ୍ଵଂ ସୁତଃ ପରମଧାର୍ମିକଃ। ବଲଂ ଶୌର୍ଯଂ ଶ୍ରୁତଂ ସତ୍ତ୍ଵଂ ଵିକ୍ରମୋ ଦାକ୍ଷ୍ଯମୁତ୍ତମମ୍
ପବନପୁତ୍ର, ତୁମେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଧର୍ମିକ ଓ ପ୍ରଶଂସାଯୋଗ୍ୟ; ଶକ୍ତି, ପରାକ୍ରମ, ଶିକ୍ଷା, ଧୈର୍ଯ୍ୟ, ବୀରତା ଓ ଚତୁରତା ସବୁ ତୁମେ ଅଛି।
ତେଜଃ କ୍ଷମା ଧୃତିଃ ସ୍ଥୈର୍ଯଂ ଵିନୀତତ୍ଵଂ ନ ସଂଶଯଃ। ଏତେ ଚାନ୍ଯେ ଚ ବହଵୋ ଗୁଣାସ୍ତ୍ଵଯ୍ଯେଵ ଶୋଭନାଃ
ତୁମେ ତେଜ, କ୍ଷମା, ଧୃତି, ଦୃଢତା ଓ ନମ୍ରତାର ଅବତାର; ଏହି ଓ ଅନେକ ଉତ୍ତମ ଗୁଣ ନିଶ୍ଚୟ ତୁମେ ଅଛି।
ଅଥୋଵାଚ ପୁନଃ ସୀତାମସମ୍ଭ୍ରାନ୍ତୋ ଵିନୀତଵତ୍। ପ୍ରଗୃହୀତାଞ୍ଜଲିର୍ହର୍ଷାତ୍ ସୀତାଯାଃ ପ୍ରମୁଖେ ସ୍ଥିତଃ
ତାପରେ ହନୁମାନ ଆତ୍ମସ୍ଥିର ଓ ନମ୍ର ଭାବରେ, ହସ୍ତ ଜୋଡି ସୀତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଆନନ୍ଦରେ ପୁଣି କଥା କହିଲେ।
ଇମାସ୍ତୁ ଖଲୁ ରାକ୍ଷସ୍ଯୋ ଯଦି ତ୍ଵମନୁମନ୍ଯସେ। ହନ୍ତୁମିଚ୍ଛାମି ତାଃ ସର୍ଵା ଯାଭିସ୍ତ୍ଵଂ ତର୍ଜିତା ପୁରା
ଯଦି ତୁମେ ଅନୁମତି ଦେଉଛ, ଏହି ସମସ୍ତ ରାକ୍ଷସୀମାନେ ଯେଉଁମାନେ ପୂର୍ବେ ତୁମକୁ ଭୟ ଦେଇଥିଲେ, ସେମାନେକୁ ମୁଁ ଦଣ୍ଡିତ କରିବାକୁ ଚାହେଁ।
କ୍ଲିଶ୍ଯନ୍ତୀଂ ପତିଦେଵାଂ ତ୍ଵାମଶୋକଵନିକାଂ ଗତାମ୍। ଘୋରରୂପସମାଚାରାଃ କ୍ରୂରାଃ କ୍ରୂରତରେକ୍ଷଣାଃ
ଏହି ଭୟଙ୍କର ଆକୃତି ଓ ଭୟାନକ ଦୃଷ୍ଟି ଥିବା କ୍ରୂର ରାକ୍ଷସୀମାନେ, ପତିନିଷ୍ଠା ତୁମକୁ ଯେଉଁଠାରେ ତୁମେ ଅଶୋକବନୀକୁ ଗଲା, ସେଠାରେ ତୁମକୁ ଦୁଃଖ ଦେଇଥିଲେ।
ଇହ ଶ୍ରୁତା ମଯା ଦେଵି ରାକ୍ଷସ୍ଯୋ ଵିକୃତାନନାଃ। ଅସକୃତ୍ପରୁଷୈର୍ଵାକ୍ଯୈର୍ଵଦନ୍ତ୍ଯୋ ରାଵଣାଜ୍ଞଯା
ଏଠାରେ, ଦେବୀ, ମୁଁ ଶୁଣିଛି ଯେ ଏହି ଭୟଙ୍କର ରାକ୍ଷସୀମାନେ ରାବଣଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ବାରମ୍ବାର କଠୋର କଥା କହିଥିଲେ ।
ଵିକୃତା ଵିକୃତାକାରାଃ କ୍ରୂରାଃ କ୍ରୂରକଚେକ୍ଷଣାଃ। ଇଚ୍ଛାମି ଵିଵିଧୈର୍ଘାତୈର୍ହନ୍ତୁମେତାଃ ସୁଦାରୁଣାଃ
ଏମାନେ ଦେଖିବାକୁ ଭୟଙ୍କର, ଆକୃତିରେ ବିକୃତ, ଦୃଷ୍ଟିରେ କ୍ରୂର । ଏମାନେ ଏତେ ଭୟାନକ ଯେ, ମୁଁ ଏହାଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ଉପାୟରେ ନଶ୍ଟ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ ।