ତେନ ତଦ୍ଵିହିତଂ ଶସ୍ତ୍ରଂ ଵାରୁଣଂ ପରମାଦ୍ଭୁତମ୍। ତତଃ କ୍ରୁଦ୍ଧୋ ମହାତେଜା ଇନ୍ଦ୍ରଜିତ୍ ସମିତିଂଜଯଃ। ଆଗ୍ନେଯଂ ସଂଦଧେ ଦୀପ୍ତଂ ସ ଲୋକଂ ସଂକ୍ଷିପନ୍ନିଵ
ସେ ବାରୁଣ ଅସ୍ତ୍ର ଅଦ୍ଭୁତ ଭାବରେ ପ୍ରତିହତ ହେଲା; ତାପରେ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଜୟୀ ଏବଂ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଇନ୍ଦ୍ରଜିତ୍, କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ, ଦୀପ୍ତ ଅଗ୍ନିଅସ୍ତ୍ର ଲଗାଇଲେ, ଯେଉଁଠି ଯାହା ପୃଥିବୀକୁ ଭସ୍ମ କରିଦେବା ପରି।
ସୌରେଣାସ୍ତ୍ରେଣ ତଦ୍ ଵୀରୋ ଲକ୍ଷ୍ମଣଃ ପର୍ଯଵାରଯତ୍। ଅସ୍ତ୍ରଂ ନିଵାରିତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ରାଵଣିଃ କ୍ରୋଧମୂର୍ଚ୍ଛିତଃ
ସେ ବୀର ଲକ୍ଷ୍ମଣ ନିଜର ଶକ୍ରାସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଏହି ଅସ୍ତ୍ରକୁ ପ୍ରତିହତ କଲେ; ତାଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ର ବାଧା ହେବାକୁ ଦେଖି, ରାବଣପୁତ୍ର କ୍ରୋଧରେ ଅନ୍ଧ ହେଲେ।
ଆଦଦେ ନିଶିତଂ ବାଣମାସୁରଂ ଶତ୍ରୁଦାରଣମ୍। ତସ୍ମାଚ୍ଚାପାଦ୍ ଵିନିଷ୍ପେତୁର୍ଭାସ୍ଵରାଃ କୂଟମୁଦ୍ଗରାଃ
ସେ ଏକ ତୀକ୍ଷ୍ଣ, ଦାନବୀ ବାଣ ଉଠାଇଲେ, ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ନଷ୍ଟ କରିବା ପାଇଁ; ତାଙ୍କ ଧନୁଷ୍ରୁ ଚମକୁଥିବା, ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଓ ଅନେକ ପ୍ରକାରର ବାଣ ନିସ୍କାସିତ ହେଲା।
ଶୂଲାନି ଚ ଭୁଶୁଣ୍ଡ୍ଯଶ୍ଚ ଗଦାଃ ଖଡ୍ଗାଃ ପରଶ୍ଵଧାଃ। ତଦ୍ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଲକ୍ଷ୍ମଣଃ ସଂଖ୍ଯେ ଘୋରମସ୍ତ୍ରମଥାସୁରମ୍
ଶୁଳ, ଗଦା, ଦଣ୍ଡ, ତଳୱାର, କୁଟାର ଦେଖାଯାଉଥିଲା; ଏହି ଭୟଙ୍କର ଦାନବୀ ଅସ୍ତ୍ରକୁ ଦେଖି, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଯୁଦ୍ଧରେ ଅଭୟ ରହିଲେ।
ଅଵାର୍ଯଂ ସର୍ଵଭୂତାନାଂ ସର୍ଵଶସ୍ତ୍ରଵିଦାରଣମ୍। ମାହେଶ୍ଵରେଣ ଦ୍ଯୁତିମାଂସ୍ତଦସ୍ତ୍ରଂ ପ୍ରତ୍ଯଵାରଯତ୍
ଏହି ଅସ୍ତ୍ର, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଅପରାଜିତ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ରକୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବାରେ ସକ୍ଷମ, ଚମକୁଥିବା ଲକ୍ଷ୍ମଣ ମାହେଶ୍ୱର ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିହତ କଲେ।
ତଯୋଃ ସମଭଵଦ୍ ଯୁଦ୍ଧମଦ୍ଭୁତଂ ରୋମହର୍ଷଣମ୍। ଗଗନସ୍ଥାନି ଭୂତାନି ଲକ୍ଷ୍ମଣଂ ପର୍ଯଵାରଯନ୍
ଉଭୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଓ ରୋମାଞ୍ଚକର ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା; ଆକାଶର ପ୍ରାଣୀମାନେ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଘେରି ରହିଲେ।
ଭୈରଵାଭିରୁତେ ଭୀମେ ଯୁଦ୍ଧେ ଵାନରରକ୍ଷସାମ୍। ଭୂତୈର୍ବହୁଭିରାକାଶଂ ଵିସ୍ମିତୈରାଵୃତଂ ବଭୌ
ବାନର ଓ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କର ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧରେ, ଭୟାନକ ଚିତ୍କାର ଶବ୍ଦ ହେଉଥିଲା; ଆକାଶ ଅନେକ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଭୂତମାନେ ଦ୍ୱାରା ଭରିଯାଇଥିଲା।
ଋଷଯଃ ପିତରୋ ଦେଵା ଗନ୍ଧର୍ଵଗରୁଡୋରଗାଃ। ଶତକ୍ରତୁଂ ପୁରସ୍କୃତ୍ଯ ରରକ୍ଷୁର୍ଲକ୍ଷ୍ମଣଂ ରଣେ
ଋଷି, ପିତୃ, ଦେବତା, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଗରୁଡ, ନାଗମାନେ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିଥିଲେ।
ଅଥାନ୍ଯଂ ମାର୍ଗଣଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ସଂଦଧେ ରାଘଵାନୁଜଃ। ହୁତାଶନସମସ୍ପର୍ଶଂ ରାଵଣାତ୍ମଜଦାରଣମ୍
ତାପରେ ରାଘବଙ୍କ ଭାଇ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଏକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବାଣ ତିଆରି କଲେ, ଯାହା ଅଗ୍ନି ପରି ତୀବ୍ର ଏବଂ ରାବଣଙ୍କ ପୁଅକୁ ସଂହାର କରିବା ପାଇଁ ଥିଲା।
ସୁପତ୍ରମନୁଵୃତ୍ତାଙ୍ଗଂ ସୁପର୍ଵାଣଂ ସୁସଂସ୍ଥିତମ୍। ସୁଵର୍ଣଵିକୃତଂ ଵୀରଃ ଶରୀରାନ୍ତକରଂ ଶରମ୍
ସେ ବୀର ଏକ ଶର ନେଲେ, ଯାହାର ପରି ଅତି ଉତ୍ତମ ପାଖ, ଭଲ ଯୋଡ଼ା, ଭଲ ଭାବରେ ଗଠିତ, ସୁନାରେ ଭୂଷିତ ଏବଂ ଶରୀରକୁ ନଶ୍ଟ କରିବାର ଶକ୍ତି ଥିଲା।
ଦୁରାଵାରଂ ଦୁର୍ଵିଷହଂ ରାକ୍ଷସାନାଂ ଭଯାଵହମ୍। ଆଶୀଵିଷଵିଷପ୍ରଖ୍ଯଂ ଦେଵସଂଘୈଃ ସମର୍ଚିତମ୍
ଏହି ଶର ରାକ୍ଷସମାନେ ପାଇଁ ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ, ଅସହ୍ୟ, ଭୟଙ୍କର, ସାପର ବିଷ ପରି ତୀବ୍ର ଏବଂ ଦେବମାନେ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ।
ଯେନ ଶକ୍ରୋ ମହାତେଜା ଦାନଵାନଜଯତ୍ ପ୍ରଭୁଃ। ପୁରା ଦେଵାସୁରେ ଯୁଦ୍ଧେ ଵୀର୍ଯଵାନ୍ ହରିଵାହନଃ
ଏହି ଶର ଦ୍ୱାରା ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଇନ୍ଦ୍ର ପୂର୍ବରୁ ଦେବ ଓ ଦାନବଙ୍କ ଯୁଦ୍ଧରେ ଦାନବମାନେକୁ ଜିତିଥିଲେ, ଯିଏ ହସ୍ତୀରେ ଚଡ଼ି ଯୁଦ୍ଧ କରିଥିଲେ।
ଅଥୈନ୍ଦ୍ରମସ୍ତ୍ରଂ ସୌମିତ୍ରିଃ ସଂଯୁଗେଷ୍ଵପରାଜିତମ୍। ଶରଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ଧନୁଶ୍ରେଷ୍ଠେ ଵିକର୍ଷନ୍ନିଦମବ୍ରଵୀତ୍
ତାପରେ ସୌମିତ୍ରି ଅଜୟ ଇନ୍ଦ୍ରାସ୍ତ୍ର, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବାଣ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧନୁଷ ନେଇ ଟାଣିଲେ ଏବଂ ଏହି ଭାବେ କହିଲେ:
ଲକ୍ଷ୍ମୀଵାଁଲ୍ଲକ୍ଷ୍ମଣୋ ଵାକ୍ଯମର୍ଥସାଧକମାତ୍ମନଃ। ଧର୍ମାତ୍ମା ସତ୍ଯସଂଧଶ୍ଚ ରାମୋ ଦାଶରଥିର୍ଯଦି। ପୌରୁଷେ ଚାପ୍ରତିଦ୍ଵନ୍ଦ୍ଵସ୍ତଦୈନଂ ଜହି ରାଵଣିମ୍
ଯଦି ଦାଶରଥଙ୍କ ପୁଅ ରାମ ଧର୍ମ, ସତ୍ୟ ଓ ନ୍ୟାୟରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ଶୂରତାରେ ଅଦ୍ୱିତୀୟ, ତେବେ ଏ ବାଣ, ରାବଣଙ୍କ ପୁଅକୁ ସଂହାର କର।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ବାଣମାକର୍ଣଂ ଵିକୃଷ୍ଯ ତମଜିହ୍ମଗମ୍। ଲକ୍ଷ୍ମଣଃ ସମରେ ଵୀରଃ ସସର୍ଜେନ୍ଦ୍ରଜିତଂ ପ୍ରତି। ଐନ୍ଦ୍ରାସ୍ତ୍ରେଣ ସମାଯୁଜ୍ଯ ଲକ୍ଷ୍ମଣଃ ପରଵୀରହା
ଏଭଳି କହି ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଯୁଦ୍ଧରେ ଶରକୁ କାନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଟାଣିଲେ, ଇନ୍ଦ୍ରାସ୍ତ୍ର ସହିତ ଏହାକୁ ଯୋଡ଼ି ଇନ୍ଦ୍ରଜିତ ଉପରେ ଛାଡ଼ିଦେଲେ।
ତଚ୍ଛିରଃ ସଶିରସ୍ତ୍ରାଣଂ ଶ୍ରୀମଜ୍ଜ୍ଵଲିତକୁଣ୍ଡଲମ୍। ପ୍ରମଥ୍ଯେନ୍ଦ୍ରଜିତଃ କାଯାତ୍ ପାତଯାମାସ ଭୂତଲେ
ଏହି ଶର ଇନ୍ଦ୍ରଜିତଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ, ହେଲମେଟ୍ ଓ ଚମକୁଥିବା କୁଣ୍ଡଳ ସହିତ, ତାଙ୍କ ଦେହରୁ ଭାଗି ଭୂମିରେ ପକାଇଦେଲା।
ତଦ୍ ରାକ୍ଷସତନୂଜସ୍ଯ ଭିନ୍ନସ୍କନ୍ଧଂ ଶିରୋ ମହତ୍। ତପନୀଯନିଭଂ ଭୂମୌ ଦଦୃଶେ ରୁଧିରୋକ୍ଷିତମ୍
ରାକ୍ଷସ ପୁଅଙ୍କର ବଡ଼ ମୁଣ୍ଡ, କାନ୍ଧ ଭାଗି ଯାଇଥିବା ଏବଂ ସୁନା ପରି ଚମକୁଥିବା, ଭୂମିରେ ରକ୍ତରେ ଭିଜା ଦେଖାଗଲା।
ହତଃ ସ ନିପପାତାଥ ଧରଣ୍ଯାଂ ରାଵଣାତ୍ମଜଃ। କଵଚୀ ସଶିରସ୍ତ୍ରାଣୋ ଵିପ୍ରଵିଦ୍ଧଶରାସନଃ
ଏଭଳି ମରିଗଲା ପରେ, ରାବଣଙ୍କ ପୁଅ ଧରଣୀରେ ପଡ଼ିଗଲେ, କବଚ ଓ ହେଲମେଟ୍ ପିନ୍ଧିଥିବା, ତାଙ୍କ ଧନୁଷ ଓ ଶର ଛାଡ଼ି ଦେଇଥିଲେ।
ଚୁକ୍ରୁଶୁସ୍ତେ ତତଃ ସର୍ଵେ ଵାନରାଃ ସଵିଭୀଷଣାଃ। ହୃଷ୍ଯନ୍ତେ ନିହତେ ତସ୍ମିନ୍ ଦେଵା ଵୃତ୍ରଵଧେ ଯଥା
ତାପରେ ସମସ୍ତ ବାନର ଓ ବିଭୀଷଣ ଉଲ୍ଲାସରେ ଚିତ୍କାର କଲେ; ଦେବମାନେ ତାଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁରେ ଏମିତି ଖୁସି ହେଲେ, ଯେପରି ବୃତ୍ରଙ୍କ ବଧରେ ଥିଲେ।
ଅଥାନ୍ତରିକ୍ଷେ ଦେଵାନାମୃଷୀଣାଂ ଚ ମହାତ୍ମନାମ୍। ଜଜ୍ଞେଽଥ ଜଯସଂନାଦୋ ଗନ୍ଧର୍ଵାପ୍ସରସାମପି
ତାପରେ ଆକାଶରେ ଦେବମାନେ, ମହାତ୍ମା ଋଷିମାନେ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଅପ୍ସରାମାନେ ଜୟର ଉଚ୍ଚ ଶବ୍ଦ କରିଲେ।
ପତିତଂ ସମଭିଜ୍ଞାଯ ରାକ୍ଷସୀ ସା ମହାଚମୂଃ। ଵଧ୍ଯମାନା ଦିଶୋ ଭେଜେ ହରିଭିର୍ଜିତକାଶିଭିଃ
ବଡ଼ ସେନା ପଡ଼ିଗଲା ବୋଲି ବୁଝି, ରାକ୍ଷସୀମାନେ ବାନରମାନେ ତାଙ୍କ ଅଭିମାନ ଭଙ୍ଗ କରି ମାରୁଥିବାରୁ, ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ପଳାଇଗଲେ।
ଵାନରୈର୍ଵଧ୍ଯମାନାସ୍ତେ ଶସ୍ତ୍ରାଣ୍ଯୁତ୍ସୃଜ୍ଯ ରାକ୍ଷସାଃ। ଲଙ୍କାମଭିମୁଖାଃ ସସ୍ରୁର୍ଭ୍ରଷ୍ଟସଂଜ୍ଞାଃ ପ୍ରଧାଵିତାଃ
ବାନରମାନେ ମାରୁଥିବାରୁ, ସେଇ ରାକ୍ଷସମାନେ ତାଙ୍କ ଅସ୍ତ୍ର ଛାଡ଼ି, ଭୟରେ ଲଙ୍କା ଦିଗରେ ଅସ୍ତିର ହୋଇ ଦୌଡ଼ିଗଲେ।
ଦୁଦ୍ରୁଵୁର୍ବହୁଧା ଭୀତା ରାକ୍ଷସାଃ ଶତଶୋ ଦିଶଃ। ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ପ୍ରହରଣାନ୍ ସର୍ଵେ ପଟ୍ଟିଶାସିପରଶ୍ଵଧାନ୍
ଶତ-ଶତ ରାକ୍ଷସମାନେ ଭୟରେ ବହୁ ଦିଗରେ ପଳାଇଗଲେ, ସମସ୍ତ ପ୍ରହରଣ — ବାଉ, ତଳୱାର, କୁଲାଡ଼ି — ଛାଡ଼ି ଦେଲେ।
କେଚିଲ୍ଲଙ୍କାଂ ପରିତ୍ରସ୍ତାଃ ପ୍ରଵିଷ୍ଟା ଵାନରାର୍ଦିତାଃ। ସମୁଦ୍ରେ ପତିତାଃ କେଚିତ୍ କେଚିତ୍ ପର୍ଵତମାଶ୍ରିତାଃ
କେହି ଭୟରେ ଲଙ୍କାରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ, କେହି ସମୁଦ୍ରରେ ଝାପିଲେ, କେହି ପାହାଡ଼ରେ ଆଶ୍ରୟ ନେଲେ।
ହତମିନ୍ଦ୍ରଜିତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଶଯାନଂ ଚ ରଣକ୍ଷିତୌ। ରାକ୍ଷସାନାଂ ସହସ୍ରେଷୁ ନ କଶ୍ଚିତ୍ ପ୍ରତ୍ଯଦୃଶ୍ଯତ
ଇନ୍ଦ୍ରଜିତଙ୍କୁ ମୃତ ଦେଖି ଏବଂ ଯୁଦ୍ଧଭୂମିରେ ପଡ଼ିଥିବା ଦେଖି, ହଜାର ରାକ୍ଷସମାନେ ମଧ୍ୟରେ କେହି ଦେଖାଯିବା ନାହିଁ।
ଯଥାସ୍ତଂ ଗତ ଆଦିତ୍ଯେ ନାଵତିଷ୍ଠନ୍ତି ରଶ୍ମଯଃ। ତଥା ତସ୍ମିନ୍ ନିପତିତେ ରାକ୍ଷସାସ୍ତେ ଗତା ଦିଶଃ
ଯେପରି ସୂର୍ଯ୍ୟ ଅସ୍ତ ହେଲେ ତାହାର କିରଣ ରହିନଥାଏ, ସେପରି ତାଙ୍କ ପଡ଼ିଯିବା ପରେ ରାକ୍ଷସମାନେ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ବିକିରି ହୋଇଗଲେ।
ଶାନ୍ତରଶ୍ମିରିଵାଦିତ୍ଯୋ ନିର୍ଵାଣ ଇଵ ପାଵକଃ। ବଭୂଵ ସ ମହାବାହୁର୍ଵ୍ଯପାସ୍ତଗତଜୀଵିତଃ
ସେ ମହାବଳୀ, ଜୀବନ ଛାଡିଦେଇ, ଶାନ୍ତ ରଶ୍ମି ଥିବା ସୂର୍ଯ୍ୟ ଭଳି କିମ୍ବା ନିର୍ବାଣ ହୋଇଥିବା ଅଗ୍ନି ଭଳି ହେଇଗଲେ।
ପ୍ରଶାନ୍ତପୀଡାବହୁଲୋ ଵିନଷ୍ଟାରିଃ ପ୍ରହର୍ଷଵାନ୍। ବଭୂଵ ଲୋକଃ ପତିତେ ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରସୁତେ ତଦା
ରାକ୍ଷସ ରାଜାଙ୍କ ପୁଅ ପଡିଯିବା ପରେ, ଦୁଃଖ ଓ ଶତ୍ରୁ ଦୂର ହୋଇ, ସମସ୍ତ ଜଗତ ଆନନ୍ଦରେ ଭରିଗଲା।
ହର୍ଷଂ ଚ ଶକ୍ରୋ ଭଗଵାନ୍ ସହ ସର୍ଵୈର୍ମହର୍ଷିଭିଃ। ଜଗାମ ନିହତେ ତସ୍ମିନ୍ ରାକ୍ଷସେ ପାପକର୍ମଣି
ପାପ କର୍ମ କରୁଥିବା ରାକ୍ଷସ ମରିଯିବା ପରେ, ଭଗବାନ ଶକ୍ର ଏବଂ ସମସ୍ତ ମହାର୍ଷିମାନେ ଖୁସି ହେଲେ।
ଆକାଶେ ଚାପି ଦେଵାନାଂ ଶୁଶ୍ରୁଵେ ଦୁନ୍ଦୁଭିସ୍ଵନଃ। ନୃତ୍ଯଦ୍ଭିରପ୍ସରୋଭିଶ୍ଚ ଗନ୍ଧର୍ଵୈଶ୍ଚ ମହାତ୍ମଭିଃ
ଉପର ଆକାଶରେ ଦେବମାନେ ଡୁଣ୍ଡୁଭି ବାଜା ଶୁଣିଲେ, ଅପ୍ସରାମାନେ ନୃତ୍ୟ କରୁଥିଲେ ଏବଂ ମହାତ୍ମା ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ମିଶିଥିଲେ।