ପ୍ରୀତିସଂଜନନଂ ତସ୍ଯ ପ୍ରଦାତୁଂ ତତ୍ ତ୍ଵମର୍ହସି। ସାଭିଵୀକ୍ଷ୍ଯ ଦିଶଃ ସର୍ଵା ଵେଣ୍ଯୁଦ୍ଗ୍ରଥନମୁତ୍ତମମ୍
ତାଙ୍କୁ ଖୁସି ହେବା ପାଇଁ କିଛି ଦେବା ଦରକାର। ତାପରେ, ସେ ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ଦେଖି, ନିଜର ସ୍ରେଷ୍ଠ ଚୁଟି ଖୋଲିଲେ।
ମୁକ୍ତ୍ଵା ଵସ୍ତ୍ରାଦ୍ ଦଦୌ ମହ୍ଯଂ ମଣିମେତଂ ମହାବଲ। ପ୍ରତିଗୃହ୍ଯ ମଣିଂ ଦୋର୍ଭ୍ଯାଂ ତଵ ହେତୋ ରଘୁପ୍ରିଯ
ବସ୍ତ୍ରରୁ ମଣିକୁ ଖୋଲି, ମୋତେ ଦେଲେ, ଏହି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମଣି। ତୁମ ପାଇଁ, ଦୁଇ ହାତରେ ମଣିକୁ ଗ୍ରହଣ କରିଲି, ରଘୁପ୍ରିୟ।
ଶିରସା ସମ୍ପ୍ରଣମ୍ଯୈନାମହମାଗମନେ ତ୍ଵରେ। ଗମନେ ଚ କୃତୋତ୍ସାହମଵେକ୍ଷ୍ଯ ଵରଵର୍ଣିନୀ
ମୁଁ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ସେଠି ଭକ୍ତି ସହ କୁଞ୍ଜିକି ନମସ୍କାର କରି, ଯିବାକୁ ତ୍ୱରା କରିଲି। ମୋ ଯିବା ଉତ୍ସାହକୁ ଦେଖି, ସେ ସୁନ୍ଦରୀ ମହିଳା—
ଵିଵର୍ଧମାନଂ ଚ ହି ମାମୁଵାଚ ଜନକାତ୍ମଜା। ଅଶ୍ରୁପୂର୍ଣମୁଖୀ ଦୀନା ବାଷ୍ପଗଦ୍ଗଦଭାଷିଣୀ
ମୋ ଉତ୍ସାହ ବଢିବା ସମୟରେ, ଜନକର ଝିଅ ମୋତେ କହିଲେ। ତାଙ୍କର ମୁହଁ ଅଶ୍ରୁରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଦୁଃଖରେ ଭରିଥିଲେ, ଅଶ୍ରୁରେ ଭାଷା ଅଟକିଯାଇଥିଲା।
ମମୋତ୍ପତନସମ୍ଭ୍ରାନ୍ତା ଶୋକଵେଗସମାହତା। ମାମୁଵାଚ ତତଃ ସୀତା ସଭାଗ୍ଯୋଽସି ମହାକପେ
ମୋ ଉଡିଯିବା ଭୟରେ ଓ ଶୋକର ଭାରରେ ଅତିକ୍ରମିତ, ସୀତା ତାପରେ କହିଲେ: 'ତୁମେ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ବଡ଼ କପି,'
ଯଦ୍ ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯସି ମହାବାହୁଂ ରାମଂ କମଲଲୋଚନମ୍। ଲକ୍ଷ୍ମଣଂ ଚ ମହାବାହୁଂ ଦେଵରଂ ମେ ଯଶସ୍ଵିନମ୍
'ତୁମେ ଦେଖିବା ବଡ଼ ଭୁଜାବଳୀ ରାମ, ପଦ୍ମାକ୍ଷ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ମୋର ପ୍ରଶସ୍ତ ଦେବର, ଦୁଇଜଣେ ମହାବଳୀ।'
ସୀତଯାପ୍ଯେଵମୁକ୍ତୋଽହମବ୍ରୁଵଂ ମୈଥିଲୀଂ ତଥା। ପୃଷ୍ଠମାରୋହ ମେ ଦେଵି କ୍ଷିପ୍ରଂ ଜନକନନ୍ଦନି
ସୀତା ଏପରି କହିବା ପରେ, ମୁଁ ମୈଥିଳୀଙ୍କୁ କହିଲି: 'ଦେବୀ, ଜନକନନ୍ଦିନୀ, ଶୀଘ୍ର ମୋ ପିଠରେ ଚଢ଼ିବା।'
ଯାଵତ୍ତେ ଦର୍ଶଯାମ୍ଯଦ୍ଯ ସସୁଗ୍ରୀଵଂ ସଲକ୍ଷ୍ମଣମ୍। ରାଘଵଂ ଚ ମହାଭାଗେ ଭର୍ତାରମସିତେକ୍ଷଣେ
'ଆଜି ମୁଁ ତୁମକୁ ଦେଖାଇବି ରାଘବ, ସୁଗ୍ରୀବ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହିତ—ତୁମର ପତି, ଅନ୍ଧରା ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ।'
ସାବ୍ରଵୀନ୍ମାଂ ତତୋ ଦେଵୀ ନୈଷ ଧର୍ମୋ ମହାକପେ। ଯତ୍ତେ ପୃଷ୍ଠଂ ସିଷେଵେଽହଂ ସ୍ଵଵଶା ହରିପୁଙ୍ଗଵ
ତାପରେ ଦେବୀ ମୋତେ କହିଲେ: 'ଏହା ଠିକ୍ ନୁହେଁ, ବଡ଼ କପି, ଯେ ମୁଁ ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ତୁମର ପିଠରେ ଚଢ଼ିବି, ହରିମାନ୍ୟର ଶ୍ରେଷ୍ଠ।'
ପୁରା ଚ ଯଦହଂ ଵୀର ସ୍ପୃଷ୍ଟା ଗାତ୍ରେଷୁ ରକ୍ଷସା। ତତ୍ରାହଂ କିଂ କରିଷ୍ଯାମି କାଲେନୋପନିପୀଡିତା
'ପୂର୍ବେ, ବୀର, ଯେତେବେଳେ ରାକ୍ଷସ ମୋ ଦେହକୁ ଛୁଇଁଥିଲେ, ସେଥିରେ ମୁଁ କଣ କରିପାରିବି, ଦୁର୍ଭାଗ୍ୟରେ ଅପରାଧିତ?'
ଗଚ୍ଛ ତ୍ଵଂ କପିଶାର୍ଦୂଲ ଯତ୍ର ତୌ ନୃପତେଃ ସୁତୌ। ଇତ୍ଯେଵଂ ସା ସମାଭାଷ୍ଯ ଭୂଯଃ ସଂଦେଷ୍ଟୁମାସ୍ଥିତା
'କପିଶାର୍ଦୂଳ, ତୁମେ ଯାଉ, ସେ ଦୁଇ ରାଜପୁତ୍ର ଯେଉଁଠି ଅଛନ୍ତି।' ଏପରି କହି, ସେ ପୁନି ଦେବାକୁ ଏକ ସନ୍ଦେଶ ପ୍ରସ୍ତୁତ କଲେ।
ହନୂମନ୍ ସିଂହସଂକାଶୌ ତାଵୁଭୌ ରାମଲକ୍ଷ୍ମଣୌ। ସୁଗ୍ରୀଵଂ ଚ ସହାମାତ୍ଯଂ ସର୍ଵାନ୍ ବ୍ରୂଯା ଅନାମଯମ୍
ହନୁମାନ, ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ସିଂହ ସଦୃଶ, ଏବଂ ସୁଗ୍ରୀବ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ସହିତ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ମୋର କୁଶଳ ଜଣାଇବା।
ଯଥା ଚ ସ ମହାବାହୁର୍ମାଂ ତାରଯତି ରାଘଵଃ। ଅସ୍ମାଦ୍ଦୁଃଖାମ୍ବୁସଂରୋଧାତ୍ ତତ୍ ତ୍ଵମାଖ୍ଯାତୁମର୍ହସି
ଏବଂ ତୁମେ କହିବା ଯେ, ସେ ବଡ଼ ଭୁଜାବଳୀ ରାଘବ କିପରି ମୋତେ ଏହି ଦୁଃଖ ଓ ବନ୍ଧନରୁ ଉଦ୍ଧାର କରିପାରିବ।
ଇଦଂ ଚ ତୀଵ୍ରଂ ମମ ଶୋକଵେଗଂ ରକ୍ଷୋଭିରେଭିଃ ପରିଭର୍ତ୍ସନଂ ଚ। ବ୍ରୂଯାସ୍ତୁ ରାମସ୍ଯ ଗତଃ ସମୀପଂ ଶିଵଶ୍ଚ ତେଽଧ୍ଵାସ୍ତୁ ହରିପ୍ରଵୀର
ରାମଙ୍କ ପାଖକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ, ମୋର ତୀବ୍ର ଦୁଃଖ ଓ ଏହି ରାକ୍ଷସମାନେ ଦେଇଥିବା ଉପେକ୍ଷା ବିଷୟରେ କହିବା। ତୁମର ଯାତ୍ରା ନିରାପଦ ହେଉ, କପିମାନ୍ୟର ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ଏତତ୍ ତଵାର୍ଯା ନୃପ ସଂଯତା ସା ସୀତା ଵଚଃ ପ୍ରାହ ଵିଷାଦପୂର୍ଵମ୍। ଏତଚ୍ଚ ବୁଦ୍ଧ୍ଵା ଗଦିତଂ ଯଥା ତ୍ଵଂ ଶ୍ରଦ୍ଧତ୍ସ୍ଵ ସୀତାଂ କୁଶଲାଂ ସମଗ୍ରାମ୍
ହେ ରାଜା, ଏହି ହେଉଛି ତୁମ ପାଇଁ ଆର୍ୟା, ସୀତାଙ୍କର ଦୁଃଖଭରା ଓ ଦୃଢ଼ ସନ୍ଦେଶ। ସେ କହିଥିବା ସମସ୍ତ କଥା ବୁଝି, ବିଶ୍ୱାସ କରିବା ଯେ ସୀତା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭଲ ଅଛନ୍ତି।
thumb|ଅଷ୍ଟଷଷ୍ଠିତମଃ ସର୍ଗଃ ଶ୍ରୂଯତାମ୍|center ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକିଯରାମାଯଣେ ସୁନ୍ଦରକାଣ୍ଡେ ଅଷ୍ଟଷଷ୍ଠିତମଃ ସର୍ଗଃ ॥୫-
ଏବେ ଶ୍ରୀମଦ୍ ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣର ସୁନ୍ଦରକାଣ୍ଡର ଅଠଷଷ୍ଠି ସର୍ଗ ଶୁଣନ୍ତୁ।
ଅଥାହମୁତ୍ତରଂ ଦେଵ୍ଯା ପୁନରୁକ୍ତଃ ସସମ୍ଭ୍ରମମ୍। ତଵ ସ୍ନେହାନ୍ନରଵ୍ଯାଘ୍ର ସୌହାର୍ଦାଦନୁମାନ୍ଯ ଚ
ତାପରେ, ମୁଁ ଦେବୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୁନି ଉତ୍ସାହ ଭରା କଥା ଶୁଣିଲି, ତୁମ ପ୍ରତି ତାଙ୍କର ସ୍ନେହ ଓ ମିତ୍ରତାରୁ, ହେ ନରବ୍ୟାଘ୍ର, ଏବଂ ତୁମ ଅନୁମତିରେ।
ଏଵଂ ବହୁଵିଧଂ ଵାଚ୍ଯୋ ରାମୋ ଦାଶରଥିସ୍ତ୍ଵଯା। ଯଥା ମାଂ ପ୍ରାପ୍ନୁଯାଚ୍ଛୀଘ୍ରଂ ହତ୍ଵା ରାଵଣମାହଵେ
ତୁମେ ଦାଶରଥୀ ରାମଙ୍କୁ ଅନେକ ଭାବରେ କହିବା, ଯେପରି ଯୁଦ୍ଧରେ ରାବଣଙ୍କୁ ମାରି, ସେ ଶୀଘ୍ର ମୋ ପାଖକୁ ଆସିପାରିବ।
ଯଦି ଵା ମନ୍ଯସେ ଵୀର ଵସୈକାହମରିଂଦମ। କସ୍ମିଂଶ୍ଚିତ୍ ସଂଵୃତେ ଦେଶେ ଵିଶ୍ରାନ୍ତଃ ଶ୍ଵୋ ଗମିଷ୍ଯସି
ବୀର, ଯଦି ତୁମେ ଭଲ ବୋଲି ଭାବ, ତେବେ ଏକ ରାତି ଗୁପ୍ତ ଏକ ସ୍ଥାନରେ ରୁହିବା; ଏଠାରେ ବିଶ୍ରାମ କରି, ଆଗାମି କାଲି ଯିବା।
ମମ ଚାପ୍ଯଲ୍ପଭାଗ୍ଯାଯାଃ ସାଂନିଧ୍ଯାତ୍ ତଵ ଵାନର। ଅସ୍ଯ ଶୋକଵିପାକସ୍ଯ ମୁହୂର୍ତଂ ସ୍ଯାଦ୍ ଵିମୋକ୍ଷଣମ୍
ମୁଁ ଦୁଃଖି ଭାଗ୍ୟହୀନା, ତୁମେ ମୋ ନିକଟରେ ରୁହିବାରୁ ଏହି ଦୁଃଖର ଫଳରୁ ମୁଁ ଅତି କ୍ଷଣିକ ମୁକ୍ତି ପାଇପାରିବି।
ଗତେ ହି ତ୍ଵଯି ଵିକ୍ରାନ୍ତେ ପୁନରାଗମନାଯ ଵୈ। ପ୍ରାଣାନାମପି ସଂଦେହୋ ମମ ସ୍ଯାନ୍ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ
ତୁମେ ଯିବା ପରେ, ଏବଂ ପୁନି ଫେରିବା ପାଇଁ ଯାଉଥିବା ବେଳେ, ମୋର ଜୀବନ ଅଛି କି ନାହିଁ ଏହି ନିମିତ୍ତରେ ସନ୍ଦେହ ରହିବ; ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ତଵାଦର୍ଶନଜଃ ଶୋକୋ ଭୂଯୋ ମାଂ ପରିତାପଯେତ୍। ଦୁଖାଦ୍ ଦୁଃଖପରାଭୂତାଂ ଦୁର୍ଗତାଂ ଦୁଃଖଭାଗିନୀମ୍
ତୁମେ ଦୂର ହେବାରୁ ଯେ ଦୁଃଖ ଆସିବ, ସେ ଆଉଥରେ ମୋତେ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେବ; ମୁଁ ଦୁଃଖରେ ଡୁବିଯାଇଛି, ଦୁଃଖରେ ପଡିଛି, ଦୁଃଖର ଭାଗିନୀ।
ଅଯଂ ଚ ଵୀର ସଂଦେହସ୍ତିଷ୍ଠତୀଵ ମମାଗ୍ରତଃ। ସୁମହାଂସ୍ତ୍ଵତ୍ସହାଯେଷୁ ହର୍ଯୃକ୍ଷେଷୁ ହରୀଶ୍ଵର
ବୀର, ଏହି ବଡ଼ ସନ୍ଦେହ ମୋ ଆଗରେ ଦଢ଼ି ରହିଛି; ତୁମେ ଯେ ମକଡ଼ ଓ ଭାଲୁ ମାନଙ୍କର ସହଯୋଗୀ, ସେମାନେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଏହି ସନ୍ଦେହ ମୋ ମନରେ ଅଛି।
କଥଂ ନୁ ଖଲୁ ଦୁଷ୍ପାରଂ ତରିଷ୍ଯନ୍ତି ମହୋଦଧିମ୍। ତାନି ହର୍ଯୃକ୍ଷସୈନ୍ଯାନି ତୌ ଵା ନରଵରାତ୍ମଜୌ
ମକଡ଼ ଓ ଭାଲୁ ମାନଙ୍କର ସେନା, କିମ୍ବା ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କର ଦୁଇ ପୁଅ, କିପରି ଏହି ବଡ଼ ଏବଂ ଅପାର ସମୁଦ୍ରକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିପାରିବେ?
ତ୍ରଯାଣାମେଵ ଭୂତାନାଂ ସାଗରସ୍ଯାସ୍ଯ ଲଙ୍ଘନେ। ଶକ୍ତିଃ ସ୍ଯାଦ୍ ଵୈନତେଯସ୍ଯ ଵାଯୋର୍ଵା ତଵ ଚାନଘ
ତିନି ପ୍ରକାର ଜୀବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ଏହି ସମୁଦ୍ରକୁ ଲାଂଘିବା ପାଇଁ କେବଳ ଗରୁଡ, ବାୟୁ, କିମ୍ବା ତୁମେ ନିର୍ମଳ, ଶକ୍ତି ରଖିଛ।
ତଦସ୍ମିନ୍ କାର୍ଯନିର୍ଯୋଗେ ଵୀରୈଵଂ ଦୁରତିକ୍ରମେ। କିଂ ପଶ୍ଯସି ସମାଧାନଂ ବ୍ରୂହି କାର୍ଯଵିଦାଂ ଵର
ବୀର, ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ଏତେ ଦୁଃସାଧ୍ୟ, ତୁମେ କଣ ସମାଧାନ ଦେଖୁଛ? କାର୍ଯ୍ୟକୁ ସଫଳ କରିବାରେ ଜଣା, ମୋତେ କହ।
କାମମସ୍ଯ ତ୍ଵମେଵୈକଃ କାର୍ଯସ୍ଯ ପରିସାଧନେ। ପର୍ଯାପ୍ତଃ ପରଵୀରଘ୍ନ ଯଶସ୍ଯସ୍ତେ ବଲୋଦଯଃ
ଶତ୍ରୁ ଦଳନ କରିବାରେ ତୁମେ ଏକା ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ପୂରଣ କରିବାକୁ ପ୍ରୟାପ୍ତ; ତୁମର ଯଶ ଓ ଶକ୍ତିର ଉନ୍ନତି ସବୁଠାରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
ବଲୈଃ ସମଗ୍ରୈର୍ଯଦି ମାଂ ହତ୍ଵା ରାଵଣମାହଵେ। ଵିଜଯୀ ସ୍ଵପୁରୀଂ ରାମୋ ନଯେତ୍ ତତ୍ ସ୍ଯାଦ୍ ଯଶସ୍କରମ୍
ଯଦି ସମସ୍ତ ସେନା ସହିତ ରାମ ଯୁଦ୍ଧରେ ରାବଣକୁ ହତ୍ୟା କରି, ଜିତି ନିଜ ସହରକୁ ଫେରିଯିବେ, ତେବେ ତାଙ୍କର ଯଶ ବଢ଼ିବ।
ଯଥାହଂ ତସ୍ଯ ଵୀରସ୍ଯ ଵନାଦୁପଧିନା ହୃତା। ରକ୍ଷସା ତଦ୍ଭଯାଦେଵ ତଥା ନାର୍ହତି ରାଘଵଃ
ଯେପରି ମୁଁ ସେହି ବୀରର ଜଣେ ଜୀବନସାଥୀ, ଜଙ୍ଗଲରୁ ଚତୁର୍ଯ୍ୟ ଭାବରେ ଏକ ରାକ୍ଷସ ଦ୍ୱାରା ଭୟରେ ଚିଁହିଯାଇଛି, ଏପରି ରାଘବ ଏପରି ଭାଗ୍ୟ ଅର୍ଜନ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ବଲୈସ୍ତୁ ସଂକୁଲାଂ କୃତ୍ଵା ଲଙ୍କାଂ ପରବଲାର୍ଦନଃ। ମାଂ ନଯେଦ୍ ଯଦି କାକୁତ୍ସ୍ଥସ୍ତତ୍ ତସ୍ଯ ସଦୃଶଂ ଭଵେତ୍
ଯଦି କାକୁତ୍ସ୍ଥ ଶତ୍ରୁ ଦଳନ କରିବାରେ ଲଙ୍କାକୁ ସେନାରେ ଭରିଦେଇ, ମୋତେ ନେଇଯିବେ, ତେବେ ସେହି ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଯଥାଯଥିକ ହେବ।