ଅଥାବ୍ରଵୀତ୍ ତଦା ସାଧ୍ଵୀ ସୀତା ସର୍ଵାଙ୍ଗଶୋଭନା। ରକ୍ଷସାଂ କାମରୂପାଣାଂ ଵିଜ୍ଞାନେ କା ଗତିର୍ମମ
ତାପରେ, ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ ଶୋଭାମୟ ଓ ସତୀ ସୀତା କହିଲେ: ଏମିତି ରୂପ ବଦଳାଇ ପାରୁଥିବା ରାକ୍ଷସମାନେ କିଏ, ମୁଁ କିପରି ଚିହ୍ନିପାରିବି? ମୋର କଣ ଉପାୟ ଅଛି?
ଯୂଯମେଵାସ୍ଯ ଜାନୀତ ଯୋଽଯଂ ଯଦ୍ ଵା କରିଷ୍ଯତି। ଅହିରେଵ ହ୍ଯହେଃ ପାଦାନ୍ ଵିଜାନାତି ନ ସଂଶଯଃ
ତୁମେମାନେ ଏହିଏ କିଏ ଓ କଣ କରିବେ, ଏହି କଥା ଭଲଭାବେ ଜାଣ। ଯେପରି ସାପ ଅନ୍ୟ ସାପଙ୍କର ପାଦ ଚିହ୍ନିପାରେ, ସେପରି ନିଶ୍ଚୟ ତୁମେମାନେ ଜାଣ।
ଅହମପ୍ଯତିଭୀତାସ୍ମି ନୈଵ ଜାନାମି କୋ ହ୍ଯଯମ୍। ଵେଦ୍ମି ରାକ୍ଷସମେଵୈନଂ କାମରୂପିଣମାଗତମ୍
ମୁଁ ମଧ୍ୟ ବହୁତ ଭୟଭୀତ, ଏହିଏ କିଏ ମୁଁ ଜାଣେନି। ମୁଁ ଭାବେ ଏହା ରାକ୍ଷସ, ଯେଉଁଠି ଇଚ୍ଛା ରୂପ ଧାରଣ କରି ଏଠାରେ ଆସିଛି।
ଵୈଦେହ୍ଯା ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ରାକ୍ଷସ୍ଯୋ ଵିଦ୍ରୁତା ଦ୍ରୁତମ୍। ସ୍ଥିତାଃ କାଶ୍ଚିଦ୍ଗତାଃ କାଶ୍ଚିଦ୍ ରାଵଣାଯ ନିଵେଦିତୁମ୍
ବୈଦେହୀଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ରାକ୍ଷସୀମାନେ ଦ୍ରୁତ ଭାବେ ଚାଲିଗଲେ; କିଛି ରହିଗଲେ, କିଛି ରାବଣଙ୍କୁ ଖବର ଦେବାକୁ ଚଲିଗଲେ।
ରାଵଣସ୍ଯ ସମୀପେ ତୁ ରାକ୍ଷସ୍ଯୋ ଵିକୃତାନନାଃ। ଵିରୂପଂ ଵାନରଂ ଭୀମଂ ରାଵଣାଯ ନ୍ଯଵେଦିଷୁଃ
ରାବଣଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ବିକୃତ ମୁହଁ ଥିବା ରାକ୍ଷସୀମାନେ ଭୟଙ୍କର ଓ ଅଦ୍ଭୁତ ଦେହ ଥିବା ବନରାଜ ବିଷୟରେ ଖବର ଦେଲେ।
ଅଶୋକଵନିକାମଧ୍ଯେ ରାଜନ୍ ଭୀମଵପୁଃ କପିଃ। ସୀତଯା କୃତସଂଵାଦସ୍ତିଷ୍ଠତ୍ଯମିତଵିକ୍ରମଃ
ହେ ରାଜା, ଅଶୋକବନ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଆକାର ଥିବା ବନରାଜ ଅଛନ୍ତି, ଯିଏ ସୀତା ସହ କଥା ହୋଇଛନ୍ତି ଓ ଅପାର ପ୍ରଭାବ ଥିବା।
ନ ଚ ତଂ ଜାନକୀ ସୀତା ହରିଂ ହରିଣଲୋଚନା। ଅସ୍ମାଭିର୍ବହୁଧା ପୃଷ୍ଟା ନିଵେଦଯିତୁମିଚ୍ଛତି
କିନ୍ତୁ ଜନକନନ୍ଦିନୀ, ମୃଗନୟନୀ ସୀତା, ଆମେ ବହୁ ଭାବରେ ପଚାରିଲେ ମଧ୍ୟ, ସେ ବନରାଜ ବିଷୟରେ କିଛି କହିବାକୁ ଚାହୁଁନାହାନ୍ତି।
ଵାସଵସ୍ଯ ଭଵେଦ୍ ଦୂତୋ ଦୂତୋ ଵୈଶ୍ରଵଣସ୍ଯ ଵା। ପ୍ରେଷିତୋ ଵାପି ରାମେଣ ସୀତାନ୍ଵେଷଣକାଙ୍କ୍ଷଯା
ସେ ବନରାଜ ବାହାରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଦୂତ, କିମ୍ବା କୁବେରଙ୍କ ଦୂତ, କିମ୍ବା ରାମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସୀତାଙ୍କୁ ଖୋଜିବା ପାଇଁ ପଠାଯାଇଥିବା ଦୂତ ହେବେ।
ତେନୈଵାଦ୍ଭୁତରୂପେଣ ଯତ୍ତତ୍ତଵ ମନୋହରମ୍। ନାନାମୃଗଗଣାକୀର୍ଣଂ ପ୍ରମୃଷ୍ଟଂ ପ୍ରମଦାଵନମ୍
ସେ ଅଦ୍ଭୁତ ଓ ମନମୋହକ ରୂପ ଧାରଣ କରି, ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ମୃଗରେ ଭରିଥିବା ମହଳବାଗ ଉଲଟିଦେଇଛନ୍ତି।
ନ ତତ୍ର କଶ୍ଚିଦୁଦ୍ଦେଶୋ ଯସ୍ତେନ ନ ଵିନାଶିତଃ। ଯତ୍ର ସା ଜାନକୀ ଦେଵୀ ସ ତେନ ନ ଵିନାଶିତଃ
ସେଠାରେ ଏମିତି କୌଣସି ସ୍ଥାନ ନାହିଁ, ଯାହା ସେ ଧ୍ୱଂସ କରିନାହାନ୍ତି, କେବଳ ଯେଉଁଠି ଦେବୀ ଜାନକୀ ଅଛନ୍ତି, ସେଠି ଛାଡ଼ି।
ଜାନକୀରକ୍ଷଣାର୍ଥଂ ଵା ଶ୍ରମାଦ୍ ଵା ନୋପଲକ୍ଷ୍ଯତେ। ଅଥଵା କଃ ଶ୍ରମସ୍ତସ୍ଯ ସୈଵ ତେନାଭିରକ୍ଷିତା
ଜାନକୀଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ କିମ୍ବା କ୍ଲାନ୍ତିରୁ, କିପରି ହେଉ, ସ୍ପଷ୍ଟ ନୁହେଁ; କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କ ପାଇଁ କଣ କ୍ଲାନ୍ତି? ସେଠି ମାତ୍ର ସେ ରକ୍ଷା କରିଛନ୍ତି।
ଚାରୁପଲ୍ଲଵପତ୍ରାଢ୍ଯଂ ଯଂ ସୀତା ସ୍ଵଯମାସ୍ଥିତା। ପ୍ରଵୃଦ୍ଧଃ ଶିଂଶପାଵୃକ୍ଷଃ ସ ଚ ତେନାଭିରକ୍ଷିତଃ
ସୀତା ନିଜେ ଯେଉଁ ଶିଂଶପା ଗଛରେ ରହିଥିଲେ, ଯାହା ସୁନ୍ଦର ପତ୍ରରେ ଭରିଥିଲା, ସେ ଗଛକୁ ମଧ୍ୟ ସେ ରକ୍ଷା କରିଥିଲେ।
ତସ୍ଯୋଗ୍ରରୂପସ୍ଯୋଗ୍ରଂ ତ୍ଵଂ ଦଣ୍ଡମାଜ୍ଞାତୁମର୍ହସି। ସୀତା ସମ୍ଭାଷିତା ଯେନ ଵନଂ ତେନ ଵିନାଶିତମ୍
ଏମିତି ଭୟଙ୍କର ଆକାର ଥିବା ତାଙ୍କୁ ତୁମେ କଠୋର ଶାସ୍ତି ଦେବାକୁ ଆଦେଶ ଦିଅ; ଯିଏ ସୀତା ସହ କଥା ହୋଇଛି ଓ ଉଦ୍ୟାନ ଧ୍ୱଂସ କରିଛି।
ମନଃପରିଗୃହୀତାଂ ତାଂ ତଵ ରକ୍ଷୋଗଣେଶ୍ଵର। କଃ ସୀତାମଭିଭାଷେତ ଯୋ ନ ସ୍ଯାତ୍ ତ୍ଯକ୍ତଜୀଵିତଃ
ହେ ରାକ୍ଷସମାନେର ନାୟକ, ତୁମ ମନେ ଯାହାକୁ ନିଜ କରିଛ, ସେ ସୀତାଙ୍କୁ କିଏ ସାହସ କରି କଥାହେବ, ଯଦି ସେ ନିଜ ପ୍ରାଣ ଛାଡ଼ି ନଦେଇଛି?
ରାକ୍ଷସୀନାଂ ଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ରାଵଣୋ ରାକ୍ଷସେଶ୍ଵରଃ। ଚିତାଗ୍ନିରିଵ ଜଜ୍ଵାଲ କୋପସଂଵର୍ତିତେକ୍ଷଣଃ
ରାକ୍ଷସୀମାନେ କହିଥିବା କଥା ଶୁଣି, ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କର ରାଜା ରାବଣ କ୍ରୋଧରେ ଅଗ୍ନିପରି ଦହିଉଠିଲେ, ତାଙ୍କର ଆଖି ରୋଷରେ ଲାଲ୍ ହୋଇଯାଇଥିଲା।
ତସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯ ନେତ୍ରାଭ୍ଯାଂ ପ୍ରାପତନ୍ନଶ୍ରୁବିନ୍ଦଵଃ। ଦୀପ୍ତାଭ୍ଯାମିଵ ଦୀପାଭ୍ଯାଂ ସାର୍ଚିଷଃ ସ୍ନେହବିନ୍ଦଵଃ
ତାଙ୍କର କ୍ରୋଧିତ ଆଖିରୁ ଲୁହ ଝରିପଡ଼ିଲା, ଯେପରି ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଦୀପରୁ ତେଲ ଝରିପଡ଼େ।
ଆତ୍ମନଃ ସଦୃଶାନ୍ ଵୀରାନ୍ କିଂକରାନ୍ନାମ ରାକ୍ଷସାନ୍। ଵ୍ଯାଦିଦେଶ ମହାତେଜା ନିଗ୍ରହାର୍ଥଂ ହନୂମତଃ
ସେ ମହାପ୍ରଭାବଶାଳୀ ରାବଣ, ନିଜ ପରି ଶୂର ଏବଂ ପ୍ରବଳ କିଂକର ନାମକ ରାକ୍ଷସମାନେ ହନୁମାନଙ୍କୁ ବଶ କରିବା ପାଇଁ ଆଦେଶ ଦେଲେ।
ତେଷାମଶୀତିସାହସ୍ରଂ କିଂକରାଣାଂ ତରସ୍ଵିନାମ୍। ନିର୍ଯଯୁର୍ଭଵନାତ୍ ତସ୍ମାତ୍ କୂଟମୁଦ୍ଗରପାଣଯଃ
ଏହି ତୀବ୍ର ଚଳିତ କିଂକରମାନେ ଅସୀ ହଜାର ଜଣ, ହାତରେ ଗଦା ଓ ମୁଦଗର ନେଇ ସେଇ ରାଜମହଳରୁ ବାହାରିଲେ।
ମହୋଦରା ମହାଦଂଷ୍ଟ୍ରା ଘୋରରୂପା ମହାବଲାଃ। ଯୁଦ୍ଧାଭିମନସଃ ସର୍ଵେ ହନୂମଦ୍ଗ୍ରହଣୋନ୍ମୁଖାଃ
ସେମାନେ ବଡ଼ ପେଟ, ବଡ଼ ଦାନ୍ତ, ଭୟଙ୍କର ରୂପ ଓ ଅପାର ଶକ୍ତିର ଧାରକ, ସମସ୍ତେ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ଉତ୍ସୁକ ଓ ହନୁମାନଙ୍କୁ ଧରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲେ।
ତେ କପିଂ ତଂ ସମାସାଦ୍ଯ ତୋରଣସ୍ଥମଵସ୍ଥିତମ୍। ଅଭିପେତୁର୍ମହାଵେଗାଃ ପତଂଗା ଇଵ ପାଵକମ୍
ସେମାନେ ତୋରଣ ଉପରେ ଦଢ଼ିଥିବା ସେ ମାକଡ଼ା ନିକଟକୁ ଯାଇ, ବଡ଼ ତ୍ୱରାରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ, ଯେପରି ପୋକାମାନେ ଅଗ୍ନିକୁ ଲାଗିଯାନ୍ତି।
ତେ ଗଦାଭିର୍ଵିଚିତ୍ରାଭିଃ ପରିଘୈଃ କାଞ୍ଚନାଙ୍ଗଦୈଃ। ଆଜଗ୍ମୁର୍ଵାନରଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ଶରୈରାଦିତ୍ଯସଂନିଭୈଃ
ସେମାନେ ସୁନ୍ଦର ଗଦା, ସୁନାର ଅଙ୍ଗଦ ଲାଗିଥିବା ଲୋହ ଦଣ୍ଡ ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟପରି ଚମକୁଥିବା ବାଣ ନେଇ, ବାନରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ହନୁମାନଙ୍କ ଉପରେ ଆଗେଇଲେ।
ମୁଦ୍ଗରୈଃ ପଟ୍ଟିଶୈଃ ଶୂଲୈଃ ପ୍ରାସତୋମରପାଣଯଃ। ପରିଵାର୍ଯ ହନୂମନ୍ତଂ ସହସା ତସ୍ଥୁରଗ୍ରତଃ
ମୁଦଗର, ପଟ୍ଟିଶ, ଶୂଳ, ପ୍ରାସ ଓ ତୋମର ହାତରେ ନେଇ, ସେମାନେ ହନୁମାନଙ୍କୁ ଘେରି ଏକାଏକି ସାମ୍ନାରେ ଦଢ଼ିଗଲେ।
ହନୂମାନପି ତେଜସ୍ଵୀ ଶ୍ରୀମାନ୍ ପର୍ଵତସଂନିଭଃ। କ୍ଷିତାଵାଵିଦ୍ଧ୍ଯ ଲାଙ୍ଗୂଲଂ ନନାଦ ଚ ମହାଧ୍ଵନିମ୍
ତେଜସ୍ୱୀ ଓ ଶ୍ରୀମାନ୍ ହନୁମାନ, ପାହାଡ଼ ପରି ଦେହ ଧାରଣ କରି, ମାଟିରେ ନିଜ ପୁଛ ଆଘାତ କରି ବଡ଼ ଧ୍ୱନିରେ ଗର୍ଜନ କଲେ।
ସ ଭୂତ୍ଵା ତୁ ମହାକାଯୋ ହନୂମାନ୍ ମାରୁତାତ୍ମଜଃ। ପୁଚ୍ଛମାସ୍ଫୋଟଯାମାସ ଲଙ୍କାଂ ଶବ୍ଦେନ ପୂରଯନ୍
ତାପରେ ବାୟୁପୁତ୍ର ହନୁମାନ ବଡ଼ ଦେହ ଧାରଣ କରି, ନିଜ ପୁଛ ଜୋରରେ ଆଘାତ କଲେ, ଯାହାର ଶବ୍ଦରେ ସମଗ୍ର ଲଙ୍କା ଗୁଞ୍ଜିଉଠିଲା।
ତସ୍ଯାସ୍ଫୋଟିତଶବ୍ଦେନ ମହତା ଚାନୁନାଦିନା। ପେତୁର୍ଵିହଙ୍ଗା ଗଗନାଦୁଚ୍ଚୈଶ୍ଚେଦମଘୋଷଯତ୍
ତାଙ୍କର ପୁଛ ଆଘାତର ଭୟଙ୍କର ଶବ୍ଦରେ ଆକାଶରୁ ପକ୍ଷୀମାନେ ଝରିପଡ଼ିଲେ, ଏବଂ ଭୂମି ଉପରେ ଏହି ଧ୍ୱନି ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ ହେଲା।
ଜଯତ୍ଯତିବଲୋ ରାମୋ ଲକ୍ଷ୍ମଣଶ୍ଚ ମହାବଲଃ। ରାଜା ଜଯତି ସୁଗ୍ରୀଵୋ ରାଘଵେଣାଭିପାଲିତଃ
ଅତିବଳୀ ରାମ ଜୟୀ, ମହାବଳୀ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଜୟୀ, ରାଘବଙ୍କ ରକ୍ଷାରେ ରହୁଥିବା ସୁଗ୍ରୀବ ରାଜା ମଧ୍ୟ ଜୟୀ।
ଦାସୋଽହଂ କୋସଲେନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ରାମସ୍ଯାକ୍ଲିଷ୍ଟକର୍ମଣଃ। ହନୂମାନ୍ ଶତ୍ରୁସୈନ୍ଯାନାଂ ନିହନ୍ତା ମାରୁତାତ୍ମଜଃ
ମୁଁ କୋଶଳ ରାଜା ଅକ୍ଲିଷ୍ଟ କର୍ମା ରାମଙ୍କର ଦାସ, ବାୟୁପୁତ୍ର ହନୁମାନ, ଶତ୍ରୁ ସେନାଙ୍କ ନାଶକ।
ନ ରାଵଣସହସ୍ରଂ ମେ ଯୁଦ୍ଧେ ପ୍ରତିବଲଂ ଭଵେତ୍। ଶିଲାଭିଶ୍ଚ ପ୍ରହରତଃ ପାଦପୈଶ୍ଚ ସହସ୍ରଶଃ
ଯୁଦ୍ଧରେ ହଜାର ରାବଣ ମଧ୍ୟ ମୋ ସମ୍ମୁଖିନ ହେବାକୁ ସମର୍ଥ ନୁହଁନ୍ତି, କାରଣ ମୁଁ ହଜାର ହଜାର ପାଥର ଓ ଗଛ ଦେଇ ଆଘାତ କରିପାରିବି।
ଅର୍ଦଯିତ୍ଵା ପୁରୀଂ ଲଙ୍କାମଭିଵାଦ୍ଯ ଚ ମୈଥିଲୀମ୍। ସମୃଦ୍ଧାର୍ଥୋ ଗମିଷ୍ଯାମି ମିଷତାଂ ସର୍ଵରକ୍ଷସାମ୍
ମୁଁ ଲଙ୍କା ପୁରୀକୁ ଭୟଭୀତ କରି, ମୈଥିଳୀଙ୍କୁ ଶିରୋନମନ କରି, ସମସ୍ତ ରାକ୍ଷସଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ସାମ୍ନାରେ ନିଜ କାମ ସଫଳ କରି ଚାଲିଯିବି।
ତସ୍ଯ ସଂନାଦଶବ୍ଦେନ ତେଽଭଵନ୍ ଭଯଶଙ୍କିତାଃ। ଦଦୃଶୁଶ୍ଚ ହନୂମନ୍ତଂ ସଂଧ୍ଯାମେଘମିଵୋନ୍ନତମ୍
ତାଙ୍କର ଗର୍ଜନ ଶବ୍ଦରେ ସେମାନେ ଭୟ ଓ ସନ୍ଦେହରେ ପଡ଼ିଗଲେ; ଏବଂ ସେମାନେ ହନୁମାନଙ୍କୁ ସନ୍ଧ୍ୟା ମେଘ ପରି ଉଚ୍ଚ ଦେଖିଲେ।