ଆସସାଦ ଚ ଲକ୍ଷ୍ମୀଵାନ୍ ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରନିଵେଶନମ୍। ପ୍ରାକାରେଣାର୍କଵର୍ଣେନ ଭାସ୍ଵରେଣାଭିସଂଵୃତମ୍
ସେ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ସୂର୍ଯ୍ୟର ରଙ୍ଗର ଉଜ୍ୱଳ ପ୍ରାଚୀରରେ ଘିରା ଦାନବରାଜାଙ୍କ ଗୃହକୁ ନିକଟରେ ଯାଇପହଞ୍ଚିଲେ।
ରକ୍ଷିତଂ ରାକ୍ଷସୈର୍ଭୀମୈଃ ସିଂହୈରିଵ ମହଦ୍ ଵନମ୍। ସମୀକ୍ଷମାଣୋ ଭଵନଂ ଚକାଶେ କପିକୁଞ୍ଜରଃ
ଭୟଙ୍କର ରାକ୍ଷସମାନେ ଯେପରି ମହାବନକୁ ସିଂହମାନେ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି, ସେପରି ଏହି ଭବନକୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ; ବାନର ଗଜ ଏହି ଭବନକୁ ଦେଖି ଅତି ଉଜ୍ୱଳ ଲାଗିଲା।
ରୂପ୍ଯକୋପହିତୈଶ୍ଚିତ୍ରୈସ୍ତୋରଣୈର୍ହେମଭୂଷଣୈଃ। ଵିଚିତ୍ରାଭିଶ୍ଚ କକ୍ଷ୍ଯାଭିର୍ଦ୍ଵାରୈଶ୍ଚ ରୁଚିରୈର୍ଵୃତମ୍
ସୁନା ଅଳଙ୍କାର ଲଗାଇଥିବା ରୂପା ତୋରଣ, ବିଭିନ୍ନ ରଙ୍ଗର ଅଂଗନା ଓ ସୁନ୍ଦର ଦ୍ୱାର ଦ୍ୱାରା ଘିରା ଥିଲା।
ଗଜାସ୍ଥିତୈର୍ମହାମାତ୍ରୈଃ ଶୂରୈଶ୍ଚ ଵିଗତଶ୍ରମୈଃ। ଉପସ୍ଥିତମସଂହାର୍ଯୈର୍ହଯୈଃ ସ୍ଯନ୍ଦନଯାଯିଭିଃ
ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହାତୀ ଚାଳକ ଓ ନିର୍ଲିପ୍ତ ଶୂର ବୀରମାନେ, ଅଜୟ ଘୋଡ଼ା ଓ ରଥଚାଳକମାନେ ସେଠାରେ ଏକଠା ହୋଇଥିଲେ।
ବହୁରତ୍ନସମାକୀର୍ଣଂ ପରାର୍ଘ୍ଯାସନଭୂଷିତମ୍। ମହାରଥସମାଵାପଂ ମହାରଥମହାସନମ୍
ଅନେକ ମୂଲ୍ୟବାନ ରତ୍ନରେ ଭରିଥିବା, ଉଚ୍ଚ ମୂଲ୍ୟର ଆସନ ଓ ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ, ବଡ଼ ବଡ଼ ରଥୀ ଓ ମହାନ ରଥ ଆସନରେ ଭରିପୁରା ଥିଲା।
ଦୃଶ୍ଯୈଶ୍ଚ ପରମୋଦାରୈସ୍ତୈସ୍ତୈଶ୍ଚ ମୃଗପକ୍ଷିଭିଃ। ଵିଵିଧୈର୍ବହୁସାହସ୍ରୈଃ ପରିପୂର୍ଣଂ ସମନ୍ତତଃ
ଚାରିପଟେ ଅଦ୍ଭୁତ ଓ ଉତ୍ତମ ଦୃଶ୍ୟ, ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଅନେକ ପଶୁପକ୍ଷୀ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଭରିଯାଇଥିଲା।
ଵିନୀତୈରନ୍ତପାଲୈଶ୍ଚ ରକ୍ଷୋଭିଶ୍ଚ ସୁରକ୍ଷିତମ୍। ମୁଖ୍ଯାଭିଶ୍ଚ ଵରସ୍ତ୍ରୀଭିଃ ପରିପୂର୍ଣଂ ସମନ୍ତତଃ
ଶିଷ୍ଟ ଅନ୍ତଃପାଳ ଓ ରାକ୍ଷସମାନେ ଦ୍ୱାରା ଭଲଭାବେ ରକ୍ଷିତ, ଏବଂ ମୁଖ୍ୟ ଓ ଉତ୍ତମ ମହିଳାମାନେ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭରିଯାଇଥିଲା।
ମୁଦିତପ୍ରମଦାରତ୍ନଂ ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରନିଵେଶନମ୍। ଵରାଭରଣସଂହ୍ରାଦୈଃ ସମୁଦ୍ରସ୍ଵନନିଃସ୍ଵନମ୍
ରାକ୍ଷସ ରାଜାଙ୍କର ନିବାସ ଆନନ୍ଦିତ ଓ ଶୋଭାମୟୀ ମହିଳାମାନେ ଦ୍ୱାରା ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୋଇଥିଲା, ଏବଂ ଉତ୍ତମ ଆଭୂଷଣର ରବେ ସମୁଦ୍ର ଭଳି ଗଞ୍ଜିଉଠୁଥିଲା।
ତଦ୍ ରାଜଗୁଣସମ୍ପନ୍ନଂ ମୁଖ୍ଯୈଶ୍ଚ ଵରଚନ୍ଦନୈଃ। ମହାଜନସମାକୀର୍ଣଂ ସିଂହୈରିଵ ମହଦ୍ ଵନମ୍
ସେହି ରାଜପ୍ରସାଦ ରାଜସିକ ଗୁଣରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ଉତ୍ତମ ଚନ୍ଦନର ସୁଗନ୍ଧରେ ମନୋହର, ବଡ଼ ବଡ଼ ଲୋକମାନେ ଦ୍ୱାରା ଭରିଥିଲା, ଯେପରି ଏକ ବଡ଼ ଜଙ୍ଗଲ ଶିଂହମାନେ ଦ୍ୱାରା।
ଭେରୀମୃଦଙ୍ଗାଭିରୁତଂ ଶଙ୍ଖଘୋଷଵିନାଦିତମ୍। ନିତ୍ଯାର୍ଚିତଂ ପର୍ଵସୁତଂ ପୂଜିତଂ ରାକ୍ଷସୈଃ ସଦା
ବେରି ଓ ମୃଦଙ୍ଗର ଧ୍ୱନିରେ ଗଞ୍ଜିଉଠୁଥିଲା, ଶଂଖର ଶବ୍ଦରେ ଗୁଞ୍ଜିଥିଲା, ପ୍ରତିଦିନ ଓ ପର୍ବଦିନରେ ପୂଜିତ ହେଉଥିଲା ଏବଂ ରାକ୍ଷସମାନେ ସଦା ମାନ୍ୟ କରୁଥିଲେ।
ସମୁଦ୍ରମିଵ ଗମ୍ଭୀରଂ ସମୁଦ୍ରସମନିଃସ୍ଵନମ୍। ମହାତ୍ମନୋ ମହଦ୍ ଵେଶ୍ମ ମହାରତ୍ନପରିଚ୍ଛଦମ୍
ସମୁଦ୍ର ପରି ଗଭୀର ଓ ସମୁଦ୍ର ଭଳି ଗଞ୍ଜିଉଠୁଥିବା, ମହାନ ଆତ୍ମାଙ୍କର ବଡ଼ ଗୃହ ଅନେକ ମୂଲ୍ୟବାନ ଧନରେ ଭରିଥିଲା।
ମହାରତ୍ନସମାକୀର୍ଣଂ ଦଦର୍ଶ ସ ମହାକପିଃ। ଵିରାଜମାନଂ ଵପୁଷା ଗଜାଶ୍ଵରଥସଂକୁଲମ୍
ସେ ମହାବାନର ଏହି ମହାନ ଗୃହକୁ ଦେଖିଲେ, ଯାହା ମୂଲ୍ୟବାନ ରତ୍ନରେ ଭରିଥିଲା, ଶୋଭାରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଏବଂ ହାତୀ, ଘୋଡ଼ା ଓ ରଥରେ ଭିଡ଼ ଥିଲା।
ଲଂକାଭରଣମିତ୍ଯେଵ ସୋଽମନ୍ଯତ ମହାକପିଃ। ଚଚାର ହନୁମାଂସ୍ତତ୍ର ରାଵଣସ୍ଯ ସମୀପତଃ
ସେ ମହାବାନର ଭାବିଲେ, 'ଏହି ଲଙ୍କାର ଶୋଭା', ଏବଂ ହନୁମାନ ରାବଣଙ୍କ ନିକଟରେ ସେଠାରେ ଘୁରୁଥିଲେ।
ଗୃହାଦ୍ ଗୃହଂ ରାକ୍ଷସାନାମୁଦ୍ଯାନାନି ଚ ସର୍ଵଶଃ। ଵୀକ୍ଷମାଣୋଽପ୍ଯସଂତ୍ରସ୍ତଃ ପ୍ରାସାଦାଂଶ୍ଚ ଚଚାର ସଃ
ସେ ଭୟ ଛାଡ଼ି ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଘରୁ ଘର, ସମସ୍ତ ବାଗିଚା ଓ ପ୍ରସାଦଗୁଡ଼ିକୁ ଦେଖି ଘୁରୁଥିଲେ।
ଅଵପ୍ଲୁତ୍ଯ ମହାଵେଗଃ ପ୍ରହସ୍ତସ୍ଯ ନିଵେଶନମ୍। ତତୋଽନ୍ଯତ୍ ପୁପ୍ଲୁଵେ ଵେଶ୍ମ ମହାପାର୍ଶ୍ଵସ୍ଯ ଵୀର୍ଯଵାନ୍
ତେବେ, ବଡ଼ ତ୍ୱରାରେ ଲାଫି ପ୍ରହସ୍ତଙ୍କ ଗୃହକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ, ତାହାଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସେ ବଡ଼ପାର୍ଶ୍ୱଙ୍କ ଘରକୁ ଯାଇଲେ।
ଅଥ ମେଘପ୍ରତୀକାଶଂ କୁମ୍ଭକର୍ଣନିଵେଶନମ୍। ଵିଭୀଷଣସ୍ଯ ଚ ତଥା ପୁପ୍ଲୁଵେ ସ ମହାକପିଃ
ତାପରେ, ମେଘ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିବା କୁମ୍ଭକର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ଗୃହ ଏବଂ ଭଳିଭାବେ ବିଭୀଷଣଙ୍କ ଘରକୁ ମହାବାନର ଲାଫିଗଲେ।
ମହୋଦରସ୍ଯ ଚ ତଥା ଵିରୂପାକ୍ଷସ୍ଯ ଚୈଵ ହି। ଵିଦ୍ଯୁଜ୍ଜିହ୍ଵସ୍ଯ ଭଵନଂ ଵିଦ୍ଯୁନ୍ମାଲେସ୍ତଥୈଵ ଚ
ଏଭଳି ମହୋଦର, ବିରୂପାକ୍ଷ, ବିଦ୍ୟୁଜ୍ଜିହ୍ୱ, ଏବଂ ବିଦ୍ୟୁନ୍ମାଳିଙ୍କ ଘରକୁ ମଧ୍ୟ ସେ ଯାଇଲେ।
ଵଜ୍ରଦଂଷ୍ଟ୍ରସ୍ଯ ଚ ତଥା ପୁପ୍ଲୁଵେ ସ ମହାକପିଃ। ଶୁକସ୍ଯ ଚ ମହାଵେଗଃ ସାରଣସ୍ଯ ଚ ଧୀମତଃ
ଏଭଳି ମହାବାନର ବଜ୍ରଦଂଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ଘରକୁ, ଶୁକ, ତ୍ୱରିତ ଚଳିତ ସାରଣ ଓ ବୁଦ୍ଧିମାନଙ୍କ ଘରକୁ ମଧ୍ୟ ଲାଫିଗଲେ।
ତଥା ଚେନ୍ଦ୍ରଜିତୋ ଵେଶ୍ମ ଜଗାମ ହରିଯୂଥପଃ। ଜମ୍ବୁମାଲେଃ ସୁମାଲେଶ୍ଚ ଜଗାମ ହରିସତ୍ତମଃ
ଏଭଳି ବାନରମାନ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ରଜିତଙ୍କ ମହଲକୁ ଯାଇଲେ, ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବାନର ଜମ୍ବୁମାଳି ଓ ସୁମାଳିଙ୍କ ଘରକୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ରଶ୍ମିକେତୋଶ୍ଚ ଭଵନଂ ସୂର୍ଯଶତ୍ରୋସ୍ତଥୈଵ ଚ। ଵଜ୍ରକାଯସ୍ଯ ଚ ତଥା ପୁପ୍ଲୁଵେ ସ ମହାକପିଃ
ସେ ରଶ୍ମିକେତୁ, ସୂର୍ଯ୍ୟଶତ୍ରୁ ଏବଂ ବଜ୍ରକାୟଙ୍କ ଘରକୁ ଏଭଳି ଲାଫିଲେ।
ଧୂମ୍ରାକ୍ଷସ୍ଯାଥ ସମ୍ପାତେର୍ଭଵନଂ ମାରୁତାତ୍ମଜଃ। ଵିଦ୍ଯୁଦ୍ରୂପସ୍ଯ ଭୀମସ୍ଯ ଘନସ୍ଯ ଵିଘନସ୍ଯ ଚ
ତାପରେ, ବାୟୁପୁତ୍ର ଧୂମ୍ରାକ୍ଷ, ସମ୍ପାତି, ବିଦ୍ୟୁଦ୍ରୂପ, ଭୀମ, ଘନ ଓ ବିଘନଙ୍କ ଘରକୁ ଯାଇଲେ।
ଶୁକନାଭସ୍ଯ ଚକ୍ରସ୍ଯ ଶଠସ୍ଯ କପଟସ୍ଯ ଚ। ହ୍ରସ୍ଵକର୍ଣସ୍ଯ ଦଂଷ୍ଟ୍ରସ୍ଯ ଲୋମଶସ୍ଯ ଚ ରକ୍ଷସଃ
ସେ ଶୁକନାଭ, ଚକ୍ର, ଶଠ, କପଟ, ହ୍ରସ୍ୱକର୍ଣ୍ଣ, ଦଂଷ୍ଟ୍ର ଓ ଲୋମଶ ରାକ୍ଷସଙ୍କ ଘରକୁ ଯାଇଲେ।
ଯୁଦ୍ଧୋନ୍ମତ୍ତସ୍ଯ ମତ୍ତସ୍ଯ ଧ୍ଵଜଗ୍ରୀଵସ୍ଯ ସାଦିନଃ। ଵିଦ୍ଯୁଜ୍ଜିହ୍ଵଦ୍ଵିଜିହ୍ଵାନାଂ ତଥା ହସ୍ତିମୁଖସ୍ଯ ଚ
ହନୁମାନ୍ ଯୁଦ୍ଧୋନ୍ମତ୍ତ, ମତ୍ତ, ଧ୍ୱଜଗ୍ରୀବ ନାମକ ଅଶ୍ୱାରୋହୀ, ବିଦ୍ୟୁଜ୍ଜିହ୍ୱ, ବିଜିହ୍ୱ ଏବଂ ହସ୍ତିମୁଖଙ୍କ ଘରକୁ ଯାଇଥିଲେ।
କରାଲସ୍ଯ ପିଶାଚସ୍ଯ ଶୋଣିତାକ୍ଷସ୍ଯ ଚୈଵ ହି। ପ୍ଲଵମାନଃ କ୍ରମେଣୈଵ ହନୁମାନ୍ ମାରୁତାତ୍ମଜଃ
ତାପରେ, ବାୟୁପୁତ୍ର ହନୁମାନ୍ କ୍ରମେ କ୍ରମେ କରାଳ, ପିଶାଚ ଏବଂ ଶୋଣିତାକ୍ଷଙ୍କ ଘରକୁ ଲାଘୁଚାଳରେ ଯାଇଥିଲେ।
ତେଷୁ ତେଷୁ ମହାର୍ହେଷୁ ଭଵନେଷୁ ମହାଯଶାଃ। ତେଷାମୃଦ୍ଧିମତାମୃଦ୍ଧିଂ ଦଦର୍ଶ ସ ମହାକପିଃ
ସେଇ ସମ୍ପଦ୍ଧ ଭବନଗୁଡ଼ିକରେ, ମହାପ୍ରସିଦ୍ଧ ବନରାଜ ହନୁମାନ୍ ସେମାନଙ୍କର ଧନ-ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ ଦେଖିଲେ।
ସର୍ଵେଷାଂ ସମତିକ୍ରମ୍ଯ ଭଵନାନି ସମନ୍ତତଃ। ଆସସାଦାଥ ଲକ୍ଷ୍ମୀଵାନ୍ ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରନିଵେଶନମ୍
ସେ ସମସ୍ତ ଘରକୁ ଚାରିପାଖରୁ ଅତିକ୍ରମ କରି, ଶେଷରେ ଶ୍ରୀମାନ୍ ହନୁମାନ୍ ରାକ୍ଷସରାଜଙ୍କ ନିବାସକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ।
ରାଵଣସ୍ଯୋପଶାଯିନ୍ଯୋ ଦଦର୍ଶ ହରିସତ୍ତମଃ। ଵିଚରନ୍ ହରିଶାର୍ଦୂଲୋ ରାକ୍ଷସୀର୍ଵିକୃତେକ୍ଷଣାଃ
ବନରାଜ ମଧ୍ୟରେ ସିଂହ ସମାନ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହନୁମାନ୍ ରାବଣଙ୍କ ଘରେ ତାଙ୍କର ଶୟନରତା ପତ୍ନୀମାନେ ଏବଂ ବିକୃତ ଚକ୍ଷୁ ବିଶିଷ୍ଟ ରାକ୍ଷସୀମାନେ ଦେଖିଲେ।
ଶୂଲମୁଦ୍ଗରହସ୍ତାଂଶ୍ଚ ଶକ୍ତିତୋମରଧାରିଣଃ। ଦଦର୍ଶ ଵିଵିଧାନ୍ଗୁଲ୍ମାଂସ୍ତସ୍ଯ ରକ୍ଷଃପତେର୍ଗୃହେ
ସେ ରାକ୍ଷସପତିଙ୍କ ଘରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଦଳ ଦେଖିଲେ—କିଏ ଶୂଳ, ମୁସଳ ଧରିଥିଲେ, କିଏ ଶକ୍ତି ଓ ତୋମର ଧରିଥିଲେ।
ରାକ୍ଷସାଂଶ୍ଚ ମହାକାଯାନ୍ ନାନାପ୍ରହରଣୋଦ୍ଯତାନ୍। ରକ୍ତାନ୍ ଶ୍ଵେତାନ୍ ସିତାଂଶ୍ଚାପି ହରୀଂଶ୍ଚାପି ମହାଜଵାନ୍
ସେ ବଡ଼ ଦେହଯୁକ୍ତ, ବିଭିନ୍ନ ଅସ୍ତ୍ର ଧାରଣ କରିଥିବା, ଲାଲ, ସ୍ୱେତ ଓ ଧଳା ରଙ୍ଗର ରାକ୍ଷସମାନେ ଏବଂ ଅତି ତ୍ୱରିତ ବନରମାନେ ଦେଖିଲେ।
କୁଲୀନାନ୍ ରୂପସମ୍ପନ୍ନାନ୍ ଗଜାନ୍ ପରଗଜାରୁଜାନ୍। ଶିକ୍ଷିତାନ୍ ଗଜଶିକ୍ଷାଯାମୈରାଵତସମାନ୍ ଯୁଧି
ସେ ଉତ୍ତମ ବଂଶର, ସୁନ୍ଦର ଦେହଯୁକ୍ତ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଶିକ୍ଷିତ, ଶତ୍ରୁ ହାତୀମାନଙ୍କୁ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଇପାରୁଥିବା, ଯୁଦ୍ଧରେ ଏଇରାବତ ସମାନ ହାତୀମାନେ ଦେଖିଲେ।