ଏକ ଦିନ ଏକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଋଷି ଅଚାନକ ରକ୍ତରେ ଭିଜିଗଲା, ତାହାକୁ ଦେଖି ତିନି ଆଶ୍ଚର୍ୟ ହୋଇ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ମୋତେ କିଏ ଏହିପରି ଅପରାଧ କଲା? କିଏ ଏହି ଦୁଷ୍ଟ, ଅନିୟନ୍ତ୍ରିତ, ଅବୁଜ୍ଝ ଲୋକ?” ଏପରି କହି ଋଷି ବାହାରକୁ ଗଲେ ଓ ଦେଖିଲେ ଏକ ପାହାଡ଼ ପରି ମହିଷ ମୃତ ଅବସ୍ଥାରେ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଛି। ତାଙ୍କର ତପୋବଳରେ ଋଷି ଅନୁଭବ କଲେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ଏକ ବାନର କରିଛି। ତେଣୁ ତିନି ବାନରକୁ ଭୟଙ୍କର ଶାପ ଦେଲେ। ଋଷି ଘୋଷଣା କଲେ, “ଏଠି ତାହାର ପ୍ରବେଶ ନିଷିଦ୍ଧ; ଯଦି ସେ ଆସେ, ସେ ମରିଯିବ। ଯିଏ ମୋ ଆଶ୍ରମକୁ ରକ୍ତର ଧାରାରେ ଅପବିତ୍ର କଲା, ସେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିବ। ଗଛ ଫିଙ୍ଗି ଏଠି ଭାଙ୍ଗିଦେଲେ, ଦୈତ୍ୟ ଶରୀର ଚୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲା; ଯଦି ଏଠି ଏକ ଯୋଜନା ପରିଧିରେ ଆଶ୍ରମ ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିବ—ସେ ଦୁଷ୍ଟ ଚିତ୍ତ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ନଷ୍ଟ ହେବ। ଏହି ବନରେ ଯେଉଁ ସମସ୍ତେ ତାହାର ସହାୟକ ଆଶ୍ରୟ ନେବେ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଏଠି ରହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ସେମାନେ ଚାହିଲେ ଚାଲିଯିବା ଉଚିତ୍। ଯଦି କେହି ରହିଯିବେ, ମୁଁ ସେମାନେକୁ ମଧ୍ୟ ଶାପ ଦେବି। ଏହି ବନ ମୋ ପୁତ୍ର ପରି ସୁରକ୍ଷିତ; ଗଛପତ୍ର ଓ ଫଳ ମୂଳର ପ୍ରତିରକ୍ଷା ପାଇଁ ଏଠି ନିୟମ ଅଛି। ଆଜି ଅନ୍ତିମ ସୀମା; ଆଗାମୀ କାଲି ଯଦି ମୁଁ ଏହି ବାନରକୁ ଦେଖିବି, ସେ ହଜାର ହଜାର ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପାହାଡ଼ ହେଇ ରହିବ।” ଋଷିଙ୍କର ଏହି କଥା ଶୁଣି ବାନରମାନେ ବନଛାଡ଼ି ଚଲିଗଲେ। ସେମାନେ ଦେଖି ବାଲି ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ମତଙ୍ଗ ବନର ନିବାସୀମାନେ, କିଏ ଏପରି ଏକାଠି ଆସିଛ? ବନରେ ସବୁ ଠିକ୍ ଅଛି କି?” ତେବେ ବାନରମାନେ ସମସ୍ତ କାହାଣୀ ଓ ଶାପ ବାଲିକୁ କହିଦେଲେ, ଯିଏ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମାଳା ପିନ୍ଧିଥିଲେ। ଏହି କଥା ଶୁଣି ବାଲି ଋଷିଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ, ହାତ ଜୋଡି ନିବେଦନ କଲେ। କିନ୍ତୁ ଋଷି ତାଙ୍କୁ ଅଗ୍ରହ କରି ଆଶ୍ରମକୁ ଯାଇ ଗଲେ; ବାଲି ଶାପର ଭୟରେ ଅତି ଭୟଭୀତ ହେଲେ। ଏହି ଭୟରୁ ବାନରମାନେ ବଡ଼ ପାହାଡ଼ ଋଷ୍ୟମୂକକୁ ଏଠି ଆସିବାକୁ ଚାହିଲେ ନାହିଁ, ଦେଖିବାକୁ ମଧ୍ୟ ଭୟ କରନ୍ତି। ଏହା ଜାଣି, ସୁଗ୍ରୀବ କହିଲେ, “ହେ ରାମ, ବାଲି ଏଠି ପ୍ରବେଶ କରିପାରିବେ ନାହିଁ; ତେଣୁ ମୁଁ ମୋ ସହାୟକମାନେ ସହ ବନରେ ନିଶ୍ଚିନ୍ତ ଭାବରେ ଘୁଡ଼ୁଛି। ଏହି ଦେଖିବାକୁ ଚମକୁଥିବା ଅସ୍ଥିର ଢେର ଡୁନ୍ଦୁଭିର, ଯାହା ବାଲିର ଶକ୍ତିରେ ଫିଙ୍ଗି ଦିଆଯାଇଥିଲା। ଏଠି ଏହି ସାତଟି ବଡ଼ ସାଲ ଗଛ, ବାଲି ତାଙ୍କର ଶକ୍ତିରେ ଏକର ପତ୍ର ନାମାଇପାରେ। ଏଭଳି ଆପଣଙ୍କୁ ବାଲିର ଅଦ୍ୱିତୀୟ ଶକ୍ତି ଦେଖାଇଲି; ଆପଣ କିପରି ବାଲିକୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ବିଜୟ କରିପାରିବେ?” ଲକ୍ଷ୍ମଣ ହସି କହିଲେ, “ସୁଗ୍ରୀବ, କେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ ସାଧିଲେ ଆପଣ ବାଲିର ମୃତ୍ୟୁରେ ବିଶ୍ୱାସ କରିବେ?” ସୁଗ୍ରୀବ ଉତ୍ତର କଲେ, “ଏହି ସାତଟି ସାଲ ଗଛ ବାଲି ଏକାଠି ଅନେକଥର ଭେଦିଥିଲେ। ରାମ ଏକ ତୀରରେ ଏଗୁଡ଼ିକୁ ଭେଦିପାରିବେ; ଏହି କୌଶଳ ଦେଖି ମୁଁ ବାଲିଙ୍କୁ ମୃତ୍ୟୁ କରିପାରିବେ ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ କରିବି। ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ବାଲି ଏକ ଅଘଟ ମହିଷର ଅସ୍ଥି ଦୁଇଶ ଧନୁଷ ଦୂରକୁ ପାଦରେ ଫିଙ୍ଗି ଦେଇଥିଲେ।” ଏଭଳି କହି, ସୁଗ୍ରୀବ ରାମକୁ ଭାବନା କରି ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଚୁପ ହେଲେ; ପୁନି କହିଲେ, “ବାଲି ଏକ ଯୋଦ୍ଧା, ତାଙ୍କର ଶୌର୍ୟ, ଶକ୍ତି, କ୍ରୀଡାରେ ଅପରାଜିତ; ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ କରିପାରିବେ ନାହିଁ। ଏହା ଭାବି ମୁଁ ଭୟରେ ଋଷ୍ୟମୂକକୁ ଆଶ୍ରୟ କରିଛି। ତାଙ୍କର ଅପରାଜିତ, ଅଦୂର୍ବଳ, କ୍ରୁଧାନ୍ୱିତ ସ୍ୱଭାବ କୁ ଭାବି ମୁଁ ଏଠି ଛାଡ଼ି ଯାଇନାହିଁ। ଭୟ ଓ ସନ୍ଦେହରେ ମୁଁ ମୋ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ, ହନୁମାନ ନେତୃତ୍ୱରେ, ବନରେ ଘୁଡ଼ୁଛି। ଏବେ ମୁଁ ଏକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମିତ୍ର ପାଇଛି, ଆପଣଙ୍କୁ ହିମାଳୟ ପର୍ବତ ପରି ଆଶ୍ରୟ କରିଛି। ମୁଁ ମୋ ଦୁଷ୍ଟ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭାଇର ଶକ୍ତି ଜାଣିଛି, କିନ୍ତୁ ଆପଣଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ଶୌର୍ୟ ଦେଖିନାହିଁ। ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ତୁଳନା କରିନାହିଁ, ଅପମାନ କରିନାହିଁ, ଭୟ କରିନାହିଁ; କିନ୍ତୁ ବାଲିଙ୍କର ଭୟଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟ ମୋତେ ଭୟ ଦେଇଛି। ଆପଣଙ୍କର କଥା, ଶୌର୍ୟ, ଚରିତ୍ର ଏକ ଶକ୍ତିର ସୂଚନା ଦେଉଛି, ଆଗୁଣ ତାପରେ ଝାଲି ହେବା ପରି।” ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି ରାମ ହସି କହିଲେ, “ଯଦି ଆପଣ ଆମର କୌଶଳରେ ବିଶ୍ୱାସ ନାହିଁ, ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ଏକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆଶ୍ୱାସନ ଦେଇପାରିବି।” ଏପରି କହି ରାମ, ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ଭାଇ, ସୁଗ୍ରୀବକୁ ଆଶ୍ୱସ୍ତ କଲେ ଓ ପାଦରେ ଡୁନ୍ଦୁଭିର ଶବକୁ ଚୁଇଲେ। ରାମ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହାତରେ ଏହି ସୁକି ଦୈତ୍ୟ ଶବକୁ ଉଠାଇ ଦଶ ଯୋଜନା ଦୂରକୁ ପାଦରେ ଫିଙ୍ଗି ଦେଲେ। ଏହି ଦେଖି ସୁଗ୍ରୀବ ରାମ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ବନରମାନେର ସାମ୍ନାରେ ପ୍ରଭାମାନ ବାଣୀ କହିଲେ, “ମୋ ଭାଇ ବାଲି ମହିଷର ଶବକୁ ତାଙ୍କ ଶରୀର ଶକ୍ତି, ତାଜା ମାଂସରେ ଥିବାବେଳେ, କ୍ଳାନ୍ତ ଓ ମଦାଳୁ ଅବସ୍ଥାରେ ଫିଙ୍ଗି ଦେଇଥିଲେ। ଏବେ ଏହି ଶବ ହଲକା, ମାଂସ ନାହିଁ, କୁଟି ଭଳି; ତଥାପି ଆପଣ ଏହି ଅବସ୍ଥାରେ ମଜାରେ ଫିଙ୍ଗି ଦେଲେ, ରଘୁବଂଶର ଆନନ୍ଦ। ଏଠି ଆପଣଙ୍କର ଓ ବାଲିଙ୍କର ଶକ୍ତିର ତୁଳନା କରିବା ଅସମ୍ଭବ; କାରଣ ତାଜା ଓ ସୁକି ଶବର ତାତ୍ତ୍ୱିକ ତଫାତ ବହୁତ ଅଛି, ହେ ରାଘବ।