ହିମବତ୍, ଯେଉଁଠି ମୂଳ୍ୟବାନ ଓ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଥିଲେ, ସେ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏପରି କଥା କେବେ କହିନଥିଲେ ବେଳେ, ଏହି ସମୟରେ ତିନି କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ, ଏହି ଅସୁରମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଡୁଣ୍ଡୁଭିଙ୍କୁ କହିଲେ—“ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ର ବାଲି ନାମକ ଏକ ପ୍ରବଳ, ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ଓ ଶୂରବୀର ବାନର ଅଛନ୍ତି, ଯିଏ କିଶ୍କିନ୍ଧା ନାମକ ଅପୂର୍ବ ନଗରରେ ବସନ୍ତି। ସେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ଓ ଯୁଦ୍ଧରେ ପାରଙ୍ଗତ। ତୁମେ ଯଦି ଯୁଦ୍ଧ ଚାହଁଁ, ତେବେ ତାଙ୍କ ସହିତ ଏକକ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ଯାଅ, କାରଣ ସେ ସଦା ଅଜୟ୍ୟ ଓ ଶୂରବୀର।" ହିମବତଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ଡୁଣ୍ଡୁଭି ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ, ସେଉଁଠାରୁ ସିଧା କିଶ୍କିନ୍ଧା ନଗରକୁ ଚାଲିଗଲେ। ସେ ଏକ ବଡ଼ ମହିଷ ଆକୃତି ଧାରଣ କଲେ—ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶିଙ୍ଗ, ଭୟଙ୍କର ଦେହ, ଏବଂ ମେଘରେ ଜଳଭରା ବଡ଼ ମେଘ ଭଳି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ। ତାପରେ ସେ କିଶ୍କିନ୍ଧାର ଦ୍ୱାରରେ ପହଞ୍ଚି, ଭୟଙ୍କର ଧ୍ୱନି କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ, ମାନେ ଯୁଦ୍ଧ ଢୋଳ ଭଳି ପୃଥିବୀକୁ କମ୍ପିତ କରିଦେଲେ। ତାଙ୍କ ଖୁର ଦ୍ୱାରା ଭୂମିକୁ ଉଖାଡ଼ିଦେଲେ, ଶିଙ୍ଗ ଦ୍ୱାରା ଦ୍ୱାରକୁ ଛିରିଦେଲେ, ଏବଂ ଆଶ୍ରିତ ଗଛମାନେ ଭଙ୍ଗିଗଲା—ସେ ମଦୋନ୍ମତ ହାତୀ ପରି ଆଚରଣ କରୁଥିଲେ। ଏହି ଭୟଙ୍କର ଧ୍ୱନି ଶୁଣି, ବାଲି ନିଜ ଅନ୍ତଃପୁରରୁ, ତାଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ସହିତ, ଚନ୍ଦ୍ରମା ତାରାମାନେ ସହିତ ବାହାରିବା ପରି ବାହାରି ଆସିଲେ। ବାନରମୁଖ୍ୟ ବାଲି ଏବଂ ସମସ୍ତ ବନବାସୀଙ୍କ ନାୟକ, ଡୁଣ୍ଡୁଭିଙ୍କୁ ନିଶ୍ଚିତ ଅର୍ଥରେ ନମ୍ର ଶବ୍ଦରେ ପଚାରିଲେ—"ଡୁଣ୍ଡୁଭି, କାହିଁକି ତୁମେ ଏଠାରେ ଦ୍ୱାର ଅଟକାଇ ଏଭଳି ଗର୍ଜନ କରୁଛ? ମୁଁ ତୁମକୁ ଚିହ୍ନି, ତୁମେ ତୁମ ପ୍ରାଣକୁ ରକ୍ଷା କର।" ବାଲିଙ୍କ ଏହି ସଂଯତ ଓ ବୁଦ୍ଧିମତୀ ଉକ୍ତି ଶୁଣି, ଡୁଣ୍ଡୁଭି କ୍ରୋଧରେ ଲାଲ୍ ଚକ୍ଷୁ ହୋଇ ଉତ୍ତର ଦେଲେ—"ବୀର, ତୁମେ ଏଠି ମହିଳାମାନେ ଥିବା ସ୍ଥାନରେ ଏପରି କଥା କହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଆଜି ମତେ ଯୁଦ୍ଧ ଦିଅ, ତେବେ ମୁଁ ତୁମ ଶକ୍ତି ଜାଣିପାରିବି। କିମ୍ବା, ମୁଁ ଏ ରାତିରେ ମୋ କ୍ରୋଧକୁ ଦମନ କରିବି, ତୁମେ ଆନନ୍ଦରେ ଉତ୍ସବ କର, ମନମତାବଦ୍ଧ ଭୋଗ କର। ଉପହାର ଦିଅ, ବନ୍ଧୁମାନେ ସହିତ ମିଳି ଖୁସି ହେଉ। କିଶ୍କିନ୍ଧାକୁ ନିଜ ପ୍ରାଣ ଭଳି ରକ୍ଷା କର, ଏହି ନଗରରେ ମହିଳାମାନେ ସହିତ ଖେଳ। ମୁଁ ତୁମ ଅହଂକାରକୁ ଦମନ କରିବି। ଯେଉଁଠି ମଦୋନ୍ମତ, ଅସାବଧାନ, ଦୁଃଖିତ, ଏକା, କିମ୍ବା ଦୁର୍ବଳ ଜଣକୁ ମାରେ, ସେ ଲୋକେ ଜଗତରେ ଗର୍ଭଘାତକ ବୋଲି ଖ୍ୟାତ। ତୁମେ ଅହଂକାରରେ ଅନ୍ଧ ହୋଇ ଏପରି କାମ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ।" ଏହିପରି କଥା ଶୁଣି, ବାଲି ତାଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ (ତାରା ଓ ଅନ୍ୟମାନେ) ଛାଡ଼ି, ହସି କ୍ରୋଧ ସହିତ ଡୁଣ୍ଡୁଭିଙ୍କୁ କହିଲେ—"ମୁଁ ମଦପାନ କରିଛି ବୋଲି ଭାବନ୍ତୁ ନାହିଁ, ଯଦି ତୁମେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୟ ନାହିଁ। ଏହି ମଦର ପ୍ରଭାବ ଯୁଦ୍ଧରେ ଦେଖିବାକୁ ଦିଅ, କାରଣ ଏହି ହେଉଛି ବୀରଙ୍କ ପାନ।" ଏପରି କହି, ବାଲି ତାଙ୍କ ପିତା ମହେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିବା ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମାଳା ପିନ୍ଧି, ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଲେ। ବାଲି ଏହି ପ୍ରବଳ ଡୁଣ୍ଡୁଭିଙ୍କୁ ଶିଙ୍ଗ ଧରି, ବାନରମଧ୍ୟରେ ହାତୀ ସମ, ଗର୍ଜନ କରି ତାଙ୍କୁ ଉଠାଇଦେଲେ। ଦୁଇଁ ଜଣେ କ୍ରୋଧ ଓ ବିଜୟ ଆଶାରେ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ବାଲି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସମ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ, ମୁକ୍ତି, ଘୁଁଡି, ପାଦ, ପାହାଡ଼ ଓ ଗଛ ଦ୍ୱାରା ଯୁଦ୍ଧ କଲେ। ଏହିଭଳି ଯୁଦ୍ଧ ଚାଲିବା ସମୟରେ, ବାନର ଓ ଅସୁର ପ୍ରତିଯୁଗିତା କରୁଥିଲେ, ଡୁଣ୍ଡୁଭି ଦୁର୍ବଳ ହେବାକୁ ଲାଗିଲେ ଓ ବାଲି ଅଧିକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେଲେ। ବାଲି ଡୁଣ୍ଡୁଭିଙ୍କୁ ଉଠାଇ ଭୂମିରେ ପଟକିଲେ, ଏବଂ ଏହି ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧରେ ଡୁଣ୍ଡୁଭି ଚୁର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଗଲେ। ତାଙ୍କ ଶରୀରରୁ ରକ୍ତ ଝରିଲା, ଏବଂ ସେ ଭୂମିରେ ପଡ଼ି ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କଲେ। ବାଲି ତାଙ୍କ ନିର୍ଜୀବ ଦେହକୁ ଉଠାଇ, ଏକ ଯୋଜନ ଦୂରକୁ ଏକ ଝଟକାରେ ଫିଙ୍ଗିଦେଲେ। ଏହି ଭୟାନକ ଶକ୍ତିରେ ଡୁଣ୍ଡୁଭି ଯେଉଁବେଳେ ଉଡ଼ିଯିବାକୁ ଲାଗିଲେ, ତାଙ୍କ ମୁଁହରୁ ଚୁଇଁଥିବା ରକ୍ତବିନ୍ଦୁଗୁଡ଼ିକ ହବାରେ ଉଡ଼ି ମତଙ୍ଗ ଋଷିଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ଉପରେ ପଡ଼ିଲା। ଏହି ରକ୍ତବିନ୍ଦୁ ଦେଖି ମହାମୁନି ମତଙ୍ଗ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ଚିନ୍ତା କଲେ—"ଏହି ଦୁଷ୍ଟ କିଏ? କିଏ ମୋ ଆଶ୍ରମକୁ ଏମିତି ଅପବିତ୍ର କଲା?" ଏହିପରି କହି, ତିନି ବାହାରି ଏକ ପାହାଡ଼ ସମାନ ମହିଷ ମୃତ ଦେହ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଥିବା ଦେଖିଲେ। ତାଙ୍କ ତପୋବଳରେ ଅନୁଭବ କଲେ ଯେ, ଏହି କାମ ବାନର ଦ୍ୱାରା ଘଟିଛି। ତେଣୁ ସେ ଏହି ବାନର ଉପରେ ଭୟାନକ ଶାପ ଦେଲେ—"ଏଠାରେ ସେ ପ୍ରବେଶ କରିପାରିବେ ନାହିଁ; ପ୍ରବେଶ କଲେ ମୃତ୍ୟୁ ନିଶ୍ଚିତ। ଯିଏ ମୋ ଆଶ୍ରମକୁ ରକ୍ତ ଦ୍ୱାରା ଅପବିତ୍ର କରିଛି, ମୋ ଆଶ୍ରୟକୁ ଅପବିତ୍ର କରିଛି, ସେ ଏଠି ଆସିଲେ ନିଶ୍ଚିତ ମୃତ୍ୟୁ। ଏଠି ଗଛଗୁଡ଼ିକୁ ଛିଡ଼ିଦେଇଛି, ଏହି ଦାନବ ଦେହ ଭଙ୍ଗିଦେଇଛି, ଯେଉଁଠି ଏକ ଯୋଜନ ପରିଧିରେ ମୋ ଆଶ୍ରମ ଅଛି, ଯଦି ସେ ଆସିବେ, ନିଶ୍ଚିତ ମୃତ୍ୟୁ। ତାଙ୍କର ସହଚରମାନେ ଯଦି ଏଠି ରହିବେ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଶାପ ପାଇବେ। ଏଠିଏ ମୋର ଆଶ୍ରମ, ପୁତ୍ର ସମ ରକ୍ଷିତ, ଏଠି ଫଳ, ମୂଳ, ପତ୍ର ନଷ୍ଟ ହେଉନାହିଁ। ଆଜି ଶେଷ; କାଲି ଯଦି ମୁଁ ସେ ବାନରକୁ ଦେଖିବି, ତେବେ ହଜାର-ହଜାର ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେ ପାହାଡ଼ ହେଇଯିବ।" ଋଷିଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ବାନରମାନେ ସେଇ ଅଞ୍ଚଳ ଛାଡ଼ିଦେଲେ। ସେମାନେ ଯାଉଥିବା ବେଳେ ବାଲି ତାଙ୍କୁ ଦେଖି କଥା କହିଲେ।