ଏକ ସମୟର କଥା, ଦୁନ୍ଦୁଭି ନାମକ ଏକ ପ୍ରବଳ ଅସୁର ଯୁଦ୍ଧ ଚାହିଁ ହିମବତଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଆସିଲେ। ସେ ହିମବତଙ୍କୁ ଚାଲେଞ୍ଜ କଲେ: "ଯଦି ତୁମେ ମୋ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରିପାରିବାନି, କିମ୍ବା ଭୟରେ ଦୂରେ ରହିଛ, ତେବେ ମୋତେ କିଏ ଯୁଦ୍ଧ ଦେଇପାରିବେ ତାହା କୁହ। ମୁଁ ବିରୋଧୀ ଖୋଜୁଛି।" ହିମବତ, ଯେଉଁଠି ଶୁଭ ଓ ନ୍ୟାୟବାନ ଥିଲେ, ଏପରି ଅଭିବାଦନ ପୂର୍ବେ କେବେ ନପାଇଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ଦୁନ୍ଦୁଭିଙ୍କ ପ୍ରତି କ୍ରୋଧରେ କହିଲେ: "କିଶ୍କିନ୍ଧା ନାମକ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ନଗରରେ ବାଲି ନାମକ ଏକ ପ୍ରବଳ ଓ ବୁଦ୍ଧିମାନ ବାନର ଅଛି, ଯିଏ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ର। ସେ ପ୍ରବଳ, ଅତି ବୁଦ୍ଧିମତ୍ ଓ ଯୁଦ୍ଧରେ ଦକ୍ଷ। ତୁମେ ଯଦି ଯୁଦ୍ଧ ଚାହୁଛ, ତେବେ ତୁରନ୍ତ ତାଙ୍କଠାରେ ଯାଅ; ସେ ସଦା ଅଜୟ ଓ ଯୁଦ୍ଧରେ ପ୍ରବଳ।" ହିମବତଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି ବିଶାଳ କ୍ରୋଧରେ ଦୁନ୍ଦୁଭି ସିଧା କିଶ୍କିନ୍ଧା ନଗରକୁ ଗଲେ। ସେ ଏକ ଭୟଙ୍କର ମହିଷର ଆକାର ଧାରଣ କରି, ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶଙ୍ଖ ଓ ଭୟଜନକ ଦେହରେ, ଆକାଶରେ ପାଣି ପୂର୍ଣ୍ଣ ବୃଷ୍ଟିମେଘ ଭଳି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ। କିଶ୍କିନ୍ଧା ଦ୍ୱାରରେ ପହଞ୍ଚି, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦୁନ୍ଦୁଭି ଭୟଙ୍କର ରବ କରି ଭୂମିକୁ କମ୍ପିତ କରିଦେଲେ, ଯେଉଁଠି ଏକ ଯୁଦ୍ଧ ଢୋଳ ଭଳି ଶବ୍ଦ ହେଉଥିଲା। ସେ ଦ୍ୱାର ଉପରେ ଅହଂକାରରେ ଶଙ୍ଖ ଦେଇ ଖୋଡ଼ିଲେ, ନିକଟର ଗଛଗୁଡ଼ିକୁ ଭଙ୍ଗ କଲେ, ଭୂମିକୁ ଖୋଡ଼ିଦେଲେ, ଏକ ମଦୋନ୍ମତ ହାତୀ ଭଳି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ। ନିମ୍ନକୁଟିରେ ବସିଥିବା ବାଲି ଏହି ଭୟଙ୍କର ଶବ୍ଦ ଶୁଣି, ସହିପାରିଲେ ନାହିଁ; ସେ ତାଙ୍କ ସମସ୍ତ ପତ୍ନୀମାନେ, ତାରା ଆଦିଙ୍କ ସହିତ ବାହାରକୁ ଆସିଲେ, ଚନ୍ଦ୍ରମା ତାରାମାନେ ସହିତ ବାହାରୁଥିବା ଭଳି। ବାଲି, ବାନର ଓ ଅରଣ୍ୟବାସୀମାନଙ୍କ ମହାପ୍ରଭୁ, ଦୁନ୍ଦୁଭିଙ୍କୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଓ ମୂଳ୍ୟବାନ କଥାରେ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ: "ଦୁନ୍ଦୁଭି, କ୍ୟାହିଁକି ତୁମେ ଦ୍ୱାର ଅଟକାଇ ଏପରି ଭୟଙ୍କର ରବ କରୁଛ? ମୁଁ ତୁମେ କିଏ ଜାଣିଛି—ତୁମେ ଜୀବନକୁ ରକ୍ଷା କର।" ବାଲିଙ୍କ ଏହି ବୁଦ୍ଧିମତ୍ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି, ଦୁନ୍ଦୁଭି କ୍ରୋଧରେ ଲାଲ ଚକ୍ଷୁ ନେଇ ଉତ୍ତର ଦେଲେ: "ବୀର, ନାରୀମାନେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିବାବେଳେ ଏପରି କଥା ହେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଆଜି ମୋତେ ଯୁଦ୍ଧ ଦିଅ, ତେବେ ମୁଁ ତୁମର ପ୍ରଭାବ ଜାଣିପାରିବି।" "କିମ୍ବା, ଆଜି ରାତିରେ ମୁଁ ମୋ କ୍ରୋଧକୁ ଅଟକାଇ ରଖିବି; ଉତ୍ସବ ଶ୍ରୀସ୍ଥିତିରେ ଚାଲିଥିବା ଦିଅ, ବାନର, ଆପଣ ଚାହିଁଥିବା ମଜା କର।" "ଉପହାର ଦିଅ, ବାନରମାନେ ସହିତ ଆଲିଙ୍ଗନ କର; ଅରଣ୍ୟବାସୀମାନଙ୍କ ମହାପ୍ରଭୁ ଭାବରେ ତୁମେ ତୁମ ସହଯୋଗୀମାନେ କୁ ଖୁସି କର।" "କିଶ୍କିନ୍ଧାକୁ ଭଲ ଭାବରେ ସୁରକ୍ଷିତ କର, ଏହି ନଗରକୁ ତୁମ ଜୀବନ ଭଳି ପ୍ରିୟ କର; ନାରୀମାନେ ସହିତ ଖେଳ କର, କାରଣ ମୁଁ ତୁମର ଅହଂକାରକୁ ଅଟକାଇବି।" "ଯିଏ ମଦୋନ୍ମତ, ଅସାବଧାନ, ଭଙ୍ଗ, ଏକା, କିମ୍ବା ଦୁର୍ବଳ ଅଟାକୁ ମାରେ, ସେ ଜଗତରେ ଗର୍ଭହନ୍ତା ଭଳି ଖ୍ୟାତି ମିଳେ—ଏପରି ଅହଂକାରରେ ଭ୍ରମିତ ତୁମେ।" ତାରା ଆଦି ସମସ୍ତ ନାରୀମାନେ କୁ ଛାଡ଼ି, ବାଲି କ୍ରୋଧରେ ହସିକରେ ଦୁନ୍ଦୁଭିଙ୍କୁ କହିଲେ: "ମୁଁ ମଦୋନ୍ମତ ନୁହେଁ—ଯଦି ତୁମେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୟ ନାହିଁ; ଏହି ମଦକୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ପ୍ରମାଣିତ କର, କାରଣ ଏହି ହେଉଛି ବୀରଙ୍କ ପାନ।" ଏପରି କହି ବାଲି, କ୍ରୋଧରେ ତାଙ୍କ ପିତା ମହେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଦିଆ ଶୁଣା ମାଳାକୁ ଧରି, ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଲେ। ବାଲି, ପ୍ରବଳ ପାହାଡ଼ ଭଳି ଦୁନ୍ଦୁଭିଙ୍କ ଶଙ୍ଖକୁ ଧରି, ବାନରମଧ୍ୟରେ ହାତୀ ଭଳି ରବ କରି, ତାଙ୍କୁ ଚାଲି ଦେଲେ। ସେ ଶକ୍ତିରେ ଦୁନ୍ଦୁଭିକୁ ମାରି ଏକ ଭୟଙ୍କର ରବ କଲେ; ଦୁନ୍ଦୁଭି ଭୂମିରେ ପଡ଼ିବା ସମୟରେ ତାଙ୍କ କାନରୁ ରକ୍ତ ଝରିଲା। ଏହି ଦୁଇ ବିରୋଧୀର କ୍ରୋଧ ଓ ଜୟ ଚାହିଁ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା। ବାଲି, ଯିଏ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପ୍ରଭାବରେ ସମ, ଗୁସ୍ତି, ଘୁଁଟି, ପାଦ, ପଥର ଓ ଗଛ ଦେଇ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ। ବାନର ଓ ଅସୁର ଏଠି ଏକାପାଖି ମାରିଥିବାବେଳେ, ଅସୁର ଦୁନ୍ଦୁଭି ଦୁର୍ବଳ ହେଉଥିଲେ, ଏବଂ ଇନ୍ଦ୍ରପୁତ୍ର ବାଲି ଆଉ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେଉଥିଲେ। ବାଲି ଦୁନ୍ଦୁଭିକୁ ଉଠାଇ ଭୂମିରେ ଫିଙ୍ଗିଦେଲେ; ଏହି ମୃତ୍ୟୁମୟ ଯୁଦ୍ଧରେ ଦୁନ୍ଦୁଭି ପିସିଗଲେ। ତାଙ୍କ ଆଘାତରୁ ଅଧିକ ରକ୍ତ ଝରିଲା, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବାହୁ ଧାରୀ ଦୁନ୍ଦୁଭି ଭୂମିରେ ପଡ଼ି ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲେ। ତାଙ୍କ ନିର୍ଜୀବ ଦେହକୁ ବାଲି ନିଜ ହାତରେ ଉଠାଇ, ଏକ ଯୋଜନା ଦୂର ଏକ ଚଳାକ ଦେଇ ଫିଙ୍ଗିଦେଲେ। ଏହି ଦେହ ଫିଙ୍ଗି ଯିବା ସମୟରେ, ତାଙ୍କ ମୁହଁରୁ ଝରୁଥିବା ରକ୍ତ ସ୍ପୁର୍ତିଗତ ହୋଇ ବାୟୁରେ ଚାଲି ମତଙ୍ଗ ମୁନିଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ଉପରେ ପଡ଼ିଲା। ମତଙ୍ଗ ମୁନି ଏହି ରକ୍ତ ତପ୍ତା ଦେଖି, କ୍ରୋଧରେ ଚିନ୍ତା କଲେ: "କିଏ ଏହି ଦୁଷ୍ଟ ଦ୍ୱାରା ମୋ ଆଶ୍ରମ ଏପରି ରକ୍ତରେ ଅଚ୍ୟୁତ ହେଲା? କିଏ ଏହି ଦୁଷ୍ଟ ଅନିୟନ୍ତ୍ରିତ, ମୂଢ଼?" ଏପରି କହି, ମହାମୁନି ବାହାରକୁ ଆସି ମହିଷ ଭଳି ପାହାଡ଼ ଆକାରରେ ଦୁନ୍ଦୁଭିଙ୍କ ମୃତ ଦେହକୁ ଦେଖିଲେ। ତପୋବଳରେ ଜାଣିଲେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ଏକ ବାନର କରିଛି; ତେଣୁ ତାଙ୍କୁ ଭୟଙ୍କର ଶାପ ଦେଲେ: "ଏଠି ତାଙ୍କ ପ୍ରବେଶ ନିଷିଦ୍ଧ; ଯଦି ସେ ଆସିବେ, ସେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିବେ—ଏହି ଆଶ୍ରମ, ମୋ ଶରଣ, ରକ୍ତ ଝରାଇ ଅପବିତ୍ର କରିଛି।" "ଗଛ ଫିଙ୍ଗି ଏଠି ଭଙ୍ଗ କରିଛି, ଦୁନ୍ଦୁଭିଙ୍କ ଦେହ ଚୁର୍ଣ୍ଣ କରିଛି; ଯଦି କେହି ଏକ ଯୋଜନା ଚାରିପାଖରେ ମୋ ଆଶ୍ରମକୁ ଭରିଦେଇଛି—" "ଏହି ଦୁଷ୍ଟ ମନ ଥିବା ବାନର ଆସିଲେ, ସେ ନିଶ୍ଚିତ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିବେ; ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଅରଣ୍ୟରେ ଶରଣ ନେଇଥିଲେ—" "ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଏଠି ବସିପାରିବେନି; ଏହି କଥା ଶୁଣି ଚାହିଁଲେ ଚାଲିଯିଅନ୍ତୁ। ଯଦି କେହି ରହିଯିବେ, ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଶାପ ଦେଇବି।" "ମୋ ଅରଣ୍ୟ, ସନ୍ତାନ ସ୍ଥିତିରେ ସୁରକ୍ଷିତ, ପତ୍ର ଓ କୁଞ୍ଚ ନଷ୍ଟ ହେବା, ଫଳ ଓ ମୂଳ ପାଇଁ—" "ଆଜି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୀମା; ଆଗାମିକାଲି ଯଦି ମୁଁ ଏହି ବାନରକୁ ଦେଖିବି, ତେବେ ଅନେକ ହଜାର ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେ ପାହାଡ଼ ହୋଇଯିବ।" ଏପରି ବାଲି ଓ ଦୁନ୍ଦୁଭିଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ହେଲା, ଏବଂ ମତଙ୍ଗ ମୁନିଙ୍କ ଶାପରେ ବାଲି ଏହି ଅରଣ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କରିପାରିବେନି।