ଶ୍ରୀରାମ ନିଜ ମନର ନିର୍ଣ୍ଣୟରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଦେଖିଲେ ଯେ, ସୁଗ୍ରୀବ ଦୁଃଖର ସମୁଦ୍ରରେ ଡୁବିଯାଇଛନ୍ତି । ସେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଦୃଢ଼ ଭରସା ଦେଲେ—"ମୁଁ ତୁମକୁ ଏହି ଦୁଃଖରୁ ଉଦ୍ଧାର କରିବି, ଏବଂ ତୁମେ ପ୍ରଚୁର ସୁଖ ଅନୁଭବ କରିବା ।" ଏହି ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକୁ ଶୁଣି, ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କ ମନ ଆନନ୍ଦ ଓ ଧୃତିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲା । ସେ ବହୁତ ଖୁସି ହୋଇ, ରାମଙ୍କୁ ଗଭୀର ସମ୍ମାନ ଓ ପ୍ରଶଂସା କଲେ । ଏହି ସମୟରେ, ମହାନ ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣର କିଷ୍କିନ୍ଧା କାଣ୍ଡର ଏକାଦଶ ସର୍ଗର ଉଲ୍ଲେଖ ହେଉଛି । ରାମଙ୍କ ଶବ୍ଦ ଶୁଣି, ଯାହା ସେଠି ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କ ଆନନ୍ଦ ଓ ଧୃତି ବଢ଼ାଇଥିଲା, ସେ ରାଘବଙ୍କୁ ଆଦର ସହ କଥା ହେଲେ ଏବଂ କହିଲେ—"ନିଶ୍ଚୟ, ତୁମର ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ଏବଂ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣଗୁଡ଼ିକ ଦ୍ୱାରା, କ୍ରୋଧରେ ତୁମେ ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଦାହ କରିପାରିବ, ଯେପରି ଯୁଗାନ୍ତର ସୂର୍ଯ୍ୟ ।" ଏବେ ତୁମେ ମନୋଯୋଗ ସହିତ ବାଲିଙ୍କ ଶକ୍ତି, ପ୍ରାକ୍ରମ ଓ ଧୃତି ବିଷୟରେ ଶୁଣ, ତାପରେ ଯଥାଯୋଗ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କର । ବାଲି ଏମିତି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଯେ, ପଶ୍ଚିମ ସମୁଦ୍ରରୁ ପୂର୍ବ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣରୁ ଉତ୍ତର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉଦୟ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ସେ କ୍ଲାନ୍ତି ବିନା ଚାଲିଯାନ୍ତି । ପୃଥିବୀର ସବୁଠୁ ବଡ଼ ପାହାଡ଼ର ଶିଖରକୁ ଚଢ଼ି, ସେ ଦୃଢ଼ ଶକ୍ତିରେ ଏହାକୁ ଧରିପାରନ୍ତି । ଅନେକ ଜଙ୍ଗଲର ଦୃଢ଼ ଦୃଢ଼ ଗଛ ତାଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ଭାଙ୍ଗିଯାଏ—ଏହିପରି ତାଙ୍କ ଶକ୍ତିର ପ୍ରଦର୍ଶନ ଅନେକ ଦୃଶ୍ୟରେ ମିଳେ । ଏକ ସମୟରେ, ଦୁନ୍ଦୁଭି ନାମକ ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମହାମହିଷ ଥିଲେ, ଯାହା କୈଳାସ ଶିଖର ପରି ଜ୍ୟୋତିର୍ମୟ ଏବଂ ହଜାର ହାଥୀର ଶକ୍ତି ଥିଲା । ସେ, ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ମଦୋନ୍ମତ୍ତ ଏବଂ ଏକ ବର ଦ୍ୱାରା ମୋହିତ, ସମୁଦ୍ର ପାଖକୁ ଗଲେ । ତାଳମାଳା ଏବଂ ମଣିମାଣିକ୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମୁଦ୍ରକୁ ଉଲ୍ଲଙ୍ଘି, ସେ ସମୁଦ୍ର ଦେବତାଙ୍କୁ କହିଲେ—"ମୋତେ ଯୁଦ୍ଧ ଦିଅ ।" ସମୁଦ୍ର, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଏବଂ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ତାଙ୍କୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ—"ଏ ଦୁନ୍ଦୁଭି, ଏଠି ମୋତେ ଯୁଦ୍ଧ ଦେବା ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ ।" ପରେ ସମୁଦ୍ର ଉପଦେଶ ଦେଲେ—"ବଡ଼ ଅରଣ୍ୟର ମୁନିମାନେ ଯେଉଁଠି ଅଶ୍ରୟ ନେନ୍ତି, ସେଠାରେ ଏକ ପରିଚିତ ପାହାଡ଼ ଅଛି—ହିମବତ୍, ଯିଏ ଶଂକରଙ୍କ ଶ୍ୱଶୁର ଏବଂ ଅନେକ ଝରଣା, ଗୁହା ଓ ପ୍ରବାହରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ । ସେ ତୁମକୁ ଅପୂର୍ବ ସନ୍ତୋଷ ଦେଇପାରିବେ ।" ଦୁନ୍ଦୁଭି ଏହି କଥା ଶୁଣି, ତୀବ୍ର ରୋଷରେ ହିମବତ୍ ପାହାଡ଼କୁ ଯାଇ, ସେଠାର ଧଳା ହାତୀ ପରି ପାହାଡ଼ ଖଣ୍ଡଗୁଡ଼ିକୁ ଉଠାଇ ଭୂମିରେ ଫିଙ୍ଗିଲେ ଏବଂ ଭୟଙ୍କର ଝଂକାର ଦେଲେ । ଏହି ସମୟରେ, ମୃଦୁ ଏବଂ ଶିତଳ ଧଳା ମେଘ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିବା ହିମବତ୍ ତାଙ୍କ ଶିଖରରୁ କହିଲେ—"ଏ ଦୁନ୍ଦୁଭି, ଧର୍ମରେ ନିଷ୍ଠା ରଖ; ମୁଁ ତପସ୍ବୀମାନଙ୍କର ଆଶ୍ରୟ ଦେଉଥିବା ଏବଂ ଯୁଦ୍ଧ କରିବା ମୋର କାମ ନୁହେଁ ।" ହିମବତ୍ଙ୍କ ଏହି ଶବ୍ଦ ଶୁଣି, ଦୁନ୍ଦୁଭି କ୍ରୋଧରେ ଚକ୍ଷୁ ରକ୍ତ ହୋଇ କହିଲେ—"ଯଦି ତୁମେ ଯୁଦ୍ଧ କରିପାରିବେ ନାହିଁ, କିମ୍ବା ଭୟରେ ଅସ୍ବୀକାର କରୁଛ, ତେବେ ମୋତେ କିଏ ଯୁଦ୍ଧ ଦେଇପାରିବ, ତାହା କହ ।" ହିମବତ୍, ଶାନ୍ତ ଏବଂ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ, ଏହିପରି ଚାଲେଞ୍ଜ କଦାପି ଶୁଣିନଥିଲେ, ତଥାପି କ୍ରୋଧରେ କହିଲେ—"ଏଠି ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ବୁଦ୍ଧିମାନ ବ୍ୟକ୍ତି ଅଛନ୍ତି—ଇନ୍ଦ୍ରପୁତ୍ର ବାଲି, ଯିଏ କିଷ୍କିନ୍ଧାର ଅପୂର୍ବ ନଗରରେ ବସନ୍ତି । ସେ ଯୁଦ୍ଧରେ ପାରଙ୍ଗତ ଓ ଅଜୟ, ତୁମେ ଯଦି ଯୁଦ୍ଧ ଚାହୁଁଛ, ତେବେ ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଅ ।" ହିମବତ୍ଙ୍କ ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ଦୁନ୍ଦୁଭି କ୍ରୋଧରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ସିଧାସଳଖ କିଷ୍କିନ୍ଧା ନଗରକୁ ଗଲେ । ସେ ଏକ ଭୟଙ୍କର ମହିଷର ଆକାର ଧାରଣ କରି, ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶିଙ୍ଗ ଏବଂ ଦେଖିବାକୁ ମେଘପରି ଭୟଙ୍କର ହେଲେ । ତାପରେ, ସେ କିଷ୍କିନ୍ଧା ଦ୍ୱାରରେ ପହଞ୍ଚି, ଭୂମିକୁ କମ୍ପିତ କରି, ଯୁଦ୍ଧ ଢୋଳ ପରି ଭୟଙ୍କର ଦ୍ୱନି ଦେଲେ । ତାଙ୍କ ଖୁର ଦ୍ୱାରା ଭୂମି ଉଖଣ୍ଡି, ଶିଙ୍ଗ ଦ୍ୱାରା ଦ୍ୱାର ଭେଦି, ନିକଟର ଗଛଗୁଡ଼ିକୁ ଭାଙ୍ଗି, ସେ ମଦୋନ୍ମତ୍ତ ହାତୀ ପରି ଦେଖାଉଥିଲେ । ଏହି ଭୟଙ୍କର ଧ୍ୱନି ଶୁଣି, ବାଲି ନିଜ ଅନ୍ତଃପୁରରୁ ବାହାରିଲେ, ତାଙ୍କ ସମସ୍ତ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ, ତାରା ଆଦି ସହ ଚନ୍ଦ୍ରମା ପରି ତାରାମାନେ ସହ ବାହାରିଲେ । ବାଲି, ସମସ୍ତ ବନବାସୀ ଓ ଵାନରମାନଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ, ଦୁନ୍ଦୁଭିଙ୍କୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଏବଂ ମାପିଥିବା ଶବ୍ଦରେ ପଚାରିଲେ—"ଦୁନ୍ଦୁଭି, କାହିଁକି ତୁମେ ନଗର ଦ୍ୱାର ଅଟକାଇ ଏପରି ଗର୍ଜନ କରୁଛ? ମୁଁ ଜାଣିଛି ତୁମେ କିଏ—ସେଠି ତୁମେ ନିଜ ପ୍ରାଣକୁ ରକ୍ଷା କର ।" ବାନରରାଜଙ୍କ ଏହି ଶବ୍ଦ ଶୁଣି, ଦୁନ୍ଦୁଭି ତୀବ୍ର କ୍ରୋଧରେ କହିଲେ—"ବୀର, ଏପରି ଶବ୍ଦ ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଉଚିତ ନୁହେଁ; ଆଜି ମୋତେ ଯୁଦ୍ଧ ଦିଅ, ତେବେ ତୁମର ପ୍ରାକ୍ରମ ଦେଖିବି ।" "ନଥିଲେ, ଏ ରାତି ମୁଁ ମୋର କ୍ରୋଧ ଦମନ କରିବି; ଉତ୍ସବ ଅବାଧ ଚାଲିଯାଉ, ତୁମେ ଇଚ୍ଛାମୁତାବକ ଭୋଗ କର । ଉପହାର ଦିଅ, ବନବାସୀମାନଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କର, ତୁମ ସମସ୍ତ ସାଙ୍ଗମାନେ ସହ ଆନନ୍ଦ କର । କିଷ୍କିନ୍ଧାକୁ ସୁରକ୍ଷିତ କର, ଏହି ନଗରକୁ ନିଜ ପରି ପ୍ରିୟ ମନ, ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ସହ ଖେଳ କର—ମୁଁ ତୁମର ଅହଂକାର ଦମନ କରିବି ।" "ଯିଏ ମତ୍ତ, ଅସାବଧାନ, ଭଙ୍ଗ, ଏକା, କିମ୍ବା ଦୁର୍ବଳକୁ ହତ୍ୟା କରେ, ସେ ଜଗତରେ ଗର୍ଭଘାତୀ ବୋଲି ପରିଚିତ—ତୁମେ ଅହଂକାରରେ ମୁଗ୍ଧ ଏଭଳି ହେଉନାହିଁ ।" ଏହିପରି କଥା ଶୁଣି, ବାଲି ମୃଦୁ ହସି, କ୍ରୋଧ ଦମନ କରି, ତାରା ଆଦି ସମସ୍ତ ମହିଳାମାନେକୁ ଛାଡ଼ି, ତା ଦାନବପତି ଦୁନ୍ଦୁଭିଙ୍କୁ କହିଲେ—"ମୋତେ ମତ୍ତ ଭାବିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; ଯଦି ତୁମେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୟଭୀତ ନୁହଁ, ତେବେ ଏହି ମଦର ପ୍ରମାଣ ଯୁଦ୍ଧରେ ଦିଅ; କାରଣ ଏହି ହେଉଛି ବୀରମାନଙ୍କର ସତ୍ୟ ପାନୀୟ ।