ରାମ ଚନ୍ଦ୍ର ଏବଂ ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ଦୁଇ ଭାଇ, ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କ ସହ ଏକ ପବିତ୍ର ଆଶ୍ରମକୁ ପହଁଚିଲେ। ରାମ ଭକ୍ତିଭାବରେ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ମହାପୁରୁଷ, ଏହି ଆଶ୍ରମ କାହାର? କେଉଁଠି ଏହି ଦୁଷ୍ଟ, ପାପୀ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନନକାରୀ ରାକ୍ଷସମାନେ ଆପଣଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ?” ତାଙ୍କର ଯଜ୍ଞକୁ ବାଧା ଦେବା ପାଇଁ ଏହି ଦୁଷ୍ଟମନ୍ତା ବ୍ୟକ୍ତିମାନେ ଆସିଥିଲେ; ଏହି ଆଶ୍ରମ କେଉଁଠି, ଯେଉଁଠି ଆପଣଙ୍କର ଯଜ୍ଞ ହେଉଛି, ଆମେ ଜାଣିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ। ଏହାପରେ, ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ରାମଙ୍କ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଦେବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ସେ ବର୍ଣ୍ଣନା କଲେ, “ଏଠି ରାମ, ବିଷ୍ଣୁ ଦେବତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ଅନେକ ବର୍ଷ ଏବଂ ବହୁଉ ବୟସ୍କ ଏଠି ବ୍ୟତୀତ କରିଥିଲେ। ଏଠି କଶ୍ୟପ ଏବଂ ତାଙ୍କର ପତ୍ନୀ ଅଦିତି ଦିବ୍ୟ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ। ସେମାନେ ଏକ ହଜାର ବର୍ଷ ଧରି ନିୟମିତ ବ୍ରତ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରି, ମଧୁସୂଦନଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରିଥିଲେ। କଶ୍ୟପ ଦେବତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ମଧୁସୂଦନ ଚିରସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ କହିଲେ, “ବର ଚୟନ କର, ତୁମେ ବର ପାଇବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ ଓ ମୋତେ ପ୍ରିୟ।” କଶ୍ୟପ ଏବଂ ଅଦିତି ଏହି ବର ଚାହିଲେ: “ମହାବରଦାନ, ଆପଣ ଅଦିତି ଏବଂ ମୋର ପୁତ୍ର ଭାବେ ଜନ୍ମ ନିଅନ୍ତୁ; ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଭାଇ ଭାବେ ଆସନ୍ତୁ, ଦେବତାମାନେ ଯେଉଁଠି ଦୁଃଖ ଭୋଗୁଛନ୍ତି, ସେଉଁଠି ସାହାଯ୍ୟ କରନ୍ତୁ।” ଏପରେ ଦୁଇ ରାଘବ, ରାମ ଏବଂ ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ମହାପୁରୁଷ, ରାକ୍ଷସମାନେ କେଉଁ ସମୟରେ ଆକ୍ରମଣ କରନ୍ତି, ଆମେ କେଉଁ ସମୟରେ ସତର୍କ ରହିବା ଦରକାର?” ଦୁଇ ଭାଇ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ଉତ୍ସୁକ ଏବଂ ତ୍ୱରିତ ଥିଲେ; ସମସ୍ତ ଋଷିମାନେ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କଲେ। ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର କହିଲେ, “ଆଜିଠୁ ଛଅ ରାତି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତୁମେ ଦୁଇ ଜଣେ ଏହି ଆଶ୍ରମକୁ ରକ୍ଷା କର; ଏହି ଋଷି ଏକ ବ୍ରତ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିବେ ଏବଂ ମୌନ ରହିବେ।” ଏହି ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ରାମ ଏବଂ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଛଅ ଦିନ ଓ ଛଅ ରାତି ନିଦ୍ରା ବିନା ଆଶ୍ରମକୁ ରକ୍ଷା କଲେ। ଦୁଇ ଶୂରବିର, ଶୂରବାଣୀ ଓ ଧନୁର୍ବିଦ୍ୟାରେ ପ୍ରବୀଣ, ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କୁ ଏବଂ ଆଶ୍ରମକୁ ସତର୍କ ରଖିଲେ। ଛଅ ଦିନ ଶେଷ ହେଲାପରେ, ରାମ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ, “ସତର୍କ ରହ।” ଏହି ସମୟରେ, ବିଦ୍ୟା ଓ ଶ୍ରୋତାମଣ୍ଡଳୀ ସହିତ ଯଜ୍ଞ ଅଗ୍ନି ଦ୍ୱିପ୍ତ ହେଲା। ଯଜ୍ଞ ମଣ୍ଡପ ଦର୍ଭା ତୃଣ, ଯଜ୍ଞ ଆଉ ମନ୍ତ୍ର ସାମଗ୍ରୀ, ଫୁଲ ଏବଂ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ଓ ପୁରୋହିତମାନେ ଦ୍ୱିପ୍ତ ହେଲେ। ଯଜ୍ଞ ନିୟମିତ ରୀତି ଓ ମନ୍ତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ ଚାଲିଥିଲା; ଏହି ସମୟରେ ଆକାଶରେ ଭୟଙ୍କର ଶବ୍ଦ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲା। ଏକ ମେଘ ଆକାଶକୁ ଢାକି ଦେଲା; ଦୁଇ ରାକ୍ଷସ, ମାରୀଚା ଓ ସୁବାହୁ, ତାଙ୍କର ସାଥୀମାନେ ସହିତ ବିଦ୍ୟା ଉପଯୋଗ କରି ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ସେମାନେ ଯଜ୍ଞ ମଣ୍ଡପ ଉପରେ ରକ୍ତ ବର୍ଷା କରିଥିଲେ। ରାମ ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି, ତ୍ୱରିତ ଭାବରେ ଆଗକୁ ବଢିଲେ ଏବଂ ଆକାଶରେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ। ଏହି ଦୁଇ ରାକ୍ଷସ ଆକାଶରୁ ତଳକୁ ଆସୁଥିବା ଦେଖି, ରାମ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ, “ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ଏହି ମାଂସଭୋଜୀ ଦୁଷ୍ଟ ରାକ୍ଷସମାନେ ଦେଖ, ମାନବ ଅସ୍ତ୍ରର ଶକ୍ତିରେ ଏମାନେ ବିକ୍ଷିପ୍ତ ହେଉଛନ୍ତି, ଯେପରି ମେଘ ବାତାସରେ ବିକ୍ଷିପ୍ତ ହୁଏ।” ରାମ କହିଲେ, “ମୁଁ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବି, କିନ୍ତୁ ଏମାନେ ମାନେ ମାରିବାକୁ ମୋର ଚିତ୍ତ ଚାହୁଁନାହିଁ।” ଏହା କହି, ରାମ ଧନୁ ତାଣିଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ରାମ ମାରୀଚାର ଛାତି ଉପରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମାନବ ଅସ୍ତ୍ର ରିଲିଜ କଲେ। ମାରୀଚା ଏହି ଅସ୍ତ୍ରରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇ, ଏକ ଶତ ଯୋଜନ ଦୂର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମୁଦ୍ର ତଳକୁ ଚାଲିଗଲା। ମାରୀଚା ଅଚେତନ ଏବଂ ତୀବ୍ର ଶୀତ ଶକ୍ତିରେ ବେଦନା ଭୋଗୁଥିବା ଦେଖି, ରାମ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ, “ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ମାନବ ଅସ୍ତ୍ର ଏହାକୁ ବିକ୍ଷିପ୍ତ କରୁଛି, କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କର ଜୀବନ ନେଉନାହିଁ।” ଏହି ଅନ୍ୟ ଦୁଷ୍ଟ ରାକ୍ଷସମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ଯଜ୍ଞ ନଷ୍ଟ କରନ୍ତି ଏବଂ ରକ୍ତ ଭୋଜନ କରନ୍ତି, ମୁଁ ସେମାନେକୁ ମାରିଦେବି। ଏହି କଥା କହି, ରାମ ଏବଂ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଦକ୍ଷତା ଦେଖାଇବାକୁ ଅଗ୍ନି ଅସ୍ତ୍ର ନେଲେ ଏବଂ ସୁବାହୁର ଛାତି ଉପରେ ନିକ୍ଷେପ କଲେ। ସୁବାହୁ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲା। ରାମ ପଛରେ ବାୟବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ନେଇ, ଅନ୍ୟ ରାକ୍ଷସମାନେକୁ ନଷ୍ଟ କଲେ, ଏହାରେ ଋଷିମାନେ ଅନନ୍ଦିତ ହେଲେ। ଯଜ୍ଞ ଶେଷ ହେଲାପରେ, ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ଦେଖିଲେ ଯେ ଚାରିପାଖରେ ଦୁଷ୍ଟତା ଦୂର ହୋଇଛି, ତେଣୁ କକୁତ୍ସ୍ଥାର ପ୍ରଶଂସା କରି କହିଲେ, “ମହାବାହୁ, ମୋର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପୂରଣ ହୋଇଛି; ତୁମେ ଗୁରୁଙ୍କର ଆଜ୍ଞା ପୂରଣ କରିଛ। ଏହି ସିଦ୍ଧାଶ୍ରମକୁ ପବିତ୍ର କରିଛ।” ଏହିପରେ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ଦୁଇ ଭାଇ ସହ ସନ୍ଧ୍ୟାବନ୍ଦନା ପାଇଁ ଆଗକୁ ଚଲିଗଲେ।