କବନ୍ଧ, ତାଙ୍କ ସତ୍ୟ ରୂପକୁ ଧାରଣ କରି, ଶରୀର ପ୍ରଭାମୟ ଓ ଶ୍ରୀରେ ଭରିଥିଲେ, ଆକାଶରେ ରାମଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ପ୍ରକଟ ହେଲେ ଏବଂ କହିଲେ, “ମିତ୍ରତା କର।” କବନ୍ଧ ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ପମ୍ପା ସରୋବର ନିକଟ ଅରଣ୍ୟ ମାଧ୍ୟମରେ ପଥ ଦେଖାଇଦେଲେ। ତା ପରେ, ଦୁଇ ରାଜପୁତ୍ର, ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପିତାଙ୍କ ପୁଅ, ପଶ୍ଚିମ ଦିଗକୁ ଯାତ୍ରା କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କରିଲେ। ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଯାଉଥିବାବେଳେ, ସେମାନେ ମଧୁ, ଫୁଲ ଓ ଫଳରେ ଭରିଥିବା ଅନେକ ପାହାଡ଼ ଦେଖିଲେ, ଏବଂ ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କୁ ଖୋଜିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିଲେ। ସେମାନେ ପାହାଡ଼ର ଏକ ଢାଲେ ଶିବିର କରି, ପମ୍ପା ସରୋବରର ପଶ୍ଚିମ କୂଳ ଦିଗକୁ ଆଗେଇଲେ। ଏହି ସୁନ୍ଦର ପମ୍ପା ସରୋବରର ପଶ୍ଚିମ କୂଳକୁ ପହଞ୍ଚି, ସେମାନେ ଶବରୀଙ୍କ ରମ୍ୟ ଆଶ୍ରମ ଦେଖିଲେ। ଏହି ଆଶ୍ରମ ବହୁ ଗଛରେ ଆବୃତ, ଅତି ଶୋଭାୟମାନ ଥିଲା, ଏହାକୁ ଦେଖି ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଶବରୀଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ। ସେମାନେ ଆସିବାକୁ ଦେଖି, ଶବରୀ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତପସ୍ୱି, ଉଠି ଦେଖିଲେ, ହାତ ଯୋଡି ନମସ୍କାର କଲେ, ଏବଂ ରାମ ଓ ଜ୍ଞାନୀ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ଚରଣ ଧରିଲେ। ସେ ପଦପ୍ରକ୍ଷାଳନ ଓ ଆଚମନ ପାଇଁ ଜଳ ଦେଲେ, ସବୁ ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁସାରେ; ତାପରେ ରାମ ତପସ୍ୱି ଶବରୀଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, ଯିଏ ଧର୍ମରେ ଅବିଚଳିତ। “ତୁମର ବାଧାମାନେ ଦୂର ହୋଇଛି କି? ତୁମର ତପସ୍ୟା ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛି କି? ତୁମେ କ୍ରୋଧ ଦମନ କରିଛ କି, ଖାଦ୍ୟ ସଂୟମ କରୁଛ କି, ତପୋଧନା?” “ତୁମେ ନିୟମ ରକ୍ଷା କରୁଛ କି? ମନ ଶାନ୍ତିତ କି? ଗୁରୁସେବା ଫଳଦାୟି ହୋଇଛି କି, ମୃଦୁ ଭାଷିଣୀ?” ରାମଙ୍କ ଏହି ପ୍ରଶ୍ନ ପରେ, ଶବରୀ, ତପସ୍ୟାରେ ସିଦ୍ଧ, ବୟସ୍କ ଓ ଅବିଚଳିତ, ଉତ୍ତର ଦେଲେ— “ଆଜି ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖି, ମୋର ତପସ୍ୟା ଫଳିଲା; ଆଜି ମୋର ଜନ୍ମ ସାର୍ଥକ ହୋଇଗଲା, ମୋ ଗୁରୁମାନେ ମାନ୍ୟ ହେଲେ। ଆଜି ମୋର ତପସ୍ୟା ଫଳଦାୟି, ଏବଂ ଆପଣଙ୍କୁ ଉପାସନା କରି, ମୁଁ ସ୍ଵର୍ଗକୁ ଯିବି। ଆପଣଙ୍କ କୃପା ଦୃଷ୍ଟିରେ ମୁଁ ପବିତ୍ର ହେଲି; ଆପଣଙ୍କ ଦୟାରେ ମୁଁ ନିତ୍ୟ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବି। ଆପଣ ଚିତ୍ରକୂଟରେ ରଥରେ ଆସିଥିଲେ, ତାହାପରେ ମୁଁ ସ୍ଵର୍ଗକୁ ଯାଇଥିଲି, ଆପଣଙ୍କ ସେବା କରି। ମୋ ଗୁରୁମାନେ, ଧର୍ମଜ୍ଞ ଓ ଶୁଭ, ମୋତେ କହିଥିଲେ—‘ରାମ ତୁମର ପବିତ୍ର ଆଶ୍ରମକୁ ଆସିବେ।’ ‘ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଓ ସୌମିତ୍ରିଙ୍କୁ ଅତିଥିରେ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କର; ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ତୁମେ ଉତ୍ତମ ନିତ୍ୟ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବ।’ ଏପରି ମୋ ଗୁରୁମାନେ କହିଥିଲେ, ରାମ, ମୁଁ ଅନେକ ଅରଣ୍ୟ ଉପହାର ଏକତ୍ର କରିଛି। ପମ୍ପା ତୀରରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ, ଏହି ଉପହାର ଦେଇଛି।” ତାପରେ ରାମ ଏହି ସମାଜରୁ ବଞ୍ଚିତ ଶବରୀଙ୍କୁ ଏହି ଦାନୁବଂଶୀ ମହାପୁରୁଷମାନଙ୍କର ଶକ୍ତି ବିଷୟରେ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, କାରଣ ଶବରୀ ଏହି ବିଷୟରେ ଭଲ ଜାଣିଥିଲେ। “ମୁଁ ଏହା ସୁନିଛି, କିନ୍ତୁ ଦେଖିବାକୁ ଚାହେଁ, ଯଦି ଆପଣ ଅନୁମତି ଦେଇଥିବେ।” ଏହି ଭାବରେ ରାମ କହିଥିଲେ। ଶବରୀ ଦୁଇଭାଇଙ୍କୁ ଏହି ବିଶାଳ ଅରଣ୍ୟ ଦେଖାଇଲେ—“ଦେଖ, ବର୍ଷାଘନ ଭଳି ଘନ ଅରଣ୍ୟ, ଜନ୍ତୁ ଓ ପକ୍ଷୀରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ। ଏହି ମତଙ୍ଗ ଅରଣ୍ୟ, ରଘୁମାନେର ଆନନ୍ଦ; ଏଠି ମୋ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୁରୁମାନେ, ଅତି ଶୋଭାୟମାନ, ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ, ପୂଜା ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା। ଏହା ଏହି ପୂର୍ବ ମୁଖୀ ଯଜ୍ଞବେଦୀ, ଯେଉଁଠି ମୋ ଗୁରୁମାନେ, ଉପବାସ ଓ ଶ୍ରମରେ ହାତ କମ୍ପିଉଥିଲେ, ଫୁଲ ଅର୍ପଣ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ତପସ୍ୟାର ଶକ୍ତିରେ, ରଘୁଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହି ବେଦୀ ଏଯାଁ ଅପୂର୍ବ ଚମକରେ ଦିଗବନ୍ଧୁ କରୁଛି। ଉପବାସ ଓ ଶ୍ରମରେ ତଳି, ଆଗକୁ ଯିବାକୁ ଅସମର୍ଥ, ସେମାନେ ମନରେ ସପ୍ତ ସମୁଦ୍ରକୁ ଆହ୍ୱାନ କରିଥିଲେ, ଏଠି ଏଯାଁ ଏହି ସମୁଦ୍ରମାନେ ଏକତ୍ର ହୋଇଛି—ଦେଖ। ଯଜ୍ଞ ସ୍ନାନ ପରେ, ଗଛରେ ତାଙ୍କ ଚର୍ମବସ୍ତ୍ର ରଖିଥିଲେ; ଏଯାଁ ଏଯିଁ ପ୍ରଭାବରେ ଏବେଯାଁ ଶୁଖିନାହିଁ। ଏଠି ଦିଆଯାଇଥିବା ଫୁଲ ଓ ନୀଳ କମଳ ଏବେଯାଁ ମରିନାହିଁ, ଦେବତାମାନେ ପାଇଁ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ବହୁଉଁପୁର୍ବ କରାଯାଇଥିଲା। ଆପଣ ଏହି ସମସ୍ତ ଅରଣ୍ୟ ଦେଖିଲେ, ଏହାର କଥା ଶୁଣିଲେ; ଆପଣଙ୍କ ଅନୁମତି ଦିଅନ୍ତୁ, ମୁଁ ଏହି ଶରୀର ତ୍ୟାଗ କରିବାକୁ ଚାହେଁ। ମୁଁ ମୋ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୁରୁମାନେ ନିକଟକୁ ଯିବାକୁ ଚାହେଁ, ଯେଉଁ ଆଶ୍ରମକୁ ମୁଁ ସେବା କରିଥିଲି।” ଶବରୀଙ୍କ ଧର୍ମମୟ କଥା ଶୁଣି, ରାଘବ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଅତି ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କଲେ ଏବଂ କହିଲେ, “ଅତି ଅଦ୍ଭୁତ!” ତାପରେ ରାମ ଏହି ନିୟମନିଷ୍ଠା ଶବରୀଙ୍କୁ କହିଲେ, “ତୁମେ ମୋତେ ଆଦର କରିଛ; ଏବେ ତୁମେ ଚାହିଁଥିବା ସ୍ଥାନକୁ ଯାଅ।” ଏହିପରି କଥା ଶୁଣି, ଜଟାଧାରିଣୀ, ଚର୍ମ ଓ କୃଷ୍ଣମୃଗଚର୍ମ ପିନ୍ଧିଥିବା ଶବରୀ, ରାମଙ୍କ ଅନୁମତି ପାଇ, ଆତ୍ମାକୁ ଅଗ୍ନିକୁ ଅର୍ପଣ କଲେ। ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଅଗ୍ନିରେ ଅନୁପମ ଚମକ ଦେଖାଉଥିବା ଶବରୀ, ଦିବ୍ୟ ଆଭରଣ, ଦିବ୍ୟ ଚନ୍ଦନ ଓ ମାଳା ପିନ୍ଧି, ସ୍ଵର୍ଗକୁ ଯିବାକୁ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ। ସେଠି ଦିବ୍ୟବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ଶୋଭାୟମାନ ଭାବେ ପ୍ରକାଶିତ ହେଲେ, ତା ସ୍ଥାନକୁ ଉଜାଗର କରିଦେଲେ। ଶବରୀ ତାଙ୍କ ଧ୍ୟାନ ଶକ୍ତିରେ, ସେମାନେ ଯେଉଁଠି ଧର୍ମମୟ ମହାପୁରୁଷମାନେ ବସିଥିବା ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ। ଶବରୀ ନିଜ ତପୋବଳରେ ସ୍ଵର୍ଗକୁ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହୋଇବା ପରେ, ରାଘବ ତାଙ୍କ ଭାଇ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହିତ ଚିନ୍ତା କରିବାକୁ ବସିଲେ। ସେମାନେ ଏହି ମହାପୁରୁଷମାନଙ୍କର ମହିମା ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କରି, ଧର୍ମମୟ ରାଘବ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ, ଯିଏ ସେମାନଙ୍କର ମଙ୍ଗଳରେ ନିଷ୍ଠା।