ଏକ ଦିନ, ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଅରଣ୍ୟ ମାଧ୍ୟମରେ ଯାଉଥିବାବେଳେ, ସେମାନେ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖିଲେ । ସେଠାରେ ଥିଲା ଏକ ବିପୁଳ, କଟୁକ୍ଟ, ଚମକୁଥିବା କଠିନ କେଶରେ ଢାକା, ବର୍ଷାମେଘ ଭଳି କଳା ଏବଂ ଗର୍ଜନା କରୁଥିବା ଏକ ଦାନବ, ଯାହା ପାହାଡ଼ ଭଳି ଉଚ୍ଚ ଥିଲା । ତାଙ୍କର ଲାଲ ଓ ଚମକୁଥିବା ଭୃକୁଟି ଅଗ୍ନିର ଅନ୍ଦାଜ ଦେଉଥିଲା, ଏବଂ ତାଙ୍କର ଏକ ବିରାଟ, ଭୟଜନକ ଚକ୍ଷୁ ଛାତି ଉପରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଦେଖାଯାଉଥିଲା । ତାଙ୍କର ଦନ୍ତ ଭୟଙ୍କର ଏବଂ ମୁହଁ ବଡ଼, ଯେଉଁଠାରେ ସେ ଜିଭା ଚାଲାଉଥିଲେ । ସେ ଭୟଙ୍କର ଭାଳୁ, ସିଂହ, ମୃଗ ଓ ପକ୍ଷୀମାନେ ଖାଉଥିଲେ, ଏବଂ ତାଙ୍କର ଦୁଇଟି ବିରାଟ ହାତ, ପ୍ରତ୍ୟେକଟି ଏକ ଯୋଜନା ଲମ୍ବା, ଉଠାଇ ଘୁଞ୍ଚୁଥିଲେ । ସେ ତାଙ୍କର ହାତରେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଭାଳୁ, ପକ୍ଷୀ ଓ ମୃଗ ଧରି, ଅନେକ ପଶୁମାନଙ୍କୁ ଟାଣି ନେଉଥିଲେ । ଏହିପରି ଦୃଶ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ, ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ତାଙ୍କ ମାର୍ଗ ଅଟକାଇଥିବା ଏହି ଦାନବକୁ ଏକ କ୍ରୋଶ ଦୂରରୁ ଦେଖିଲେ । ସେମାନେ ଦେଖିଲେ—ଏହି ଦାନବ କବନ୍ଧ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭୟଙ୍କର ଏବଂ ଅନେକ ହାତରେ ଢାକା, ତାଙ୍କର ଦେହ ମାନେ ଏକ ଟଣ୍ଡ ଭଳି । ସେ ବିରାଟ ଶକ୍ତିଶାଳୀ କବନ୍ଧ ତାଙ୍କର ବିରାଟ ହାତ ଦୁଇଟି ଦୀର୍ଘ କରି, ଦୁଇ ଭାଇଙ୍କୁ ଏକାସাথে ଧରି ନେଲେ । ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ତାଙ୍କର ତଳୱାର ଓ ଧନୁଷ୍ୟ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ସେମାନେ ଏହି ବିରାଟ ଶକ୍ତିରେ ଅସାହାୟ ହେଇ ପଡ଼ିଲେ । ଏହି ଦୁଃସ୍ଥିତିରେ, ରାମ ଶାନ୍ତ ଓ ଧୈର୍ୟ ରଖିଲେ, କିନ୍ତୁ ତରୁଣ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଭୟଭୀତ ହେଲେ । ଦୁଃଖିତ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ରାମଙ୍କୁ କହିଲେ, "ମୁଁ ଏହି ରାକ୍ଷସର ଶକ୍ତି ତଳେ ଅସାହାୟ ହୋଇପଡ଼ିଛି, ଆପଣ ମୋତେ ତ୍ୟାଗ କରନ୍ତୁ ଓ ନିଜେ ପଳାଇଯାନ୍ତୁ । ଆପଣ ଶୀଘ୍ର ଭାବେ ସୀତାଙ୍କୁ ମିଳିବେ, ଏବଂ ପୁନର୍ବାର ରାଜ୍ୟ ଲାଭ କରିବେ । ମୋତେ ସ୍ମରଣ କରିବେ ।" ଏହିପରି କଥା ଶୁଣି, ରାମ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଶାନ୍ତ କରି କହିଲେ, "ନିର୍ବ୍ୟର୍ଥ ଭୟ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ତୁମେ ବୀର ଓ ଧୈର୍ୟବାନ୍ ।" ଏହି ମଧ୍ୟରେ, କ୍ରୁର କବନ୍ଧ ଦୁଇ ଭାଇଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସି, ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, "ତୁମେ କିଏ? ଏପରି ବିରାଟ ଶରୀର, ତଳୱାର ଓ ଧନୁଷ୍ୟ ସହିତ ଏଠାକୁ କାହିଁକି ଆସିଛ?" ସେ କହିଲେ, "ତୁମେ ମୋ ଦୃଷ୍ଟିରେ ପଡ଼ିଛ, ଧନୁଷ୍ୟ ଓ ତଳୱାର ସହିତ ଏଠାକୁ ଆସିଛ; ଏଠି ମୁଁ ଭୁଖରେ ପିଡ଼ିତ, ଏବେ ତୁମେ ମୋ ଖାଦ୍ୟ ହେବ ।" ଏହି ଭୟଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ରାମ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଏହି ଦୁଃଖ ତ ଆମ ପାଇଁ ଅପୂର୍ବ, ମୃତ୍ୟୁ ଆସିଗଲା; ସମୟର ଶକ୍ତି ସମସ୍ତଙ୍କ ଉପରେ ବଡ଼ । ଦେଖ, ଭାଗ୍ୟ ପାଇଁ କେହି କିଛି କରିପାରେ ନାହିଁ । ବୀରମାନେ ମଧ୍ୟ ସମୟର ଆଘାତରେ ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କରନ୍ତି ।" ଏପରି କହି, ରାମ ନିଜ ମନକୁ ଦୃଢ଼ କଲେ । ଏହି ସମୟରେ, କବନ୍ଧ ଦୁଇ ଭାଇଙ୍କୁ ଦେଖି କହିଲେ, "ମୁଁ ଭୁଖରେ ଅତି ଅସହ୍ୟ, ତୁମେ ଏଠାକୁ ଆସିଛ, ତୁମର ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନଶ୍ଟ ହୋଇଛି, ଭାଗ୍ୟବଶତଃ ମୋ ଖାଦ୍ୟ ହେବାକୁ ପଠାଯାଇଛ ।" ଏହି ସମୟରେ, ଦୁଃଖିତ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଦୃଢ଼ ନିଷ୍ଠାରେ କହିଲେ, "ଏହି ଦୁଷ୍ଟ ରାକ୍ଷସ ଶୀଘ୍ର ଆମକୁ ମାରିଦେବ; ଏହିଠାରେ ଆମେ ତଳୱାର ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କର ବିରାଟ ହାତ କାଟିଦିଅ ।" ସେ କହିଲେ, "ଏହି ଭୟଙ୍କର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦେହ ଥିବା ରାକ୍ଷସ ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀକୁ ବିଜୟ କରିଛି, ଏବେ ଆମକୁ ମାରିବାକୁ ଚାହୁଁଛି । ରାଜା ପାଇଁ ଅସାହାୟଙ୍କୁ ମାରିବା ଅପମାନ ସଦୃଶ, ଯେପରି ସଂସ୍କାରରେ ଯଜ୍ଞ ପଶୁକୁ ମାରାଯାଏ ।" ସେମାନଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, କ୍ରୋଧିତ ରାକ୍ଷସ କବନ୍ଧ ମୁହଁ ବଡ଼ କରି ଦୁଇ ଭାଇଙ୍କୁ ଖାଇବାକୁ ଯାଉଥିଲେ । ତେବେ, ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସମୟ ଓ ସ୍ଥାନ ଉପଯୁକ୍ତ ଦେଖି, ତଳୱାର ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କର ହାତ ଦୁଇଟି କାଟିଦେଲେ । ରାମ ତୀବ୍ର ତଳୱାର ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କର ଡାହାଣ ହାତ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ତାଙ୍କର ବାମ ହାତ କାଟିଦେଲେ । ହାତ ଦୁଇଟି କାଟିଯିବା ପରେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ କବନ୍ଧ ବିରାଟ ଗର୍ଜନା କରି ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଲେ, ତାଙ୍କର ରକ୍ତ ଧାରା ଝରିବା ଦେଖି, ଦୁଃଖିତ ହୋଇ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, "ତୁମେ କିଏ?" ତାଙ୍କର ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତରରେ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଏହି ହେଉଛନ୍ତି ରାମ, ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର ପ୍ରସିଦ୍ଧ ସନ୍ତାନ; ମୁଁ ତାଙ୍କର ଛୋଟ ଭାଇ ଲକ୍ଷ୍ମଣ । ମାତୃକୃତ ଅନ୍ୟାୟରେ ରାମଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟ ରହିତ କରାଯାଇଥିଲା, ଏବଂ ସେ ବନବାସକୁ ଆସିଛନ୍ତି । ଏଠି, ତାଙ୍କର ଭାର୍ଯ୍ୟାକୁ ଏକ ରାକ୍ଷସ ହରଣ କରିଛି, ଆମେ ତାଙ୍କୁ ଖୋଜୁଛୁ ।" ଏଭଳି ଦୁଇ ଭାଇଙ୍କ ଅଭିଯାନରେ କବନ୍ଧ ସହିତ ମୁକାବିଲା ହେଲା ।