ସୀତାଙ୍କ ପାଇଁ, ମୁଁ ଏହି ଦାନବ ଓ ରାକ୍ଷସମାନୋକୁ ଧ୍ୱଂସ କରିଦେବି, ଦେବତାମାନେ ମୋ କ୍ରୋଧର ଅଗ୍ନିବାଣୀର ଶକ୍ତି ଦେଖିବେ। ଆଜି ମୋର କ୍ରୋଧରେ ଛାଡାଯାଇଥିବା ବାଣମାନେ ଦେବତା, ଦାନବ, ରାକ୍ଷସ ଓ ଦେବୀମାନେ କେହି ରୁହିବେ ନାହିଁ। ଯେତେବେଳେ ମୁଁ ରୋଷରେ ତିନି ଲୋକକୁ ଧ୍ୱଂସ କରିଦେବି, ଦେବତା, ଦାନବ, ଯକ୍ଷ, ଓ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଲୋକ ମୋ ବାଣର ବର୍ଷାରେ ବିନଶିଯିବ। ଆଜି ମୁଁ ଏହି ସମସ୍ତ ଲୋକକୁ ନିୟମହୀନ କରିଦେବି। ଯଦି ସୀତାକୁ ମୋତେ ଫେରାଇ ଦିଅନ୍ତିନାହିଁ, ସେ ଚୋରାଯାଇଥିବେ କିମ୍ବା ମୃତ, ଯଦି ମୋ ପ୍ରିୟ ବୈଦେହୀକୁ ଏହି ଅବସ୍ଥାରେ ଫେରାଇ ଦିଅନ୍ତିନାହିଁ, ତେବେ ମୁଁ ସମସ୍ତ ଜଗତ, ଚରାଚର ସମେତ ତିନି ଲୋକକୁ ଧ୍ୱଂସ କରିଦେବି, ଏବଂ ମୋ ବାଣମାନେ ଦ୍ୱାରା ଏହାକୁ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଇ ମୁଁ ସୀତାକୁ ଦେଖିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶାନ୍ତି ନେବିନାହିଁ। ଏପରି କହି, ରାମଙ୍କ ଚକ୍ଷୁ ରୋଷରେ ଲାଲ ହେଲା, ତାଙ୍କ ମୁଁହ ଫଫାଇ ଉଠିଲା, ସେ ତାଙ୍କ ଚୀରବସ୍ତ୍ର ଓ ମୃଗଚର୍ମ ପିନ୍ଧି ଜଟା ବାନ୍ଧିଲେ। ଏହି ଅବସ୍ଥାରେ, ରାମଙ୍କ ଦେହ ଏତେ କ୍ରୋଧିତ ଦେଖାଯାଉଥିଲା, ଯେପରି ଏକଦା ବିନାଶକାଳରେ ତ୍ରିପୁରା ଧ୍ୱଂସ କରୁଥିବା ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଦେହ ଜ୍ଵଳମାନ ହୁଏ। ତାପରେ ରାମ, ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ଧନୁଷ ଦେଇ, ତାହାକୁ ଟାଣି ଧରି, ଏକ ଭୟଙ୍କର ଜ୍ଵଳନ୍ତ ବାଣ ତୁଳିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ସେ ବିଷାକ୍ତ ସର୍ପ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲା। ବିଜୟୀ ରାମ, ଶତ୍ରୁପୁରୀ ଜୟକର୍ତ୍ତା, ଏହି ବାଣକୁ ଧନୁଷରେ ଲଗାଇ, ବିନାଶକାଳର ଅଗ୍ନିପରି କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ କହିଲେ, “ଯେପରି ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା, ମୃତ୍ୟୁ, କାଳ ଓ ଦୈବତା କେବେ ଅଟକାଯାଏନାହିଁ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ସେପରି କ୍ରୋଧ ସହିତ ଏବେ ମୁଁ ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ। ଆଜି ଯଦି ସୀତା, ନିର୍ମଳ ମୈଥିଲୀ, ପୂର୍ବପରି ମୋତେ ଫେରାଇ ଦିଅନ୍ତିନାହିଁ, ତେବେ ଦେବତା, ଗନ୍ଧର୍ବ, ମନୁଷ୍ୟ, ନାଗ ଓ ପାହାଡ଼ ସହିତ ଏହି ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ମୁଁ ଉଲଟିଦେବି।” ଏହିପରି ଭାବେ କ୍ରୋଧ ଓ ବିୟୋଗରେ ଜଳୁଥିବା ରାମ, ସୀତା ହରଣର ଶୋକରେ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ଅଗ୍ନି ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ସେ ସମସ୍ତ ଜୀବକୁ ଧ୍ୱଂସ କରିପାରିବେ। ତିନି ଧନୁଷକୁ ଟାଣି, ଗଭୀର ଶ୍ୱାସ ନେଉଥିଲେ, ଏବଂ ଶିବଙ୍କ ବିନାଶାନ୍ତ ଅଗ୍ନି ପରି ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଜଳାଇବାକୁ ଚାହୁଁଥିଲେ। ଏପରି ଦେଖି, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଚିନ୍ତାରେ ହାତ ଜୋଡ଼ି କହିଲେ, “ପୂର୍ବରୁ ଯେଉଁ ଦୟାଳୁ ଓ ସଂଯମୀ ଥିଲେ, ସେଇ ନିଜ ସ୍ଵଭାବକୁ ଛାଡ଼ି କ୍ରୋଧରେ ତଳିଯାଅନ୍ତୁନାହିଁ। ଚନ୍ଦ୍ରରେ ଶୋଭା, ସୂର୍ଯ୍ୟରେ ତେଜ, ବାୟୁରେ ଗତି, ଏବଂ ପୃଥିବୀରେ ଧୈର୍ୟ୍ୟ ଅଛି; ସେପରି ଉତ୍କୃଷ୍ଟ କୀର୍ତ୍ତି ସଦା ଆପଣଙ୍କୁ ଅଳଙ୍କୃତ କରେ। ଏକ ଲୋକର ଦୋଷ ପାଇଁ ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଧ୍ୱଂସ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଏଠାରେ କେଉଁ ଯୋଦ୍ଧା ରଥ ଭଙ୍ଗ ହୋଇଛି, ଏହି ରଥ କାହା ପାଇଁ, କିଏ ଏହାକୁ ଚଳାଇଥିଲା, ଏବଂ କେଉଁ ଦେଖି ରଥର ଯୋକ ଓ ଅଂଶ ରକ୍ତରେ ଭିଜିଛି, ଏହା ମୁଁ ଜାଣିନାହିଁ। ଏଠାରେ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ହୋଇଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଦୁଇ ଦଳ ନୁହେଁ, କେବଳ ଏକ ଓ ଅନ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧ ହୋଇଛି। ଏଠାରେ ବଡ଼ ସେନା ଚଳାଚଳର କିଛି ଚିହ୍ନ ନାହିଁ; ଏକ ଲୋକର ଦୁଷ୍କୃତ୍ୟ ପାଇଁ ଜଗତକୁ ଧ୍ୱଂସ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଦୟାଳୁ ଓ ଶାନ୍ତ ରାଜାମାନେ ଯଥାଯଥ ଦଣ୍ଡ ଦିଅନ୍ତି; ଆପଣ ସମସ୍ତ ଜୀବର ଆଶ୍ରୟ ଓ ଲକ୍ଷ୍ୟ। ରାଘବ, କିଏ ଆପଣଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ହାରାଇବାକୁ ଚାହିବ? ନଦୀ, ସମୁଦ୍ର, ପାହାଡ଼, ଦେବତା, ଗନ୍ଧର୍ବ, ରାକ୍ଷସ—କେହି ଆପଣଙ୍କୁ କ୍ଷତି କରିପାରିବେନାହିଁ, ଯେପରି ଧର୍ମାନୁଷ୍ଠାନୀକୁ କେହି କ୍ଷତି କରିପାରେନାହିଁ। ରାଜନ୍, ଆପଣ ସୀତାକୁ ନେଇଥିବାକୁ ଖୋଜନ୍ତୁ। ଆପଣଙ୍କ ସହିତ ଏବଂ ଆଗ୍ରଣୀ ଋଷିମାନେ ସହାୟ, ଆମେ ସମୁଦ୍ର, ପାହାଡ଼, ଅରଣ୍ୟ ଖୋଜିବା। ଭୟଙ୍କର ଗୁହା, ମନୋହର ପଦ୍ମସର, ଦେବ ଓ ଗନ୍ଧର୍ବ ଲୋକ ସମସ୍ତ ତଳାଶ କରିବା। ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆମେ ଆପଣଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀକୁ ଖୋଜି ପାଉନାହିଁ, ଯଦି ସ୍ୱର୍ଗର ଦେବତାମାନେ ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ଉପାୟରେ ଫେରାଇ ଦେଇନାହାନ୍ତି, ତେବେ ଯଥାସମୟରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତୁ। ଯଦି ଆପଣ ଧର୍ମ, ବିନୟ ଓ ନମ୍ରତା ଦ୍ୱାରା ସୀତାକୁ ପାଇପାରିବେନାହିଁ, ତେବେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ବଜ୍ର ପରି ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଶିରା ଥିବା ବାଣ ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ଧ୍ୱଂସ କରନ୍ତୁ। ଏପରି ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ଉପଦେଶ ପରେ, ଶୋକରେ ଦୁଃଖିତ ରାମ, ମନ ହରାଇ ଅତ୍ୟନ୍ତ ବିଷଣ୍ଣ ହୋଇ ପଡ଼ିଥିଲେ। ତାପରେ ସାଉମିତ୍ରି ଲକ୍ଷ୍ମଣ କିଛି ସମୟ ପରେ ରାମଙ୍କ ପାଦ ମାସି ତାଙ୍କୁ ସ୍ଥିର କଲେ। ଲକ୍ଷ୍ମଣ କହିଲେ, “ମହାପୁଣ୍ୟ ଓ ମହାକର୍ମରେ ଦଶରଥ ରାଜା ଆପଣଙ୍କୁ ପାଇଥିଲେ, ଯେପରି ଦେବତାମାନେ ଅମୃତ ପାଆନ୍ତି। ଆପଣଙ୍କ ଗୁଣରେ ବନ୍ଧି, ଏହି ପୃଥିବୀର ନାଥ ଆପଣଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ଦେବଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ, ଯେପରି ବର୍ତ୍ତମାନ ଆମେ ଭାରତ ବିଷୟରେ ଶୁଣୁଛୁ। କକୁତ୍ସ୍ଥ, ଯଦି ଆପଣ ଏହି ଦୁଃଖ ସହିପାରିବେନାହିଁ, ତେବେ ସାଧାରଣ ଓ ଦୁର୍ବଳ ଲୋକ କିପରି ଏହା ସହିପାରିବେ? ଧୈର୍ୟ ଧରନ୍ତୁ, ମନୁଷ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟ କେହି ଦୁଃଖ ଛୁଅନ୍ତିନାହିଁ? ଅଗ୍ନି ପରି ଦୁଃଖ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଛୁଏ ଏବଂ ପରେ ଚାଲିଯାଏ। ଯଦି ଆପଣ ଶୋକରେ ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଜଳାଇଦେବେ, ତେବେ ଦୁଃଖିତ ଲୋକମାନେ କେଉଁଠି ଆଶ୍ରୟ ପାଇବେ? ଏହି ଜଗତର ନିୟମ ଏପରି, ଯେପରି ନହୁଷପୁତ୍ର ଯୟାତି ଇନ୍ଦ୍ର ଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ ମଧ୍ୟ, ସେଉଁଠି ଦୁଃଖ ଆସିଲା। ମହାମୁନି ଵଶିଷ୍ଠ, ଯିଏ ଆମ ପିତାଙ୍କ ଗୁରୁ, ଏକ ଦିନରେ ଏକ ସଂଖ୍ୟାର ପୁଅ ପାଇଥିଲେ, ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ହରାଇଗଲେ। ଏହି ପୃଥିବୀ, ଯିଏ ସମସ୍ତ ଜୀବର ମାତା, ସମସ୍ତଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ତାକୁ ମଧ୍ୟ କମ୍ପିତ ଦେଖାଯାଏ, ହେ କୋଶଳନାଥ।” ଏପରି ଲକ୍ଷ୍ମଣ ରାମଙ୍କୁ ଧୈର୍ୟ ଓ ଶାନ୍ତିର ଉପଦେଶ ଦେଇ, ଶୋକରେ ତଳିଯାଇଥିବା ଭାଇକୁ ଆଶ୍ୱସ୍ତ କଲେ।