ତାଟକାଙ୍କର ଦ୍ରୁତ ଲମ୍ବା ଦେହ ଦେଖି, ତାଙ୍କର ଭୟଙ୍କର ଚଳନା ବେଳେ ଏକ ପ୍ରକାରର ରୁଦ୍ର ଅବସ୍ଥାରେ ଥିଲେ। ସେ ଚାରିପାଖରେ ପାତ୍ର ଭାବରେ ପଥର ବର୍ଷା କରୁଥିଲେ। ଏହା ଦେଖି, ଗାଧିର ପୁଅ କାକୁତ୍ସ୍ଥ ଏହି ଶବ୍ଦଗୁଡିକୁ କହିଲେ, “ରାମ, ତୁମର ଦୟା ପାଇଁ ବେଶି ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ; ଏହା ଦୁଷ୍ଟ ଓ ଦୁଷ୍କର୍ମୀ।” ସେ ତାଙ୍କୁ ଜଣେ ଯକ୍ଷିଣୀ ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରି, କହିଲେ, “ଏହି ଯକ୍ଷିଣୀ ଏକ ସମୟରେ ମାୟାରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିଲେ, ତେଣୁ ସେ ବଳିଦାନକୁ ଧ୍ୱଂସ କରେ; ସନ୍ଧ୍ୟା ହେବା ପୂର୍ବରୁ ତାକୁ ମାରିଦିଅ।” ସନ୍ଧ୍ୟା ବେଳେ, ଦେବତାମାନେ ଅତି କଷ୍ଟକର ହୁଏ। ଏହି ନିଦେଶକୁ ଗ୍ରହଣ କରି, କାକୁତ୍ସ୍ଥ ତାଙ୍କର ଦକ୍ଷତାରେ ଯକ୍ଷୀଙ୍କୁ ମୁହାଁ ଦେଲେ। ସେ ତାଙ୍କୁ ଧ୍ୱଂସ କରିବା ପାଇଁ ତୀର ବ୍ୟବହାର କରିଲେ, ଯାହା ସେ ମାୟାରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିଲେ, ସେ ତୀରଗୁଡିକର ଆକ୍ରମଣରେ ବିନିୟୋଗ ହେଲେ। ତାଟକା ତେଜରେ କାକୁତ୍ସ୍ଥ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ, ଯେପରିକି ଗରଜିବା ବିଜୁଳି। ଦେବତାମାନେ କାକୁତ୍ସ୍ଥଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇ, “ଭଲ କରିଛ, ଭଲ କରିଛ!” ବୋଲି କହିଲେ। ଇନ୍ଦ୍ର, ହଜାର ଆଖିର ଇଶ୍ୱର, ଅତି ଖୁସୀରେ କହିଲେ। ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ଖୁସୀରେ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କୁ କହିଲେ, “ହେ ଋଷି କୌଶିକ, ତୁମକୁ ଶୁଭେଛା! ସମସ୍ତ ମାରୁତମାନେ ଇନ୍ଦ୍ର ସହିତ ଏଠାରେ ଅଛନ୍ତି।” “ଆମେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟରେ ଖୁସୀ ଅନୁଭବ କରୁଛୁ। ରାଘବଙ୍କୁ ଆସ୍ବାଦ ଦିଅ, ଏବଂ ପ୍ରଜାପତିଙ୍କର ପୁଅ କୃଷାଶ୍ବଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ବୀରତାରେ ପରିଚୟ କରା।” “ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯିଏ ତପସ୍ୱୀର ଶକ୍ତି ଧାରଣ କରେ, ଏହାକୁ ରାଘବଙ୍କୁ ଦିଅ। ସେ ତୁମର ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ଓ ଭକ୍ତ।” “ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ଏହାକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିବାର ଏକ ମହା କାର୍ଯ୍ୟ ହେବ।” ଏହି ଶବ୍ଦମାନେ କହି, ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ଆକାଶକୁ ଚାଲିଗଲେ। ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇ, ସନ୍ଧ୍ୟା ବେଳେ ଆରମ୍ଭ ହେଲା। ତାଙ୍କୁ ତାଟକାଙ୍କୁ ମାରିବାରେ ଖୁସୀ ହେବା ପରେ, ବଡ଼ ଋଷି ଖୁସୀରେ ଭରିଗଲେ। ସେ ରାମଙ୍କୁ ମୁଣ୍ଡରେ ଗଳାପି ଏହି ଶବ୍ଦଗୁଡିକୁ କହିଲେ, “ହେ ଶୁଭ ଦୃଷ୍ଟି ଥିବା ରାମ, ଆମେ ଏଠାରେ ଏକ ରାତି ବିତାଇବା। କାଲି ସକାଳରେ, ଆମେ ମୋର ଧ୍ୟାନସ୍ଥାନକୁ ଯିବା।” ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କର ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଦଶରଥଙ୍କ ପୁଅ ଖୁସୀ ହେଲେ। ସେ ତାଟକାଙ୍କର ବନରେ ସନ୍ଧ୍ୟା ବିତାଇଲେ। ସେହି ଦିନ, ବନ ତାଙ୍କର ଶାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ଚୈତ୍ରରଥ ବନର ମାନେ ମାନେ ଚମକି ଉଠିଲା। ତାଟକାଙ୍କୁ ମାରିବା ପରେ, ରାମ, ଦେବତାମାନେ ଓ ସିଦ୍ଧାମାନେ ପ୍ରଶଂସା କରି, ସେହି ସମୟରେ ବଡ଼ ଋଷିଙ୍କ ସହ ରହିଲେ। ସକାଳ ହେଲେ, ମହାନ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ହସି, ରାଘବଙ୍କୁ ମିଳି କହିଲେ, “ହେ ମହାନ ପ୍ରିୟ ପ୍ରିନ୍ସ, ମୁଁ ତୁମ ସହ ବହୁତ ଖୁସୀ। ମୁଁ ତୁମକୁ ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ର ଦେବି।” “ଏହା ସହ, ତୁମେ ପୃଥିବୀରେ ବିରୋଧୀମାନେ, ଦେବତା, ଅସୁର, ଗନ୍ଧର୍ବ କିମ୍ବା ସାର୍ପ ମାନେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିବେ।” “ମୁଁ ତୁମକୁ ସମସ୍ତ ଦେବୀୟ ଅସ୍ତ୍ର ଦେଉଛି, ହେ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ। ମୁଁ ତୁମକୁ ମହା ଓ ଦେବୀୟ ଦଣ୍ଡ-ଚକ୍ର ଦେବି, ହେ ରାଘବ।” “ଏବେ, ହେ ନାୟକ, ନ୍ୟାୟର ଚକ୍ର, ସମୟର ଚକ୍ର, ଭିଷ୍ଣୁଙ୍କର ଦଣ୍ଡ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କର ଦଣ୍ଡ ମଧ୍ୟ ଦେଇଛି।” “ମୁଁ ତୁମକୁ ଗଜ ମିଶାଇଥିବା ତୀର, ଶିବଙ୍କର ତ୍ରିଶୁଳ, ବ୍ରହ୍ମଶିରସ୍ ଅସ୍ତ୍ର, ଓ ଈଶାଙ୍କର ମିଶାଇଥିବା ତୀର ଦେଉଛି, ହେ ରାଘବ।” “ମୁଁ ତୁମକୁ ମହା-ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବ୍ରହ୍ମ ତୀର ଦେଉଛି, ଦୁଇଟି ମାସା, ମୋଦକୀ ଓ ଶିଖରୀ, ଦୁଇଟି ମାସା ଦେଉଛି।” “ହେ ଲୋକର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ହେ ପ୍ରିନ୍ସ, ମୁଁ ତୁମକୁ ଧର୍ମର ଦାଣ୍ଡ ଓ ସମୟର ଦାଣ୍ଡ ଦେଉଛି, ହେ ରାମ।” “ମୁଁ ତୁମକୁ ବରୁଣ ଦାଣ୍ଡ ଓ ସର୍ବୋତ୍ତମ ବରୁଣ ତୀର ଦେଉଛି; ମୁଁ ତୁମକୁ ଦୁଇଟି ବଜ୍ର ଦେଉଛି, ଶୁଷ୍କ ଓ ଗିଲା, ହେ ରାଘବ।” “ମୁଁ ତୁମକୁ ପିନାକ ତୀର ଓ ନାରାୟଣ ତୀର ଦେଉଛି; ଆଗ୍ନେୟ ତୀର, ଯାହାକୁ ଶିଖରା ବୋଲି କୁହାଯାଏ।” “ହେ ନିରପଦ, ମୁଁ ପ୍ରଥମେ ତୁମକୁ ବାୟବ୍ୟ ତୀର, ହୟଶୀର ତୀର, କ୍ରୌଞ୍ଚ ତୀର ଦେଉଛି।” “ହେ କାକୁତ୍ସ୍ଥଙ୍କ ପୁଅ, ହେ ରାଘବ, ମୁଁ ତୁମକୁ ଦୁଇଟି ଚେରି, କାଙ୍କାଳ, ମାସା, ମୁଣ୍ଡ ଓ କିଙ୍କିଣୀ ଦେଉଛି।” “ସମସ୍ତ ଏହା ରାକ୍ଷସମାନେ ଧ୍ୱଂସ କରିବା ପାଇଁ; ମହା ବିଦ୍ୟାଧର ତୀର ଓ ନନ୍ଦନା ନାମକ ତୀର ଦେଉଛି।” “ହେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ହେ ରାଜା, ମୁଁ ତୁମକୁ କଳା ମଧ୍ୟରେ ମୁଣ୍ଡ ମାନେ ଦେଉଛି; ମୁଁ ତୁମକୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗନ୍ଧର୍ବ ତୀର, ଯାହାକୁ ମୋହନା ନାମକୁ କୁହାଯାଏ।” “ମୁଁ ତୁମକୁ ପ୍ରସ୍ବାପନ (ଶୋଇବାକୁ ଦେବା), ପ୍ରଶମନ (ଶାନ୍ତ କରିବା), ଓ ମିଳନୀୟ ତୀର ଦେଉଛି; ବର୍ଷଣା (ବର୍ଷା କରିବା), ଶୋଷଣା (ଶୁଷ୍କ କରିବା), ଏବଂ ସନ୍ତାପନ ଓ ବିଲାପନ (ତାପ ଓ ଦୁଃଖ ଦେବା)।” “ଅପରିହାର୍ୟ ମାଦନ ତୀର, କନ୍ଦର୍ପଙ୍କର ପ୍ରିୟ, ଓ ମାନବ ନାମକ ଗନ୍ଧର୍ବ ତୀର।” “ପ୍ରିୟ ପିଶାଚ ତୀର, ଯାହାକୁ ମୋହନା ନାମକୁ କୁହାଯାଏ; ଏହାକୁ ଗ୍ରହଣ କର, ହେ ଲୋକମାନେ, ହେ ମହାନ ପ୍ରିନ୍ସ।” “ତାମସ ତୀର, ହେ ଲୋକମାନେ, ମହାନ ସାୌମନ, ଅପରିହାର୍ୟ ସଂଭର୍ତା, ଓ ମାଉସଳ, ହେ ପ୍ରିନ୍ସ।” “ହେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ସତ୍ୟମ ତୀର ଓ ସର୍ବୋତ୍ତମ ମାୟାମୟ; ସୌରମ, ଯାହାକୁ ତେଜସ୍ପ୍ରଭା ନାମକୁ କୁହାଯାଏ, ଯାହା ଅନ୍ୟମାନଙ୍କର ଶକ୍ତିକୁ ନେଇଯାଏ।” “ସୋମ ତୀର, ଯାହାକୁ ଶିଶୀର (ଶୀତଳ) ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ଭୟଙ୍କର ତ୍ୱଷ୍ଟ୍ର ତୀର, ତୀବ୍ର ଭଗ ତୀର, ଶୀତେଷୁ, ଓ ମାନବ।” “ହେ ରାମ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଏହାଗୁଡିକୁ ଗ୍ରହଣ କର, ଯାହା ମନ ଅନୁସାରେ କୌଣସି ରୂପ ଗ୍ରହଣ କରେ, ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ସର୍ବୋତ୍ତମ, ହେ ପ୍ରିନ୍ସ, ଏବେ।” ତାପରେ, ବଡ଼ ଋଷି, ପବିତ୍ର ହୋଇ, ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ମୁହାଁ ଦେଇ, ଖୁସୀରେ ରାମକୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ମନ୍ତ୍ରଗୁଡିକୁ ଦେଲେ। ଋଷି, ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଦର୍ଶିତ କରିଲେ ସେହି ଅସ୍ତ୍ରଗୁଡିକୁ, ଯାହାକୁ ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ବିଷମ ଲାଭ ହେବ।