ରାବଣଙ୍କ ଅହଂକାର ଓ ଅସୁର୍ଯ୍ୟ ଶକ୍ତିକୁ ଦେଖି ସୀତା ତାଙ୍କୁ କହିଲେ, “ତୁମେ ଯେଉଁ ସବୁ ରାକ୍ଷସଙ୍କୁ ନେଇ ଗର୍ବ କରୁଛ, ସେମାନେ ରାଘବଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଅଶକ୍ତ, ଯେପରି ସାପ ଗରୁଡଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଅଶକ୍ତ। ରାମଙ୍କର ସୁନାର ଅଳଙ୍କୃତ ବାଣ ତୁମ ଦେହକୁ ଏପରି ଆଘାତ କରିବ, ଯେପରି ଗଙ୍ଗା ତଟକୁ ତରଙ୍ଗ ଆଘାତ କରେ। ଦେବତା କିମ୍ବା ଦାନବମାନେ ମଧ୍ୟ ଯଦି ତୁମକୁ ଅକ୍ଷତ କରିପାରନ୍ତି, ତଥାପି ଏପରି ଦୁଷ୍ମନି କରି ତୁମେ ରାଘବଙ୍କୁ ବଞ୍ଚି ଚାଲିପାରିବ ନାହାଁ। ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାଘବ ତୁମ ଅବଶିଷ୍ଟ ଜୀବନର ଶେଷ ହେବେ; ଯେପରି ଯଜ୍ଞ ପଶୁ ଯଜ୍ଞ ବେଦୀକୁ ନେଇଯିବା ପରେ ବଞ୍ଚିପାରେ ନାହିଁ, ସେପରି ତୁମ ଦୁର୍ଗତି ନିଶ୍ଚିତ। ଯଦି ରାମ ତୁମକୁ କ୍ରୋଧରେ ତୀବ୍ର ଦୃଷ୍ଟିରେ ଦେଖନ୍ତି, ତେବେ ତୁମେ ଆଜି ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦଗ୍ଧ କାମଦେବ ପରି ଭସ୍ମ ହେଯିବ। ଯିଏ ଚାହିଲେ ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ଆକାଶରୁ ଖସାଇପାରେ, ବିନାଶ କରିପାରେ କିମ୍ବା ସାଗରକୁ ଶୁଷ୍କ କରିପାରେ, ସେମାନେ ମାତ୍ର ଏଠାରେ ସୀତାକୁ ମୁକ୍ତ କରିପାରିବେ। ଏହି ଅପରାଧରେ ତୁମ ମୃତ୍ୟୁ ନିଶ୍ଚିତ, ତୁମ ଯଶ ହାରିଯିବ, ଶକ୍ତି ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନଷ୍ଟ ହେଯିବ; ତୁମ ଦୁଃଖରେ ଲଙ୍କା ବିଧବା ହେଯିବ। ଏହି ଦୁଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟ ତୁମକୁ କେବେ ଶାନ୍ତି ଦେବ ନାହିଁ; ତୁମେ ମୋତେ ବଳପୂର୍ବକ ମୋ ଭାର୍ତ୍ତାଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ନେଇଯାଇଛ। ମୋ ଭାର୍ତ୍ତା ଦିବ୍ୟ ଶକ୍ତି ସହିତ ଦଣ୍ଡକ ଅରଣ୍ୟରେ ନିର୍ଭୟ ଭାବେ ରହୁଛନ୍ତି, ତାଙ୍କର ପ୍ରତାପ ଉପରେ ଭରସା କରି। ସେ ଯୁଦ୍ଧରେ ତୁମ ଶକ୍ତି, ପ୍ରଭାବ, ଅହଂକାର ଓ ଗର୍ବକୁ ତୁମ ଦେହରେ ବାଣର ବୃଷ୍ଟି କରି ନଷ୍ଟ କରିଦେବେ। ବିନାଶ ଯେତେବେଳେ ଆସେ, ତେବେ ଲୋକେ ଅବିବେକୀ ହୋଇ ପାପ କାମ କରନ୍ତି। ମୋ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରି, ଏବେ ତୁମର ବିନାଶ ଓ ତୁମ ରାକ୍ଷସ ଓ ଅନ୍ତଃପୁରର ବିନାଶ ନିଶ୍ଚିତ। ଯେପରି ଦ୍ୱିଜମାନେ ମନ୍ତ୍ରପୂତ ଯଜ୍ଞ ବେଦୀକୁ ଚଣ୍ଡାଳ ଅପବିତ୍ର କରିପାରେ ନାହିଁ, ସେପରି ମୁଁ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଭାର୍ତ୍ତାଙ୍କ ଦୃଢ଼ ପତ୍ନୀ ଥିବାରୁ, ତୁମେ ମୋତେ ଛୁଇଁପାରିବ ନାହଁ, ଦୁଷ୍ଟ ରାକ୍ଷସ। ଯେପରି ହଂସୀ କମଳ ମଧ୍ୟରେ ଖେଳିଥାଏ, କିନ୍ତୁ କାଦୁଆ ପକ୍ଷୀକୁ ଦେଖେ ନାହିଁ, ସେପରି ମୁଁ ତୁମ ଆସ୍ପଦ୍ଧ୍ୟା ରହିଛି। ଏହି ଦେହ ଅବୁଦ୍ଧି; ଚାହିଲେ ବାନ୍ଧ, କିମ୍ବା ହତ୍ୟା କର; ମୋ ଦେହ କିମ୍ବା ଜୀବନକୁ ରକ୍ଷା କରିବା କୌଣସି ଦାୟିତ୍ୱ ନାହିଁ, ରାକ୍ଷସ। କିନ୍ତୁ ଏଇ ପୃଥିବୀରେ ମୋ ଲଜ୍ଜାକୁ ଛାଡ଼ିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ।” ଏପରି କହି, ବୈଦେହୀ କ୍ରୋଧରେ ତୀବ୍ର ଶବ୍ଦରେ ରାବଣଙ୍କୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ। ଏହି ଭୟଙ୍କର ଓ କଠୋର କଥା କହି, ଜାନକୀ ରାବଣଙ୍କୁ ଆଉ କିଛି କହିଲେ ନାହିଁ। ତାପରେ ରାବଣ ଭୟ ଦେବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ କହିଲେ, “ମୈଥିଲୀ, ଏବେ ତୁମେ ମୋ କଥା ଶୁଣ। ଏକ ଦ୍ୱାଦଶ ମାସ ଅର୍ଥାତ୍ ଦୁଇଟି ମାସ ମଧ୍ୟରେ ଯଦି ତୁମେ ମୋ ନିକଟକୁ ନ ଆସ, ତେବେ ମୋ ରନ୍ଧନା ଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ ତୁମକୁ ଖଣ୍ଡ-ଖଣ୍ଡ କରି ଖାଇବେ।” ଏହିପରି କଠୋର କଥା କହି, ଶତ୍ରୁଙ୍କର ଶତ୍ରୁ ରାବଣ କ୍ରୋଧରେ ରାକ୍ଷସୀମାନୋ କୁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କରି କହିଲେ, “ଏହି ଭୟଙ୍କର ଓ ଦୃଷ୍ଟିକୁ ଭୟଭୀତ କରୁଥିବା ମାଂସ ଓ ରକ୍ତ ଭୋଜନ କରୁଥିବା ରାକ୍ଷସୀମାନେ, ଏହାର ଗର୍ବ ଭାଙ୍ଗିଦିଅ। ମୈଥିଲୀକୁ ଅଶୋକ ବାଟିକାର ମଧ୍ୟରେ ନେଇଯାଅ, ସେଠାରେ ତୁମେ ସେଉଁଠି ରହି ତାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବା। ଏଠାରେ ତୁମେ କ୍ରୁର ଭୟ ଦେଇ କିମ୍ବା ମିଠା କଥା କହି, ଏହି ମିଥିଳା ଦୁହିତାକୁ ବଶ କର, ଯେପରି ଏକ ଦୁର୍ଦ୍ଦମ ହାତୀଣୀକୁ ବଶ କରାଯାଏ।” ରାବଣଙ୍କ ଏହି ଆଦେଶ ପାଇ ରାକ୍ଷସୀମାନେ ମୈଥିଲୀକୁ ଅଶୋକ ବାଟିକାକୁ ନେଇଗଲେ। ସେଠାରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଫଳ ଓ ଫୁଲ ଥିବା ବୃକ୍ଷ, ମଦୋନ୍ମତ ପକ୍ଷୀମାନେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ। ଏଠାରେ ଜାନକୀ ଦୁଃଖରେ ଅତିବ୍ୟାପ୍ତ ହୋଇ, ରାକ୍ଷସୀମାନଙ୍କ ଅଧୀନରେ ଏକ ମୃଗୀ ପରି ବାଘମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପଡ଼ିଲେ। ମହାଦୁଃଖରେ ଅନୁଭବ କରୁଥିବା ମୈଥିଲୀ ଏକ ଭୟଭୀତ ମୃଗୀ ପରି ଶାନ୍ତି ନ ପାଇଲେ। ଏଠାରେ ରାକ୍ଷସୀମାନେ ତାଙ୍କୁ ଭୟ ଦେଇ ଏବଂ କଠୋର ଶବ୍ଦ କହି, ସେ ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟ ଭାର୍ତ୍ତା ଓ ତାଙ୍କର ଭାଇଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରି, ଭୟ ଓ ଶୋକରେ ଅବୁଦ୍ଧି ହୋଇପଡ଼ିଲେ। ଏଠାରେ ଅରଣ୍ୟ କାଣ୍ଡର ସୁନ୍ଦର ବାଳ୍ମୀକୀ ରାମାୟଣର ସତାବନ୍ତି ସର୍ଗ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ। ଏଠାରେ ରାମ ଅତି ଶୀଘ୍ର ଗତିରେ ମାରୀଚକୁ, ଯିଏ ମୃଗ ରୂପ ଧାରଣ କରି ଘୁରୁଥିଲେ, ବଣ୍ଧୁ ରୂପ ନେବାର ଶକ୍ତି ଥିଲା, ହତ୍ୟା କରି ଉଲ୍ଲାସିତ ହୋଇ ମାଇଥିଲୀଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଫେରିଲେ। ତାଙ୍କ ଶୀଘ୍ର ଗତିରେ ଯାଉଥିବା ବେଳେ, ପଛରୁ ଏକ କ୍ରୂର ସ୍ୱରରେ ଶିଆଳ ଚିତ୍କାର କଲା। ଏହି ଭୟଙ୍କର ଓ କେଶ ଉଠାଇଦେଉଥିବା ଧ୍ୱନି ଶୁଣି ରାମ ଅଶୁଭ ସଙ୍କେତ ବୋଲି ଭାବିଲେ ଓ ଚିନ୍ତା କରିଲେ, “ହାୟ, ଏହି ଶିଆଳର ଚିତ୍କାର ଅଶୁଭ ଲକ୍ଷଣ; ବୈଦେହୀ ରକ୍ଷସମାନଙ୍କ ହାତରେ ଅକ୍ଷତ ରହୁନ୍ତୁ। ଯଦି ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଏହି ଚିତ୍କାର ଶୁଣିଛନ୍ତି, ଯାହା ମାରୀଚ ମୋର ସ୍ୱର ଅନୁକରଣ କରି ମୃଗ ରୂପେ ଦେଇଛି, ତେବେ ସୌମିତ୍ରି ମୈଥିଲୀଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ଶୀଘ୍ର ମୋ ପାଖକୁ ଆସିପାରିବେ, ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରେରିତ। ନିଶ୍ଚୟ ରାକ୍ଷସମାନେ ସୀତାଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି; ସେମାନେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମୃଗ ହୋଇ ମୋତେ ଆଶ୍ରମରୁ ଦୂରେ ନେଇଯାଇଛନ୍ତି। ଏମିତି ଦୂରକୁ ନେଇଯି, ମାରୀଚ ମୋ ବାଣରେ ବିଧ୍ୱସ୍ତ ହୋଇ, ‘ହାୟ ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ମୁଁ ମୃତ!’ ବୋଲି ଚିତ୍କାର କଲେ।