ଜନସ୍ଥାନରେ ବସୁଥିବା ରାକ୍ଷସମାନେ, ରାମଙ୍କୁ ନିର୍ବିକ୍ଷେପ ଭାବରେ ଦୃଢ଼ ନଜର ରଖିବାକୁ ଓ ତାଙ୍କର କ୍ରିୟାକଳାପ ମନ୍ତ୍ରଣା ଭାବେ ରାବଣଙ୍କୁ ଖବର ଦେବାକୁ ନିର୍ଦେଶ ଦିଆଯାଇଥିଲା। ରାତିରେ ଆଡ଼କୁ ଘୁଞ୍ଚିବା ସମସ୍ତ ରାକ୍ଷସମାନେ ସତର୍କ ରହିବା ଓ ରାଘବଙ୍କର ବିନାଶ ପାଇଁ ଅନୁବାରତ ଉଦ୍ୟମ କରିବାକୁ ଚାହିଁଥିଲେ। ଯୁଦ୍ଧରେ ତାଙ୍କର ଶକ୍ତି ଅନେକବାର ପ୍ରମାଣିତ ହୋଇଥିଲା; ଏହି କାରଣରୁ ରାବଣ ତାଙ୍କୁ ଜନସ୍ଥାନରେ ନିୟୁକ୍ତ କରିଥିଲେ। ଏହାପରେ, ରାବଣଙ୍କୁ ଗଭୀର ସମ୍ମାନ ଦେଇ, ଆଠ ଜଣ ରାକ୍ଷସ ସମ୍ମିଳିତ ଭାବେ ଲଙ୍କା ଛାଡ଼ି ଅଦୃଶ୍ୟ ଭାବରେ ଜନସ୍ଥାନ ପାଇଁ ଯାଇଥିଲେ। ସୀତାଙ୍କୁ ପାଇବା ପରେ, ରାବଣ ଅତି ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ; ମିଥିଳାନନ୍ଦିନୀଙ୍କୁ ଆଲିଂଗନ କରି, ରାମଙ୍କ ସହ ବଡ଼ ଶତ୍ରୁତା ଉପସ୍ଥାପନ କରି, ମୋହରେ ପଡ଼ି ଖୁସି ହେଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ଶ୍ରୀମଦ୍ ମହାକାବ୍ୟ ରାମାୟଣର ଅରଣ୍ୟକାଣ୍ଡର ପଞ୍ଚପଞ୍ଚାଶତମ ସର୍ଗ ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି। ଆଠ ଜଣ ଭୟଙ୍କର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାକ୍ଷସମାନେ ନିର୍ଦେଶ ଦେଇ, ରାବଣ ମନୋଭ୍ରମରେ ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ ଭାବିଲେ। ବୈଦେହୀଙ୍କ ଚିନ୍ତାରେ କାମବାଣରେ ବିପର୍ଯ୍ୟସ୍ତ ହେଇ, ରାବଣ ନିଜ ଭବନକୁ ଯାଇ, ସୀତାଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଉତ୍ସୁକ ହେଲେ। ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ସହ ଭବନରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସୀତାଙ୍କୁ ଦୁଃଖରେ ବିନ୍ଦୁବିନ୍ଦୁ ଅଶ୍ରୁ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ମୁହଁରେ, ଦୁଃଖରେ ଦଳିତ ଦେଖିଲେ; ଏକ ନାଉ ଭଳି ଯାହା ସମୁଦ୍ରରେ ବେଗ ହାରାଉଛି, ପବନର ଝଟକାରେ ଅତିରିକ୍ତ ଦୁଃଖରେ ବିପର୍ଯ୍ୟସ୍ତ। ଏକ ମୃଗୀ ଭଳି ଯାହା ଦଳରୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହୋଇ କୁକୁରମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘିରି ଯାଇଛି, ସୀତା ମୁହଁ ନମାଇ ଦଃଖରେ ଉଭି ଥିଲେ, ଏହି ସମୟରେ ରାବଣ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ। ସୀତାଙ୍କୁ ନିଜ ଦେବତାମାନଙ୍କ ନିବାସ ଭଳି ଭବନ ଦେଖାଇଲେ; ଏଠି ହଜାର ଜଣ ନାରୀମାନେ ଉପସ୍ଥିତ, ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରଜାତିର ପକ୍ଷୀମାନେ ଓ ଅନେକ ରତ୍ନରେ ଶୋଭିତ ହାଲ ଓ ମହଲ ଦେଖାଇଲେ। ଦାତୁ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ, କ୍ରିଷ୍ଟାଲ୍ ଓ ଚାନ୍ଦିର ଖମ୍ଭା ଦେଖାଇ, ହୀରା ଓ ବୈଦୁର୍ୟର ଅଦ୍ଭୁତ ନକ୍ସା ରେ ଶୋଭିତ, ଦେଖିବାକୁ ଅତି ମନୋହର। ଦେବଦୁନିଆ ଡ଼ର ଶବ୍ଦରେ ମହଲ ଗୁଞ୍ଜିଥିଲା, ତେଜସ୍ବୀ ସୁବର୍ଣ୍ଣରେ ଶୋଭିତ; ରାବଣ ସୀତାଙ୍କ ସହ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଶିଢ଼ି ଉପରେ ଚଢ଼ିଲେ। ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଝାଲରେ ଆବୃତ ଦାତୁ ଓ ଚାନ୍ଦିର ଜାଲି ଦେଖିବାକୁ ମହଲର ଜାଲି ବିଶେଷ ମନୋହର ଥିଲା। ଦଶଗ୍ରୀବ ନିଜ ଘରରେ ମଇଥିଳୀଙ୍କୁ ଚୁନା ଓ ରତ୍ନରେ ଶୋଭିତ ଦେଖାଇଲେ। ଅନେକ ପ୍ରକାର ଫୁଲରେ ଆବୃତ ପୋଖରି ଓ ଝିଲି ଦେଖାଇଲେ; ତଥାପି ସୀତା ଦୁଃଖରେ ଲିନ ଥିଲେ। ସମସ୍ତ ଶୋଭାମୟ ଭବନ ଦେଖାଇ, ରାବଣ ଦୁଷ୍ଟ ହୃଦୟରେ ସୀତାଙ୍କୁ ଲୋଭ ଦେଇବାକୁ କଥା କହିଲେ: "ଦଶ କୋଟି ରାକ୍ଷସ ଓ ବାଇଶି ହଜାର ରଥ, ବୃଦ୍ଧ, ଶିଶୁ ଓ ରାତିରେ ଘୁଞ୍ଚିବା ରାକ୍ଷସ ବ୍ୟତୀତ, ମୋର ଅଧିନରେ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ରାକ୍ଷସ ପାଇଁ ମୋର ହଜାର ନିୟମିତ ସେବକ ଅଛି।" "ଏହି ସମସ୍ତ ରାଜ୍ୟ, ହେ ଶୁଭ୍ର ନୟନୀ, ତୁମ ପାଇଁ ଅଛି; ମୋର ଜୀବନ ଏବଂ ପ୍ରାଣ ଠାରୁ ଅଧିକ ପ୍ରିୟ ସୀତା, ତୁମେ ମୋର ପ୍ରିୟତମା। ମୋର ଅନେକ ମହିଳା ସଙ୍ଗିନୀ ମଧ୍ୟରେ, ସୀତା, ତୁମେ ସେମାନଙ୍କର ରାଣୀ; ମୋର ଜନାନୀ ହେବାକୁ ଅନୁମତି ଦିଅ।" "କାହିଁକି ତୁମେ ଅନ୍ୟ କଥା ଭାବୁଛ? ମୋର ଉପରେ ଦୟା କର; ମୁଁ ଦୁଃଖରେ ତଳିତ, ମୋତେ କୃପା କର। ଏହି ଲଙ୍କା, ସମୁଦ୍ରରେ ଘିରି, ଶତ ଯୋଜନ ପ୍ରଶସ୍ତ; ଦେବତାମାନେ ଇନ୍ଦ୍ର ସହ ହେଉ, କିମ୍ବା ଦାନବମାନେ, କେହି ଏଠି ଆସିପାରିବେ ନାହିଁ।" "ଦେବ, ଯକ୍ଷ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଋଷିମାନେ ମଧ୍ୟ, ମୋ ସମାନ ଶକ୍ତି ଥିବା କେହି ନାହିଁ। ରାମ କଣ କରିବେ—ରାଜ୍ୟ ହାରା, ଦୁଃଖୀ, ତପସ୍ବୀ, ପଦେ ପଦେ ଚଳିଥିବା, ଏକ ଦୁର୍ବଳ ମାନବ?" "ମୋତେ ଗ୍ରହଣ କର, ସୀତା, ପତି ଭାବରେ; ମୁଁ ତୁମେ ମାନ୍ୟ; ଯୁବତ୍ବ ଅସ୍ଥିର, ଏଠି ମୋ ସହ ଆନନ୍ଦ କର।" "ରାଘବଙ୍କୁ ଦେଖିବା ଉପରେ ମନ ଲଗାଉନି; ଏଠି କେହି ଚିନ୍ତାରେ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ପାଖକୁ ଆସିପାରିବେ ନାହିଁ।