ରାକ୍ଷସରାଜ୍ୟର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାବଣ ତାଙ୍କ ଅନ୍ତଃପୁରରେ ଥିବା ରାକ୍ଷସୀମାନଙ୍କୁ ଦେଖି କହିଲେ, "ଅଜ୍ଞାନ କିମ୍ବା ଜ୍ଞାନରେ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ସୀତାଙ୍କ ଜୀବନ ମୋ ପାଇଁ ଆଉ କିଛି ମୂଲ୍ୟ ରହିଲା ନାହିଁ।" ଏପରି କହି ବଡ଼ ଚିନ୍ତାରେ ରାବଣ ଅନ୍ତଃପୁର ଛାଡ଼ିବାକୁ ଲାଗିଲେ। ବାହାରେ ବେରି ତିଅଁ ଦେଖିଲେ ଆଠ ଜଣ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମାଂସଭୋଜୀ ରାକ୍ଷସ। ସେ ନିଜ ବରଦାନର ମାୟାରେ ମୁଗ୍ଧ ହୋଇ ସେମାନଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ଶୌର୍ୟ ଓ ପ୍ରାକ୍ରମର ପ୍ରଶଂସା କରି କହିଲେ, "ବିଭିନ୍ନ ଶସ୍ତ୍ର ଧାରଣ କରି ତୁମେ ସେଇଁ ଜନସ୍ଥାନକୁ ଶୀଘ୍ର ଯାଉ। ସେଠା ଖର ଓ ଦୂଷଣ ପୂର୍ବରୁ ରହୁଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ସେଠା ଶୂନ୍ୟ ହୋଇଯାଇଛି। ତୁମେ ତୁମ ଶୌର୍ୟ ଓ ପ୍ରାକ୍ରମରେ ଭରସା କର, ଭୟକୁ ଦୂରେଇଦିଅ।" "ଏହି ଜନସ୍ଥାନରେ ବଡ଼ ବଡ଼ ସେନା ଥିଲା, ଦୂଷଣ ଓ ଖର ସହିତ, କିନ୍ତୁ ସେମାନେ ସବୁ ରାମଙ୍କ ଶରରେ ବିନଶିଗଲେ। ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ମୋ ମନରେ ଅପୂର୍ବ କ୍ରୋଧ ଜନ୍ମିଛି, ଏବଂ ରାମଙ୍କ ପ୍ରତି ଭୟଙ୍କର ଶତ୍ରୁତା ହୋଇଛି। ଏହି ଶତ୍ରୁତାକୁ ମୁଁ ରାମଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଉତ୍ସର୍ଗ କରିବାକୁ ଚାହେଁ। ମୁଁ ମୋ ଶତ୍ରୁକୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ମାରି ନ ଦେଉଁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶାନ୍ତି ପାଇବି ନାହିଁ। ଖର ଓ ଦୂଷଣଙ୍କୁ ଯିଏ ମାରିଛି, ସେଇ ରାମଙ୍କୁ ମୁଁ ବିନଶ୍ଟ କରି ଏକ ଦରିଦ୍ର ମଣିଷ ପରି ସମୃଦ୍ଧି ଲାଗି ଶାନ୍ତି ପାଇବି।" "ତୁମେ ସମସ୍ତେ ଜନସ୍ଥାନରେ ରହି ରାମଙ୍କ ଉପରେ ନିରନ୍ତର ଦୃଷ୍ଟି ରଖ, ସେ କଣ କରୁଛନ୍ତି ସେଥିର ଖବର ମୋତେ ଦେଅ। ସମସ୍ତ ରାତିର ଚରଣ କରୁଥିବା ରାକ୍ଷସମାନେ ସତର୍କ ରୁହନ୍ତୁ, ଏବଂ ରାଘବଙ୍କ ବିନାଶ ପାଇଁ ନିତ୍ୟ ପ୍ରୟାସ କରନ୍ତୁ। ତୁମେ ଯୁଦ୍ଧଭୂମିରେ ତୁମ ଶକ୍ତି ପ୍ରମାଣ କରିଛ, ତେଣୁ ମୁଁ ତୁମକୁ ଏଠି ନିଯୁକ୍ତ କରିଛି।" ରାବଣ ଏପରି କହି ସମ୍ମାନ ସହିତ ସେମାନଙ୍କୁ ଅଭିବାଦନ କଲେ। ଆଠ ରାକ୍ଷସ ଏକାଠି ଲଙ୍କା ଛାଡ଼ି ଅଦୃଶ୍ୟ ଭାବେ ଜନସ୍ଥାନକୁ ଚାଲିଗଲେ। ଏହା ପରେ, ସୀତାଙ୍କୁ ହାସଲ କରି, ରାବଣ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ; ମିଥିଲାନନ୍ଦିନୀ ସୀତାଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି, ରାମଙ୍କ ସହିତ ଗଭୀର ଶତ୍ରୁତା ଗଢ଼ି ନେଇ, ମୋହବଶତଃ ସେ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ। ଏବେ ଶ୍ରୀମଦ୍ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣର ଅରଣ୍ୟକାଣ୍ଡର ପଞ୍ଚପଞ୍ଚାଶତମ ସର୍ଗ ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି। ଆଠ ଭୟଙ୍କର ଏବଂ ପ୍ରବଳ ରାକ୍ଷସଙ୍କୁ ଆଦେଶ ଦେଇ, ରାବଣ ମନର ଭ୍ରମରେ ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ ଭାବିଲେ। ଭାଇଦେହୀ ସୀତାଙ୍କ ଚିନ୍ତାରେ କାମବାଣରେ ପୀଡିତ ହୋଇ, ସେ ନିଜ ଶୋଭାମୟ ମହଳକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ସୀତାଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଆତୁର ହେଲେ। ମହଳରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ରାକ୍ଷସମହୀଶ୍ବର ରାବଣ ଦେଖିଲେ—ସୀତା ଦୁଃଖରେ ଡୁବିଥିବା, ରାକ୍ଷସୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅପରିମିତ ବିଷାଦରେ ଅନ୍ତର୍ମୁଖୀ। ତାଙ୍କ ମୁହଁ ଅଶ୍ରୁରେ ଭିଜା, ଦୁଃଖରେ ଅପରାଧୀ, ବଡ଼ ଝଡ଼ରେ ଡୁବୁଥିବା ନୌକା ପରି ଅସହାୟ। ଝୁଣ୍ଡ଼ରୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହରିଣୀ ପରି କୁକୁରମାନେ ଘେରି ରଖିଛି, ସୀତା ମୁହଁ ନମାଇ ଦାଁଡ଼ି ରହିଛନ୍ତି, ଏଠାରେ ରାତିର ଚରଣ କରୁଥିବା ରାବଣ ଆସିଛନ୍ତି। ସେ ଦୁଃଖରେ ଅସହାୟ ସୀତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ରାକ୍ଷସମହୀଶ୍ବର ନିଜ ଦେବମନ୍ଦିର ସମ ମହଳ ଦେଖାଇଲେ। ଅନେକ ମହଳ ଏବଂ ହଲ୍ଗୁଡ଼ିକ ଦେଖାଇଲେ, ଯାହା ହଜାର ନାରୀମାନେ ପରିଚର୍ଯ୍ୟା କରୁଛନ୍ତି, ବିଭିନ୍ନ ପକ୍ଷୀ ଏଉଁଠି ଚିରୁଚିର୍ କରୁଛି, ଅନେକ ମୂଲ୍ୟବାନ ମଣିମାଣିକ୍ୟ ରହିଛି। ହାତୀଦାନ୍ତ, ସୁନା, ଦୁର୍ଲଭ କ୍ରିଷ୍ଟାଲ, ରୌପ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ତିଆରି ପାତି ଓ ଅଦ୍ଭୁତ ହୀରା ଓ ବୈଦୂର୍ୟ ରେ ଶୋଭିତ, ଦୃଷ୍ଟିକୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଉଥିବା ସେଇ ମହଳ ରହିଛି। ଦେବଦୁନିଆର ଢୋଲର ଧ୍ୱନି ଗଞ୍ଜୁଛି, ତେଜୋମୟ ସୁନା ରେ ଅଲଙ୍କୃତ, ସୁନାର ସିଢ଼ି ଉପରେ ସୀତାଙ୍କୁ ନେଇ ଚଢ଼ିଲେ। ସେଠାରେ ହାତୀଦାନ୍ତ ଓ ରୌପ୍ୟର ଖିଡ଼କି ରହିଛି, ସୁନାର ଝାଲର ଦ୍ୱାରା ଆବୃତ। ନିଜ ଘରରେ ଦଶମୁଖୀ ରାବଣ ସୀତାଙ୍କୁ ଚୁନା ଓ ମଣି ଦ୍ୱାରା ଅଲଙ୍କୃତ ଅନେକ ଆଙ୍ଗନ ଦେଖାଇଲେ। ସୀତା ଦୁଃଖରେ ଡୁବିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ସେ ତାଙ୍କୁ ଅନେକ ଫୁଲରେ ଢାଙ୍କା ଝିଲି ଓ ପୋଖରୀ ଦେଖାଇଲେ। ସମସ୍ତ ମହଳ ଦେଖାଇ ଶେଷରେ, ଦୁଷ୍ଟ ହୃଦୟ ରାବଣ ମନରେ ମୋହ ନେଇ ସୀତାଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କରିବାକୁ କଥା କହିଲେ। "ଦଶ କୋଟି ରାକ୍ଷସ ଏବଂ ବାଇଶି ହଜାର ରଥ ମୋର ଅଧୀନରେ ଅଛି, ବୃଦ୍ଧ, ଶିଶୁ ଓ ରାତିର ଚରଣ କରୁଥିବା ଛାଡ଼ି। ମୋ ନିୟନ୍ତ୍ରଣରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜଣ ପାଇଁ ହଜାର ଜଣ ତିଆରି ଅଛି। ଏହି ସମସ୍ତ ରାଜ୍ୟ ଓ ମୋ ଜୀବନ ତୁମ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରିଛି, ସୀତେ। ମୋତେ ଶ୍ୱାସ ଠାରୁ ଅଧିକ ପ୍ରିୟ ହେଉଛ। ମୋର ଅନେକ ମହିଷୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତୁମେ ସମ୍ରାଜ୍ଞୀ, ମୋର ଧର୍ମପତ୍ନୀ ହେଉ।" "କାହିଁକି ଅନ୍ୟପ୍ରକାର ଚିନ୍ତା କରୁଛ? ମୋର ଉପରେ କୃପା କର, ତୁମ ଦୟା ଦିଅ। ଏହି ଲଙ୍କା ସମୁଦ୍ର ଦ୍ୱାରା ଘେରାଇ ଏକ ଶତ ଯୋଜନା ବିସ୍ତୃତ, ଇନ୍ଦ୍ର ସହ ଦେବତାମାନେ କିମ୍ବା ଦାନବମାନେ ମଧ୍ୟ ଏଠିକୁ ଭେଦିପାରିବେ ନାହିଁ। ଦେବ, ଯକ୍ଷ, ଗନ୍ଧର୍ବ କିମ୍ବା ଋଷି—ମୁଁ ମୋ ଶକ୍ତି ସମାନ କାହାକୁ ଦେଖେ ନାହିଁ।" "ରାମ କିପରି ତୁମକୁ ସାଧିବେ? ସେ ରାଜ୍ୟହୀନ, ଦୁଃଖୀ, ବନବାସୀ, ପଦଚାରୀ ଏବଂ ସାଧାରଣ ମଣିଷ। ସୀତେ, ମୋତେ ଗ୍ରହଣ କର, ମୁଁ ତୁମ ସମ, ଯୌବନ ଅତି ଦ୍ରୁତ ହେଉଛି, ଏଠି ମୋ ସହ ଆନନ୍ଦ କର। ରାଘବଙ୍କ ସ୍ମୃତି କରିବା ଛାଡ଼, କାହାର ଶକ୍ତି ଅଛି ତୁମକୁ ଦେଖିବାରେ? କେବଳ ଚିନ୍ତାରେ ମଧ୍ୟ ଏଠି ତୁମ ସମ୍ନିଧିକୁ ଆସିପାରିବେ ନାହିଁ।" "ଯେପରି ଆକାଶରେ ବାୟୁକୁ ଦୂରୁନ୍ତା ଦ୍ୱାରା ବାନ୍ଧିହେବା ଯାଏଁ ନୁହେଁ, ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଅଗ୍ନିକୁ ଧରିହେବା ଯାଏଁ ନୁହେଁ, ସେପରି ତୁମକୁ ମୋ ରକ୍ଷାରେ ଥିବାବେଳେ ସମଗ୍ର ତିନି ଲୋକରେ କେହି ଶକ୍ତିବାନ ହୋଇ ତୁମକୁ ନେଇଯିବାକୁ ସମର୍ଥ ନୁହେଁ, ସୁନ୍ଦରୀ।" ଏଭଳି ରାବଣ ମୋହବଶରେ ଅନେକ ମିଥ୍ୟା ମହିମା ଦେଖାଇ ଓ ମିଥ୍ୟା ଆଶ୍ୱାସନ ଦେଇ ସୀତାଙ୍କୁ ପ୍ରଲୋଭିତ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ, ହେଲେ ମୈଥିଳୀ ଦୁଃଖରେ ଅଟୁଟ ରହିଲେ।