ରାବଣଙ୍କ କୋଳରେ ବସିଥିବା ସୀତା ଦୁଃଖରେ, କ୍ଷୁବ୍ଧ ହୃଦୟରେ କହିଲେ, "ହେ ଦୁଷ୍ଟ ରାବଣ! ତୁମେ ଏପରି ନିଃଶରମ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛ, ମୋତେ ଏକାକି ଦେଖି ଚୁରିଭଳି ଉଠାଇ ନେଉଛ, ଏହି କାର୍ଯ୍ୟରେ ତୁମେ ଲଜ୍ଜା କାହିଁକି ପାଉନାହ? ମୁଁ ନିଶ୍ଚିତ ଜାଣିଛି, ତୁମେ ମୋ ପତିଙ୍କୁ ଦୂରେ ନେଇଯିବା ପାଇଁ ମୃଗ ରୂପ ଧାରଣ କରିଛ, ଏହି ଚଳନା ତୁମର ଅପରାଧ। ଯେଉଁ ଜଟାୟୁ, ମୋ ପିତାଶ୍ରୀଙ୍କ ବନ୍ଧୁ, ମୋତେ ରକ୍ଷା କରିବାକୁ ଆସିଥିଲେ, ସେଉଁଠି ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ମାରିଦେଲେ। ତୁମର ପ୍ରକୃତ ଶକ୍ତି ଏଠି ଦେଖାଯାଉଛି, ହେ ରାକ୍ଷସମଧ୍ୟମ, ନାମ ଘୋଷଣା କରି ମୋ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରି ଜିତିନାହ, ଚୁପେ ଚୁପେ ଏପରି ଦୁଷ୍ଟ କାମ କରିଛ। ଅନ୍ୟର ଜନାନୀକୁ ଚୁପେ ଚୁପେ ଚୋରି କରି ନେଇଯିବା, ଏପରି ନିଚ୍ଚ କାର୍ଯ୍ୟ କରି, ତୁମେ କେମିତି ଲଜ୍ଜା ପାଉନାହ? ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ପୃଥିବୀରେ ଲୋକେ ଅପମାନ ଭାବେ କହିବେ; ତୁମେ ଯେଉଁ ବିରତା ଓ ଚରିତ୍ର ଦାବି କର, ଏହି କାରଣରେ ତୁମର କୁଳ ଅପମାନିତ ହେବ। ତୁମେ ଏତେ ଦୃତ ଦୌଡ଼ି ଯାଉଛ, କି କରିବି? ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ରୁହ, ତୁମେ ଜୀବନ୍ତ ଫେରିପାରିବ ନାହିଁ। ସେ ଦୁଇ ରାଜପୁତ୍ରଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟିରେ ପଡ଼ିଲେ, ସେମାନଙ୍କ ସେନା ସହିତ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଟିକିପାରିବ ନାହିଁ। ସେମାନଙ୍କ ତୀର ଲାଗିଲେ, ଜଙ୍ଗଲର ଅଗ୍ନିରେ ପକା ପକ୍ଷୀ ଭଳି ତୁମେ ତାହା ସହିପାରିବ ନାହିଁ। ଏଠି ତୁମ ପାଇଁ ଭଲ କାମ କର, ମୋତେ ଛାଡ଼ିଦେ, ମୋ ପତି ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହିତ କ୍ରୋଧରେ ତୁମ ନାଶ କରିଦେବେ। ଯଦି ମୋତେ ଛାଡ଼ିବୁନାହିଁ, ତାହାଲେ ଏହି ଭାବନା ଯେଉଁଥିରେ ତୁମେ ମୋତେ ଜୋରକରି ନେଉଛ, ଏହି ଭାବନା ତୁମ ନାଶ ନିଶ୍ଚିତ କରିଦେବ। ତୁମର ଏହି କ୍ରିୟା ଅସାର ହେବ, କାରଣ ମୁଁ ମୋ ପତିଙ୍କୁ ଦେଖିପାରୁନାହିଁ, ଯିଏ ଦେବତା ସମ, ଶତ୍ରୁର ଅଧୀନରେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ବଞ୍ଚିପାରିବି ନାହିଁ। ଶତ୍ରୁ ଅଧୀନରେ ରହି, ପତି ବିନା ମୁଁ ଜୀବନ ଧାରଣ କରିପାରିବି ନାହିଁ, ତୁମେ ନିଜ ଭଲ ଭାବିନାହ। ମୃତ୍ୟୁ ସମୟରେ ମନୁଷ୍ୟ ନିଜ ପ୍ରତିକୂଳ କାମନା କରିଥାଏ, ଏହିପରି ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଭଲ କଥା ଭୁଲିଯାଉଛ। ମୁଁ ଦେଖୁଛି, ତୁମର କଣ୍ଠରେ ମୃତ୍ୟୁର ପାଶ ବାନ୍ଧାଯାଇଛି, ତଥାପି ଏହି ଭୟାନକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ତୁମେ ଭୟ ପାଉନାହ। ତୁମେ ସୁନାର ଗଛ, ରକ୍ତ ଧାରା ବାହାଉଥିବା ଭୟାନକ ୱୈତରଣୀ ନଦୀ ଦେଖୁଛ। ତୁମେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତଳୱାର ଦଳିଥିବା ଅଟଳ ଜଙ୍ଗଲ, ତାପିତ ସୁନାର ଫୁଲ ଓ ମାଣିକ୍ୟ ଚାଦର ଦେଖୁଛ। ତୁମେ ଲୋହା କାଁଟାରେ ଢ଼କା ସାଲ୍ମଳି ଗଛ ମଧ୍ୟ ଦେଖିବ, ଏପରି ମହାପୁରୁଷଙ୍କୁ ଦୁଃଖ ଦେଇ ତୁମେ ତାହାର ଫଳ ଅବଶ୍ୟ ଭୋଗିବ। ବେଦନା ଭଳି ତୁମେ ଏହି ଅପରାଧ ଫଳ ଅନୁଭବିବ, କାରଣ କାଳପାଶରେ ବନ୍ଧା ତୁମେ ଏହାରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇବା ନାହିଁ। ତୁମେ କେଉଁଠି ଶାନ୍ତି ପାଇବ, ମୋ ପତି ବିନା, ତାଙ୍କ ଭାଇ ନଥିଲେ? ଯିଏ ଚୌଦ ହଜାର ରାକ୍ଷସକୁ ମାରିଦେଇଛି, ସେ ମହାବୀର ରଘୁବଂଶୀ କେମିତି ଅସଫଳ ହେବେ? ସେ ତୁମେ ମୋତେ ଚୁରି କରି ନେଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣ ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ମାରିବେ ନାହିଁ। ଏପରି ଦୁଃଖ ଓ ଭୟରେ ସୀତା, ରାବଣଙ୍କ କୋଳରେ ବସି, ଏଭଳି କଠୋର କଥା ଉଚ୍ଚାରଣ କରୁଥିଲେ। ଏପରି ଦୁଃଖରେ ବିହ୍ୱଳ ସୀତା, ଅନେକ କଥା କହି, ଅନେକ ଦୁଃଖ ଜଣାଇ, ତାଙ୍କ ଶରୀର କମ୍ପିଥିଲା, ପ୍ରୟାସ କରୁଥିଲେ ମୁକ୍ତି ପାଇବାକୁ, କିନ୍ତୁ ଦୁଷ୍ଟ ରାବଣ ତାଙ୍କୁ ଜୋରକରି ନେଇଯାଉଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ମହାକାବ୍ୟ ଅରଣ୍ୟକାଣ୍ଡର ଚୁମ୍ବକ ଚୁମ୍ବକ ସର୍ଗ ପଢ଼ାଯାଉଛି। ଯେତେବେଳେ ରାବଣ ସୀତାଙ୍କୁ ଉଠାଇ ନେଉଥିଲେ ଓ ସୀତା କୌଣସି ରକ୍ଷକ ଦେଖିପାରୁନଥିଲେ, ତାହା ଦେଖିଲେ ପାଞ୍ଚି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବାନର ଏକ ପାହାଡ଼ ଶିଖରରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ। ସୀତା, ଶୁଭ୍ର ଚକ୍ଷୁ, ସୁନ୍ଦର ଦେହସମ୍ପନ୍ନ, ସୁନାର ଭଳି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଚୀର ଓ ମଙ୍ଗଳମୟ ଅଳଙ୍କାର ପିନ୍ଧିଥିଲେ। ସେ ଚିନ୍ତା କଲେ, "ଏହି ବାନରମାନେ ରାମଙ୍କୁ ସୂଚନା ଦେଇପାରିବେ," ଏହି ଭାବନାରେ ସେ ତାଙ୍କ ଚୀର ଓ ଅଳଙ୍କାର ବାନରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପକାଇଦେଲେ। ଦଶମୁଖ ରାବଣ ତାଙ୍କର ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ଧ୍ୟାନ ଦେଲେ ନାହିଁ, ଏହି ସମୟରେ ତାଳପୀତ ଚକ୍ଷୁ ବାନରମାନେ ସୀତାଙ୍କୁ ନିରନ୍ତର ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖିଥିଲେ। ଏବେ ବାନରମାନେ ଦେଖିଲେ, ସୀତା କନ୍ଦୁଛନ୍ତି, ଓ ରାବଣ ପମ୍ପା ସରୋବର ଅତିକ୍ରମ କରି ଲଙ୍କା ନଗର ପାଇଁ ଯାଉଛନ୍ତି। ରାକ୍ଷସରାଜ ରାବଣ, କ୍ରନ୍ଦନ କରୁଥିବା ସୀତାଙ୍କୁ ନେଇ, ନିଜ ମୃତ୍ୟୁ ସ୍ୱୀକାର କରି ବଡ଼ ଆନନ୍ଦରେ ଏଗିଯାଉଥିଲେ। ସେ ତାଙ୍କୁ କୋଳରେ ରଖି, ବିଷାକ୍ତ ଦନ୍ତ ଓ ଘାତକ ବିଷ ଥିବା ସର୍ପ ଭଳି, ଜଙ୍ଗଲ, ନଦୀ, ପାହାଡ଼ ଓ ସରୋବର ଉପରେ ଉଡ଼ିଯାଉଥିଲେ। ଧଣୁରୁ ଛାଡ଼ା ତୀର ଭଳି ଦ୍ରୁତ ଭାବେ ସେ ବାରୁଣ୍ୟ ଆଶ୍ରୟକୁ ଅତିକ୍ରମ କଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ମାଛ ଓ ମହାସର୍ପ ବସିଥିଲେ। ତାପରେ ସେ ସମୁଦ୍ର ଅତିକ୍ରମ କଲେ, ତାଙ୍କ ଅସ୍ଥିରତାରେ ତରଙ୍ଗ ଫିରିଯାଉଥିଲା, ମାଛ ଓ ମହାନଗ ଅବରୁଦ୍ଧ ହେଉଥିଲେ। ଏହି ବେଳେ, ସୀତାଙ୍କୁ ଉଠାଇ ନେଉଥିବା ସମୟରେ, ବାରୁଣ୍ୟ ଆଶ୍ରୟ ଦୃଶ୍ୟମାନ ହେଲା, ଏବଂ ଆକାଶରୁ ଦେବଗନ୍ଧର୍ବମାନେ କହିଲେ, "ଏହି ଦଶମୁଖର ଶେଷ ଆସିଗଲା।" ଏହି ମଧ୍ୟରେ ରାବଣ ହତାଶ ସୀତାଙ୍କୁ ନିଜ କୋଳରେ ରଖି ଲଙ୍କା ନଗରକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ, ଯାହା ନିଜ ପାଇଁ ମୃତ୍ୟୁର ଆକୃତି ଥିଲା। ସେ ଲଙ୍କାର ବଡ଼ ବଡ଼ ସୁସଜ୍ଜିତ ରାସ୍ତା ଅତିକ୍ରମ କରି ନିଜ ଅନ୍ତଃପୁରକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ସୁରକ୍ଷିତ ପରିସର ଓ ବିସ୍ତୃତ ଅଞ୍ଚଳ ଥିଲା। ସେଠାରେ ଶୋକାକୁଳ, ଭ୍ରମିତ ଓ କଳା ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ସୀତାଙ୍କୁ ରଖିଦେଲେ। ତାପରେ ରାବଣ, ମାୟା ଯେପରି ତାଙ୍କ ମାୟାଦେବୀକୁ ବନ୍ଧିଥିଲେ, ସେପରି ସୀତାଙ୍କୁ ବନ୍ଧିଦେଲେ। ଦଶମୁଖ ରାବଣ ଭୟଙ୍କର ଓ ଭୀଷଣ ରାକ୍ଷସୀମାନଙ୍କୁ ଆଦେଶ କଲେ, "ଅନୁମୋଦନ ଛାଡ଼ି କୌଣସି ପୁରୁଷ କିମ୍ବା ସ୍ତ୍ରୀ ସୀତାଙ୍କୁ ଦେଖିବା ନାହିଁ।