ରାମଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପଛରେ ଧନୁଷ ବାଣ ଧରି, ମୁଁ ଓ ମୋ ସହ ତାଙ୍କ ଭାଇ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ମୁଣ୍ଡରେ ଜଟା ଧରି ତପସ୍ବୀ ବେଶରେ ଅନୁସରଣ କରୁଥିଲେ। ଆମେ ତିନିଜଣ ଧର୍ମରେ ଅବିଚଳ ଓ ପ୍ରତିଜ୍ଞାରେ ଅଟୁଟ ଥିଲୁ, ଏହିପରି ଦଣ୍ଡକାରଣ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କଲୁ। କୈକେୟୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆମେ ରାଜ୍ୟରୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହୋଇ ଏଠାକୁ ଆସିଛୁ। ଏହି ଗଭୀର ଅରଣ୍ୟରେ ଆମେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭାବେ ଘୁରୁଛୁ। ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଆପଣ ଚାହାଁଲେ କିଛି ସମୟ ଏଠାରେ ବିଶ୍ରାମ କରନ୍ତୁ। ମୋ ପତି ଶୀଘ୍ରେ ମୃଗ, ଗୋଧି, ବନ୍ଦରା ଇତ୍ୟାଦି ଶିକାର କରି ବ୍ୟାପକ ମାଂସ ନେଇ ଫେରିବେ। ଏହିପରି, ଆପଣ ନିଜ ନାମ, କୁଳ, ବଂଶ ଏବଂ କି କାରଣରେ ଏହି ଦଣ୍ଡକାରଣ୍ୟରେ ଏକା ଘୁରୁଛନ୍ତି, ଏହା ମୋତେ ସଠିକ୍ ଭାବେ କହନ୍ତୁ। ସୀତା ଏପରି କହିବା ସମୟରେ, ରାକ୍ଷସମହାପ୍ରଭୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାବଣ କ୍ରୁର ଉତ୍ତର ଦେଲେ—"ମୁଁ ସେଇ ରାବଣ, ଯାହାକୁ ଦେବ, ଅସୁର, ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଭୟ କରନ୍ତି, ମୁଁ ରାକ୍ଷସମହାପତି। ତୁମକୁ ଦେଖି, ସୁନ୍ଦର କାଞ୍ଚନ ଚର୍ମ ଓ ରେଶମ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିବା ତୁମେ ନିର୍ମଳା, ମୋର ଅନ୍ୟ ମହିଳାମାନେ ପାଖରେ ମୋତେ କୌଣସି ଆନନ୍ଦ ମିଳୁନାହିଁ। ମୁଁ ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରୁ ଅନେକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନାରୀମାନେ ଆଣିଛି, ତୁମେ ମୋର ପ୍ରଧାନ ରାଣୀ ହେଉ। ମୋର ବଡ଼ ନଗରୀ ଲଙ୍କା ସମୁଦ୍ର ମଧ୍ୟରେ ପାହାଡ଼ ଉପରେ ଅବସ୍ଥିତ, ସମୁଦ୍ର ଦ୍ୱାରା ସଂବୃତ। ସୀତେ, ଏଠାରେ ମୋ ସହ ବନ ଭ୍ରମଣ କରିବ, ଏହି ବନବାସ ଦୁଃଖ ମନେ ପଡ଼ିବ ନାହିଁ। ଯଦି ତୁମେ ମୋର ପତ୍ନୀ ହେଉଛ, ପାଞ୍ଚ ହଜାର ଅଳଙ୍କୃତ ଦାସୀମାନେ ତୁମେ ସେବା କରିବେ।" ରାବଣ ଏପରି କହିବା ପରେ, ଜନକନନ୍ଦିନୀ ସୀତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ଏବଂ ରାକ୍ଷସଙ୍କୁ ଅବହେଳା କରି କହିଲେ—"ମୁଁ ରାମଙ୍କୁ ଅତି ଭକ୍ତି କରେ, ସେ ମହାପାହାଡ଼ ସମାନ ଅଚଳ, ମହେନ୍ଦ୍ର ପର୍ବତ ପରି ମହିମାଶାଳୀ, ଅପାର ସମୁଦ୍ର ପରି ଗଭୀର। ସେ ଶୁଭ ଲକ୍ଷଣର ଅଧିକାରୀ, ବଟବୃକ୍ଷ ସଦୃଶ ଦେହ, ସତ୍ୟନିଷ୍ଠ ଓ ଉଚ୍ଚ ଚରିତ୍ରବାନ୍। ତାଙ୍କ ଭୁଜା ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଚାତୁର୍ଯ୍ୟ ଚୌଡ଼ା, ସିଂହ ପରି ଚାଲିବା, ସିଂହମଧ୍ୟରେ ମନୁଷ୍ୟ, ଦେଖିବାକୁ ମଧ୍ୟ ସିଂହ ସମାନ। ତାଙ୍କ ମୁହଁ ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ସମାନ, ରାଜସ୍ୟ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିଗ୍ରହୀ, ବିଶ୍ୱପ୍ରସିଦ୍ଧ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ। ତୁମେ ଏକ ଶିଆଳ ଯେପରି ସିଂହୀକୁ ଚାହାଁଛ, ଯାହା କେବେ ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ; ମୋତେ ସ୍ପର୍ଶ କରିପାରିବ ନାହଁ, ଯେପରି କେହି ସୂର୍ଯ୍ୟର ତେଜ ଧରିପାରେନାହିଁ। ରଘୁନାଥଙ୍କ ପ୍ରିୟା ପତ୍ନୀକୁ ଚାହିଁ ତୁମେ ନିଶ୍ଚୟ ଅନେକ ସୁନା ଗଛ ଦେଖୁଛ; ମୃଗ ଶତ୍ରୁ ଭୁଖା ସିଂହର ଦାନ୍ତ ଉଖଳିବାକୁ, ବିଷାକ୍ତ ସାପର ମୁହଁ ଧରିବାକୁ ଚାହୁଁଛ। ମନ୍ଦରା ପର୍ବତ ହାତରେ ଉଠାଇବା, ବିଷ ପିଇ ଅକ୍ଷତ ରହିବା, ଏହି ଭଳି ଅସମ୍ଭବ କାମ ଚାହୁଁଛ। ତୁମେ ସୁଇ ଦ୍ୱାରା ଆଖି ଚୁଉଛ, ଧାରା ଦେଖି ଝାଲ ଚାଟୁଛ, ଏହି ଭଳି ଅସମ୍ଭବ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛ। ପାଥର ବାନ୍ଧି ସମୁଦ୍ର ପାରିବା, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ହାତରେ ଧରିବା ଚେଷ୍ଟା କରୁଛ। ରାମଙ୍କ ପ୍ରିୟା ନୀତିବତୀ ପତ୍ନୀକୁ ଛୁଇଁବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରି, ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଅଗ୍ନିକୁ ଚେନା ଦ୍ୱାରା ଧରିବା ଚେଷ୍ଟା କରୁଛ। ରାମଙ୍କ ଶିଳାଦେହୀ ପତ୍ନୀକୁ ଲଭିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରି, ଲୋହ ନିଁଆର ଟିପରେ ଚାଲିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛ। ବନରେ ସିଂହ ଓ ଶିଆଳ, ନଦୀ ଓ ସମୁଦ୍ର, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଦ୍ୟ ଓ ସାଧାରଣ ମଦ୍ୟ ଯେପରି ଦୂରତା, ତାହିଁ ଦଶରଥପୁତ୍ର ଓ ତୁମ ମଧ୍ୟରେ ରହିଛି। ସୁନା, ସିସା, ଲୋହା, ଚନ୍ଦନ, ପାଣି, କାଦଳି, ବନରେ ହାତୀ ଓ ଗଧା, ଏହିପରି ଭିନ୍ନତା ଦଶରଥପୁତ୍ର ଓ ତୁମେ ମଧ୍ୟରେ। ଏଠି ରାମ ଇନ୍ଦ୍ର ସମାନ ତେଜସ୍ବୀ ଧନୁଷ ବାଣ ନେଇ ଦଢ଼ିଆ ଥିଲେ, ମୁଁ ତୁମରୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହେଲି ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ନ ହେବି, ଯେପରି ଘିଅକୁ ମକି ପିଇଲେ ତାହା କମି ଯାଏ ନାହିଁ। ସୀତା ଏପରି ଶୁଦ୍ଧ ମନରେ କହିବା ସମୟରେ, ଦୁଷ୍ଟ ରାକ୍ଷସ ରାବଣଙ୍କୁ ଦେଖି, ସୀତା ଶରୀର କମ୍ପିଗଲେ, ଗଛ ତଳେ ବାତାସରେ କମ୍ପିଥିବା କଦଳୀ ଗଛ ପରି ଅତିବିକଳ ହେଲେ। ସୀତାଙ୍କ କମ୍ପନ ଦେଖି, ଭୟଙ୍କର ଯମସମାନ ରାବଣ ନିଜ ଜନ୍ମ, ବଳ, ନାମ, କାର୍ଯ୍ୟ ବିବରଣୀ ଦେଇ ସୀତାଙ୍କୁ ଭୟଭୀତ କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ଏଠାରେ ଶ୍ରୀମଦ୍ ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣର ଅରଣ୍ୟକାଣ୍ଡର ଅଠଚାଳିଶତମ ଅଧ୍ୟାୟ ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି। ସୀତା ଏପରି କହିବା ପରେ, ରାବଣ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ କପାଳରେ ଭୃକୁଟି କୁଟି, କଠୋର କଥା କହିଲେ—"ହେ ଶୁଭାଙ୍ଗି, ମୁଁ ବୈଶ୍ରବଣଙ୍କ ବିରୋଧୀ ଭାଇ ଦଶଗ୍ରୀବ ରାବଣ, ତୁମକୁ ମଙ୍ଗଳ ହେଉ। ଦେବ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଭୂତ, ପକ୍ଷୀ, ନାଗମାନେ ମୋତେ ଦେଖି ସଦା ଯେପରି ମୃତ୍ୟୁକୁ ଭୟ କରି ପଳାଉଥିବା, ସେପରି ଭୟ କରନ୍ତି। ମୋ ଭାଇ ବୈଶ୍ରବଣ ଅନ୍ୟ ମାଆରୁ ଜନ୍ମ, ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ରୋଷରେ ଯୁଦ୍ଧକୁ ଆହ୍ୱାନ କରି ଜିତିଥିଲି। ମୋର ଭୟରେ ସେ ନିଜ ଦୂର୍ଦ୍ଦନ୍ତ ଭବନ ଛାଡ଼ି, କୈଳାସ ପର୍ବତରେ ଦିବ୍ୟ ବିମାନ ଉପରେ ବସିଛନ୍ତି। ଏହି ଦିବ୍ୟ ଚଳନଶୀଳ ପୁଷ୍ପକ ବିମାନ ମୁଁ ନିଜ ବଳରେ ଅଧିକାର କରିଛି, ଏହି ବିମାନରେ ଆକାଶ ମଧ୍ୟରେ ଯାଉଛି। ମୁଁ କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ, ହେ ମିଥିଳାନନ୍ଦିନୀ, ମୋ ମୁହଁ ଦେଖି ଇନ୍ଦ୍ରାଦି ଦେବତାମାନେ ଭୟରେ ଦୌଡ଼ି ପଳାଉଛନ୍ତି। ଯେଉଁଠି ମୁଁ ରହେ, ସେଠାରେ ପବନ ଭୟରେ ଧୀରେ ବହେ, ସୂର୍ଯ୍ୟର କିରଣ ତୀବ୍ର ହୁଏ, ଚନ୍ଦ୍ରର କିରଣ ଶିତଳ ହୁଏ। ଯେଉଁଠି ମୁଁ ଯାଏ, ଗଛ ତାଳି ନ ହଲେ ଅଚଳ ରହେ, ନଦୀର ଜଳ ଅଚଳ ରହେ।