ସୀତା ଦୁଃଖରେ ଭାସୁଥିବା, ଅଶ୍ରୁପୂର୍ଣ୍ଣ ଦୃଷ୍ଟିରେ ନିରାଶ ହୋଇ କାନ୍ଦୁଥିବା ଦେଖି, ସୌମିତ୍ରି ତାଙ୍କୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ, କିନ୍ତୁ ସୀତା ତାଙ୍କର ଶ୍ୱାଶୁର ଭାଇଙ୍କୁ କିଛି କହିଲେ ନାହିଁ। ଏହାପରେ ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ହାତ ଜୋଡି ସୀତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ମଣିଷିକ ଭାବରେ ତାଙ୍କୁ ପୁନିପୁନି ଚାଲିବା ସମୟରେ ଦେଖି, ଦୃଢ଼ ନିଶ୍ଚୟରେ ରାମଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯିବାକୁ ଚାଲିଗଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ଦଶଗ୍ରୀବ ଅର୍ଥାତ୍ ରାବଣ, ତ୍ୱରିତ ଅବସର ନେଇ, ବନରେ ଏକାକୀ ଥିବା ବୈଦେହୀ ସୀତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଏକ ଭିକ୍ଷୁର ରୂପ ଧାରଣ କରି ଆସିଲା। ସେ ମୃଦୁ କାସାୟ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ଜଟା ଧାରଣ କରି, ଛତା, ଖଡ଼ାଉ, ଏବଂ ବାମ କାନ୍ଧରେ ଦଣ୍ଡ ଓ କମଣ୍ଡଳୁ ନେଇ ଦେଖାଦେଲା। ଏହି ଭିକ୍ଷୁ ରୂପେ, ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ଏକାକୀ ବସିଥିବା ବୈଦେହୀଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇଲା। ସେ ତାଙ୍କୁ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଚନ୍ଦ୍ର ବିହୀନ ସନ୍ଧ୍ୟା ପରି ଏକା, ଯୁବତୀ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ରୂପରେ ଦେଖିଲା। ରୋହିଣୀ ଚନ୍ଦ୍ର ବିହୀନ ହେବାପରି, ଦୁଷ୍ଟ ଓ କ୍ରୂର ରାବଣ ଜନସ୍ଥାନର ବୃକ୍ଷମାନେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ। ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ବୃକ୍ଷମାନେ କମ୍ପିଲେ ନାହିଁ, ପବନ ବହିଲା ନାହିଁ, ଏବଂ ଦୃତ ବହୁଥିବା ଗୋଦାବରୀ ନଦୀ ଭୟରେ ଧୀରେ ଧୀରେ ବହିଲା। ଏହି ଭୟଭୀତ ପରିବେଶରେ, ଦଶଗ୍ରୀବ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତିର ଅବସର ଖୋଜିଲା। ରାବଣ ଭିକ୍ଷୁ ପରି ଏସି, ବୈଦେହୀଙ୍କୁ ନିକଟରୁ ଦେଖିଲା, ଯେଉଁ ସମୟରେ ସୀତା ତାଙ୍କର ପତିଙ୍କ ଦୁଃଖରେ ଦୁଃଖିତ ହୋଇଥିଲେ। ସେ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ଲୋକରେ ଅପରିଚିତ ଭଲ ରୂପ ଧାରଣ କରି, ଘାସ ଦ୍ୱାରା ଢାକା ଉତ୍ସ ପରି, ବୈଦେହୀଙ୍କୁ ଆକସ୍ମିକ ଭାବରେ ନିକଟରୁ ଦେଖିଲା। ରାବଣ ରାମଙ୍କ ଧର୍ମପତ୍ନୀଙ୍କୁ ଦୃଢ଼ ଭାବରେ ନିରୀକ୍ଷଣ କରୁଥିଲେ। ସୀତା, ଚନ୍ଦ୍ରପୂର୍ଣ୍ଣିମା ପରି ମୁହଁ, ଶୁଭ୍ର ଦନ୍ତ, ରକ୍ତ ଅଞ୍ଚଳ ଅଖି, ଅଶ୍ରୁ ଓ ଶୋକରେ ଏକ ପତ୍ର ମଣ୍ଡପରେ ବସିଥିଲେ। ରାତିର ଚରାଚର ରାବଣ, ମନରେ ଆନନ୍ଦ ଭରି, କମଳ ନୟନ, ପୀତବାସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିବା ବୈଦେହୀଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସିଲା। କାମବାଣରେ ବିଧୁର ହୋଇ, ମନ୍ତ୍ରପାଠ ପରି ଶବ୍ଦ କରି, ରାକ୍ଷସପତି ରାବଣ ଗୁପ୍ତ ଭାବରେ ମୃଦୁ ଭାଷାରେ କଥା କହିଲା। ସେ ସୀତାଙ୍କ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ରୂପକୁ ପ୍ରଶଂସା କରି, ତାଙ୍କୁ ତିନି ଲୋକର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶ୍ରୀ ଚୁକାଯିଥିବା ପରି ଦେଖିଲା। ପୀତବାସ୍ତ୍ର, କମଳମାଳା, ଚାନ୍ଦି ଓ ସୁନା ପରି ଅଭିରୂପ ଦେହ, ଖିଳିଥିବା ପଦ୍ମସରୋବର ପରି ସୌନ୍ଦର୍ୟ ଥିଲା ସୀତାଙ୍କର। ରାବଣ ଜିଜ୍ଞାସା କଲେ, "ହେ ସୁନ୍ଦରୀ, ତୁମେ କି ଲଜ୍ଜା, ଶ୍ରୀ, କୀର୍ତ୍ତି, ଶୁଭ ଲକ୍ଷ୍ମୀ, କିମ୍ବା କୌଣସି ଦେବକନ୍ୟା? କିମ୍ବା ଧନ, କିମ୍ବା କାମଦେବୀ?" ସେ ତାଙ୍କର ସ୍ନିଗ୍ଧ ଦନ୍ତ, ବଡ଼ ଓ ନିର୍ମଳ ନୟନ, ଚଉଡ଼ ନିତମ୍ଭ, ଦୃଢ଼ ଜଂଘା, ଅପୂର୍ବ ସ୍ଥନ ଓ ଅଳଙ୍କୃତ ଦେହର ଅନୁପମ ସୌନ୍ଦର୍ୟକୁ ଦେଖି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ। ସେ କହିଲେ, "ହେ ରାମପ୍ରିୟା, ତୁମ ସ୍ମିତ, ଦନ୍ତ, ନୟନ ମୋ ମନକୁ ମୋହିଯାଉଛି। ଏମିତି ରୂପ ମୁଁ କେବେ ଦେଖିନାହିଁ। ଏଠି ରାକ୍ଷସମାନେ ବସିଥିବା ଅଞ୍ଚଳ, ଏଠି ତୁମେ କିପରି ଆସିଲ? ଏଠି ମୃଗ, ସିଂହ, ବଘ, ନିର୍ଘାତ ଜନ୍ତୁ ଅଛନ୍ତି—ତୁମେ ଏକାକି କିପରି ନିର୍ଭୟ ରହିଛ? କିଏ ତୁମେ, କାହାର ଝିଅ, କେଉଁଠୁ କାହିଁକି ଏଠି ଆସିଛ?" ଏଭଳି ପ୍ରଶଂସା କରି, ମହାବଳୀ ରାବଣ ସୀତାଙ୍କୁ ମନ ମଧ୍ୟରେ ଅପହରଣ କରିବା ନିଶ୍ଚୟ କଲେ। ଏହି ଭିକ୍ଷୁ ରୂପ ଦେଖି, ମୈଥିଲୀ ଅତିଥି ସମ୍ମାନ ଦେବା ପାଇଁ ଉପକ୍ରମ କଲେ। ସେ ପ୍ରଥମେ ଆସନ ଆଣି, ପାଦ ପ୍ରକ୍ଷାଳନ ପାଇଁ ଜଳ ଦେଇ, "ସବୁ ତୟାରି ହୋଇଯାଇଛି," ବୋଲି କହିଲେ। ଦ୍ୱିଜାତି ପରି ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ପାତ୍ର ଓ କୁସୁମ୍ଭ ଧାରଣ କରୁଥିବା ଏହି ଅତିଥିକୁ ଅସ୍ୱୀକାର କରିପାରିବେ ନାହିଁ ବୋଲି ମୈଥିଲୀ ତାଙ୍କୁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପରି ସମ୍ମାନ କଲେ। ସେ କହିଲେ, "ଏଠି ଆସନ ଅଛି, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ବସନ୍ତୁ; ପାଦ ପ୍ରକ୍ଷାଳନ ପାଇଁ ଏହି ଜଳ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ। ଏହି ଅତି ଉତ୍ତମ ଅରଣ୍ୟ ଆହାର ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ—ନିର୍ଭୟ ହୋଇ ଏଠି ଭୋଜନ କରନ୍ତୁ।" ମୈଥିଲୀଙ୍କ ଏହି ଅତିଥି ସମ୍ମାନ ଓ ମୃଦୁ ଭାଷଣ ଶୁଣି, ରାବଣ ମନରେ ଦୃଢ଼ ନିଶ୍ଚୟ କଲେ—ସେ ଏହି ରାମପତ୍ନୀଙ୍କୁ ବଳପୂର୍ବକ ଅପହରଣ କରି, ତାଙ୍କ ସଂହାର କରିବ।