ରାବଣ ମାରୀଚାଙ୍କୁ କହିଲେ, “ତୁମେ ଏହି ସାହସ ଅନୁସରଣ କରୁଛ, ମୋର ଇଚ୍ଛା ଅନୁଯାୟୀ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛ; ଏବେ ତୁମେ ମାରୀଚା, ପୂର୍ବରୁ ଅନ୍ୟ ଦାନବ ଥିଲେ।” ତାପରେ ରାବଣ ମାରୀଚାଙ୍କୁ ଏକ ଶୀଘ୍ର, ପକ୍ଷୀ ନିବନ୍ଧନ ରଥରେ ଚଢ଼ିବାକୁ କହିଲେ, ଏହି ରଥ ରତ୍ନ ଦ୍ୱାରା ସଜିତ ଥିଲା ଏବଂ ଦୁଇଜଣ ଏକଠି ଚଢ଼ିଲେ; ଏହି ରଥ ଭୟାନକ ମୁହଁ ଥିବା ଗଧାମାନେ ଦ୍ୱାରା ଯୁକ୍ତ ହୋଇଥିଲା। ରାବଣ ମାରୀଚାଙ୍କୁ କହିଲେ, “ତୁମେ ବୈଦେହୀଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କରିବା ପରେ ଚାହାଁଲେ ଚାଲିଯାଉ; ମୁଁ ଏହି ଜଙ୍ଗଲ ଶୂନ୍ୟ ସ୍ଥାନରେ ମିଥିଳାର ରାଜକୁମାରୀ ସୀତାଙ୍କୁ ବଳପୂର୍ବକ ନେଇଯିବି।” ଏହିପରେ ତାଟକାର ପୁତ୍ର ରାବଣଙ୍କୁ ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବ ମାନିଲେ; ଦୁଇଜଣ, ମାରୀଚା ଓ ରାବଣ, ଏହି ରଥରେ ଚଢ଼ି, ଏକ ଉଡ଼ୁଥିବା ରଥ ପାଳେ ଯାଇଥିଲେ। ସେମାନେ ଏହି ଆଶ୍ରମ ଚତ୍ର ଛାଡ଼ି ଶୀଘ୍ର ଚାଲିଯାଇ, ରାସ୍ତାରେ ସହର, ଜଙ୍ଗଲ, ପାହାଡ଼, ନଦୀ, ଦେଶ ଓ ଗ୍ରାମ ଦେଖିଲେ; ଶେଷରେ ଦଣ୍ଡକ ଜଙ୍ଗଲ ଓ ରାଘବଙ୍କ ଆଶ୍ରମକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ। ମାରୀଚା ସହିତ ରାବଣ, ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ, ଏହା ଦେଖିଲେ; ଏହି ସୁନାରେ ଶୋଭିତ ରଥରୁ ଉତରିଲେ। ରାବଣ ମାରୀଚାଙ୍କୁ ହାତ ଧରି କହିଲେ, “ଏହା ରାମଙ୍କ ଆଶ୍ରମ, କଦଳୀ ଗଛ ଦ୍ୱାରା ଘିରିଛି। ବନ୍ଧୁ, ଶୀଘ୍ର ଏହି କାମ କର, ଯାହା ପାଇଁ ଆମେ ଏଠାକୁ ଆସିଛୁ।” ରାବଣଙ୍କ ଏହି ଉକ୍ତି ଶୁଣି, ମାରୀଚା ଦାନବ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ମୃଗ ରୂପ ଧାରଣ କଲେ; ରାମଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ଦ୍ବାରରେ ଏହି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ରୂପରେ ଚାଲିବା ଆରମ୍ଭ କଲେ। ମୃଗର ଶିଙ୍ଗ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ରତ୍ନରେ ତିଆରି, ମୁହଁ ଧଳା ଓ କଳା, ମୁଁହ ଲାଲ ପଦ୍ମ ଭଳି, କାନ ନୀଳ ପଦ୍ମ ଭଳି। ଗଳା ଅଲ୍ପ ଉପରକୁ ଉଠିଥିଲା, ଉଦର ନୀଳ ନୀଳମଣି ଭଳି, ପାଶ୍ୱ ମଧୁ ରଙ୍ଗ ଫୁଲ ଓ ପଦ୍ମ କେଶରର ଭଳି। ଖୁର ଅଭ୍ରକ ଭଳି ଚମକୁଥିଲା, ପା ଶୁଭ୍ର ଏବଂ ଦୀର୍ଘ; ଲାଗା ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁ ଭଳି ରଙ୍ଗ ଓ ଚମକ ଦେଉଥିଲା। ଏହି ମୃଗ ରାକ୍ଷସ ଅନେକ ରତ୍ନ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ଏବଂ ଚମକୁଥିଲା; ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମୃଗର ରୂପ ନେଲା। ଏହି ରାକ୍ଷସ ରାମଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ଓ ଜଙ୍ଗଲକୁ ଆଲୋକିତ କରି, ଦୃଷ୍ଟିକୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇ, ବୈଦେହୀଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ଅନେକ ଖଣିଜ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ମୃଗ ଭଳି ଚାଲିଲେ। ସେ ଚମତ୍କାର ଦେଖା ଦେଇ, ଶତ-ଶତ ଚାନ୍ଦି ଚିହ୍ନ ଦ୍ୱାରା ଚିହ୍ନିତ ହୋଇ, ଜଙ୍ଗଲର ହରିତ ପ୍ରାଙ୍ଗଣରେ ଚାଲିଲେ, ଗଛର କୋମଳ ପତ୍ର ଖାଇଲେ। ସେ କଦଳୀ ବନକୁ, ପରେ କାର୍ଣ୍ଣିକାର ଗଛକୁ ଗଲେ, ହଳୁ ଚାଲିଲେ ଓ ସୀତାଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ପାଇବାକୁ ଅପେକ୍ଷା କଲେ। ପିଠ ମଧ୍ୟ ପଦ୍ମ ଭଳି ଚିତ୍ରିତ, ଏହି ମହାମୃଗ ଆଶ୍ରମ ନିକଟରେ ଚାଲିଲେ। ସେ ପୁନି ପ୍ରାଙ୍ଗଣ ଛାଡ଼ି ଶୀଘ୍ର ଫେରି ଆସିଥିଲେ; କେବେ ମାଟିରେ ଖେଳି, କେବେ ବସି, କେବେ ଆଶ୍ରମ ଦ୍ବାର ପାଖରେ ମୃଗ ଦଳ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିଲେ। ମୃଗ ଦଳ ତାଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରୁଥିଲେ, ସେ ଫେରିଯାଉଥିଲେ, ସୀତାଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ପାଇବାକୁ ଅପେକ୍ଷା କରୁଥିଲେ। ସେ ଚମକୁଥିବା ଚିତ୍ର ଏକାଉଥିଲେ, ଅନ୍ୟ ଜଙ୍ଗଲର ମୃଗ ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇଥିଲେ। ସେମାନେ ଆସି ଘ୍ରାଣ କରି, ଦଶ ଦିଗରେ ଭାଗିଯାଉଥିଲେ; ଦାନବ ମୃଗ ରୂପ ନେଇ ଏହି ଜଙ୍ଗଲ ମୃଗ ମଧ୍ୟରେ ମିଶିଯାଉଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କ ଦାନବ ରୂପ ଲୁଚାଇବା ପାଇଁ, ସେ କିଛି ଖାଇନଥିଲେ, କେବଳ ଛୁଇଁ ଦେଉଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ଚମତ୍କାର ଦୃଷ୍ଟି ଥିବା ବୈଦେହୀ ଫୁଲ ଚୟନ କରୁଥିବାବେଳେ କାର୍ଣ୍ଣିକାର, ଅଶୋକ, ଆମ୍ର ଗଛ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିଲେ; ତାଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ମଦିରା ଭଳି ମୋହିତ। ଫୁଲ ଚୟନ କରି, ଚମକୁଥିବା ମୁହଁ ଧାରଣ କରି, ତିନି ଜଙ୍ଗଲ ରାଜନୀ ଏହି ରତ୍ନ ଭଳି ମୃଗକୁ ଦେଖିଲେ। ପୁତ୍ରୀ ଜନକା ମୃଗକୁ ଦେଖି, ମୁକୁତ ଓ ରତ୍ନରେ ଶୋଭିତ ଅଙ୍ଗ, ଚମକୁଥିବା ଦାନ୍ତ ଓ ଓଠ, ଚାନ୍ଦି ଭଳି କେଶ ଦେଖି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇଗଲେ। ସୀତାଙ୍କ ଆଖି ବିସ୍ମୟରେ ବଡ଼ ହେଲା, ସେ ଆସ୍ଥା ଭରି ଦେଖିଲେ; ଏହି ମାୟାମୃଗ ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ରାମଙ୍କ ପ୍ରିୟାକୁ ଚାଲିଲେ। ମୃଗ ଏଠାରେ ଚାଲିଥିଲା, ଏହି ଜଙ୍ଗଲକୁ ଆଲୋକିତ କରୁଥିଲା; ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ ଅନେକ ରତ୍ନ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ମୃଗକୁ ଦେଖି, ସୀତା ଅତ୍ୟଧିକ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ଭରିଗଲେ। ଏବେ ମହାକବି ଓ ଶ୍ରୀମାନ୍ୟ ବାଲ୍ମୀକିଙ୍କ ରାମାୟଣ ଅରଣ୍ୟକାଣ୍ଡର ଚଉଵାଳିଶତମ ସର୍ଗକୁ ଶୁଣ। ସୀତା, ଚମକୁଥିବା କଟି ଧାରଣ କରି, ଫୁଲ ଚୟନ କରୁଥିବା ସମୟରେ ଏହି ମୃଗକୁ ଦେଖିଲେ, ତାଙ୍କ ପାଶ୍ୱ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଓ ଚାନ୍ଦି ରଙ୍ଗରେ ଚମକୁଥିଲା। ସେ ଆନନ୍ଦିତ ଓ ନିର୍ମଳ ରୂପରେ, ଚମକୁଥିବା ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଭଳି, ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ ଓ ଶସ୍ତ୍ରଧାରୀ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଡାକିଲେ। ସୀତା ପୁନିପୁନି ଡାକି, ଏହି ମୃଗକୁ ଆଗ୍ରହ ଭରି ଦେଖୁଥିଲେ; “ଆସ, ଶୀଘ୍ର ଆସ, ମୋର ପ୍ରିୟ, ତୁମର ଭାଇ ସହିତ!” ବୈଦେହୀଙ୍କ ଡାକରେ, ଦୁଇ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଏହି ସ୍ଥାନକୁ ଆସି ମୃଗକୁ ଦେଖିଲେ। ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଏହି ମୃଗକୁ ଦେଖି ସନ୍ଦେହ କରି କହିଲେ, “ମୋତେ ଲାଗୁଛି ଏହି ମୃଗ ମାରୀଚା ଦାନବ ସହିତ ଅନ୍ୟ କେହି ନୁହେଁ।” “ଏହି ଜଙ୍ଗଲରେ ଚାଲୁଥିବା, ଶିକାରରେ ଆନନ୍ଦିତ, ରାଜାମାନେ ଏହି ରୂପ ଧାରଣ କରି ଦାନବ ଦ୍ୱାରା ମରିଛନ୍ତି, ରାମ। ଏହି ମୃଗ ସୂତ୍ରଧାର ମାୟାକାରୀ ଦାନବ ଦ୍ୱାରା ତିଆରି; ଏହି ମୃଗ ରୂପ ତାଙ୍କ ମାୟା, ରାମ, ଗନ୍ଧର୍ବ ସହର ଭଳି ଚମକୁଥିଲା। ରାଘବ, ଏପରି ରତ୍ନ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ମୃଗ ଏହି ଜଙ୍ଗଲରେ ନାହିଁ; ପୃଥିବୀର ନାଥ, ଏହା ନିଶ୍ଚୟ ମାୟା, ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।” କାକୁତ୍ସ୍ଥ ଏହିପରି କହିବାବେଳେ, ଶୁଭ୍ର ମୁହଁ ଧାରଣ କରିଥିବା ସୀତା, ମନରେ ଆନନ୍ଦିତ ଓ ମୃଗ ଦ୍ୱାରା ମୋହିତ, ଉତ୍ତର ଦେଲେ...