ଏହି ସମୟରେ, ରାକ୍ଷସମାନେ ରାମଙ୍କ ପ୍ରଭାବରେ ଭୟଭୀତ ହୋଇଥିଲେ । ରାବଣଙ୍କୁ ଏହି ଅନ୍ୟାୟପଥରେ କିଏ ଆଣିଛି? କିଏ ତାଙ୍କୁ ସେ ଶାନ୍ତିରେ ଶୁଇଥିବାବେଳେ ମୁଣ୍ଡରେ ଘା କରିଛି? ମାରୀଚ ରାବଣଙ୍କୁ ଉପଦେଶ ଦେଇ କହିଲେ — ତୁମେ ଶୁଦ୍ଧ ଏବଂ ଉତ୍ତମ ଘରଣାରେ ଜନ୍ମ ନେଇଛ, ଶକ୍ତିର ଗର୍ବରେ ଭରି ଅଟୁଟ ରହିଛ, ତୁମେ ରାମଙ୍କ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ । ରାମ, ମାନବ ମଧ୍ୟରେ ସିଂହ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଦକ୍ଷ, ଚତୁର ରାକ୍ଷସମାନେ ନାଶ କରିବାରେ ପାରଙ୍ଗତ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଅଂଗୁଳି ସମାନ ଶସ୍ତ୍ର ଦେଇ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିବାବେଳେ ତାଙ୍କୁ ଉଠାଇବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ । ତାଙ୍କ ଭୟଙ୍କର ଶକ୍ତିର ମାଟିରେ, ଯୁଦ୍ଧର ବଡ ଝାଡରେ, ତୀର ତରଙ୍ଗ ଓ ଧନୁ ଚୋରିରେ — ରାକ୍ଷସ ରାଜା, ରାମଙ୍କ ଭୟଙ୍କର ମୁଖରେ ପଡିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଏହା ଏକ ଅଧୋଲୋକ ସମାନ । ଲଙ୍କାର ମହାରାଜ, ଦୟା କର; ତୁମେ ଲଙ୍କାକୁ ଫେରିବାଉଁ, ତୁମ ନିଜ ଭାର୍ୟାମାନେ ସହ ସଦା ଆନନ୍ଦ କର; ରାମ ନିଜ ଭାର୍ୟା ସୀତା ସହ ଅରଣ୍ୟରେ ଆନନ୍ଦ କରୁନ୍ । ମାରୀଚଙ୍କ ଏହି ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ଦଶମୁଖୀ ରାବଣ ଫେରିଗଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କର ଉତ୍ତମ ଗୃହରେ ଲଙ୍କାରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ । ଏହି ପରେ, ଅରଣ୍ୟକାଣ୍ଡର ଅଧ୍ୟାୟ ୩୨ ଆରମ୍ଭ ହେଲା । ଶୂର୍ପଣଖା ଦେଖିଲେ, ରାମ ଏକା ଏକା ଚୌଦ ହଜାର ଭୟଙ୍କର ରାକ୍ଷସମାନେ ମାରିଦେଇଛନ୍ତି । ସେ ଦୁଷଣ, ଖରା ଓ ତ୍ରିଶିରାସ୍ କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ମୃତ୍ୟୁ ହେଇଥିବା ଦେଖି, ଏକ ବଡ ଦିନ୍ଦି ଦେଇ ଦେଇଲେ — ମେଘ ଗର୍ଜନ ସମାନ । ରାମଙ୍କ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ଦେଖି — ଯାହା ଅନ୍ୟଙ୍କ ପାଇଁ ଅତି କଷ୍ଟସାଧ୍ୟ — ଶୂର୍ପଣଖା ଭୟ ଓ ଦୁଃଖରେ ଭରି ଲଙ୍କାକୁ ଗଲେ, ଯାହା ରାବଣ ଶାସନ କରୁଥିଲେ । ସେ ରାବଣଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ — ତାଙ୍କ ତେଜରେ ଦୀପ୍ତିମାନ, ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ସମ୍ମୁଖରେ ପାଳେସର ଆଗରେ ବସିଛନ୍ତି, ମରୁତମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଇନ୍ଦ୍ର ସମାନ । ରାବଣ ସ୍ବର୍ଣ୍ଣ ରାଜସିଂହାସନରେ, ସ୍ବର୍ଣ୍ଣ ମଞ୍ଚରେ ବସିଛନ୍ତି, ତେଜମୟ ଅଗ୍ନି ସମାନ । ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧରେ ଦେବତା, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଭୂତ, ମହାର୍ଷିମାନେ ତାଙ୍କୁ ଜୟ କରିପାରିନାହାନ୍ତି; ସେ ମୃତ୍ୟୁ ସମାନ ଦେଖାଯାଉଛନ୍ତି । ଦେବତା ଓ ଦାନବମାନେ ସହ ଯୁଦ୍ଧରେ ବଜ୍ର ଓ ଦୀପ୍ତିର ଘାରେ ତାଙ୍କ ଛାତିରେ ଏଇରାବତର ଦାତର ଚିହ୍ନ ଅଛି । ତାଙ୍କର ବିଶ୍ୱାସ ହେଉଛି, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦଶମୁଖୀ, ଏକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୋଷାକ ଓ ଉତ୍ତମ ଭୂଷଣରେ ସଜିତ, ଚଉଡି ଛାତି, ରାଜଶ୍ରୀର ଚିହ୍ନ ଦେଖାଯାଉଛି । ତାଙ୍କ ଶରୀରରେ ବିଲ୍ବ ମଣି ଓ ତାପି ଗୋଲ୍ଡର ଭୂଷଣ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବାହୁ, ଧଳା ଦାନ୍ତ, ବଡ ମୁଖ, ପର୍ବତ ସମାନ ଆକୃତି । ବଡ ଯୁଦ୍ଧରେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଚକ୍ର ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବୀୟ ଅସ୍ତ୍ରରେ ଶତ ଶତ ଘା ପାଇଛନ୍ତି । ତଥାପି, ତାଙ୍କ ଅଙ୍ଗ ଅଭିଞ୍ଜ ଅଛି; ସେ ଅଚଳ ସାଗରକୁ ମଧ୍ୟ ବିକ୍ଷୁଭିତ କରିପାରିଥିଲେ । ସେ ପର୍ବତ ଶିଖରକୁ ଛାଡିପାରି, ଦେବତାମାନେ କୁ ଚିଁଡିପାରି, ଧର୍ମକୁ ନାଶ କରିପାରି, ଅନ୍ୟଙ୍କ ଭାର୍ୟାମାନେ ଉପରେ ଅନ୍ୟାୟ କରିଥିଲେ । ସେ ସମସ୍ତ ଦେବୀୟ ଅସ୍ତ୍ରର ଅଧିକାରୀ, ସଦା ଯଜ୍ଞ ବିଘ୍ନ କରିଥିଲେ, ଭୋଗବତୀ ନଗରକୁ ବାସୁକିକୁ ଜୟ କରି ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ । ତାକ୍ଷକକୁ ଜୟ କରି, ତାଙ୍କ ପ୍ରିୟା ଭାର୍ୟାକୁ ନେଇଥିଲେ; ନରବାହନକୁ ଜୟ କରି କୈଳାସ ପର୍ବତକୁ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ । ସେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ଇଚ୍ଛାପୂର୍ଣ୍ଣ ପୁଷ୍ପକ ରଥ ନେଇଥିଲେ, ଦେବତାମାନେର ଦିବ୍ୟ ଉଦ୍ୟାନ — ଚୈତ୍ରରଥ, ନଳିନୀ, ନନ୍ଦନ ନେଇଥିଲେ । କ୍ରୋଧରେ ଦେବତାମାନେର ଉଦ୍ୟାନ ନାଶ କରିଥିଲେ; ଶକ୍ତିରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ଅଟକାଇଦେଇଥିଲେ । ପର୍ବତ ଶିଖର ସମାନ ବାହୁ ଦେଇ ସେମାନେକୁ ଅଟକାଇଥିଲେ; ବଡ ଅରଣ୍ୟରେ ଦଶ ହଜାର ବର୍ଷ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ । ପ୍ରାଚୀନ ସ୍ୱୟମ୍ଭୁ ସମୟରେ, ସେ ଦେବତା, ଦାନବ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ପିଶାଚ, ପକ୍ଷୀ, ସର୍ପମାନେର ମୁଣ୍ଡ କାଟିଥିଲେ । ଯୁଦ୍ଧରେ ସେ କେବଳ ମାନବକୁ ଭୟ କରିଥିଲେ; ଦ୍ୱିଜମାନେ ଯଜ୍ଞରେ ମନ୍ତ୍ର ଦେଇ ପ୍ରଶଂସା କରିଥିଲେ, ସେ ଶୁଭ କଥା ମାନାଯାଉଥିଲେ । ତାଙ୍କ ଶକ୍ତି ବଡ, ସେ ଯଜ୍ଞରେ ସୋମ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ, ଯଜ୍ଞ ବିଘ୍ନ କରିଥିଲେ, ପାପୀ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତା, ଦୟାହୀନ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ଦୁର୍ଦ୍ଦାୟୀ, ଦୟାହୀନ, ପ୍ରାଣୀମାନେ ଉପରେ ଅନ୍ୟାୟ କରି ଲୋକମାନେ ଓ ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଭୟ ଦେଇଥିଲେ । ଶୂର୍ପଣଖା ତାଙ୍କ ଦୟାହୀନ ଏବଂ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭାଇ, ଦିବ୍ୟ ପୋଷାକ ଓ ଭୂଷଣରେ ସଜିତ, ଦିବ୍ୟ ମାଳାରେ ଚମକିଥିବା ଦେଖିଲେ । ରାବଣ ତାଙ୍କ ରାଜସିଂହାସନରେ ବସିଥିଲେ, ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟରେ ଉପସ୍ଥିତ ମୃତ୍ୟୁ ସମାନ, ପୌଲସ୍ତ୍ୟ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଏବଂ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ରାକ୍ଷସ ରାଜା । ଭୟରେ କମ୍ପିତ ହୋଇ ଶୂର୍ପଣଖା ରାବଣଙ୍କୁ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ, ଶତ୍ରୁ ନାଶ କରିଥିବା ରାବଣ, ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ପରିବେଷ୍ଟିତ । ତାଙ୍କ ଚକ୍ଷୁ ତେଜମୟ ଓ ବଡ, ଶୂର୍ପଣଖା, ବିକୃତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଭୟ ନଥିଲେ, ତାଙ୍କ ଭୟ, ଲୋଭ ଓ ମୂହ ଖୋଲି ଦେଲେ, ଏବଂ ଭୟଙ୍କର କଥା କହିଲେ । ଏବେ ଉତ୍ତମ ଅରଣ୍ୟକାଣ୍ଡର ତୃତୀୟ ଅଧ୍ୟାୟ ଆରମ୍ଭ ହେଲା । ଶୂର୍ପଣଖା ଦୁଃଖ ଓ କ୍ରୋଧରେ ରାବଣଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ସମ୍ମୁଖରେ କଠୋର କଥା କହିଲେ — “ତୁମେ ଭୋଗରେ ଆସକ୍ତ, ଅନିୟନ୍ତ୍ରିତ ଓ ଅପ୍ରତିବନ୍ଧିତ, ତୁମେ ଏହି ଭୟଙ୍କର ବିପଦକୁ ଦେଖିପାରୁନାହାଁ । ଏକ ରାଜା ଯଦି ନିମ୍ନ ଭୋଗରେ ଆସକ୍ତ, ଚାହିଦା ଓ ଲୋଭରେ ଚଳିଥିବା, ତାଙ୍କ ଜନମାନେ ସମ୍ମାନ ଦେଇନାହାଁ, ଏହା ଶ୍ମଶାନ ଅଗ୍ନି ସମାନ । ରାଜା ଯିଏ ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ସମୟରେ କରେନାହାଁ, ସେ ତାଙ୍କ ରାଜ୍ୟ ଓ କାର୍ଯ୍ୟ ସହିତ ନଶ୍ଟ ହୋଇଯାଏ । ଲୋକମାନେ ଏହି ରାଜାକୁ ରହିବାରେ ଚାହାନ୍ତିନାହାଁ, ଯିଏ ଗୁପ୍ତଚର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରେନାହାଁ, ଅପ୍ରାପ୍ୟ ଓ ଅନିୟନ୍ତ୍ରିତ, ଏହା ପରି ହାତୀ ମାଟି ତୀରକୁ ଏଡ଼ିଯାଏ । ରାଜା ଯିଏ ନିଜ ରାଜ୍ୟକୁ ରକ୍ଷା କରେନାହାଁ, ନିଜ ଉପରେ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ନାହାଁ, ସେ ଧନ-ସମୃଦ୍ଧିରେ ଚମକିପାରୁନାହାଁ, ଏହା ପରି ପର୍ବତ ସମୁଦ୍ରରେ ଦେଖାଯାଏନାହିଁ । ତୁମେ ଯିଏ ଉଚିତ ବୁଦ୍ଧି ଓ ନିଶ୍ଚିତା ନାହାଁ, କିପରି ଦେବତା, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଦାନବମାନେ — ଯେମାନେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଓ ନିୟନ୍ତ୍ରିତ — ତାଙ୍କ ଆମନ୍ତ୍ରଣରେ ରାଜା ହେବୁ?” ଏହିପରି ଶୂର୍ପଣଖା ତାଙ୍କ ଭାଇ ରାବଣଙ୍କୁ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଏବଂ ଚିନ୍ତାଜନକ ଉପଦେଶ ଦେଲେ ।