ମାରୀଚଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଓ ଅତିଥିସ୍ନାନ ଦେଇ, ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟପୂର୍ଣ୍ଣ ମିଷ୍ଟି କଥାରେ ରାବଣ ତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ବସିଥିଲେ। ମାରୀଚ ଭକ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ୱରରେ ପଚାରିଲେ, “ହେ ରାକ୍ଷସାଧିପତି, ତୁମ ଜନମାନ୍ୟଙ୍କ ସମସ୍ତଙ୍କ କୁଶଳ ଅଛି କି? ଏପରି ଅତି ଶୀଘ୍ର ଆସିବାର କାରଣ କ’ଣ? ମୁଁ ଜାଣିପାରୁନାହିଁ, ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଲାଗୁଛି।” ମାରୀଚ ଏପରି ଉପସ୍ଥାପନା କରିବା ପରେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ଚତୁର ବକ୍ତା ରାବଣ କହିଲେ, “ମୋର ରକ୍ଷକଙ୍କୁ ଦୋଷହୀନ ରାମ ହତ୍ୟା କରିଛନ୍ତି। ଅପରାଜୟ ଥିବା ଜନସ୍ଥାନ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଧ୍ୱଂସ ହୋଇଯାଇଛି। ଏହି କାରଣରୁ ମୋତେ ସାହାଯ୍ୟ କର—ରାମଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ସୀତାଙ୍କୁ ଅପହରଣ କରିବା ପାଇଁ।” ରାକ୍ଷସ ରାଜାଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ମାରୀଚ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, “କିଏ ତୁମକୁ ସୀତାଙ୍କୁ ଚିହ୍ନଟ କରିଦେଲା? କିଏ ଏପରି ମିତ୍ର ଭାବରେ ଶତ୍ରୁ ହୋଇ ତୁମକୁ ଏହି ଅଭିଳାଷା ଦେଲା? ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କିଏ ନିଜ ଶିଙ୍ଗ କାଟିବାକୁ ଚାହେ? କିଏ ତୁମକୁ ଏପରି ବିପଦ ମାର୍ଗରେ ଚାଲିବାକୁ ପ୍ରେରିତ କରିଛି? କିଏ ତୁମ ସୁଖ ନିଦ୍ରାରେ ଥିବାବେଳେ ମୁଣ୍ଡରେ ଆଘାତ କରିଛି? ଏହି ରାଘବ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କୁମ୍ଭୀର ମାନେ ଯେପରି ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଶିଳ୍ପରେ ପାରଙ୍ଗତ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଦକ୍ଷ, ଚତୁର ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କୁ ସଂହାର କରିପାରିଥିବା, ଏମିତି ରାମଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଯୁଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ସେଠାରେ ତୁମେ ଯଦି ଯାଉଛ, ତେବେ ମାନିଅ, ତୁମେ ବିପଦର ମୁଖକୁ ନିଜେ ଗଲା। ଏହି ଦୟା କର, ଲଙ୍କାପତି! ତୁମ ଗୃହକୁ ଫେରିଯାଅ, ନିଜ ଜୀବନରେ ଆନନ୍ଦ କର, ରାମ ତାଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ସହ ଅରଣ୍ୟରେ ସୁଖେ ରୁହନ୍ତୁ।” ମାରୀଚଙ୍କ ଏହି ଉପଦେଶ ଶୁଣି ଦଶମୁଖୀ ରାବଣ ପଛକୁ ଫେରି, ତାଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୃହ ଲଙ୍କାକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ଏଠିଠାରେ ଏହି ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେଲା। ଏବେ ଅଗ୍ରଗତି ଅଧ୍ୟାୟ ଶୁଣ। ଏହି ସମୟରେ ଶୂର୍ପଣଖା ଦେଖିଲା ଯେ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶ ହଜାର ଭୟଙ୍କର ଓ ପ୍ରବଳ ରାକ୍ଷସମାନେ ଏକାକୀ ରାମଙ୍କ ହାତରେ ବିନାଶ ହୋଇଛନ୍ତି। ସେ ଦୁଷଣ, ଖର, ତ୍ରିଶିରାସଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ନିହତ ହେଉଥିବା ଦେଖି, ମେଘ ଗର୍ଜନା ପରି ଭୟଙ୍କର ଚିତ୍କାର କଲା। ଏପରି ଅସାଧାରଣ କାର୍ଯ୍ୟ ଦେଖି ସେ ଭୟଭୀତ ଓ ବିପ୍ରମାନ୍ନ ହୋଇ, ରାବଣଙ୍କ ଶାସିତ ଲଙ୍କାକୁ ଗଲା। ସେ ଦେଖିଲା, ରାବଣ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳୀ ସମ୍ମୁଖରେ, ମହାଲୟର ଆଗରେ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଭାବେ ବସିଛନ୍ତି। ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ସିଂହାସନରେ, ସୁର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ୱଳ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମଞ୍ଚରେ, ଅଗ୍ନି ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଅବସ୍ଥାରେ ବସିଥିଲେ। ଦେବତା, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଯକ୍ଷ ଓ ମହାର୍ଷିମାନେ ଯେଉଁଠି ଅପରାଜୟ ନଥିଲେ, ଏମିତି ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧରେ ଅଜୟ ଥିଲେ ରାବଣ। ସେ ମୃତ୍ୟୁ ଦେବତା ପରି ମୁହଁ ଫିରାଇଥିଲେ। ତାଙ୍କ ଶରୀର ଉପରେ ବଜ୍ର ଓ ଇନ୍ଦ୍ର ଦେଲା ଆଘାତର ଚିହ୍ନ ଥିଲା, ଏବଂ ଏୟାରାବତ ହସ୍ତୀର ଦାନ୍ତର ଚିହ୍ନ ମଧ୍ୟ ଅଛି। ତାଙ୍କ ଦଶମୁଖ, ବିଶ୍ବାଳ ଛାତି, ଶୋଭାମାନ ଅଳଙ୍କାର, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବାହୁ, ଧଳା ଦାନ୍ତ, ବିଶାଳ ମୁଁହ, ଏବଂ ପାହାଡ଼ ପରି ଦେହ ନେଇ ରହିଥିଲେ। ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଚକ୍ର ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଦିବ୍ୟାସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଶତଶଃ ଆଘାତ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ତାଙ୍କ ଅଙ୍ଗଭଙ୍ଗ ହୋଇନଥିଲା। ସେ ସମୁଦ୍ରମାନେ ମଧ୍ୟ ଉତ୍କଳିତ କରିପାରିଥିଲେ। ପାହାଡ଼ ଚାଲି, ଦେବତାମାନେ କୁଚଳି, ଧର୍ମକୁ ନଶ୍ୱ କରି, ବିଭିନ୍ନଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ଅପହରଣ କରିଥିଲେ। ସେ ସମସ୍ତ ଦିବ୍ୟାସ୍ତ୍ରର ଧାରକ, ଯଜ୍ଞ ଭଙ୍ଗକାରୀ, ଭୋଗବତୀ ନଗରକୁ ପ୍ରବେଶ କରି, ଭାସୁକିଙ୍କୁ ଜୟ କରିଥିଲେ। ତକ୍ଷକଙ୍କୁ ହରି, ତାଙ୍କ ପ୍ରିୟା ସ୍ତ୍ରୀକୁ ନେଇ, ନରବାହନକୁ ଜୟ କରି କୈଳାସ ପର୍ବତ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ। ପୁଷ୍ପକ ବିମାନ, ଚୈତ୍ରରଥ, ନଳିନୀ ଓ ନନ୍ଦନ ଦିବ୍ୟ ଉଦ୍ୟାନ ଦଳି ନେଇଥିଲେ। ଦେବତାମାନଙ୍କ ଉଦ୍ୟାନ ଧ୍ୱଂସ କରି, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ତାଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ଅବରୋଧ କରିଥିଲେ। ପାହାଡ଼ ସମାନ ବାହୁ ଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କୁ ରୋକିଥିଲେ, ଦଶ ହଜାର ବର୍ଷ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ। ସ୍ୱୟଂଭୂଙ୍କ ଯୁଗରେ, ସେ ଦେବ, ଦାନବ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ପିଶାଚ, ପକ୍ଷୀ, ଓ ସର୍ପମାନଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ କାଟିଦେଇଥିଲେ। ଯୁଦ୍ଧରେ ସେ କେବଳ ମନୁଷ୍ୟକୁ ଭୟ କରୁଥିଲେ। ଦ୍ୱିଜମାନେ ଯଜ୍ଞରେ ମନ୍ତ୍ରପାଠ କରି ସେଉଁଠି ଅଶୁଭ ଭାବିଥିଲେ। ଏହି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାବଣ, ଯଜ୍ଞର ସୋମ ନେଇଥିବା, ଯଜ୍ଞ ଭଙ୍ଗକାରୀ, ଦୁଷ୍ଟ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତା, ନିର୍ଦୟ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ପସନ୍ଦ କରୁଥିଲେ। ସେ ଦୟାହୀନ, ଦୟାଶୂନ୍ୟ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଭୟ ଦେଉଥିଲେ, ସମସ୍ତ ଲୋକ ତାଙ୍କୁ ଭୟ କରୁଥିଲେ। ଶୂର୍ପଣଖା ତାଙ୍କ ଦୟାହୀନ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଦିବ୍ୟ ଅଳଙ୍କାର ଧାରଣ କରିଥିବା, ଦିବ୍ୟ ମାଳା ପିନ୍ଧିଥିବା ଭାଇକୁ ଦେଖିଲେ। ସେ ସିଂହାସନରେ ବସିଥିଲେ, ଯେପରି ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ ଦେବତା ଉଦ୍ଭୂତ ହୋଇଥାଏ, ସେପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ରାକ୍ଷସ ରାଜା, ପୌଳସ୍ତ୍ୟ ବଂଶର ମହାନ ସଂତାନ। ତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ, ଭୟରେ କମ୍ପିତ ଶୂର୍ପଣଖା, ଶତ୍ରୁ ଦଳନ କର୍ତ୍ତା ରାବଣଙ୍କୁ, ତାଙ୍କ ପରିଷଦରେ ବସିଥିବାବେଳେ, ତାଙ୍କ ଦ୍ୱିତୀୟ ଚକ୍ଷୁର ଜ୍ଵଳନ୍ତ ଦୃଷ୍ଟି ଦେଖି, ନିଜ ଭୟ, ଲୋଭ ଓ ମୂଢ଼ତା ସହିତ ଭୟଙ୍କର କଥା ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ।