ଏହି ସମୟରେ, ରାମଙ୍କ ତୀରରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇ, ଦେହର ମୂଳ ଅଂଶକୁ ବିଦୂର କରିଥିବା ଅନେକ ରାକ୍ଷସ ସେନା ଏକ ଶୁଷ୍କ ଜଙ୍ଗଲ ଗୋଟିଏ ଅଗ୍ନିରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହେବା ପରି ଅସ୍ବସ୍ଥ ହୋଇ ପଡିଯାଇଥିଲେ। ଏହି ରାତିରେ ବିହାର କରୁଥିବା ଶୂର ଏବଂ ପ୍ରବଳ ରାକ୍ଷସମାନେ ଦୁଷ୍ଟ ରୋଷରେ ରାମ ଉପରେ ବିଶାଳ ବଣ୍ଡ, ତୀର, କୁଲାଡି ଆଦି ଅସ୍ତ୍ର ଭାଲି ଫିଙ୍ଗି ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ। ରାମ, ଶୂରବୀର ଏବଂ ବିଶାଳ ଭୁଜାଧାରୀ, ସେମାନଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ରଗୁଡିକୁ ତୀରରେ ରୋକି, ସେମାନଙ୍କର ଜୀବନ ନେଇ ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ ଓ ଗଳା କାଟି ଦେଇଥିଲେ। ଏହି ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧରେ କିଏ ମୁଣ୍ଡ ହରାଇଥିଲେ, କିଏ ଡାଲି ଭାଙ୍ଗି ଥିଲେ, କିଏ ଧନୁଷ ଭାଙ୍ଗି ପଡି ଥିଲେ—ସେମାନେ ବାତାସରେ ବିକିର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ପୃଥିବୀରେ ଗଛ ପରି ଚିଉଁ ହୋଇ ପଡି ଯାଇଥିଲେ। ଯେଉଁ ରାକ୍ଷସମାନେ ଅପରିଣତ ଥିଲେ, ସେମାନେ ତୀର ଦ୍ୱାରା ଆହତ ହୋଇ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ ଖରଙ୍କ ନିକଟକୁ ପଳାଇ ଶରଣ ନେଇଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ଦୂଷଣ ତାଙ୍କର ଧନୁଷ ଉଠାଇ ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଉତ୍ସାହିତ କରି, ଭୟଙ୍କର କ୍ରୋଧରେ ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ରରେ ମୃତ୍ୟୁ ପରି ଆଗକୁ ବଢିଆସିଲେ। ଦୂଷଣଙ୍କ ଉତ୍ସାହ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ରାକ୍ଷସମାନେ ଭୟହୀନ ହୋଇ, ତାଳ ଓ ସାଲ ଗଛ, ପଥର ଆଦି ଅସ୍ତ୍ର ନେଇ ରାମଙ୍କ ଉପରେ ମୁହଁ ଦେଇ ଆକ୍ରମଣ କରିଲେ। ସେମାନେ ତୀର, ଗଦା, ରସି ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ନେଇ ରାମ ଉପରେ ଅସ୍ତ୍ରର ବର୍ଷା କରିଲେ। ରାକ୍ଷସମାନେ ଗଛ ଓ ପଥରର ବର୍ଷା କରି, ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ର ଭୟଙ୍କର ଓ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ ହୋଇ ଉଠିଲା। ଏଉଁଥିରେ ରାକ୍ଷସମାନେ ରାମଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଭୟଙ୍କର ଭାବରେ ଆକ୍ରମଣ କରିଲେ ଏବଂ ଯୁଦ୍ଧ ବହୁତ ଭୟାନକ ହୋଇ ଉଠିଲା। ଏଉଁଥିରେ ରାମ ଦେଖିଲେ ଯେ ସମସ୍ତ ଦିଗ, ଦେଶ ଏବଂ ଚାରିପାଖ ରାକ୍ଷସମାନେ ତୀରର ବର୍ଷା କରି ବଢିଆସିଛନ୍ତି। ରାମ, ଶୂରବୀର ଏବଂ ବିଶାଳ ଭୁଜାଧାରୀ, ଭୟଙ୍କର ଧ୍ୱନି କରି ଏବଂ ଦୀପ୍ତିମାନ ଅସ୍ତ୍ର ବ୍ୟବହାର କରି ଗନ୍ଧର୍ବାସ୍ତ୍ର ଉପଯୋଗ କରିଲେ। ତାଙ୍କର ଧନୁଷ ରୁ ହଜାର ହଜାର ତୀର ନିସ୍ପାଦିତ ହୋଇ ସମସ୍ତ ଦିଶାକୁ ତୀରରେ ଭରି ଦେଲା। ରାକ୍ଷସମାନେ ତୀରରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇ ରାମଙ୍କୁ ତୀର ଉଠାଇ, ଛାଡି, ବ୍ୟବହାର କରୁଥିବା ଦେଖିଲେ। ତୀରର ଅନ୍ଧାର ଆକାଶକୁ ଢାକି ଦେଲା, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ତୀରରେ ଆକାଶ ଅନ୍ଧାର ହୋଇ ଉଠିଲା; ରାମ ଏହି ଭୟଙ୍କର ତୀର ବ୍ୟବହାର କରୁଥିଲେ। ଏକ ସମୟରେ ଅନେକ ରାକ୍ଷସ ଏକଠା ହୋଇ ପଡିଯାଇଥିଲେ, ଅନେକ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲେ, ଅନେକ ଭୂମିରେ ବିକିର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ପଡିଯାଇଥିଲେ; ପୃଥିବୀ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଚିଉଁ ହୋଇ ଭରି ଗଲା। ମୃତ, ପଡି ଯାଇଥିବା, କ୍ଳାନ୍ତ, ଭାଙ୍ଗି ଯାଇଥିବା, ଚିର୍ଣ୍ଣ-ଭିର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଥିବା ରାକ୍ଷସ ହଜାର ହଜାର ପୃଥିବୀରେ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ। ମୁଣ୍ଡ, ମୁଣ୍ଡରେ ପାଗ, ହାତରେ କଙ୍ଗନ, ଉରୁ ଓ ଭୁଜା ବିଭିନ୍ନ ଅଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ ଅନେକ ଭାବରେ ବିକିର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ପଡିଯାଇଥିଲେ। ଅନେକ ଘୋଡା, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହାତୀ, ରଥ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଭାବରେ ଭାଙ୍ଗି ଯାଇଥିଲେ; ଯକ-ପୁଛ, ଛତା, ବିଭିନ୍ନ ପତାକା ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଭାବରେ ବିକିର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ପୃଥିବୀରେ ପଡିଯାଇଥିଲେ। ରାମଙ୍କ ତୀର ଦ୍ୱାରା ଆକ୍ରାନ୍ତ, ବଣ୍ଡ ଓ ତୀର କାଟି ଦିଅ, ତଳୱାର ଭାଙ୍ଗି ଯାଇଥିଲେ, ଜାବେଲିନ ବିକିର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଥିଲେ, କୁଲାଡି ଚିଉଁ ହୋଇ ପଡିଯାଇଥିଲେ। ପଥର ଚୁର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ତିନିଥିଲେ, ଅନେକ ଭୟଙ୍କର ତୀର ଦ୍ୱାରା ପୃଥିବୀ ଭୟଙ୍କର ଦୃଶ୍ୟ ହୋଇ ଉଠିଲା, ବିଭିନ୍ନ ଅସ୍ତ୍ର ବିକିର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ପଡିଯାଇଥିଲେ। ସମସ୍ତ ରାକ୍ଷସମାନେ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିବା ଦେଖି, ରାକ୍ଷସମାନେ ବହୁତ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ, ରାମଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରିବାକୁ ଅସମର୍ଥ ହୋଇ ପଡିଯାଇଥିଲେ; ରାମ ଶତ୍ରୁପୁରୀ ଜିତିବାରେ ସମର୍ଥ ଥିଲେ। ଏଉଁଥିରେ ଶୁଣିବାକୁ ଚାହିଁ, ଶ୍ରୀ ରାମାୟଣର ଶୋଳ ଶତ ଶଠି ଅଂଶ ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି। ଦୂଷଣ, ତାଙ୍କର ସେନା ନିଶ୍ଚିନ୍ନ ହୋଇଯାଉଥିବା ଦେଖି, ଶୂର ଭୁଜାଧାରୀ ଦୂଷଣ ଭୟଙ୍କର ଓ ଶୂର ଯୋଧ୍ୟାମାନଙ୍କୁ ଆଜ୍ଞା ଦେଲେ। ସେ ପାଞ୍ଚ ହଜାର ରାକ୍ଷସଙ୍କୁ, ଯେଉଁମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ କେବେ ପଛୁଆନି, ଅଗ୍ନି, ବଣ୍ଡ, ତଳୱାର, ପଥର ଓ ଗଛ ନେଇ ରାମଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରି ଆଗକୁ ବଢିଆସିଲେ। ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ତୀରର ଅବିରତ ବର୍ଷା ରାମଙ୍କ ଉପରେ ପଡିଲା; ଏହି ଜୀବନ ନେବା ପରି ତୀର ଓ ପଥର ରାମଙ୍କ ଉପରେ ବର୍ଷା ହେଲା। ଧର୍ମାତ୍ମା ରାଘବ ଏହି ବର୍ଷାକୁ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତୀର ଦ୍ୱାରା ରୋକିଲେ, ଏବଂ ଏହି ବର୍ଷା ଗ୍ରହଣ କରି ସେ ଏକ ଶୂର ବଳଦ ପରି ନିଶ୍ଚଳ ହୋଇ ଦଢ଼ିଲେ। ରାମଙ୍କ ତୀରରେ ସମସ୍ତ ରାକ୍ଷସମାନେ ନିଶ୍ଚିନ୍ନ ହୋଇ ଯିବାରେ ରାମ ଭୟଙ୍କର କ୍ରୋଧରେ ଦୀପ୍ତିମାନ ହୋଇ ଉଠିଲେ। ସେ ଦୂଷଣ ଓ ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ସେନାକୁ ଚାରିପାଖରୁ ତୀରରେ ଆବୃତ କରିଦେଲେ। ଏହି ସମୟରେ ଦୂଷଣ ଭୟଙ୍କର କ୍ରୋଧରେ ରାମଙ୍କୁ ବିଜୟ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ। ଦୂଷଣ ତୀରରେ ରାମଙ୍କୁ ରୋକିବାକୁ ବିଜ୍ଞାନ ତୀର ବ୍ୟବହାର କଲେ; ତେବେ ରାମ, ଭୟଙ୍କର କ୍ରୋଧରେ ଏକ ମଣ୍ଡଳ ତୀର ଦ୍ୱାରା ଦୂଷଣଙ୍କ ଧନୁଷ କାଟି ଦେଲେ, ଚାରି ତୀରରେ ଚାରି ଘୋଡାକୁ ମାରିଦେଲେ। ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତୀରରେ ଘୋଡାକୁ ମାରି, ଅର୍ଦ୍ଧଚନ୍ଦ୍ର ତୀରରେ ରଥଚାଳକର ମୁଣ୍ଡ କାଟି ଦେଲେ; ତିନି ତୀରରେ ଦୂଷଣଙ୍କ ଚେଷ୍ଟ କୁ ବିଦୂର କରିଦେଲେ। ଧନୁଷ, ରଥ, ଘୋଡା ଓ ଚାଳକ ବିନା ହୋଇ, ଦୂଷଣ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଲୋହା ଗଦା ଉଠାଇଲେ, ଯାହା ପାହାଡ଼ର ଶିଖର ପରି, ସୁନା ଲତାରେ ମୁଡି ଥିଲା, ଦେବସେନା ନିଶ୍ଚିନ୍ନ କରିବା ଅସ୍ତ୍ର ଥିଲା। ଏହି ଗଦା ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଲୋହା ଶଳାରେ ଭରି ଥିଲା, ରକ୍ତ ଓ ଚର୍ବିରେ ଲିପ୍ତ ଥିଲା, ତାହାର ସ୍ପର୍ଶ ବିଜୁଳି ଓ ଅସନିର ପରି ଥିଲା, ଶତ୍ରୁ ଦୁର୍ଗ ଭାଙ୍ଗିବାରେ ସମର୍ଥ ଥିଲା। ଏହି ଗଦା ଉଠାଇ, ଦୂଷଣ, ଦୁଷ୍ଟ କାମରେ ନିଶାଚର, ରାମଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରିଲେ। ଦୂଷଣ ଆଗକୁ ବଢିଆସିବା ସମୟରେ, ରାଘବ ଦୁଇ ତୀରରେ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଭୁଜା, ଅଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ, କାଟି ଦେଲେ। ଭୁଜା ବିନା, ଦୂଷଣ ତାଙ୍କର ଗଦା ସହିତ ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ରରେ ଭୂମିରେ ଚିଉଁ ହୋଇ ପଡିଯାଇଥିଲେ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଧ୍ୱଜ ପରି ତଳେ ଭାଙ୍ଗି ପଡିଗଲେ।