ଏକ ଦିନ, ଶୂରବୀର ରାମ ଦେଖିଲେ ଯେ ତେଜସ୍ବୀ ଋଷି ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଏଠିକୁ ଆସୁଛନ୍ତି। ରାମ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ, “ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ଏହି ମହାନ ଦାନଶୀଳ ଓ ତପସ୍ବୀ ଅଗସ୍ତ୍ୟ ମୁଁ ଚିହ୍ନି ପାରୁଛି, ତାଙ୍କର ଉପସ୍ଥିତି ଦେଖି ମନେ ହୁଏ ଏଠା ତପସ୍ୟାର ଖଜାନା।” ଏପରେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାମ ତାଙ୍କର ଦୃଢ଼ ବାହୁ ଦ୍ୱାରା ଅଗସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ପାଦକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରି ଶ୍ରଦ୍ଧାପୂର୍ଣ୍ଣ ଶିରୋନମ୍ର ହେଲେ। ତାଙ୍କ ସହିତ ସୀତା ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ମଧ୍ୟ ହାଥ ଜୋଡି ଦଣ୍ଡବତ୍ ପ୍ରଣାମ କଲେ। ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଋଷି ରାମଙ୍କୁ ଆସନ ଓ ପାଦ୍ୟ ଦେଇ ଆଦର କଲେ, ତାଙ୍କ କୁଶଳ ଜିଜ୍ଞାସା କରି କହିଲେ, “ବସନ୍ତୁ।” ତାପରେ ଋଷି ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଅଗ୍ନିକୁ ହୋମ ଦେଇ, ପାଦ୍ୟ ଦେଇ ଅତିଥିମାନେ ପାଇଁ ଉଚିତ ଆଦର କଲେ, ଏବଂ ଅଟବୀବାସୀ ପ୍ରଥାନୁସାରେ ଖାଦ୍ୟ ଦେଇ ସତ୍କାର କଲେ। ଏବେ ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଋଷି ଆସନ ଗ୍ରହଣ କରି, ଧର୍ମର ଜ୍ଞାନୀ ଭାବେ ରାମଙ୍କୁ କହିଲେ, “ଅତିଥିକୁ ଅଗ୍ନିକୁ ହୋମ ଦେଇ, ପାଦ୍ୟ ଦେଇ ଉଚିତ ଆଦର କରିବା ଉଚିତ। ଯଦି କୌଣସି ତପସ୍ବୀ ଏହା କରେନାହିଁ, ତେବେ ସେ ପରଲୋକରେ ମିଥ୍ୟାସାକ୍ଷୀ ପରି ନିଜ ମାଂସ ଭୋଜନ କରିବ। ରାଜା ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଓ ଶୂରବୀର ଥାଏ, ସେ ସମସ୍ତଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ; ତାଙ୍କୁ ଆଦର ଓ ସମ୍ମାନ ଦେବା ଉଚିତ, ତୁମେ ମୋ ପ୍ରିୟ ଅତିଥି ଭାବେ ଆସିଛ।" ଏପରେ ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଫଳ, କନ୍ଦ, ଫୁଲ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଉପହାର ଦେଇ ରାମଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କଲେ, ଏବଂ କହିଲେ, “ଏହି ଦିବ୍ୟ, ବଡ଼ଧନୁ, ସୁନା ଓ ହୀରା ଦ୍ୱାରା ଅଳଙ୍କୃତ, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ର, ଏହା ବିଶ୍ୱକର୍ମା ତିଆରି କରିଥିଲେ। ଏହି ଅବିଘ୍ନ, ସୂର୍ଯ୍ୟପ୍ରଭା ତୀର ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିଲା; ଏହି ଦୁଇଟି ଅକ୍ଷୟ ତୁଣୀ ମୋତେ ଇନ୍ଦ୍ର ଦେଇଥିଲେ। ଏହି ତୁଣୀ ତୀରରେ ଭରିଥିବା ତୀର ଅଗ୍ନିପ୍ରଭା ଦେଖାଏ, ଏବଂ ଏହି ସୁନା ମୁଣ୍ଡିଆ ତଳୱାର ମଧ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶୋଭାମାନ। ଏହି ଧନୁ ଦ୍ୱାରା ବିଷ୍ଣୁ ଏକଦା ଦାନବମାନେକୁ ନିହତ କରି, ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଆପ୍ରଭା ଲାଭ କରିଥିଲେ। ଏହି ଧନୁ, ଦୁଇ ତୁଣୀ, ତୀର ଓ ତଳୱାର ତୁମେ ଗ୍ରହଣ କର; ଯେପରି ଇନ୍ଦ୍ର ବଜ୍ର ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି।" ଏଭଳି କହି, ତେଜସ୍ବୀ ଋଷି ଅଗସ୍ତ୍ୟ ସମସ୍ତ ଦିବ୍ୟାସ୍ତ୍ର ରାମଙ୍କୁ ଦେଇ ପୁନି କଥା ଆରମ୍ଭ କଲେ। ଏହାପରେ ମହାନ ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣର ଅରଣ୍ୟକାଣ୍ଡର ତ୍ରୟୋଦଶ ଅଧ୍ୟାୟ ଆରମ୍ଭ ହେଲା। ଅଗସ୍ତ୍ୟ କହିଲେ, “ରାମ, ମୁଁ ତୁମେପ୍ରତି ପ୍ରସନ୍ନ। ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ତୁମେ ସୀତା ସହିତ ମୋତେ ପ୍ରଣାମ କରିଛ, ଏପରି ଦେଖି ମୁଁ ଖୁସି। ଯାତ୍ରାରେ ତୁମେ ଦୁଃଖିତ ବା କ୍ଲାନ୍ତ ତ ନୁହଁନା? କିମ୍ବା ଜନକନନ୍ଦିନୀ ସୀତା ଜଣେ ନାରୀ ଭାବରେ ଘର ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଅନୁରାଗିତ ନୁହଁନା?” “ସୀତା ମୃଦୁଳ ସ୍୵ଭାବର ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, କଷ୍ଟରେ ଅଟୁଟ ରହିଛନ୍ତି; ପତିପ୍ରତି ଭକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ସେ ଏହି ଭୟଙ୍କର ଅଟବୀରେ ପ୍ରବେଶ କରିଛନ୍ତି। ଯେପରି ସୀତା ଏଠାରେ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରୁଛନ୍ତି, ତେପରି ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କର। ଏହି କାମ କରିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ କଠିନ, ତଥାପି ସେ ତୁମ ସହିତ ଏଠାକୁ ଆସିଛନ୍ତି। ନାରୀମାନେ ସାଧାରଣତଃ ସୁଖରେ ଭକ୍ତିଶୀଳ ଥାନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ବିପଦେ ଛାଡି ଦେଇଥାନ୍ତି; ସେମାନେ ବିଦ୍ୟୁତ, ଶସ୍ତ୍ରର ତୀକ୍ଷ୍ଣତା, ଗରୁଡ଼ ଓ ବାୟୁର ତ୍ୱରିତତା ପରି ଅସ୍ଥିର। କିନ୍ତୁ ତୁମ ଭାର୍ୟା ଏହି ଦୋଷରୁ ମୁକ୍ତା, ସେ ଅରୁନ୍ଧତୀ ଦେବୀ ପରି ପୁଜ୍ୟ ଓ କୀର୍ତ୍ତିଶାଳି। ଏଠି ସୂଭ୍ରାସ୍ଥାନ, ଯେଉଁଠାରେ ତୁମେ ସୌମିତ୍ରି ଓ ସୀତା ସହିତ ବାସ କରିବ।" ଏପରେ, ଋଷିଙ୍କ ଏହି ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ରାମ ହାଥ ଜୋଡି କହିଲେ, “ମୁଁ ଧନ୍ୟ ଓ ପ୍ରସନ୍ନ, କାରଣ ମହାନ ଋଷି ଆମ ଗୁଣରେ ପ୍ରସନ୍ନ ଓ ଆମେ ତାଙ୍କର ଶିଷ୍ୟ ଭାବେ ତୃପ୍ତ। ଦୟାକରି ଆମକୁ ଏମିତି କୌଣସି ଜାଗା ଦେଖାନ୍ତୁ, ଯେଉଁଠାରେ ଜଳ ଓ ବହୁ ଗଛ ଅଛି, ଯେଉଁଠାରେ ଆମେ ଏକ ଆଶ୍ରମ ତିଆରି କରି ଶାନ୍ତିରେ ଧ୍ୟାନ ଓ ଭକ୍ତି କରିପାରିବା।" ଅଗସ୍ତ୍ୟ ତାଙ୍କ ଉପରେ ଅନୁଗ୍ରହ କରି, କିଛି ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଚିନ୍ତା କରି, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ହୃଦୟରେ ଶୁଭ ବାକ୍ୟ କହିଲେ, “ତୁମେ ସୌମିତ୍ରି ସହିତ ସେଠାକୁ ଯାଅ, ଆଶ୍ରମ ତିଆରି କର, ଏବଂ ପିତୃବାଚନ ଅନୁସରଣ କରି ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କର। ତୁମ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଗଳ୍ପ ମୋତେ ତପସ୍ୟା ଶକ୍ତି ଓ ଦଶରଥଙ୍କ ପ୍ରତି ସ୍ନେହରେ ଜଣା। ତୁମ ହୃଦୟର ଇଚ୍ଛା ମୁଁ ଜାଣିଛି—ମୋ ସହିତ ଏହି ଅଟବୀ ଆଶ୍ରମରେ ବାସ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛ। ତେଣୁ ମୁଁ କହୁଛି, ପଞ୍ଚବଟୀକୁ ଯାଅ, ସେଠି ଅତି ମନୋହର ଅଞ୍ଚଳ, ମୈଥିଲୀ ସୀତା ଏଠି ଖୁସି ମିଳିବ। ସେଠି ଗୋଦାବରୀ ନଦୀର ସମୀପରେ, ମନୋହର ଓ ପୁନ୍ୟମୟ; ଫଳ, କନ୍ଦ, ପକ୍ଷୀର ଅଧିକତା, ଶାନ୍ତ ଓ ଶୁଭ୍ର। ତୁମେ ସଦା ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଓ ରକ୍ଷାକ୍ଷମ, ଏଠି ଅନ୍ୟ ତପସ୍ବୀଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ରକ୍ଷା କରିପାରିବ। ଏଠି ମଧୂକ ଗଛର ମହାବନ ଦେଖ, ଏହାର ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ ଯିବ, ଏବଂ ବଟବୃକ୍ଷ ଦେଖିବ। ପରେ ପାହାଡ଼ ନିକଟରେ ଏକ ଉଚ୍ଚଭୂମି ଚଢ଼ି, ସଦା ଫୁଲ ଫୁଟିଥିବା ପଞ୍ଚବଟୀ ଗ୍ରୋଭକୁ ପହଞ୍ଚିବ।" ଅଗସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ଏହି ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଶ୍ରଦ୍ଧାପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ରିଷିଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ତାଙ୍କର ଅନୁମତି ନେଇ, ସୀତା ସହିତ ପଞ୍ଚବଟୀର ଆଶ୍ରମକୁ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲେ।