ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଋଷି ମହିଳା ଶ୍ରେଷ୍ଠା ସୀତାଙ୍କୁ ସ୍ନେହଭାବରେ କହିଲେ, “ଭାଗ୍ୟବଶତଃ ଆଜି ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପରେ ରାମ ମୋତେ ଦେଖିବାକୁ ଆସିଛନ୍ତି। ମୋ ହୃଦୟରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଦୀର୍ଘ ଅପେକ୍ଷା ଥିଲା; ଏବେ ରାମ, ସମ୍ମାନିତ ଅତିଥି ଭାବେ, ତାଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ସୀତା ଓ ଭାଇ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହିତ ଏଠାକୁ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତୁ।” ଏହି ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ପାଇଁ ଅଗସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ଶିଷ୍ୟ ନମ୍ରତାରେ ଶିର ନମାଇ କହିଲେ, “ଯଥାସ୍ତୁ।” ସେ ତୁରନ୍ତ ବାହାରି ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ପ୍ରସ୍ନ କଲେ, “ଏହି ରାମ କିଏ? ସେ ଋଷିଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଆସନ୍ତୁ।” ତାପରେ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ଶିଷ୍ୟ ଏକାଠି ଆଶ୍ରମକୁ ଗଲେ। ଶିଷ୍ୟ ନମ୍ରତାରେ ଜନକନନ୍ଦିନୀ ସୀତା ଓ କକୁତ୍ସ୍ଥ ରାମଙ୍କୁ ଉପସ୍ଥାପନ କଲେ ଏବଂ ଅଗସ୍ତ୍ୟଙ୍କ କଥା ଶ୍ରଦ୍ଧାର ସହ ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ। ଆଗ୍ରହ ଓ ଆଦର ସହିତ ତିନିଜଣଙ୍କୁ ଆଶ୍ରମରେ ପ୍ରବେଶ କରାଯାଇଲା। ରାମ, ସୀତା ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଆଶ୍ରମ ଭିତରକୁ ଯାଇ ଦେଖିଲେ ସେଠି ଶାନ୍ତ ଓ ମୃଗମୟ ପରିବେଶ, ଯେଉଁଠାରେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ନିବାସ, ଅଗ୍ନିଙ୍କ ସ୍ଥାନ, ବିଷ୍ଣୁ, ଇନ୍ଦ୍ର, ଭାଗ, କୁବେର, ଧାତୃ, ବିଧାତୃ, ବାୟୁ, ବରୁଣ, ଗାୟତ୍ରୀ, ବସୁ, ନାଗରାଜ, ଗରୁଡ, କାର୍ତ୍ତିକେୟ, ଧର୍ମ ଓ ଅନେକ ଦେବତାଙ୍କ ନିବାସ ସ୍ଥଳ ଅଛି। ଏହିପରି ଦୈବୀୟ ଆଶ୍ରମ ଦେଖି ଯେତେବେଳେ ରାମ ଚମତ୍କୃତ ହେଉଥିଲେ, ସେତେବେଳେ ଶିଷ୍ୟମଣ୍ଡଳୀ ମଧ୍ୟରେ ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଋଷି ଜ୍ଵଳମାନ ତେଜରେ ବାହାରି ଆସିଲେ। ରାମ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ, “ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ଏହି ଯିଏ ଆସୁଛନ୍ତି ସେ ହେଉଛନ୍ତି ମହାନ ତପସ୍ବୀ ଅଗସ୍ତ୍ୟ। ତାଙ୍କର ଦାନଶୀଳତା ଦ୍ୱାରା ଏହି ଆଶ୍ରମକୁ ତପୋଭୂମି ବୋଲି ଚିହ୍ନିପାରିଛି।” ଏହିପରି କଥା କହି ରାମ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବାହୁ ଉଠାଇ ତପସ୍ବୀ ଅଗସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ପାଦସ୍ପର୍ଶ କଲେ। ସୀତା ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହିତ ରାମ ନମ୍ରତାରେ ହାତ ଜୋଡି ତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଦଣ୍ଡବତ୍ ପ୍ରଣାମ କଲେ। ଅଗସ୍ତ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଆସନ ଓ ପାଦ୍ୟ ଦେଇ ସମ୍ମାନ କଲେ, ସୁସ୍ଥତା ପ୍ରଶ୍ନ କରି ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ, “ବସ, ଆପଣମାନେ ବସନ୍ତୁ।” ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଆଗ୍ରହ ପୂର୍ବକ ଅଗ୍ନିକୁ ହୋମ କରି, ଅତିଥିମାନେ ପାଇଁ ଜଳ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଆବଶ୍ୟକ ସମ୍ମାନ ଦେଇ, ବନବାସୀ ଧର୍ମାନୁସାରେ ଖାଦ୍ୟ ଦେଇ ଆଦର କଲେ। ଏହା ପରେ ସେ ଆସନ ଗ୍ରହଣ କରି ଧର୍ମଜ୍ଞାନୀ ତପସ୍ବୀ ରାମଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କରି କହିଲେ, “ଅତିଥିକୁ ଅଗ୍ନିକୁ ହୋମ ଦେଇ, ପାଦ୍ୟ ଦେଇ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ସମ୍ମାନ କରିବା ଉଚିତ। ଯଦି କେହି ଏହା କରେନାହାନ୍ତି, ସେ ପରଲୋକରେ ନିଜ ମାଂସ ଭୋଜନ କରିବେ, ଯେପରି ମିଥ୍ୟା ସାକ୍ଷୀ ଦଣ୍ଡ ଭୋଗ କରେ।” “ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଓ ରଥୀ ରାଜା ସମସ୍ତଙ୍କ ନାଥ, ସେ ସଦା ସମ୍ମାନ ଓ ଆଦର ପାଇବାଯୋଗ୍ୟ। ତୁମେ ମୋ ପାଖକୁ ପ୍ରିୟ ଅତିଥି ଭାବେ ଆସିଛ। ଏହିପରି କଥା କହି ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଫଳ, ମୂଳ, ଫୁଲ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦାନ ଦେଇ ରାମଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କଲେ। ଏହା ପରେ ଅଗସ୍ତ୍ୟ କହିଲେ, “ଏହି ଦିବ୍ୟ ଧନୁଷ୍ୟ, ସୁନା ଓ ହୀରାରେ ଶୋଭିତ, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର। ଏହା ବିଶ୍ୱକର୍ମାଙ୍କର ସୃଷ୍ଟି। ଏହି ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ନ ହେବା ତୀର ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଛି। ଏହି ଦୁଇଟି ଅକ୍ଷୟ ତୁଣୀ ମୋତେ ମହେନ୍ଦ୍ର ଦେଇଥିଲେ। ଏମିତି ତୀର ଅଗ୍ନିପରି ଦ୍ରୁତ ଓ ଧାର୍ମିକ, ଏବଂ ସୁନାର ମୁଡ଼ି ଥିବା ଏହି ତଳୱାର ତୁମ ପାଇଁ। ବିଷ୍ଣୁ ଏହି ଧନୁଷ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଏକଦା ଦାନବମାନେକୁ ସଂହାର କରି ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ତେଜ ଅର୍ଜନ କରିଥିଲେ। ଏହି ଶସ୍ତ୍ର ତୁମେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ବଜ୍ର ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ଗ୍ରହଣ କର। ଏହି ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ ତୁମେ ଗ୍ରହଣ କର।" ଏପରି କହି ତପୋବଳ ସମ୍ପନ୍ନ ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଏହି ସମସ୍ତ ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ରାମଙ୍କୁ ଦେଇ ଆଉ ଏକଥା କହିଲେ। ଏବେ ତୁମେ ମହାକାବ୍ୟ ଆରଣ୍ୟ କାଣ୍ଡର ତ୍ରୟୋଦଶ ଅଧ୍ୟାୟ ଶୁଣ, ଯେଉଁଠି ରାମାୟଣର ଗୌରବ ରହିଛି। ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଋଷି ନମ୍ର ହସି କହିଲେ, “ରାମ, ତୁମେ ଆସିଛ, ଏହା ଦେଖି ମୁଁ ଖୁସି। ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ସୀତା ସହ ଆସି ମୋତେ ଦଣ୍ଡବତ୍ କରିଛ, ଏହା ଦେଖି ମୁଁ ପ୍ରସନ୍ନ। ଅବଶ୍ୟ, ତୁମେ ଦୀର୍ଘ ଯାତ୍ରାରେ କ୍ଳାନ୍ତ ହେଇଥିବା ହେବ, ବା ସୀତା ଜନକନନ୍ଦିନୀ ଘରକୁ ଫେରିବାକୁ ଅନୁରାଗ କରୁଛନ୍ତି। ଏତେ ନମ୍ର ଓ ସୁକୁମାରୀ ହୋଇ ମଧ୍ୟ ସେ କଷ୍ଟରେ ଅବିଚଳ ରହିଛନ୍ତି; ପତିପ୍ରତି ଭକ୍ତିରେ ସେ ଏହି ଭୟଙ୍କର ଅରଣ୍ୟକୁ ମଧ୍ୟ ଚାଲିଆସିଛନ୍ତି। ଯେପରି ସୀତା ଏଠି ଆନନ୍ଦ ପାଉଛନ୍ତି, ରାମ, ତେଣୁ ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଏଠି ଖୁସିରେ ରୁହ। ନାରୀମାନେ ସାଧାରଣତଃ ସୁଖରେ ସଙ୍ଗ ଦିଅନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଦୁଃଖରେ ଛାଡ଼ିଦିଅନ୍ତି। ସେମାନେ ବିଦ୍ୟୁତ୍, ଅସି, ଗରୁଡ, ବାୟୁର ଚଞ୍ଚଳତାକୁ ଅନୁସରନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ତୁମର ସୀତା ଏହି ଦୋଷରୁ ମୁକ୍ତ, ସେ ଅରୁନ୍ଧତୀ ପରି ପୂଜ୍ୟା ଓ ଖ୍ୟାତିଶାଳି। ଏହି ସ୍ଥାନ ତୁମେ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ସୀତା ସହ ରହିବାକୁ ପବିତ୍ର ହେଉଛି।” ଏପରି ଋଷିଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ରାମ ହାତ ଜୋଡି ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, “ମୁଁ ଧନ୍ୟ, ଯେ ଏମିତି ମହାନ ଋଷି ମୋ ଓ ମୋର ଭାଇର ପତ୍ନୀଙ୍କ ଗୁଣରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇଛନ୍ତି; ଆମେ ତାଙ୍କ ଶିଷ୍ୟ ଭାବେ ତାଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦ ପାଇଲୁ। କିନ୍ତୁ ଦୟାକରି ଏମିତି ଏକ ସ୍ଥାନ ଦେଖାନ୍ତୁ, ଯେଉଁଠାରେ ଜଳ ଓ ବହୁ ଗଛ ଥାଏ, ମୁଁ ଏକ ଆଶ୍ରମ ତିଆରି କରି ଭକ୍ତିରେ ଖୁସିରେ ରୁହିପାରିବି।” ଏହି କଥା ଶୁଣି ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଅଗସ୍ତ୍ୟ ତପସ୍ବୀ କିଛି ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଚିନ୍ତା କରି ଶୁଭ କଥା କହିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।