ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣ ଋଷି, ମହାତ୍ମା ଏବଂ ଦୟାଳୁ, ସନ୍ଧ୍ୟା ସମୟରେ ଦୁଇ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରୁଷ — ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ —ଙ୍କୁ ଯଥାଯଥି ଆଦର ସହିତ ଅତିଥି ସତ୍କାର କରି, ତାଙ୍କୁ ତପସ୍ୱୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ଶୁଦ୍ଧ ଖାଦ୍ୟ ଦେଲେ। ଏହିପରେ ରାମ ଓ ସୌମିତ୍ରି, ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆଦର ପାଇଁ, ଏହି ଆଶ୍ରମରେ ରାତି କାଟି ଦିନେ ଉଠିଲେ। ରାଘବ ରାମ, ସୀତାଙ୍କ ସହିତ ସମୟରେ ଉଠି, ଶୀତଳ ଓ କମଳ ଗନ୍ଧ ଜଳରେ ଶୁଧିକରଣ କରିଲେ। ପରେ, ଏହି ତପସ୍ୱୀ ଆଶ୍ରମରେ, ସୀତା, ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସକାଳେ ଅଗ୍ନି ଓ ଦେବତାଙ୍କୁ ଯଥାଯଥି ପୂଜା କରିଲେ। ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉଦୟ ଦେଖି ତାଙ୍କର ଅପରାଧ ଦୂର ହେଲା। ତେବେ ତିନିଜଣେ ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ, ମୃଦୁ ଶବ୍ଦରେ କହିଲେ — “ମୁ ଆପଣଙ୍କ ଆଶ୍ରମରେ ଅତି ଆନନ୍ଦରେ ରହିଲି, ଆପଣଙ୍କ ସମ୍ମାନ ଏବଂ ଆଦର ପାଇଁ ଅତି ଖୁସି ହେଲି। ଏବେ ଆମେ ଯାଇବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ, କାରଣ ତପସ୍ୱୀମାନେ ଆମକୁ ଆଗକୁ ବଢ଼ିବାକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରୁଛନ୍ତି। ଦଣ୍ଡକ ଅରଣ୍ୟରେ ଅନେକ ତପସ୍ୱୀମାନେ ନିର୍ମଳ ଆଚରଣରେ ବସିଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ଦେଖିବାକୁ ଆମେ ଅତି ଉତ୍ସୁକ୍ତ। ଆମେ ଆପଣଙ୍କ ଅନୁମତି ଚାହୁଁଛୁ, ଏହି ତପସ୍ୱୀମାନେ ଯେଉଁମାନେ ଧର୍ମ ଏବଂ ତପସ୍ୟାରେ ନିଷ୍ଠାବାନ୍, ଅଗ୍ନି ଶରର ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ।" ଏପରେ, ରାମ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ସୀତା ମିଶି, ଋଷିଙ୍କ ପାଦ ସ୍ପର୍ଶ କରି ନମସ୍କାର କଲେ। ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଋଷି ସେମାନେକୁ ଉଠାଇ, ଆଦର ଭରି ଆଲିଙ୍ଗନ କରି, କହିଲେ — “ରାମ, ସୌମିତ୍ରି ଓ ସୀତା, ଆପଣମାନେ ନିରାପଦ ଭାବରେ ଆଗକୁ ଯାଆନ୍ତୁ। ଦଣ୍ଡକ ଅରଣ୍ୟରେ ତପସ୍ୱୀମାନେ ଯେଉଁମାନେ ତପସ୍ୟାରେ ଶୁଧ୍ଧ ହୋଇଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ଦେଖିବାକୁ ଯାଆ। ଆପଣମାନେ ଫଳ ଓ କନ୍ଦରେ ଭରିତ ଅରଣ୍ୟ, ଫୁଲ ଲଗା ଗଛ, ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ମୃଗ ଏବଂ ଶାନ୍ତ ପକ୍ଷୀମାନେ ଦେଖିବେ। ତଳାଉ, ପୋଖରୀ, ଫୁଲ ଲଗା କମଳ, ପ୍ରସ୍ତୁତ ଜଳ ଓ ଜଳପକ୍ଷୀମାନେ ଦେଖିବେ। ରମ୍ୟ ଦୃଶ୍ୟ, ପାହାଡ଼ ଝରଣା, ମୟୂର ଚିତ୍କାର ରେ ଗୁଞ୍ଜିତ ଅରଣ୍ୟ ଦେଖିବେ। ଯାଆ, ଶିଶୁ; ସୌମିତ୍ରି, ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଆଗକୁ ଯାଅ। ଏସବୁ ଦେଖି, ପୁନଃ ଆଶ୍ରମକୁ ଫେରିବା ଚେଷ୍ଟା କର।" ଏପରେ, କକୁତ୍ସ୍ଥ ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ “ଏହିପରି ହେଉ” ବୋଲି କହି, ଋଷିଙ୍କୁ ପରିକ୍ରମା କରି ଯାତ୍ରା ଆରମ୍ଭ କଲେ। ସୀତା, ତାଙ୍କ ଆଖି ହେଉଛି ବିଶାଳ, ଦୁଇ ଭାଇଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କୁଏର୍ ଓ ଧନୁଷ୍ ଦେଲେ, ଏବଂ ତାଙ୍କର ଚମକୁଥିବା ତଳବାରୀ ମଧ୍ୟ। ଦୁଇ ଭାଇ, ସୁନ୍ଦର ଆକୃତିରେ, କୁଏର୍ ବାନ୍ଧି ଏବଂ ଧନୁଷ୍ ଉଠାଇ, ଆଶ୍ରମ ଛାଡ଼ି ଯାତ୍ରା କଲେ। ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଋଷିଙ୍କ ଅନୁମତି ନେଇ, ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ଧନୁଷ୍ ଓ ତଳବାରୀ ନେଇ, ସୀତା ସହିତ ଶୀଘ୍ର ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ। ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣଙ୍କ ଅନୁମତି ନେଇ, ରାଘବ ବଂଶୀ ରାମ ଆଶ୍ରମ ଛାଡ଼ି ଚାଲିଗଲେ। ଏହିପରେ, ସୀତା ଆପଣଙ୍କ ପତିଙ୍କୁ ଭଲ ପାଇଁ ଶବ୍ଦରେ କହିଲେ — “ଏକ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଉପାୟରେ ବଡ଼ ଅଧର୍ମ ହୁଏ; ଦ୍ୱେଷ ଓ ଅନ୍ୟ ଇଚ୍ଛାରୁ ଦୂର ରହିଲେ ଦୁଃଖ ଦୂର ହୁଏ। ଇଚ୍ଛାରୁ ତିନି ପ୍ରକାର ଦୁଃଖ ଆସେ; ତାଳକୁ ମିଥ୍ୟା ଶବ୍ଦ ଏକ ଅତି ଭୟଙ୍କର, ଅନ୍ୟ ଦୁଇଟି ଏହା ଦ୍ୱାରା ଅଧିକ ଭାରୀ। ଅନ୍ୟ ଜନଙ୍କ ପତ୍ନୀଙ୍କୁ ନିକଟରେ ଆସିବା, ଦ୍ୱେଷ ଓ କ୍ରୂରତା, ମିଥ୍ୟା କଥା — ଏଗୁଡିକ ଆପଣଙ୍କୁ କେବେ ଲାଗିନି, ଏବଂ ଆଗକୁ ମଧ୍ୟ ଲାଗିବ ନାହିଁ, ରାଘବ। ଅନ୍ୟାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ପ୍ରତି ଇଚ୍ଛା, ଯାହା ଧର୍ମକୁ ନଷ୍ଟ କରେ, ଆପଣଙ୍କର କେବେ ଥିଲା ନାହିଁ। ଆପଣ ତାଙ୍କ ମନରେ ମଧ୍ୟ ଏପରି ଭାବ କେବେ ଆଣନ୍ତି ନାହିଁ; ଆପଣ ସଦା ନିଜ ପତ୍ନୀ ପ୍ରତି ନିଷ୍ଠାବାନ୍। ଆପଣ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ, ସତ୍ୟବାନ୍, ଏବଂ ପିତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ଅନୁଗତ; ଧର୍ମ ଓ ସତ୍ୟ ଆପଣ ମଧ୍ୟରେ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ରହିଛି। ଏହି ସବୁ କ୍ଷମା କରିପାରିବେ ଯେଉଁମାନେ ନିଜ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଉପରେ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ରଖିଛନ୍ତି; ଆପଣଙ୍କର ନିୟମ ଏବଂ ଶୁଭ୍ର ଚହେରା ମୁଁ ଜାଣିଛି। ଆପଣ ତପସ୍ୱୀମାନେ ଦଣ୍ଡକ ଅରଣ୍ୟରେ ରହୁଛନ୍ତି, ସେମାନେକୁ ରକ୍ଷା କରିବା ଏବଂ ରାକ୍ଷସମାନେକୁ ସଂହାର କରିବା ନିମନ୍ତେ ଅଞ୍ଜଳି ନେଇଛନ୍ତି। ଏହିପାଇଁ ଆପଣ ଧନୁଷ୍ ଓ ବାଣ ନେଇ ଦଣ୍ଡକ ଅରଣ୍ୟକୁ ଯାଇଛନ୍ତି। ଆପଣଙ୍କ ବିଦାୟ ଦେଖି, ମୋର ମନ ଚିନ୍ତାରେ ଭରିଗଲା; ଆପଣଙ୍କ ବିଦାୟରେ, ମୁଁ ଏପରି କଣ ଉପକୃତ ହେବ ଭାବୁଛି। ଆପଣଙ୍କ ଦଣ୍ଡକ ଯାତ୍ରାରେ ମୁଁ ଆନନ୍ଦ ନାହିଁ ପାଉଛି; କାହିଁକି ଏହି ଭାବ ଆସିଛି, ମୁଁ କହିବି — ଶୁଣନ୍ତୁ। ଆପଣ ଧନୁଷ୍ ଓ ବାଣ ନେଇ ଭାଇଙ୍କ ସହିତ ଅରଣ୍ୟକୁ ଯାଇଛନ୍ତି; ତପସ୍ୱୀମାନେ ଦେଖି, ଆପଣ ତାଙ୍କ ଉପରେ ବାଣ ବ୍ୟବହାର କରିବେ ନାହିଁ। କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ପାଇଁ ଧନୁଷ୍ ଅଗ୍ନି ପାଇଁ ଜଳାଣି; ନିକଟରେ ଥିଲେ ସେମାନଙ୍କ ଶକ୍ତି ଓ ଉତ୍ସାହ ବଢ଼ିଯାଏ। ଏକ ସମୟରେ, ଏକ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ, ସତ୍ୟବାନ୍ ଏବଂ ଶୁଭ୍ର ତପସ୍ୱୀ ଏକ ପବିତ୍ର ଅରଣ୍ୟରେ ମୃଗ ଓ ପକ୍ଷୀମାନେ ଉପରେ ଆନନ୍ଦ କରୁଥିଲେ। ତାଙ୍କ ତପସ୍ୟା ବାଧା ଦେବାକୁ, ଶଚୀପତି ଇନ୍ଦ୍ର ଏକ ଯୋଦ୍ଧା ରୂପେ ତଳବାରୀ ନେଇ ତାଙ୍କ ଆଶ୍ରମକୁ ଆସିଲେ। ଆଶ୍ରମରେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ତଳବାରୀ ରଖାଗଲା; ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଦେଉଥିବା ଏହି ଅସ୍ତ୍ର ତପସ୍ୱୀ ତପସ୍ୟାରେ ଲଗି ରହିଥିଲେ। ଏହି ଅସ୍ତ୍ର ମିଳିବା ପରେ, ତାପସୀ ତାହାକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବାରେ ନିମଗ୍ନ ହେଲେ; ଅରଣ୍ୟରେ ଘୁଞ୍ଚି ତାହାକୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ, ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ଭରସା କରୁଥିଲେ। ଏହିପରି ଭାବରେ, ରାମ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ସୀତା ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ଛାଡ଼ି ଦଣ୍ଡକ ଅରଣ୍ୟରେ ତପସ୍ୱୀମାନେଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ଦେଖିବା ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ଯାତ୍ରା କଲେ।