ପ୍ରସିଦ୍ଧ ମହାନ ବୀର ରାମଙ୍କୁ ଅପେକ୍ଷା କରି ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣ ମୁନି ଏହି ଭୂମିରେ ତାଙ୍କର ଦେହ ଛାଡି ଦେବା ପରେ ଦେବତାମାନଙ୍କର ଲୋକକୁ ଯାଇନଥିଲେ। ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣ ମୁନି କହିଲେ, “ମୁଁ ଶୁଣିଛି, ତୁମେ ରାମ, ତୁମର ରାଜ୍ୟ ହରାଇ ଚିତ୍ରକୂଟରେ ବାସ କରୁଛ, ଏଠାକୁ ଆସିଛ। ଦେବତାମାନଙ୍କର ମହାପ୍ରଭୁ ଇନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ଏଠାକୁ ଆସିଛ। ମୋ ନିକଟକୁ ଆସି ଦେବତାମାନଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଇନ୍ଦ୍ର କହିଲେ, ‘ତୁମର ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ସମସ୍ତ ଲୋକକୁ ଜିତିଛ।’ ଏଠା ଦେବତା ଓ ଋଷିମାନେ ସମ୍ମାନ କରିଥିବା ସ୍ଥାନ, ମୁଁ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ଲାଗିଛି, ଏଠାରେ ମୋର ଅନୁଗ୍ରହରେ, ତୁମେ ତୁମର ପତ୍ନୀ ସୀତା ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହିତ ବାସ କରିପାରିବ।" ଏହିପରି ମହାତପସ୍ଵୀ ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣଙ୍କୁ ରାମ, ନିଜ ନିୟମିତ ଚିତ୍ତରେ, ଏବଂ ସତ୍ୟବାଦୀ ହୋଇ, ଇନ୍ଦ୍ର ଯେପରି ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ଉତ୍ତର ଦେଇଥାଏ, ସେପରି ଉତ୍ତର ଦେଲେ: "ମୁଁ ନିଜେ ସମସ୍ତ ଲୋକକୁ ଜିତିପାରିବି, କିନ୍ତୁ ଆପଣ ଯେପରି ଉପଦେଶ ଦେଲେ, ଏଠି ଜଙ୍ଗଲରେ ଏକ ନିବାସ ଚାହାଁଛି। ଆପଣ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟରେ ପାରଙ୍ଗତ, ସମସ୍ତ ଜୀବମାନଙ୍କର ମଙ୍ଗଳରେ ନିରତ, ଏହା ମୋତେ ଶରଭଙ୍ଗ ଓ ଗୌତମ ମୁନି କହିଛନ୍ତି।" ରାମଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ଏହି ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ମୁନି ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣ ଆନନ୍ଦରେ ମିଷ୍ଟି କଥା କହିଲେ: "ରାମ, ଏହି ଆଶ୍ରମ ପୁଣ୍ୟମୟ ଓ ଆନନ୍ଦଦାୟକ, ସଦା ଋଷିମାନେ ଏଠାକୁ ଆସନ୍ତି, ଏଠି ମୂଳ ଓ ଫଳ ପ୍ରଚୁର। ଏଠି ମହା ମୃଗମାନେ ଆଶ୍ରମକୁ ଆସି, ଆକର୍ଷିତ ହେଇ, କିନ୍ତୁ କେବେ ହାନି ନକରି, ଭୟ ନାହିଁ। ଏଠି ମୃଗମାନେ ଛଡା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଅପବାଦ ନାହିଁ।" ଏହି ଶୁଣି ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ବଡ ଭାଇ ରାମ ନିଜ ଧନୁଷ ଧରି କହିଲେ: "ଏଠାରେ ଥିବା ମୃଗମାନେ ମୁଁ ମାରିଦେବି। ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତୀରରେ ମୃଗମାନେ ମାରିବି; କିନ୍ତୁ ଆପଣ ସେମାନେକୁ ଆରୋଗ୍ୟ କରିଦେଲେ, ତେବେ ଏହାଠାରୁ ବଡ କଷ୍ଟ କିଛି ନାହିଁ। ମୁଁ ଏଠି ଦୀର୍ଘ ସମୟ ବାସ କରିପାରିବି ନାହିଁ।" ଏପରି କହି, ରାମ ସନ୍ଧ୍ୟାବନ୍ଧନ କରିଲେ। ସନ୍ଧ୍ୟାବନ୍ଧନ ସମାପ୍ତ କରି, ସୀତା ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହିତ ସୁନ୍ଦର ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣ ଆଶ୍ରମରେ ବାସ କରିବାକୁ ଚାଲିଲେ। ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣ ମୁନି, ଦୁଇ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରୁଷଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରି, ତ୍ରିକୁ ଶୁଦ୍ଧ ତପସ୍ଵୀ ଭୋଜନ ଦେଲେ, ଯେତେବେଳେ ରାତି ଆସିଲା। ଏଠିଠାରେ ଏଠିର ଏଠି ଅଷ୍ଟମ ସର୍ଗ ପଠାଯାଉ। ରାମ ଓ ସୌମିତ୍ରି ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଯଥାଯଥି ସମ୍ମାନିତ ହୋଇ ଏଠି ରାତି ରହିଲେ, ଉଷା ହେବା ସମୟରେ ଜାଗିଲେ। ରାମ, ସୀତା ସହିତ, ଶୀତଳ ମନ୍ଦାର ଗନ୍ଧ ଜଳରେ ଶୁଧି କରିଲେ। ତାପରେ, ଏହି ତପସ୍ଵୀ ଅଟାରେ, ରାମ, ସୀତା, ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ସକାଳେ ଅଗ୍ନି ଓ ଦେବତାଙ୍କୁ ଉଚିତ ଭାବରେ ପୂଜା କରିଲେ। ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉଦୟ ଦେଖି, ତାଙ୍କର ପାପ ଦୂର ହୋଇ, ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ ଏବଂ ମୃଦୁ କଥା କହିଲେ। "ମୁଁ ଆପଣଙ୍କଠାରେ ଆନନ୍ଦରେ ଅତିଥି ହୋଇଛି, ଆପଣଙ୍କର ଆଦର ପାଇଛି, ଏବେ ଆମେ ଯାଉଛୁ, କାରଣ ଋଷିମାନେ ଆମକୁ ଆଗେ ବଢିବାକୁ କହୁଛନ୍ତି। ଦଣ୍ଡକ ଜଙ୍ଗଲରେ ଶୁଦ୍ଧ ଚରିତ୍ର ତପସ୍ଵୀମାନେ ଥିବା ସମସ୍ତ ଆଶ୍ରମ ଦେଖିବାକୁ ବେଗେ ଚାହୁଁଛୁ। ଆପଣଙ୍କ ଅନୁମତି ଚାହୁଁଛୁ, ଏହି ତପସ୍ଵୀମାନେ ସହିତ, ଏବଂ ତପସ୍ଵାରେ ନିରତ, ଧର୍ମରେ ଅଟୁଟ, ଅଗ୍ନି ତୀର ପରି ଦୀପ୍ତ।" "ଆମେ ବିଦାୟ ନିଅ," ବୋଲି ରାମ, ସୌମିତ୍ରି ଓ ସୀତା ମୁନିଙ୍କ ପାଦସ୍ପର୍ଶ କଲେ। ତାଙ୍କ ପାଦ ଛୁଇବା ସମୟରେ, ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣ ମୁନି ତାଙ୍କୁ ଉଠାଇ, ଆଲିଙ୍ଗନ କରି, ଆସିର୍ବାଦ କଥା କହିଲେ: "ରାମ, ସୌମିତ୍ରି ଓ ସୀତା, ଯାହା ସାଉଁ ଭାବରେ ତୁମ ସହ ଚାଲିଛି, ଆପଣମାନେ ନିରାପଦରେ ଯାଆ।" "ଦଣ୍ଡକ ଜଙ୍ଗଲରେ ତପସ୍ଵୀମାନେ ଥିବା ଆଶ୍ରମ ଦେଖ, ଯେଉଁଠି ତପସ୍ଵାରେ ଶୁଧ୍ଧ ହୋଇଛନ୍ତି। ତୁମେ ଫଳ ଓ ମୂଳ ଭରିତ ଜଙ୍ଗଲ, ଫୁଲ ଥିବା ବୃକ୍ଷ, ମୃଗ ଏବଂ ଶାନ୍ତ ପକ୍ଷୀ ଦେଖିବା। ତୁମେ ଜଳ ଭରିତ ପୋଖରି ଓ ହ୍ରଦ, ଫୁଲ ଭରିତ ପଦ୍ମ, ସ୍ପଷ୍ଟ ଜଳ ଓ ଜଳପକ୍ଷୀ ଦେଖିବା। ଆକର୍ଷକ ଦୃଶ୍ୟ, ପାହାଡ଼ ଝରଣା, ମୟୂର ଚିତ୍କାର ଭରିତ ଜଙ୍ଗଲ ଦେଖିବା।" "ଯାଅ, ଶିଶୁ; ସୌମିତ୍ରି, ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଯାଅ। ସମସ୍ତ ଦେଖିବା ପରେ ପୁନଃ ଆଶ୍ରମକୁ ଫେରିବା।" ଏହିପରି କଥା ଶୁଣି, କକୁତ୍ସ୍ଥ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହ କହିଲେ, "ଏହିପରି ହେଉ," ଏବଂ ମୁନିଙ୍କୁ ପରିକ୍ରମା କରି ବିଦାୟ ନେଲେ। ସୀତା, ତାଙ୍କ ଉତ୍କଟ ଚକ୍ଷୁ ଦେଖି, ଦୁଇ ଭାଇଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ଧନୁଷ, ତୀର ଓ ତଳୱାର ଦେଲେ। ଦୁଇ ଭାଇ ଧନୁଷ ଧରି, ତୀର ଲଗାଇ, ଆଶ୍ରମରୁ ଚାଲିବାକୁ ଯାଉଛନ୍ତି। ଦୁଇ ଭାଇ, ଦୂର୍ଦ୍ଧର୍ଷ ରୂପରେ, ମୁନିଙ୍କ ଅନୁମତି ନେଇ, ଧନୁଷ ଓ ତଳୱାର ଧରି, ସୀତା ସହିତ ଦ୍ରୁତ ଚାଲି ଆଶ୍ରମ ଛାଡିଲେ। ଏଠିଠାରେ ନବମ ଅଧ୍ୟାୟ ପଠାଯାଉ। ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣଙ୍କ ଅନୁମତି ପାଇ ରାଘବବଂଶୀ ରାମ ଚାଲିବାକୁ ଯାଉଛନ୍ତି, ତାଙ୍କ ପତିକୁ ହୃଦୟପୂର୍ବକ ଆଦର ଭରା କଥା କହିଲେ। "ଏକ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଉପାୟରେ ବଡ ଅଧର୍ମ ହୁଏ; ବିରତି ଦ୍ୱାରା ଚାହା ଓ ଅନ୍ୟ ଅପସନ୍ଦରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ। ଚାହା ଦ୍ୱାରା ତିନି ଅପସନ୍ଦ ହୁଏ; କିନ୍ତୁ ମିଥ୍ୟା କଥା ସବୁଠାରୁ ବଡ, ଅନ୍ୟ ଦୁଇ ଏହା ଦ୍ୱାରା ଅଧିକ ଭାରୀ।